İçeriğe atla

Şekvetili

Koordinatlar: 41°55′40″K 41°46′05″D / 41.92778°K 41.76806°D / 41.92778; 41.76806
Şekvetili
Gürcüceშეკვეთილი
19. yüzyılın başlarında Şekvetili Kalesi.
Gürcistan üzerinde Şekvetili
Şekvetili
Şekvetili
Gürcistan'daki konumu
Koordinatlar: = 41°55′40″K 41°46′05″D / 41.92778°K 41.76806°D / 41.92778; 41.76806
Ülke Gürcistan
BölgeGuria
BelediyeOzurgeti
Rakım2 m
Nüfus
 (2014)
 • Toplam175
Zaman dilimiUTC+04.00

Şekvetili (Gürcüceშეკვეთილი), Doğu Karadeniz kıyısında, Natanebi nehrinin ağzında yer alan Ozurgeti Belediyesi, Guria, Gürcistan'da yer alan bir köy ve deniz beldesidir. Şekvetili, popüler eğlence parkı Tsitsinatela'ya, büyük kapalı mekan Black Sea Arena'ya ve Gürcistan'ın mimari simge yapılarının ölçekli modellerinin açık hava sergisi olan Minyatür Park'a ev sahipliği yapmaktadır.[1]

Coğrafya

Şekvetili, deniz seviyesinden 2 m yükseklikte, çam ormanlarının hakim olduğu 5 km'lik bir sahil şerididir. Guria'nın ana kenti Ozurgeti'nin 21 km doğusunda, Ureki ve Kobuleti sahil beldelerinin ortasında yer almaktadır. Tatil yeri S2 karayolu üzerinden geçmektedir ve ayrıca Natanebi tren istasyonu da bölgeye hizmet verilmektedir.[2]

Tarih

Şekvetili, 18. yüzyılda güneybatı Gürcü Guria Prensliği'nde önemli bir ticaret bölgesi olarak hizmet etti. 1723'te bir Osmanlı garnizonu tarafından ele geçirildi ve 1812'de Bükreş Antlaşması ile Rusya'nın eline geçmiştir. Türkler beldeye Şefketil adını vermişti, belde Ruslar tarafından Aziz Nikola Kalesi olarak biliniyordu. Çağdaş bir hesaba göre, "Aziz Nikola Kalesi'nin depoları bitişiğindeki bir kara dilinin üzerine indirildi ve oraya erkeklerin omuzlarına taşındı."[3]

Limani Muharebesi (1829)

Bir sınır kalesi olan Şekvetili, Rus-Türk savaşları sırasında Rus ve Osmanlı kuvvetleri arasında askeri çatışmalara sahne oldu. 1828-29 ihtilafı sırasında Aziz Nikola Kalesi, Rusların "Türk Guria" (Acara) operasyonlarının üslerinden biriydi. 5 Mart 1829'da 1.200 Rus müdavimi ve 1.500 Gurialı milis kuvvetinin başında bulunan Tümgeneral Karl Hesse, Şekvetili yakınlarındaki Limani'de büyük bir müstahkem Osmanlı kampına baskın düzenledi ve kampı yok etti.[4]

Şekvetil Muharebesi (1853)

Şekvetili Savaşı (1853).

Kırım Savaşı sırasında 15–16 Ekim 1853 gecesi, Çürüksu yerlileri Hasan ve Ali Beyler ile Dede Ağa önderliğindeki başıbozuklar da dahil olmak üzere üç veya beş taburdan oluşan bir Osmanlı kuvveti, iki kişinin elindeki Şekvetili'ye saldırdı. Rus piyade birlikleri ve Kaptan Shcherbakov komutasındaki yerel Gürcü milisleri saatlerce süren bir çatışmanın ardından kaleyi ele geçirdiler. Başıbozuklar tarafından Şekvetili ve çevresinde gerçekleştirilen eylemler, başlangıçta Osmanlı ilerlemesini memnuniyetle karşılayan yerel Müslüman Gürcüleri kendilerine yabancılaştırıldı. Rus kayıpları, Yüzbaşı Shcherbakov ve Gürcü milis komutanı Prens Giorgi Gurieli de dahil olmak üzere yaklaşık 1000 kişi öldü ve 80 kişi esir olarak ele geçirildi, Türkler tarafında ise 32 ölü ve 59 yaralı vardı. Savaş, Kırım Savaşı'nın Kafkasya cephesini açtı.[5][6]

