İçeriğe atla

Şahlık Muhafızları

Şahlık Muhafızları
گارد شاهنشاهی
Şahlık Muhafızları arması
Etkin1942-1979
Ülke İran
Sınıfı İran Şahlık Silahlı Kuvvetleri
TipiKraliyet muhafızı
Büyüklük18.000
Savaşlarıİran İslam Devrimi

Şahlığın Ölümsüz Muhafızları (Farsçaگارد جاویدان شاهنشاهی ایران, romanize: Gard-i Cavidan-i Şahanşahi-ye İran), Pehlevî Hanedanı döneminde İran şahının kişisel muhafızları olan bir askerî birlikti. 1942'de Muhammed Rızâ Pehlevî tarafından kurulmuştur.

Tarihçe

Şahlık Muhafızları, 1942'de Muhammed Rızâ Pehlevî tarafından kurulmuş olup tarihi 1920'lere kadar uzanmaktaydı. Birlik, Fransız Cumhuriyet Muhafızları ve Britanya Hanedanlık Süvarileri ve ayak muhafızları örnek alınarak kuruldu. Adını Ahameniş İmparatorluğu'nun ordusundaki 10.000 Pers askerinden oluşan seçkin bir birlik olan Ölümsüzler'den almaktaydı.

1953'te birimin boyutu genişletilerek General Teymur Bahtiyar komutasındaki bir tümene dönüştü. 1972'de Leşkeri Muhafız Tümeni, Zorunlu Tugay ile birlikte İmparatorluk Muhafızları'na dahil edildi ve muhafızlar iki tümenden oluşan tam bir kolordu haline getirildi.

Şahlık Muhafızları, İran İslam Devrimi'nin ardından 17 Şubat 1979 tarihinde lağvedildiler.[1]

Kaynakça

  1. ^ Roberts, Mark (Ocak 1996). "Purge of the Monarchists". McNair Papers, 47–48. 7 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mart 2024. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">İran</span> Batı Asyada bir ülke

İran (Farsça:

<span class="mw-page-title-main">Kaçar Hanedanı</span> 1789-1925 yılları arasında İranı yöneten Türk hanedan

Kaçar Hanedanı, İran'daki Azerbaycan Türklerinin Kaçar boylarından olan Kovanlı kolu tarafından kurulmuş ve 1794 ile 1925 yılları arasında hüküm sürmüş bir İran Devletidir.

<span class="mw-page-title-main">Meşhed</span> İranda bir şehir

Meşhed, İran'ın Razavi Horasan Eyaleti'nin yönetim merkezi ve ülkenin ikinci büyük şehridir.

<span class="mw-page-title-main">Gazala Muharebesi</span>

Gazala Muharebesi, Erwin Rommel'in komutasındaki Alman – İtalyan kuvvetlerinin, 26 Mayıs - 21 Haziran 1942 tarihleri arasında, Birleşik Krallık 8. Ordu'sunun savunduğu Gazala Hattı'na, ardından Tobruk'taki garnizonlarına yönelik saldırısı sırasında gerçekleşen muharebedir. Birleşik Krallık 8. Ordu komutanı General Neil Ritchie, Harekât Saha Komutanı ise General Claude Auchinleck'tir.

<span class="mw-page-title-main">Muhammed Rızâ Pehlevî</span> Pehlevi Hanedanından son İran şahı

Muhammed Rızâ Pehlevî, 1941'den, ülkesini terk ettiği 1979'a kadar tahtta kalan İran şahıdır. Batı yanlısı bir dış politika izleyen Pehlevi, İran'ın son Monarşik lideridir. Şehinşah ve Sayeh-eh-Hodah gibi imparatorluk unvanları vardır.

<span class="mw-page-title-main">Orta Farsça</span>

Orta Farsça veya Pehlevî dili, Sasani İmparatorluğu'nun edebî dili olmuş bir Batı İran dilidir. Dil, Sasanilerin yıkılmasının ardından bir süre daha prestij dili olmayı sürdürmüştür. Orta Farsça Ahameniş İmparatorluğu'nda kullanılmış Eski Farsçadan evrilmiş olup modern İran, Afganistan ve Tacikistan kullanılan Farsça dilinin atası olmaktadır. Dil, içine Orta Farsçanın da dahil edildiği ve pek çok çağdaşı dili kapsayan Orta İran dilleri ile karıştırılmamalıdır.

<span class="mw-page-title-main">Nadir Şah</span> 1. Afşar Devleti Şahı

Nadir Şah Afşar, Afşar İmparatorluğu'nun kurucusu ve ilk hükümdarı olan Türkmen şahtır. İran tarihinin en güçlü hükümdarlarından biri kabul edilip, 1736'dan 1747'deki suikastına kadar Afşar İmparatoru ve İran şahı olarak hüküm sürmüştür. Batı Asya, Güney Kafkasya, Orta Asya ve Güney Asya'da birçok seferde savaşmıştır. Askeri dehası nedeniyle, bazı tarihçiler onu İran'ın Napolyonu veya İkinci İskender olarak tanımlamıştır.

