
Algoritma, belli bir problemi çözmek veya belirli bir amaca ulaşmak için tasarlanan yol. Matematikte ve bilgisayar biliminde bir işi yapmak için tanımlanan, bir başlangıç durumundan başladığında, açıkça belirlenmiş bir son durumunda sonlanan, sonlu işlemler kümesidir. Genellikle bilgisayar programlamada kullanılır ve tüm programlama dillerinin temeli algoritmaya dayanır. Aynı zamanda algoritma tek bir problemi çözecek davranışın, temel işleri yapan komutların veya deyimlerin adım adım ortaya konulmasıdır ve bu adımların sıralamasına dikkat edilmelidir. Bir problem çözülürken algoritmik ve sezgisel (herustic) olmak üzere iki yaklaşım vardır. Algoritmik yaklaşımda da çözüm için olası yöntemlerden en uygun olan seçilir ve yapılması gerekenler adım adım ortaya konulur. Algoritmayı belirtmek için; metinsel olarak düz ifade ve akış diyagramı olmak üzere 2 yöntem kullanılır. Algoritmalar bir programlama dili vasıtasıyla bilgisayarlar tarafından işletilebilirler.

PageRank, Google tarafından geliştirilen ve web sayfalarının önemini belirlemek için kullanılan bir algoritmadır. İnternet üzerindeki bağlantıların analiz edilmesiyle hesaplanan Pagerank değeri Google Arama sonuçlarında sayfaların sıralanması için kullanılan faktörlerden biridir.

Birleşmeli Sıralama, bilgisayar bilimlerinde
derecesinde karmaşıklığa sahip bir sıralama algoritmasıdır. Girdi olarak aldığı diziyi en küçük hale gelene kadar ikili gruplara böler ve karşılaştırma yöntemi kullanarak diziyi sıralar.

Sıralama algoritması, bilgisayar bilimlerinde ya da matematikte kullanılan, verilen bir listenin elemanlarını belirli bir sıraya sokan algoritmadır. En çok kullanılan sıralama türleri, sayı büyüklüğüne göre sıralama ve alfabetik sıralamadır. Sıralama işleminin verimli yapılması, arama ve birleştirme algoritmaları gibi çalışması için sıralanmış dizilere gereksinim duyan algoritmaların başarımının yüksek olması için önemlidir. Sıralama algoritmaları bilgisayarlarda tutulan verilerin düzenlenmesini ve insan kullanıcı tarafından daha rahat algılanmasını da sağlar.

Seçmeli Sıralama, bilgisayar bilimlerinde kullanılan bir sıralama algoritmasıdır. Karmaşıklığı
olduğu için büyük listeler üzerinde kullanıldığında verim sağlamaz ve genel olarak benzeri olan eklemeli sıralamadan daha başarısızdır. Seçmeli sıralama yalın olduğu ve bazı durumlarda daha karmaşık olan algoritmalardan daha iyi sonuç verdiği için tercih edilebilir.

Eklemeli Sıralama, bilgisayar bilimlerinde kullanılan ve sıralı diziyi her adımda öğe öğe oluşturan bir sıralama algoritmasıdır. Büyük dizilerle çalışıldığında hızlı sıralama, birleştirmeli sıralama ve yığın sıralaması gibi daha gelişmiş sıralama algoritmalarından daha verimsiz çalışır. Ancak buna karşın bazı artıları da vardır:
- Uygulaması kolaydır.
- Küçük Veri kümeleri üzerinde kullanıldığında verimlidir.
- Çoğunluğu zaten sıralanmış olan diziler üzerinde kullanıldığında verimlidir.
- Karmaşıklığı
olan seçmeli sıralama ve kabarcık sıralaması gibi çoğu yalın sıralama algoritmalarından daha verimlidir. - Kararlı bir sıralama algoritmasıdır
- Sıralanacak diziyi yerinde sıralar, ek bir bellek alanı gerektirmez.
- Sıralanacak dizinin hepsinin algoritmanın girdisi olmasına gerek yoktur. Dizi parça parça da alınabilir ve sıralama işlemi sırasında diziye yeni veriler eklenebilir.

Kabarcık Sıralaması, bilgisayar bilimlerinde kullanılan yalın bir sıralama algoritmasıdır. Sıralanacak dizinin üzerinde sürekli ilerlerken her defasında iki öğenin birbiriyle karşılaştırılıp, karşılaştırılan öğelerin yanlış sırada olmaları durumunda yerlerinin değiştirilmesi mantığına dayanır. Algoritma, herhangi bir değişiklik yapılmayıncaya kadar dizinin başına dönerek kendisini yineler. Adına "Kabarcık" sıralaması denmesinin nedeni büyük olan sayıların aynı suyun altındaki bir kabarcık gibi dizinin üstüne doğru ilerlemesidir.
Kütüphane Sıralaması ya da diğer bir deyişle aralıklı eklemeli sıralama, eklemeli sıralama algoritmasını art arda yapılan eklemeleri dizideki boşlukları kullanıp hızlandırarak kullanan bir sıralama algoritmasıdır. Adının kütüphane sıralaması olması bir benzetmeden gelmektedir:
- Bir kütüphane görevlisinin bir raftaki bütün kitapları A harfiyle başlayanlar sol tarafta kalarak sağa doğru kitapların arasında boşluk kalmayacak biçimde alfabetik sıraya dizmek istediğini varsayalım. Eğer görevli B bölümüne ait yeni bir kitabı yerleştirmek isterse kitabın yerini B alanında bulduktan sonra yeni kitaba yer açmak için ilgili kitaptan sonraki bütün kitapları sağa kaydırması gerekir. Bu bir eklemeli sıralamadır. Ancak, eğer görvli daha önce her bir harften sonra belirli bir boşluk bırakmış olsaydı, yalnızca B harfindeki kitapların yarısını hareket ettirerek bu sıralamayı sağlayabilirdi. Kütüphane sıralamasının ana ilkesi budur.