Kaynakça

  1. ^ "Cartu Foundation gifts new miniature park to state". Agenda.ge. 13 Ağustos 2016. 12 Eylül 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Haziran 2017. 
  2. ^ "შეკვეთილი" [Şekvetili]. ქართული საბჭოთა ენცილოპედია, ტ. 10 [Gürcü Sovyet Ansiklopedisi, Cilt. 10] (Gürcüce). Tiflis. 1986. s. 706. 
  3. ^ "Account of Ghuria". Asiatic Journal. Londra: Parbury, Allen, and Co. VIII: 150. 1832. 
  4. ^ Кавказская война. Том 4-й. Турецкая война 1828–1829 г [Kafkas Savaşı, Cilt 4: Türk Savaşı 1828-1829] (Rusça). St. Petersburg: E. Evdokimov Typography. 1889. ss. 327-332. 27 Mart 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ekim 2020. 
  5. ^ The Ottoman Crimean War (1853–1856). Brill. 2010. ss. 154-155. ISBN 90-04-18205-5. 
  6. ^ Восточная война 1853–1856, Т. 2 [Doğu Savaşı 1853-1856]. Poligon. 2002 [1913]. s. 237. ISBN 5891731576. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Poti</span> Gürcistanın bir liman şehri

Poti, Gürcistan'ın bir liman şehri. Karadeniz'in doğu sahilinde ve ülkenin batısındaki Samegrelo-Zemo Svaneti bölgesinde bulunur. Antik Yunanistan kolonisi Fasis'in yerleşim yeri yakınlarında kurulmuştur ve adını da oradan alır. Şehir 20. yüzyıldan beri büyük bir liman şehri ve endüstriyel merkezdir. Ayrıca Gürcistan donanmasının ana deniz üssüne ve karargahına ev sahipliği yapar. Poti Limanı'na komşu olan RAKIA bölgesi Serbest Sanayi Bölgesine sahiptir. Nisan 2008'de açılmıştır ve İran'a karşı yaptırımlardan kaçmaya çalışan İranlı işadamlarınınkini de içeren birçok işletme kayıtlıdır.

<span class="mw-page-title-main">Aspindza</span>

Aspindza, Gürcistan’ın güney kesiminde, Samtshe-Cavaheti bölgesinde, Aspindza Belediyesi'nin merkezi kasabadır (daba). Kura ırmağının sağ yakasında, Ahalkalaki ile Ahaltsihe arasında yer alır. Tedavi merkezi kaplıcalarıyla ünlüdür. Nüfusu yaklaşık 2.793’tür (2014).

<span class="mw-page-title-main">1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı</span> Osmanlı İmparatorluğu ile Rus İmparatorluğu arasında 1828-1829 yılları arasında yapılmış savaş

1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı, Navarin Deniz Savaşı'nı takiben Rusya'nın Yunanların bağımsızlığını desteklemesi yüzünden çıkmış bir savaştır.

<span class="mw-page-title-main">Guria</span>

Guria, Gürcistan’ın Karadeniz kıyısında, tarihsel ve coğrafi bölgesidir. Bugün ülkenin yönetsel bölgelerinden (mhare) biri olan Guria’nın merkezi kenti Ozurgeti’dir.

