İçeriğe atla

İtalyan bakalit tanksavar mayınları

Bakelite tanksavar mayını type I ve type II II. Dünya Savaşı sırasında İtalyalar tarafından geliştirilen bir tür tahripli tanksavar mayınıdır. Adından da anlaşılacağı gibi yapımında Bakalitten yapılma mayın kasası kullanılmasından ötürü az metalli mayın sınıfına girer. Bu sayede mayın tarama aygıtları tarafından tespit edilmesi engellenmiştir. Asıl kullanım amacı geri çekilme esnasında düşman unsurlarının takibini yavaşlatmaktı.

Type I mayını silindir şeklinde olup ve üst kısmında içerisinde yayla çalışan fünye barındıran kubbe şeklinde bir baskı plakası bulunuyordu. Baskı plakası ve mayının ana gövdesi kanvas kumaşından yapılma bir şerit bir arada tutuyordu. Type II mayınında ise mayının üst kısmını tamamiyle kapatmayan çok daha küçük baskı plakası kullanılmıştır. Diğer tüm özellikleri özdeşti.

Her iki mayını çalıştırılmak ve kapatılmak için pirinçten yapılma ateşleme anahtarı kullanılıyordu.

Mayın üzerinde bulunan baskı plakasına yapılan 490 Newton kuvvetindeki bir basınç plakanın aşağıya doğru hareket etmesine ve altında bulunan fünyeyin harekete geçmesine neden oluyordu. Fünye içerisindeki dokuz adet yaya bağlı iki adet pirinç ateşleme iğnesi bulunuyordu. Baskı plakasına yapılan basınçla yaylar serbet kalıyor ve ateşleme iğnelerini harekete geçiriyordu. İğneler ilk ateşleyicileri yakıyor buda ana patlayıcının infilak etmesine neden oluyordu.

Özellikleri

 Type IType II
Çapı295 mm (11⅝ in)299 mm (11¾ in)
Boyu130 mm (5⅛ in)139 mm (5½ in)
Çalışma ağırlığı490 N1,330 N
Patlayıcı içeriği3.6 kg3.6 kg

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  • Landmine and Countermine Warfare, North Africa 1940-1943, Department of the Army

İlgili Araştırma Makaleleri

M6, M6A1 ve M6A2 ABD yapımı metal kutulu dairesel tanksavar mayınıdır. Daha sonra yerlerini M15 mayınına bırakmışlardır. Mayın doğal şartlarda zeytin yeşili renginde olup mayının merkezinde büyükçe bir baskı tapası bulunmaktadır.Mayının merkezinde bulunan baskı tapasını 3 farklı konuma getirilmekteydi. KURULU, TEHLİKELİ ve GÜVENLİ. Baskı tapası akordeona benzeyen bir yapıda durur ve yeterinde güç kullanıldığında bu baskıyı aşağıya iletir. Aşağıya iletilen bu baskı ateşleme tapası içerisindeki yayı harekete geçirir ve fünye içerisindeki iğne fünyeyi patlatır. Patlayan fünye çevrecinde bulunan ana patlayıcıyı infilak ettirir.

<span class="mw-page-title-main">M15 mayını</span>

M15 mayını ABD yapımı geniş dairesel bir basınçlı tanksavar mayınıdır. Daha önce kullanılmakta olan M6A2 tanksavar mayınının daha geniş bir modelidir. Mayın Kore Savaşı sırasında kullanılmıştır. Her ne kadar M19(plastik kılıflı ve minimum metal içeren modern tasarım) mayınları M15 mayınlarının yerini almışsa da, ABD M15'leri güvenilir ve efektif gördüğü için elinde büyük miktarda stok bulundurmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Tellermine 43</span> Almanya tarafından üretilen dairesel metal kutulu bir tanksavar mayını

Tellermine 43 Almanya tarafından üretilen ve II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan dairesel metal kutulu bir tanksavar mayınıdır. Tellermine 42 modelinin biraz daha geliştirilmiş modeli olan mayının üretimi çok basitti. Almanlar Mart 1943 tarihinden savaşın sonuna kadar toplam olarak 3.6 milyon adet Tellermine 43 mayını üretmiştir. Mayının Danimarka (M/47), Fransa ve Yugoslavya (TMM-1) tarafından kopya modelleri üretilmiştir. Mayın günümüzde Mısır ve Libyada bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">TMA-1 mayını</span>

TMA-1 ve TMA-1A, eski Yugoslavya yapımı dairesel plastik kasalı, az metalli tahripli tanksavar mayın.

