İçeriğe atla

İbrahim Bıro

İbrahim Bıro (Arapça: إبراهيم برو, 7. Temmuz 1965 Amude, Hasake, Suriye) Siyasetçi. "Yekiti Kurdistan Partisi - Suriye" eski lideri.

Suriye İstihbarat Genel Müdürlüğü, Suriye’deki Kürt hareketi arasındaki politik çalışmaları nedeniyle, 1993 yılında Amudede Bıro’yu tutukladı. 2009'da Suriye İstihbarat Genel Müdürlüğü tarafından tekrar tutuklandı ve 8 ay hapis cezasına çarptırıldı. Suriye'nin karşıtı gösterilerinin kuzey Suriye'ye ulaştığı Mart 2011'de Suriye İstihbarat Genel Müdürlüğü mevcut gösterilere katılmaları nedeniyle "Bıro"yu tutukladı ve 11 ay hapis cezasına çarptırıldı ve Mart 2012'de serbest bırakıldı. 1982'de Suriye'de "Kürt Alşeğile Partisi'ne" üye oldu. 2000'deki üçüncü konferansında "Yekiti Kürdistan Partisi - Suriye" Merkez Komitesi'ne seçildi ve 2006'da üçüncü konferansında Yekiti Partisi'nin siyasi bürosunun bir üyesi olarak seçildi. Mart 2013 ortasındaki yedinci konferansında, 23 Aralık 2018 tarihine kadar görevini sürdürdüğü parti lideri seçildi. Suriye'deki Kürt Ulusal Konseyi’nin başkanlığını yaptı.

Kaçırma ve sürgün

Demokratik Birlik Partisi Partisinin 13 Ağustos 2016 tarihinde Kamişli kenti pazarındaki Asayiş kuvvetleri tarafından kaçırıldı, burada onu ertesi günün şafağına bilinmeyen bir yere götürdü ve Suriye sınırının dışını Irak'ın Kürdistan bölgesiye edildi. Demokratik Birlik Partisi liderleri ve üyeleri tarafından Suriye dışına sürgün edilmesine karar verdi.[1]

Kaynakça

  1. ^ http://m.milliyet.com.tr/pyd-enks-baskani-biro-yu-kacirdi-dunya-2294503/ 3 Şubat 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. PYD, ENKS Başkanı Bıro'yu kaçırdı

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Mihri Belli</span> Marksist kuramcı ve politikacı

Mihri Belli, Türk komünist siyasetçi ve yazar. Türk Kurtuluş Savaşı yıllarında Trakya Müdaafası'nı yönetenlerden Mahmut Hayrettin Bey'in oğludur.

Şerafettin Elçi, Kürt avukat ve siyasetçi. Katılımcı Demokrasi Partisi kurucu genel başkanı.

<span class="mw-page-title-main">Sebahat Tuncel</span> Türk siyasetçi

Sebahat Tuncel, Kürt asıllı Türk siyasetçidir. TBMM'de 23. ve 24. dönem bağımsız İstanbul Milletvekili olarak görev almış, 2013-2014 yıllarında HDP eş başkanlığı yapmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Kürt milliyetçiliği</span> siyasal ideoloji

Kürt milliyetçiliği, Kürtlerde, halk olma bilincinin kültürel ve siyasal eyleme yönlendirilmesini ifade eden kavramdır. Kürtlerin çoğunluk olduğu toprakları Kürdistan olarak tanımlayan ve bağımsız bir Kürt devleti kurulmasını savunan siyasi hareket olmakla birlikte, Kürtlerin yaşadıkları topraklarda diğer etnik gruplar ile eşit haklara sahip olmasını, Kürtçenin resmî dil ve eğitim dili olmasını savunan siyasi görüştür.

<span class="mw-page-title-main">KCK</span> Kürt politik organizasyonu

KCK, Türkçe tam adı ile Kürdistan Topluluklar Birliği, Abdullah Öcalan'ın teorize ettiği demokratik konfederalizm çerçevesinde kurulan çatı örgüt. KCK bünyesinde Kürdistan'ın sırasıyla Türkiye, Suriye, İran ve Irak sınırları içinde kalan dört parçasını temsil eden demokratik konfederalist siyasi partiler olarak tanımlanan Kürdistan İşçi Partisi (PKK), Demokratik Birlik Partisi (PYD), Kürdistan Özgür Yaşam Partisi (PJAK) ve Kürdistan Demokratik Çözüm Partisi (PÇDK) bulunur.