<span class="mw-page-title-main">İslam Devrimi Muhafızları Ordusu</span> 1979 İslam Devriminden sonra kurulan İran Silahlı Kuvvetlerinin paramiliter şubesi

İslam Devrimi Muhafızları Ordusu, İran Silahlı Kuvvetlerine bağlı kara, hava, deniz ve füze kuvvetleri bulunan büyük bir ordudur. Halk ağzında ve özellikle İran diasporasında ordu mensubu kişilere organizasyona duydukları hayranlığı belirtmek için Farsçada "muhafızlar" anlamına gelen Pasdaran denilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Großdeutschland Tümeni</span>

Großdeutschland Tümeni, II. Dünya Savaşı'nda 1942'ye kadar piyade daha sonrasında mekanize piyade ve panzer tümeni olarak görev yapmış, Waffen-SS ile Wehrmacht'ın oluşturduğu Alman Ordusunun en seçkin iki tümeninden birisidir. Diğeri ise 1. SS Panzer Tümeni "Leibstandarte SS Adolf Hitler" idi. Özel bir isme sahip olması nedeniyle rejim muhafızı Waffen SS tümenleri ile karıştırılmış olmasına karşın birlik muvazzaf Alman Ordusu olan Wehrmacht'a bağlıydı. Kuruluş olarak Nazi ideolojisi ile bir ilişkisi olmamasına karşın savaş suçu işlediğine dair iddialar vardır.

<span class="mw-page-title-main">Meşaleler Muharebesi</span>

Meşaleler Muharebesi, 1583 yılında Osmanlı İmparatorluğu ile Safevî Devleti arasında yapılan bir muharebedir.

<span class="mw-page-title-main">Tebriz Garı</span> Tebriz, İranda tren istasyonu

Tebriz Garı (Farsça: ایستگاه راه‌آهن تبریز), İran'ın Tebriz şehrinde bulunan tren istasyonudur.

<span class="mw-page-title-main">III. İsmail</span> 14. Safevi Türkmen hükümdarı

Şah III. İsmail Ebu Turab, III. İsmail Safevi, Şah İsmail Seyyid Murtaza oğlu Safevi - İran şehinşahı, Safeviler hanedanı devletinin XIII. hükümdarı. Aslında hiçbir gücü olmamıştır. Devleti adına Zend Kerim Han yönetmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Muhammed Şah</span> Kaçar Hanedanının üçüncü hükümdarı

Muhammed Şah, İran'da hüküm süren Kaçar Hanedanının üçüncü hükümdarı.

<span class="mw-page-title-main">İran Hava Kuvvetleri</span>

İran Hava Kuvvetleri, İran'ı havadan gelebilecek her türlü saldırıya karşı korumakla görevlidir. İran Silahlı Kuvvetleri komutası altındaki en büyük 2.kuvvettir.

Transbaykal Cephesi, Sovyetler Birliği tarafından 15 Eylül 1941 tarihinde Transbaykal Askerî Bölgesi'nde kurulmuş cephe. 17. ve 36. ordulardan oluşan cephe Ağustos 1942'de 12. Hava Ordusu'nun katılımıyla genişlemiştir, nihayet, Haziran-Temmuz 1945'te 39. ve 53. ordular, 6. Muhafızlar Tank Ordusu ve Issa Pliyev yönetimindeki Sovyet Moğol Mekanize Süvari Grubu katıldı.

II. Selim Giray 1743'ten 1748'e kadar hüküm süren bir Kırım hanıdır. I. Kaplan Giray'ın oğludur. II. Selim Giray, Kasım 1743'te han oldu; hemen Şahin Giray'ı kalgay atadı. İki yıl sonra II. Selim'in, Osmanlı İmparatorluğu ile İran Şahlığı Pers Şahı Nadir Şah arasındaki savaşta yer aldı.

<span class="mw-page-title-main">İran Jandarması</span> İran eski askeri kolluk kuvveti

İran Jandarması, İran'da kırsal kesimde ve karayollarda kamu güvenliğini sağlamaktan sorumlu askerî bir kolluk teşkilatıydı. Paramiliter bir güç olarak, 1910'da Kaçar Hanedanı sırasında kuruldu ve 1921'de Pehlevi Hanedanı'na kadar siyasette önemli bir rol oynamıştır. Başlangıçta anayasal bir ordu olarak kurulan güç, hem geleneksel polis görevlerini yerine getirmek hem de haydut kuvvetlerine karşı mücadele etmek için İsveçli subaylar istihdam etti.

<span class="mw-page-title-main">1730-1732 Osmanlı-Safevî Savaşı</span> Osmanlı İmparatorluğu ile Safevi Devleti arasında 1730-32 yılları arasında yapılmış savaş

1730-1732 Osmanlı-İran Savaşı, 18. yüzyılda Osmanlı Devleti ile İran'daki Safevi Hanedanı arasında yapılmış olan bir savaştır.

Ölümsüzler, Herodot'un tanımladığı Ahameniş "Ölümsüzler"e benzeyen, 10.000 kişilik olduğu iddia edilen, Sasani İmparatorluğu ordusunun elit bir süvari birimidir. Adı, Romalı tarihçilerin birime atıfta bulunmak için kullandıkları bir terimden türetilmiştir. Ermeni ve İslam kaynaklarında da Sasani ordusundaki seçkin birlik(ler)den bahsedilmektedir.