İçeriğe atla

İbrahim Bey (Memlük)

İbrahim Bey
Doğum1735
Ölüm1817
MeslekDevlet adamı

İbrahim Bey (Memlük) (1735-1817), Muhammed Murad Bey ile Mısır'daki Memlüklerin lideri ve Mısır'ın idareden sorumlu yöneticisiydi.

Hayatı

İbrahim Bey, Gürcistan'ın güneydoğusundaki Kakheti[1][2] bölgesinde bulunan Martqopi'de bir kilise rahibinin ailesine mensuptu. Asıl adı Abram Sinjikaşvili idi. Bazı kaynaklar İbrahim Beyi Çerkes olarak kabul eder. Çocukluğunda Osmanlı köle satıcıları tarafından yakalandı ve Mısır'a satıldı. Mısır'da İslam'ı benimsemiş ve Memlük olarak eğitilmiştir. Memlük hükümdarı Muhammed Dhab'a sadakatinden dolayı sürekli olarak yükselmiş ve böylece Memlüklerin en etkili komutanlarından biri olmuştur.

İktidara gelmesi

İyi bir komutan olması Ebu Dhab'ın ölümünün ardından Murat Bey'le birlikte Mısır'da iktidara gelmesine vesile olmuştur.

Murat Bey askeri konuları idare ederken, İbrahim Bey sivil idareyi yönetti. Osmanlı'nın Memlük rejimini yıkamaya yönelik girişimlerinden başarı ile çıkan Memlükler, ayakta kalmayı başarmıştı. Ancak 1786 yılına gelindiğinde Mısır sorununa kökten çözmek isteyen bir Osmanlı padişahı vardı: Abdülhamid. Kontrolünden çıkmış olan Mısır'ı zapt etmek için Abdülhamid, zamanın Kaptanı Deryası olan Cezayirli Gazi Hasan Paşa'ya emir verdi. Cezayirli Hasan Paşa, verilen görevi yerine getirmiş, Memlûk idaresini ortadan kaldırmayı başarmış ve Mısır'ın idaresini tekrar Osmanlı İmparatorluğu'na kazandırmıştı. Osmanlı Devleti, İsmail Bey'i, Mısır valisi olarak atadı. Ancak 1791'de, Hasan Paşa tarafından sınır dışı edilen İbrahim Bey, sürgünden altı yıl sonra Kahire'ye geri döndü ve kontrolü geri aldı.

İktidardan düşmesi

Fransızlar, 1798'de Mısır'ı işgal edince, İbrahim Bey, Napolyon Bonapart komutasındaki ordularına karşı Piramitler Savaşı'nda ve Heliopolis Savaşı'nda görev aldı. Ancak her iki savaşı da kaybetti. Bu yenilgiler Memlükler'in Mısır üzerindeki hakimiyetini kaybetmesine neden oldu. Fransızlar ile yapılan savaşlar bittikten sonra Mısır'da hakimiyet Kavalalı Mehmet Ali Paşa'nın eline geçti. Kavalalı Mehmet Ali Paşa'nın 1811 yılında Memlük önderlerine yönelik yapmış olduğu katliamdan sağ kurtulan İbrahim Bey, 1817 yılında öldü.

Kaynakça

  1. ^ Mikaberidze, Alexander, "Ibrahim Bey", in: Gregory Fremont-Barnes (ed., 2006), The Encyclopedia of the French Revolutionary and Napoleonic Wars, Vol. 2, p. 471-2. ABC-CLIO, Inc.
  2. ^ Crecelius, Daniel; Djaparidze, Gotcha (2002). "Relations of the Georgian Mamluks of Egypt with Their Homeland in the Last Decades of the Eighteenth Century". Journal of the Economic and Social History of the Orient. 45 (3). ss. 320-341. JSTOR 3632851. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Mehmed Emin Rauf Paşa</span> 168. Osmanlı sadrazamı

Mehmet Emin Rauf Paşa iki kez II. Mahmud ve üç kez Abdülmecid döneminde toplam 5 kez 14 sene 7 ay 36 gün sadrazamlık yapmış olan Osmanlı devlet adamıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kavalalı Mehmed Ali Paşa</span> Mısır ve Sudanın ilk Osmanlı valisi

Kavalalı Mehmed Ali Paşa, Osmanlı paşası ve Mısır eyaletinin valisi, Kavalalılar Hanedanı'nın kurucusu.