<span class="mw-page-title-main">TMA-2 mayını</span>

TMA-2 eski Yugoslavya yapımı dikdörtgensel plastik kasalı az metalli tahripli tanksavar mayınıdır. Görüntü ve ebat olarak yerini aldığı PT-56 modeline benzemektedir. Taşıma sapı açıkken görüntü olarak çanta veya dizüstü bilgisayara benzemesinden ötürü kısaca İngilizce “briefcase” veya “Laptop” takma adları verilmiştir. Mayın iki kesimden oluşmaktaydı. Üst kısımda iki yanlarda yivli baskı plakaları ve geniş geniş dairesel fünye tapaları ve bunların altında merkezinde UANU-1 fünyesi bulunan ana patlayıcılar bulunmaktaydı. Mayın üzerindeki ikincil fünye ise yerinden oynatılması durumunda patlamak üzere tuzaklama amaçlı takılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">TM-38 mayını</span>

TM-38 SSCB tarafından geliştirilen ve II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan kare şekilli metal kutulu bir tanksavar mayınıdır. Mayının üst kısmında baskı plakası ve bunun üzerinde utu izi şeklinde dört adet çıkıntı bulunmaktadır. MAyının yan tarafında metalden taşım asapı bulunmaktadır. Mayına yapılan baskı sonucunda baskı plakası bu etkiyi altında bulunan MUV ateşleme fünyesi içerisindeki iğneye iletir. İğne MD-2 içerisindeki yardımcı patlatıcıyı ateşler. Fünyenin içerisindeki patlamayı ana mühimmatın infilakı izler.

<span class="mw-page-title-main">M1 mayını</span> Mayın

M1,M1A1 ve M4 ABD tarafından geliştirilen ve II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan çelikten metal kasalı tahripli tanksavar mayınıdır. Mayının Arjantin tarafından üretilen kopyası daha sonra Falkland Savaşı sırasında kullanılmıştır. Başka bir kopyası olan No.4 mayını ise Çinliler tarafından üretilmiştir. Mayına ait bazı modeller hala Çad ve Tunusda kullanılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">M1936 mayını</span>

M1936 (Mle1936), Fransızlar tarafından geliştirilen ve II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan hafif sınıf bir tanksavar mayınıdır. Fransanın İşgalinin ardında Alman Ordusu Wehrmachtın eline geçen çok sayıda mayın daha sonra Kuzey Afrika ve İtalyada kullanılmıştır. Mayın üst kısmında baskı plakası ve bunun altında dikdörtgen şeklinde çelik bir kutu içerisinde ana patlayıcıdan aloşuyordu. Kutunun üst kısmında iki adet M1935 veya M1936 model basınç fünyesi bulunuyordu. Baskı plakası mayının üst kısmına kablo yardımıyla tutturuluyordu. İki basınç çubuğu kaynakla baskı plakasının alt yüzeyine tutturulmuştu. Doğrudan ateşleme fünyesine bağlı durmaktaydılar. Emniyet çubuğu açılmadan çalışmaz halde durmaktaydılar.