Kova Sıralaması, sıralanacak bir diziyi parçalara ayırarak sınırlı sayıdaki kovalara atan bir sıralama algoritmasıdır. Ayrışma işleminin ardından her kova kendi içinde ya farklı bir algoritma kullanılarak ya da kova sıralamasını özyinelemeli olarak çağırarak sıralanır.
Ağaç sıralaması, bilgisayar bilimlerinde kullanılan, herhangi bir diziden önce bir ikili arama ağacı oluşturup ardından bu ağacın üzerinden geçerek dizinin sıralanmasını sağlayan bir sıralama algoritmasıdır.
Güvercin yuvası sıralaması, n adet öğeyi N adet "güvercin yuvası" (sıralanacak öğelerin alabileceği olası değerlerin sayısı) ile (Θ(n + N)) karmaşıklığıyla sıralayan bir sıralama algoritmasıdır. N O(n) olduğunda algoritma doğrusal zamanda çalışır. Bir sıralama algoritmasının dizideki öğeleri sıralamak için her bir öğeye en az bir kere bakması zorunlu olduğundan doğrusal zaman sıralama algoritmasından bağımsız olarak erişilebilecek en iyi sonuçtur.
Kokteyl sıralaması, bilgisayar bilimlerinde kabarcık sıralaması algoritmasına benzer bir sıralama algoritmasıdır. Kabarcık sıralamasından farkı sıralanacak listenin üzerinden tek yöne doğru değil iki yöne de geçerek öğeleri sıralamasıdır. Algoritmanın uygulanması kabarcık sıralaması algoritmasının uygulanmasından çok az daha zordur.
Rahat Sıralama (İngilizcesi: Smoothsort) bilgisayar bilimlerinde kullanılan yığın sıralaması algoritmasının türevi olan bir sıralama algoritmasıdır. 1981 yılında Edsger Dijkstra tarafından geliştirilmiştir. Yığın sıralamasına benzer biçimde rahat sıralamanın en kötü durumdaki karmaşıklığı O(n log n)'dir. Rahat sıralamanın yığın sıralamasına göre üstünlüğü ise başlangıçta neredeyse sıralı olan bir diziyi sıralarken karmaşıklığının O(n) düzeyine inmesidir. Uygulamasındaki karmaşıklığı nedeniyle rahat sıralama çok nadiren kullanılır.
Tarak Sıralaması, ilk defa 1991 yılının Nisan ayında Stephen Lacey ve Richard Box tarafından Byte dergisinde duyurulmuş yalın bir sıralama algoritmasıdır. Kendisinden önce duyurulmuş kabarcık sıralaması algoritmasından başarılıdır ve karmaşıklıkta hızlı sıralama algoritmasıyla yarışır. Algoritmanın ana fikri listenin sonundaki küçük değerli öğelerin sayısını azaltmaktır. Kabarcık sıralaması algoritmasında sıralanacak listenin sonundaki küçük değerli öğelerin varlığı algoritmayı çok yavaşlattığı için tarak sıralamasında bu değerlerin sayısının azaltılması yoluna gidilmiştir.
İplik sıralaması bilgisayar bilimlerinde kullanılan bir sıralama algoritmasıdır. Sıralanacak olan dizinin, sıralanmış alt dizilerinin oluşturularak bu alt dizilerin birleştirilmesi yoluyla sonucun oluşturulması mantığına dayanır. Algoritmanın her bir aşamasında ana dizinin üzerinden geçilir ve bu diziden zaten sıralanmış olan bir dizi eleman çıkarılır. Çıkarılan bu eleman dizileri daha sonra birleştirilir.

Algoritma analizi veya diğer adıyla algoritma çözümlemesi, bilgisayar biliminde bir algoritmayı çalıştırabilmek için gereken kaynakların miktarının tespitidir. Algoritmaların çoğunluğu, rastgele seçilmiş uzunluktaki girdiler ile çalışmak için tasarlanmıştır. Genellikle, bir algoritmanın verimlilik veya çalışma zamanı, adımların sayısı veya depolama yerleri 'nin girdi uzunluğuyla ilişkili olan işlev olarak ifade edilir.
Sıra teorisi, ikili bağıntıları kullanma sırasının sezgisel kavramını inceleyen bir matematik dalıdır. "Bu, şundan daha küçüktür" veya "bu, şundan daha öncedir" gibi durumları inceler.
Medyan bir anakütle ya da örneklem veri serisini küçükten büyüğe doğru sıraladığımızda, seriyi ortadan ikiye ayıran değere denir. İstatistiğin bir alt dalı olan betimsel istatistikde medyan bir merkezsel konum ölçüsü kabul edilir.
İçgözlem veya içebakış, psikolojide bir uyarıcı karşısında kişinin deneyimlediği algı, duyum, düşünce ve duygularındaki gözlem ve çıkarımlarını ifade etmesini içeren bir metottur. Bu metot: "Bir deneyimi onu yaşayan kişiden başkası gözlemleyemez." varsayımına dayanmaktadır. Yani gözleyen ve gözlenen aynı kişidir.