<span class="mw-page-title-main">Koca Hüsrev Mehmed Paşa</span> 179. Osmanlı sadrazamı

Koca Hüsrev Mehmed Paşa, Abdülmecid saltanatında 2 Temmuz 1839-29 Mayıs 1840 tarihleri arasında on bir ay yedi gün sadrazamlik yapmış Osmanlı devlet adamıdır. Koca Hüsrev Mehmed Paşa 1811-1818 arasında ve 1823-1827 dönemlerinde kaptan-ı derya olarak iki dönem görev yapmıştır. Yeni kurulan Asakiri Mansuriye'nin kurucu seraskerliğini yapmıştır. Ayrıca birçok eyalet valiliğinde de bulunmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Mustafa Naili Paşa</span> 184. Osmanlı sadrazamı

Giritli Mustafa Naili Paşa, 1832 ile 1851 yılları arasında Girit valiliği ve Abdülmecid saltanatında 14 Mayıs 1853 - 29 Mayıs 1854 ve 6 Ağustos 1857 - 22 Ekim 1857 tarihleri arasında iki defa sadrazamlık yapmış Osmanlı devlet adamıdır.

Kütahya Antlaşması, Osmanlı İmparatorluğu ile Mısır Valisi Kavalalı Mehmet Ali Paşa arasında 14 Mayıs 1833 tarihinde imzalanan, Birinci Mısır-Osmanlı Savaşını sona erdirip Şam, Girit ve Adana vilayetlerinin yeni statüsünü belirleyen bir barış ve düzenleme antlaşmasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kavalalı İbrahim Paşa</span> Mısırlı general ve Mısır ve Sudan valisi (1789-1848)

Kavalalı İbrahim Paşa, kazandığı askeri başarılarla Mısır'da Kavalalı yönetiminin yerleşmesinde önemli rol oynayan Mısır valisi.

<span class="mw-page-title-main">Diriye Emirliği</span>

Diriye Emirliği veya İlk Suûdi Devleti, 1744 yılında kuruldu. Şeyh Muhammed bin Abdülvahhab, Diriye'ye yerleştiğinde Diriye Prensi Muhammed bin Suud Vahhabî'nin dâvâsını desteklemeye ve benimsemeye hazırdı.

<span class="mw-page-title-main">Trablusgarp Vilayeti</span>

Trablusgarp Vilayeti, 1864 yılında gerçekleşen yönetim reformu sonucu Trablusgarp Eyaleti yerine kurulan Osmanlı vilayetidir.

<span class="mw-page-title-main">Cezayirli Gazi Hasan Paşa</span> 155. Osmanlı sadrazamı

Cezayirli Gazi Hasan Paşa, 18. yy'ın ikinci yarısında Kaptan-ı derya ve sadrazam olarak görev yapan Palabıyık lakaplı Osmanlı devlet adamıdır.

<span class="mw-page-title-main">Abdurrahman Sami Paşa</span> Osmanlı bürokrat, şair

Abdurrahman Sami Paşa, bürokrat, şair.

<span class="mw-page-title-main">Osmanlı-Suudi Savaşları</span> Mısır eyaleti birlikleri ile Diriye Emirliği arasındaki savaş

Osmanlı-Suudi Savaşları, 1811-1818 Mısır Valisi Kavalalı Mehmet Ali Paşa komutası altındaki birlikler ile, Diriye Emirliği ordusu arasında yapılan savaş.