Mk 4 mayını veya Mayın G.S. Mk IV was Birleşik Krallık tarafından geliştirilen ve II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan bir tahripli tanksavar mayınıdır. Dıştan bakıldığında silindir şeklinde bir ana gövdeye sahip olan mayının içerisi TNT veya Baratol sınıfı patlayıcı madde ile doldurulmuştur. Mayının üst kısmında bulunan baskı plakası ana gövdeye dört adet mandal ile tutturulmuştu. Emniyet pimli Contact Mine Fuse No.3 Mk I model fünye kullanmaktaydı. Fünye basit olarak yayı emniyet pimi ile tutturulmuş bir ateşleyici iğneden oluşuyordu. Mayının üzerinde belli bir ağırlık ile geçilmesi durumunda mandallar kırılmakta baskı plakası aşağıya düşmekte ve yayı tutan emniyet pimini yerinden çıkartmaktaydı. Boşalan yay iğneyi hareket ettirmekte ve iğne hemen altında bulunan hassas ateşleyici maddeyi yakmaktaydı. Ana patlayıcının ortasında bulunan bu maddenin harekete geçmesi ile mayın infilak etmekteydi.

Mk 5 veya Mayın G.S. Mk V Birleşik Krallık tarafından geliştirilen silindir şeklinde metal kasalı ve II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan bir tahripli tanksavar mayınıdır. 1943 yılında ordu servisine girmiştir. Yerini daha sonra geliştirilen İngiliz yapımı Mk 7 mayınına bırakmıştır.

PT Mi-Ba dairesel bakalit kasalı Çekoslovakya yapımı az metalli tahripli tanksavar mayınıdır. Mayın 1950'li yıllarda Çek ve Slovak ordu hizmetine girmiştir. Şu an kullanılmamaktadır. Mayın klasik şekilde üst kısmın merkezinde baskı plakası, iç kısmında ise simit şeklinde ana patlayıcı ve onun ortasında RO-7-II tipi fünyeden oluşmaktaydı. Mayın üzerinde metal olan tek parça içerisinde yay, iğne ve ateşleyici kapsül olan fünyeydi.

PT Mi-K Çekoslovakya yapımı dairesel metal kasalı tahripli tanksavar mayınıdır. Mayında baskı plakası yerine metal ızgara kullanılmış bu sayede aşırı basınca maruz bırakılarak patlatılamıyordu. Şu an üreitlmeyen mayın günümüzde Afganistan, Kamboçya, Eritre, Namibya, Nikaragua ve Batı Sahrada bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Topfmine</span>

Topfmine Alman yapımı dairesel şekilli metalsiz tahripli tanksavar mayını serisine verilen addır. Alman Ordusu Wehrmacht tarafından 1944 yılından II. Dünya Savaşı sonuna kadar kullanılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Pignone tanksavar mayınları</span>

Pignone P-1 ve Pignone P-2 plastik kasalı İtalyan yapımı ve II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan metalsiz tahripli tanksavar mayınıdır. Mayınlar Kuzey Afrika ve İtalya dan meydana gelen çatışmalarda kullanılmıştır. Mayın sahip olduğu metalsiz yapıdan ötürü klasik mayın tarama aygıtları ile tespit edilemememiştir.

PM-60 veya K-1 Alman yapımı dairsel şekilli plastik kasalı metalsiz tahripli tanksavar mayınıdır. İki yarım parçanın on altı adet plastik somun ile birleştirilmesinden oluşan mayın bu yapısı sayesinde diğer mayınlardan kolayca ayırt edilebilir. Mayının üst kısmında geniş bir baskı plakası bulunmaktadır. İki farkılı fünye kullanılabilir. Bunlar klasik türde rulman kilitli ateşleme iğneli ve içerisinde asit bulunan iki cam kapsülden oluşan kimyasal fünyelerdir. Kimyasal fünye takılı mayınlar hiçbir metal parçaya sahip olmadığından klasik metal tarama aygıtları ile tespit edilemezler. Mayının alt kısmında bulunan ikincil bir fünye silahı uzaktan komuta yardımı ile patlatmaya olanak verir.

