İçeriğe atla

İzmir'deki Roma tiyatrosu

İzmir'deki Roma Tiyatrosu, son dönemlerde Agora kazılarıyla bilinir hâle gelmiştir.[1]

Kadifekale

Günümüzde İzmir'de araştırabileceğimiz birçok antik mekân bulunmaktadır. Varyant'ta bulunan Zeus Akraios Tapınağı, Hisarönü'nde yer alan Liman Kalesi ve Kadifekale eteklerinde bilinen antik tiyatro bunlara örnek gösterilebilir.[1]

Antik tiyatro ile ilgili ilk yazılı bilgileri bize, 1648 yılında İzmir'i ziyaret eden Moncony aktarmaktadır. Moncony'nin ardından gelen diğer gezginler, tiyatroyla ilgili gözlemlerini ve duyduklarını aktarmışlardır. Ayrıca, 17. ve 18. yüzyıllarda yapılan gravürlerde de tiyatroya dair işaretler görülmektedir.[1]

Tiyatro hakkında en somut bilgilere ise İtalyan Mühendis Luigi Storari'nin hazırladığı şehir planı ve yazdıkları ile 1850'lerin ortalarında tiyatro arazisini satın almak isteyen Ludwig Spiegelthal'ın başvurusuyla ulaşılmıştır. Spiegelthal, Prusya Krallığı'nın İzmir Başkonsolosu olarak görev yapmış ve antik dönemlere olan ilgisiyle tanınmıştır. Tiyatroyu kazı yaparak gün yüzüne çıkarmak için harekete geçmek istemiş, fakat başvurusu kabul edilmemiş ve kazı çalışmaları gerçekleştirilememiştir.[1]

Tiyatro alanında ilk bilimsel verileri sunan kaynak ise 1917 yılında İki Avusturyalı arkeolog Otto Berg ve mimar Otto Walter tarafından yapılan yüzey incelemeleridir. Bu incelemeler sonucunda elde edilen bilgilerle tiyatro, detaylı bir kroki ve plan haline getirilmiştir.[1]

Kaynakça

  1. ^ a b c d e Pınar, Ilhan. "İzmir'in Roma Tiyatrosu ve Ludwig Spiegelthal". 29 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2023. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">İzmir</span> İzmir ilinin merkezi olan şehir

İzmir, Türkiye'de Ege Bölgesi'nde yer alan ve İzmir ilinin merkezi olan şehirdir. Ülkenin nüfus bakımından en kalabalık üçüncü şehridir. Ekonomik, tarihî ve sosyo-kültürel açıdan önde gelen şehirlerden biridir.

Anadolu'da Antik Roma Tiyatroları, Anadolu yarımadasındaki Roma dönemlerinden kalma açık hava tiyatrolarını ifade eder.

<span class="mw-page-title-main">Fokaia</span>

Fokaia, İzmir'in Foça ilçesinin Antik Çağ'da ve Bizans Dönemi'ndeki adı. On iki İon kentinden biridir. Önceleri kentin kuruluşu MÖ 11. yüzyıl Aiol'ler tarafından gerçekleştiği, MÖ 9. yüzyılda ise kentin İon tarafına geçtiği düşünülüyordu. Fakat yapılan son araştırmalar kentin kuruluş tarihini MÖ 2000'e kadar geri götürüyor.

<span class="mw-page-title-main">Sagalassos</span> Burdur yakınlarında antik kent

Sagalassos, Antalya'ya 110, Isparta'ya 41 km uzaklıkta, Burdur'un Ağlasun ilçesinin 7 km kuzeydoğusunda yer alan antik bir kenttir.

<span class="mw-page-title-main">Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü</span> Devlet destekli Türk tiyatro topluluğu

Devlet Tiyatrosu, Devlet Konservatuvarı Tatbikat Sahnesi’nin bir aşaması olarak, 16 Haziran 1949 tarihinde, "Devlet Tiyatro ve Operası" adıyla kurulmuştur. Konservatuvar’ın kurulduğu 1936 yılından 1947 yılına kadar, Tiyatro Bölümü’nü Alman tiyatro sanatçı ve yöneticisi Carl Ebert yönetmiştir. 1940 yılında, "Tiyatro ve Opera Tatbikat Sahnesi" kuruldu.

<span class="mw-page-title-main">Aizanoi</span>

Aizanoi, Kütahya şehir merkezine 58 kilometre uzaklıkta, Çavdarhisar ilçesinde bulunan antik kenttir.

<span class="mw-page-title-main">Antioheia (Pisidya)</span>

Antakya, Pisidya, Türkiye'nin Akdeniz, Ege ve İç Anadolu bölgelerinin kesiştiği noktadaki Göller Yöresi'nde, tarihi Pisidya ve Frigya'nın sınırında bulunan antik kenttir. Pisidya Antakyası olarak da bilinir. Isparta ilinin modern ilçesi Yalvaç'ın kuzey şeridinde 1 km'lik bir alanı kapsar. Kent, kuzeyindeki 1236 metrelik en yüksek noktası ile bir vadi görünümündedir.

Gülsen Tuncer, Türk tiyatro, dizi, sinema oyuncusu, seslendirme sanatçısı, söz yazarı, besteci, sanat yönetmeni ve akademisyen.