<span class="mw-page-title-main">Mısır Hidivliği</span>

Mısır Hidivliği, 1867 yılında Osmanlı İmparatorluğu'nun Mısır Valisi Kavalalı Mehmet Ali Paşa torunu tarafından kurularak 1914 yılına kadar Mısır ve Sudan'ın büyük bir bölümünün yönetimini elinde tutan, iç işlerinde serbest dış işlerinde Osmanlı İmparatorluğu'na bağlı Türk özerk devlettir. Mısır Hidivliği, kurulduğu 1867'ten 1914 yılına kadar Kavalalı Mehmed Ali Paşa'nın soyundan gelen Kavalalılar Hanedanı tarafından yönetilmiştir. Devamında 1953 senesine kadar Mısırı Kavalalılar İngilizlerin himayesinde kontrol ettiler.

<span class="mw-page-title-main">Kavalalılar Hanedanı</span> 19. yüzyılın başından 20. yüzyılın ortasına kadar Mısır ve Sudanı yöneten hanedan

Kavalalılar Hanedanı, 1805-1953 yılları arasında Mısır'ı yöneten hanedanlıktır. Bu hanedan; 1805'ten 1914'e kadar olan zamanda Mısır Hidivliği, 1914'ten 1922'ye kadar olan zamanda Mısır Sultanlığı ve 1922'den 1953'e kadarki zamanda da Mısır Krallığı adıyla birbirinin devamı olan üç ayrı devletin yönetimini elinde tutmuştur.

<span class="mw-page-title-main">1831-1833 Osmanlı-Mısır Savaşı</span> Osmanlı İmparatorluğu ile Mısır Eyaleti arasında 1831-1833 yıllarında süren savaş

1831-1833 Osmanlı-Mısır Savaşı, Birinci Osmanlı-Mısır Savaşı ya da İlk Suriye Savaşı, Kavalalı Mehmet Ali Paşa'nın Osmanlı Devleti'ne karşı Filistin, Lübnan, Suriye ve Anadolu'ya düzenlediği seferdir.

Londra Antlaşması (1840) 15 Temmuz 1840 tarihinde bir taraf olarak Osmanlı Devleti ve ikinci taraf olarak Mısır Hidivliği, Birleşik Krallık, Avusturya İmparatorluğu, Prusya, Rusya devletlerinden oluşan Büyük Avrupa Güçleri arasında imzalanmış bir barış ve düzenleme antlaşmasıdır. 1839-1841 Osmanlı-Mısır Savaşını sona erdirmiştir.

1839-1841 Osmanlı-Mısır Savaşı veya İkinci Osmanlı-Mısır Savaşı, 1839-1841 döneminde hukuken Osmanlı Mısır Eyaleti valisi olan Kavalalı Mehmet Ali Paşa'nın ordusu ile önce Osmanlı Devleti arasında Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde kara savaşı ve sonra Osmanlı Devleti ve başta Britanya olan müttefiklerinin Beyrut, ; Akka, Filistin ve İskenderiye kıyılarında yapılan denizden karaya bir seri hücum savaşlarıdır. Bu savaş, 1840 Londra Antlaşması ile sona ermiştir.

<span class="mw-page-title-main">Bulutkapan Ali Bey</span>

Bulutkapan Ali Bey, XVIII. yüzyılın ikinci yarısında Osmanlı Devleti’ne isyan ederek Mısır, Hicaz ve Suriye’de yarı otonom bir hükûmet kurmaya çalışmış Gürcü asıllı Kölemen beyidir.

<span class="mw-page-title-main">Muhammed Murad Bey</span>

Muhammed Murad Bey, İbrahim Bey ile Mısır'daki Memlüklerin Çerkes asıllı lideri, süvari komutanı ve Mısır'ın İbrahim Bey ile birlikte ortak hükümdarıydı. Murat Bey, sıklıkla zalim olarak anlatılsa da bir o kadar enerjik, cesur bir savaşçı olarak bilinir.

Muhammed Ebu Dehab (1735-1775), Memlük Emiri ve Mısırın yöneticisiydi.

<span class="mw-page-title-main">Mısır Seferi (1786-1787)</span>

Mısır Seferi, Cezayirli Gazi Hasan Paşa komutasındaki Osmanlı donanmasının Mısır'a çıkarma yaparak Osmanlı idaresine karşı gelen Mısır Memlûk Beylerinin ayaklanmasını bastırdığı askerî harekât.