<span class="mw-page-title-main">Acara tarihi</span>

Bu madde Gürcistan'ın özerk bölgesi Acara'nın tarihini anlatmaktadır. Ancak tarihsel Acara bölgesi bugünkü Acara Özerk Cumhuriyeti'nin küçük bir bölümünü oluştuyordu. Merkezi Keda olan bölgeye Aşağı Acara, merkezi Hulo olan bölgeye de Yukarı Acara deniyordu. Osmanlı döneminde de Acara bölgesi benzer biçimde Acara-ı Süfla ve Acara-yı Ulya şeklinde adlandırılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Ahıska</span> Gürcistan şehri

Ahıska, Gürcistan’ın Samtshe-Cavaheti bölgesinin ve Ahıska Belediyesi’in idari merkezi bir kenttir. Tarihsel bir bölge olan Samtshe’nin de merkeziydi.

<span class="mw-page-title-main">Sopio Gurieli</span>

Sopio Gurieli, Gurieli hanedanından Gürcü prensesidir. 1826-1828 yılları arasında, bir konseyin başkanı olarak Guria'yı yönetmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Guria Prensliği</span> Devlet

Guria Prensliği, Gürcistan'da tarihi bir devlettir. Guria kelimesi Megrelce ve Lazca kökenli bir kelime olup kalp ya da merkez anlamına gelmektedir. Gürcistan'ın güneybatı bölgesi Guria'da - Karadeniz ve Küçük Kafkas sıradağları arasında - yer alır. 1463 yılından 1829 yılına kadar Gurieli hanedanı'nın 22 prensi tarafından yönetilmiştir. Gürcistan Krallığı'nın dağılmasından sonra ortaya çıkmış, sınırları Osmanlı İmparatorluğu ile çıkan sürekli çatışmalar sebebiyle değişken olmuş, 1829 yılında Çarlık Rusyası tarafından ilhak edilene kadar farklı derecelerle özerk olarak hüküm sürmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Giorgi Mazniaşvili</span>

Giorgi Mazniaşvili, Gürcü general ve Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti'nin (1918–1921) önde gelen askeri şahsiyetlerinden biridir. Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali sırasında Bolşeviklerle birlikte hareket ederek Türkleri Batum'dan çıkarmış ve kenti Kızıl Ordu güçlerine teslim etmiştir. 1937'de Büyük Temizlik sırasında Stalin rejimi tarafından kurşuna dizilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Grigol Dadiani (Kolhideli)</span>

Grigol Dadiani Megrelya'da prenslik yapmış Dadiani hanedanının bir üyesiydi. Megrelya Prensi V. Levan Dadiani'nin oğlu olan Grigol, yeğeni I. Niko Dadiani'nin küçüklüğünde Megrelya'nın naip konseyi üyesiydi. Rus İmparatorluğu'nda subay olarak görev yapan Grigol, Rus-Türk, Kırım ve Kafkasya savaşlarında yer almış ve tümgeneral rütbesi ile emekli olmuştur. Aynı zamanda bir edebiyat tutkunu olan Dadiani, Kolhideli mahlasıyla Romantizm akımından şiirler yazmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Atskuri</span>

Atskuri, Gürcistan’da Ahaltsihe Belediyesi sınırları içinde bir köydür. Deniz seviyesinden 900 metre yükseklikte, Kura Nehri’nin hemen kıyısında yer alır. Ahaltsihe kentine 22 km uzaklıktadır.

<span class="mw-page-title-main">Giorgitsminda</span>

Giorgitsminda, Gürcistan’da, Ahaltsihe Belediyesi’nde bir köydür. Tsinubnistskali ve Tsverukana adlı derelerin su bölüm çizgisinin güneydoğusunda yer alır. Deniz seviyesinden 940 metre yüksekliktedir. Ahaltsihe kentine 12 km uzaklıktadır.