<span class="mw-page-title-main">Smirni</span> İzmirde bulunan antik şehir

Smirni, İzmir sınırları içinde iki farklı konumda yer alan tarihî kentler. Körfezin kuzeydoğusunda yer alan ve yüzölçümü yaklaşık yüz dönüm olan bir adacık üzerinde kurulmuştu.

<span class="mw-page-title-main">Mira (antik kent)</span> Türkiyenin Akdeniz kıyısında bulunan bir Likya antik kenti

Myra, günümüzde Antalya ilinin Demre ilçesinin bulunduğu yörede yer alan antik bir Likya kentidir. Alacadağ, Akdağlar (Massikytos) ve Ege Denizi arasında Demre Çayı (Myros) tarafından taşınan toprakla oluşmuş verimli alüvyon ovasına kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Metropolis (antik kent)</span>

Metropolis, kuruluşu günümüzden yaklaşık 5000 yıl öncesine dayanan, İzmir'in Torbalı ilçesinin 5 km güneybatısında bulunan bir antik kenttir.

<span class="mw-page-title-main">Perperene</span> İzmir ili Bergama ilçesinin sınırları içinde bulunan Kozak Yaylasında bulunan bir antik kent

Perperene İzmir ili Bergama ilçesinin sınırları içinde bulunan Kozak Yaylasında bulunan bir antik kenttir. Aşağıbey köyü, çakıl kayası mevkindedir.

<span class="mw-page-title-main">Bintepeler</span> Tümülüs mezar nekropolü

Bintepeler, Bin Tepeler veya Bintepe tümülüs mezarları, Sardes antik kenti yakınlarında yer alan tümülüs mezar nekropolü. Lidyalılar tarafından; İlk Çağ döneminde, yaklaşık MÖ 6. ve 7. yüzyıllarda yapılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">İzmir Agorası</span> İzmirde bulunan antik bir meydan

İzmir Agorası veya Smyrna Agorası, günümüzde İzmir'in Konak ilçesinde bulunan ve MÖ 4. yüzyılda kurulan agoradır. Zamanında Smyrna kentinin devlet agorası olarak işlev gördü. MS 178'de meydana gelen depremin ardından Roma İmparatoru Marcus Aurelius'un desteğiyle yeniden inşa edildi. Osmanlı döneminde mezarlık ve namazgâh olarak kullanıldı. Bölgedeki ilk kazı çalışmaları 1932'de gerçekleştirildi. İzmir Agorası, 2020'de UNESCO tarafından "İzmir Tarihî Liman Kenti" adıyla oluşturulan miras alanının bir parçası olarak Dünya Mirası Geçici Listesi'ne dahil edildi. Ekim 2023'te ören yerinde 700 metre uzunluğunda gezi yolu yapıldı.

<span class="mw-page-title-main">Ankara Roma Tiyatrosu</span> Ankaradaki Antik Roma yapısı

Ankara Roma Tiyatrosu, Türkiye'nin başkenti Ankara'da Altındağ ilçesine bağlı Ulus semtinde Hisar Caddesi ile Pınar Sokak arasında yer alan Antik Roma Tiyatrosudur. Yapım tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte MS 2. yüzyıla tarihlendirilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Teos</span> Antik kent

Teos veya Teo, Eski İyonya'da batısından yer alan bir antik şehirdir.

<span class="mw-page-title-main">Tralleis</span>

Tralleis antik kenti Aydın ilinin kuzeyinde, Kestane Dağı'nın (Mesogis) güney yamacındaki geniş ve yüksek plato üzerinde konumlanır. Antik metinlerde Menderes Nehri veya Mesogis Dağı'nın sınır kabul edilmesi kentin bazen Karia, bazen de Lidya Bölgesi içinde gösterilmesine neden olmuştur. Strabon, Magnesia'dan gelerek Tralleis'e ulaşan antik yolun solunda Mesogis Dağı'nın, sağında ise Maiandros Irmağı Ovası'nın bulunduğunu ve kentin etrafı korunmuş yaşayan halkın Anadolu'daki diğer kentler kadar zengin bir halk tarafından iskan edildiğini ve kentte yaşayan bazı kişilerin başka eyaletlerde önemli mevkilere geldiğini söyler.

<span class="mw-page-title-main">Mastaura</span>

Mastaura , Karya ve Lidya bölgelerinin kesiştiği bir noktada olduğundan iki bölgenin de kültürel izlerini taşıyan bir antik kent. Antik yerleşkenin bulunduğu bölgede günümüzde Aydın ilinin Nazilli ilçesinde yer alan Bozyurt köyü yer almaktadır. Kentte yer alan kalıntılar Bozyurt köyünün değişik bölgelerine dağılmış halde bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Kubilay, Konak</span>

Kubilay, İzmir ilinin Konak ilçesine bağlı bir mahalledir. Kazı çalışmaları devam eden Smyrna Antik Tiyatrosu mahalle sınırları içerisinde yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">İznik Roma Tiyatrosu</span>

İznik Roma Tiyatrosu, Bursa ilinin İznik ilçesinde bulunan, MS 2. yüzyılda İmparator Traianus döneminde Bitinya Valisi olan Plinius tarafından inşa edilmiş tiyatro yapısı. İznik surlarının 90 m. kuzeyindeki tiyatronun, seyircilerin oturduğu kısım ile hayvanların arenaya salındığı tünel kısmı büyük ölçüde ayaktadır.