<span class="mw-page-title-main">TQ-Mi mayını</span>

TQ-Mi bütünüyle dairesel şekilli Çek yapımı bir tahripli tanksavar mayınıdır. Mayının ana gövdesi asfalt emdirilmiş mukavadan yapılmıştır. Merkezde bulunan baskı plakası camdan yapılma olup ateşleyici patlayıcıyı harekete geçiren kimyasal fünyenin hemen üzerinde bulunur. Ateşleyici olarak görev yapan patlayıcı ana patlayıcı olarak kullanılan TNTnin ortasında bulunmaktadır. Bunun yanında ana patlayıcının üst kısmına yerleştirilen metal parçaları mayına anti personel özelliği de katmıştır.

Type 72 metalsiz mayın Çin yapımı dairesel şekilli plastik gövdeli metalsiz bir tahripli tanksavar mayınıdır.

NV-41 ahşap kasalı SSCB yapımı bir tür tahripli tanksavar mayınıdır. II. Dünya Savaşı sırasında kullanılmıştır. Mayın basit olarak dikdörtgen bir ahşap kutu ile alt kısmındaki patlayıcı doldurma tapasından oluşmaktadır. Üst kısmında ise yayla tutturulmuş baskı kapağı bulunur. Yeterli miktarda yapılan baskı sonucunda kapak çöker ve altında bulunan fünyeyi harekete geçirir. Baskı plakasına yapılan ağırlık sonucunda basınç pistonu aşağıya doğru iner ve yayla tuturulmuş ateşleme iğnesini ileriye doğru hareket ettirir. Ateşleme iğnesi ise mayının ana patlayıcısını infilak ettirecek olana hassas ateşleyiciyi yakar.

P2 Mk2 ve P3 Mk2 Pakistan yapımı plastik kasalı metalsiz bir tür tahripli tanksavar mayınıdır. P2 Mk2 kare şeklinde olup kasasının merkezinde yivli baskı plakası bulunur. P3 modelinin kasası ise dairesel olup yine merkezinde daire şeklinde bir baskı plakası bulunur. Her iki mayında anti personel mayını olarak kullanılabilir. Mayınların üzerinde bulunan baskı plakalarının çıkartılması ile mayınlar çok daha düşük ağırlıklarda harekete geçebilir. Mayının yan yüzeyinde branda kumaşından sarı renkte taşıma sapı bulunur. Her iki modelin alt kısmında yerinden oynatılmaları durumunda patlamaya hazır tuzaklama amaçlı ikincil fünyeler bulunur. GLM-2 model elektronik fünye takılarak bubi tuzağı yapılabilir. Çok az olmakla beraber metal kutulu olarak üretilen modelleri kolaylıkla tespit edilebilir. Ancak ilk olarak 1980 yılında Birleşmiş Milletler tarafından imzaya açılan Klasik Silahlar Anlaşmasının imzalayan Pakistan, II nolu protokolde belirtilen şartlara uygun olarak 1997 yılından itibaren depolarında bulunan plastik kasalı mayınlara çelikten tarama plakaları eklemiştir. Mayın günümüzde Afganistan, Angola, Eritre, Etiyopya, Pakistan, Somali ve Tacikistan'da bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Mk 2 mayını</span>

Mark II mayını veya A./T. Mine G.S. Mk II II. Dünya Savaşı sırasında İngiltere tarafından kullanılan bir tür tahripli tanksavar mayınıdır. Gövdesi 18 santimetre çapında ve ükseklği ise 5 santimetreydi. Mayının merkezinde ana fünye bulunmaktaydı. Ana patlayıcı olarak ise 1.8 kg ağırlığında TNT kullanılmıştır. Mayın üzerinde baskı plakası olarak Pirinçten yapılma kapak kullanılmıştır. Kapak ana gönde üzerinde dört adet yaprak yayla tutturulmuştu. Mayının orta kısmında kapakla ana gövde arasında bulunan Sorbo halka ise Sorbo marka kauçuktan yapılmıştı. Bu halka mayının 60 santimetreye kadarki bir mesafede meydana gelecek sarsıntılar yüzünden patlamasını önlüyordu.