<span class="mw-page-title-main">PYD</span> Suriye Kürtleri tarafından kurulmuş  Siyasi parti

PYD tam adı ile Demokratik Birlik Partisi, 2003 yılında Kürtler tarafından Suriye'nin kuzeyinde kurulmuş bir siyasi partidir. Günümüzde hâlâ faaliyet göstermektedir. Partinin eş başkanlık görevini Haziran 2022'den beri Salih Müslim ve Asya Abdullah yürütmektedir. Askerî kolu yaklaşık 85 binden fazla militana sahip YPG'dir.

<span class="mw-page-title-main">Kürt Yüksek Komitesi</span>

Kürt Yüksek Komitesi ya da Batı Kürdistan Üst Kurulu 25 Temmuz 2012 tarihinde Kamışlı'da Suriye Kürt Ulusal Meclisi (ENKS) ve Batı Kürdistan Halk Meclisi (MGRK)'nın beşer üyesinin bir araya gelmesiyle oluşturuldu. PYD ve ENKS arasında çıkan anlaşmazlıklar yüzünden işlevini kaybederek dağılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Salih Müslim</span>

Salih Müslim Muhammed,, Kürt siyasetçi ve mühendis. PYD'nin eş başkanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kürdistan Demokrat Partisi/Kuzey</span> yasa dışı parti

Kürdistan Demokrat Partisi/Kuzey (PDK/Bakur), Türkiye'de yasa dışı siyasi partiler listesinde bulunan, Türkiye Kürtlerinin bağımsızlığını savunan Kürt milliyetçisi parti.

<span class="mw-page-title-main">İran Kürdistanı Demokratik Partisi</span> İrandaki Kürt Siyasal Partisi

İran Kürdistanı Demokratik Partisi ya da kısaca DPK-I (Kürtçe: Partiya Demokratîk a Kurdistana Îranê, İngilizce: Democratic Party of Iranian Kurdistan, eski adı: Demokratische Partei Kurdistans-Iran, İran'da sosyal demokrat bir Kürt partisidir. Parti, 2015 yılından beri Sosyalist Enternasyonal'in tam üyesidir. Parti demokratik ve federal bir İran talep etmektedir. Parti üyelerinden bir kısmı 2006 yılında partiden ayrıldı ve partinin eski adı olan Kürdistan-İran Demokratik Partisi adı altında yeni bir parti kurdu.

Kürt siyasi hareketi ya da Kürt özgürlük hareketi, Türkiye, Irak, Suriye ve İran topraklarında, Kürdistan olarak anılan jeokültürel bölgede yaşayan Kürtlerin anadilde eğitim, self determinasyon, özerklik ya da bağımsız devlet gibi politik taleplerini gerçekleştirmek için mücadele veren hareketin genel adı olarak kullanılır. Bu talepler yasal zeminde demokratik olarak tartışıldığı gibi silahlı olarak Marksist-Leninist çizgide gerçekleştirilmeye de çalışılmaktadır.

Kamışlı Olayı, Kamışlı Ayaklanması ya da Kamışlı Katliamı, Suriye'de 2004 yılında gerçekleşen futbol maçı sırasında ortaya çıkan protesto gösterilerinin ardından 52 kişinin yaşamını yitirmesi ile sonuçlanan olay.

Kürdistani Parti kısaca PAKURD, 26 Mayıs 2014 tarihinde 500 delegenin imzasıyla kurulan Kürt milliyetçi siyasi parti. Partinin öncülü sivil itaatsizlik eylemleri düzenleyen Kürdistan Vicdan İnisiyatifi'dir. Partinin kurucusu ve lideri İbrahim Halil Baran'dır. PAKURD, 21 Aralık 2023'te 2. Olağan Kongresi'ni yapmış ve Genel Başkanlığa Gewran Goyî seçilmiştir. Parti amaçlarını "Açık Kürdistancı siyaset, Kürdistan milliyetçiliği, şiddet karşıtlığı ve sivil toplumculuk" olarak deklare etmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi</span> Suriyede de facto özerk bölge

Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi (KDSÖY) Suriye'nin kuzeydoğu kesimindeki Suriye Kürdistanı'nda Arap, Çerkes, Kürt, Süryani ve Türkmenlerin yaşadığı, Ekim 2019 itibarıyla de facto özerk olan yönetim alanı. PYD tarafından bölgede önce özerk kantonlar, sonrasında federasyon ilan edilmiş; fakat hiçbiri Suriye hükûmeti veya diğer ülkeler tarafından tanınmamıştır. İsviçre'de ve birçok Avrupa ülkesinde temsilcilikleri vardır.

Musa Farisoğulları, Kürt kökenli Türk siyasetçi. TBMM 27. dönem Diyarbakır milletvekilidir.

PÇDK tam adı ile Kürdistan Demokratik Çözüm Partisi, 2002 yılında kurulan Kürdistan Bölgesel Yönetimi'nde faaliyet gösteren bir siyasi partidir. PKK ile birlikte Kürdistan Topluluklar Birliği'nin (KCK) bir parçasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Asya Abdullah</span>

Asya Abdullah, Kürt siyasetçi. PYD'nin eş başkanıdır. TEV-DEM koalisyonunun eski eş başkanı olan Abullah, Suriye Kürdistan Topluluklar Birliği'nin (KCK) kıdemli daimi üyesi olarak görev yapmaktadır. Rojava'daki Kürt siyasi projesine destek toplamak için aktivistlere, akademisyenlere ve dünya liderlerine ulaşmak için çok sayıda konferansta sunum yaptı.

<span class="mw-page-title-main">KDSÖY-Kürdistan Bölgesel Yönetimi ilişkileri</span> Rojava ve Başur Kurdistani arasındaki ilişkiler

KDSÖY-Kürdistan Bölgesel Yönetimi ilişkileri, Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi ile Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi arasındaki ilişkiyi ifade eder. Kültürel olarak çok şey paylaşsalar da, birçok siyasi farklılıkları var. IŞİD'e karşı çatışmada Kürdistan Bölgesel Yönetimi ile ABD arasında askeri iş birliği olmuştur ancak IKBY, YPG'ye resmi destek vermemektedir. Kürdistan Bölgesel Hükûmeti, bölge ekonomisine zarar veren ve sınırlayan KDSÖY'ye karşı tek taraflı bir ekonomik abluka uyguladı. Irak Kürdistanı'nın "Kürt milliyetçi sistemi" KDSÖY'nin demokratik konfederalist sistemiyle taban tabana zıttır.

<span class="mw-page-title-main">Selahattin'in Torunları Tugayı</span>

Selahattin'in Torunları Tugayı, Kuzey Halep Valiliği'nde faaliyet gösteren bir Özgür Suriye Ordusu grubuydu. Grup Türkiye tarafından desteklendi ve ilk olarak ABD tarafından finanse edilip silahlandırıldı; esas olarak Irak Şam İslam Devleti (IŞİD) yanında Suriye hükümetine ve Suriye Demokratik Güçleri (SDG) gibi Demokratik Birlik Partisi'ne (PYD) bağlı kuruluşlara karşı savaşıyor. Tugay, 2017 yılında Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından büyük ölçüde dağıtıldı. Bu dağılma, Afrin Kantonu'na yönelik planlanan Türkiye liderliğindeki saldırıya katılım konusundaki anlaşmazlıkların ardından gerçekleşti. Ancak grup içindeki küçük bir fraksiyon Ocak 2018'den beri aktiftir ve saldırıya katılmıştır.

2024 Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi yerel seçimleri ya da Rojava Yerel Seçimleri, Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi'nin yerel yönetimlerin belirlenmesi için 2024 yılının Ağustos ayında yapılacak olan yerel seçimlerdir. 7 kantona bağlı toplam 6 büyükşehir, 40 şehir ve 105 beldede yurttaşlar sandık başına gidecek. Yönetim 11 Haziran tarihinde seçimlere gidecekken 6 Haziran'da yaptığı açıklamayla seçimi 2024'ün Ağustos ayına ertelemiştir.