Adigeni, Gürcistan’ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde, Adigeni Belediyesi’nde bir kasabadır. Ahaltsihe Havzası’nda, Kvabliani Deresi’nin kıyısında, Ahaltsihe-Batum kara yolu üzerinde yer alır. Ahaltishe kentine 32 km uzaklıktadır.

<span class="mw-page-title-main">Damala</span>

Damala, Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde, Aspindza Belediyesi'nde bir köydür. Aynı adı taşıyan teminin de merkezi olan Damala, Trialeti Dağları'nın uzantısı olan Çobareti Tepesi'nin güneybatı eteğinde, deniz seviyesinden 1300-1400 metre yükseklikte yer alır. Aspindza kasabasına 3 km uzaklıktadır.

V. Mamia Gurieli, 1797-1826 yılları arasında Guria'nın prensliğini yapmış Gurieli hanedanı üyesidir. 1797'den 1809'a kadar amcası Prens Kaihosro'nun naipliği altındaydı. Mamia, Guria'nın idaresinde ve eğitim sistemindeki reform çabalarına öncülük eden Avrupalılaşan bir hükümdardı. Osmanlı'ya bağlılığı reddederek, 1810'da Guria'yı Rus İmparatorluğu'na bağlı özerk bir prenslik haline getirdi. Amcası Kaihosro ve Guria'nın önde gelen soyluları 1820'de Rus hegemonyasına karşı silahlanmaya başladıklarında bile yeni düzene bağlılığını sürdürdü. Mamia'nın imparatorluğa olan sadakati, Guria'daki ayaklanmaları durdurma konusunda kararsız bir tutum sergilemesine rağmen, Rus hükûmeti tarafından takdir edildi. Mamia'nın kendisi ayaklanmadan sonra giderek daha fazla depresyona girdi ve 1826'da öldü yerine oğlu Davit'i Guria'nın son prensi olarak bıraktı.

<span class="mw-page-title-main">Tmogvi</span>

Tmogvi, Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde, Aspindza Belediyesi'nde bir köydür. Mtkvari Nehri'nin sağ kıyısında, deniz seviyesinden 1.260 metre yükseklikte yer alır. Aspindza kasabasına 23 km uzaklıktadır.

<span class="mw-page-title-main">Hertvisi</span>

Hertvisi, Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde, Aspindza Belediyesi'nde bir köydür. Paravani Deresi'nin Kura Nehri'ne katıldığı yerde, deniz seviyesinden 1.250 metre yükseklikte yer alır. Aspindza kasabasına 14 km uzaklıktadır. Hertvisi Kalesi bu köyde bulunmaktadır.

IV. Kaihosro Gurieli 1797'den 1809'a kadar reşit olmayan yeğeni V. Mamia Gurieli'nin naibi olarak Guria Prensliği'ni fiilen yönetmiş Gurieli hanedanı üyesidir. Saltanatı döneminde, Guria'ya düzen ve istikrar getiren bir dizi önlem aldı. Kaihosro, 1809'da iktidar yetkilerini yeğeni V. Mamia'ya verdikten sonra bile Guria siyasetindeki etkisini sürdürdü. Rus İmparatorluğu Guria ile sıcak ilişkiler kursa da, Kaihosro Rusların iyi niyetlerinden şüpheleniyordu. Mamia Rusya'ya sadık kalırken, Kaihosro 1820'de Batı Gürcistan'da patlak veren Rus hegemonyasına karşıtı ayaklanmaya katıldı. İsyancıların yenilgisinden sonra Kaihosro, 1829'da öldüğü Osmanlı topraklarına kaçmak zorunda kaldı.

<span class="mw-page-title-main">I. Solomon</span> İmereti Kralı

I. Solomon "Büyük", Bagrationi Hanedanı'ndan 1752'den 1765'e ve 1767'den 1784 yılında ölümüne dek İmereti kralıdır.

<span class="mw-page-title-main">Şekvetil Muharebesi</span>

Şekvetil Muharebesi, 1853-1856 Osmanlı-Rus Savaşı'nda evre.