İçeriğe atla

Üçgen Galaksisi

Koordinat:Sky map 01sa 33d 50,9s; +30º 39' 36″
Üçgen Gökadası
Lohrmann Gözlemevi'nin 60 cm teleskopuyla elde edilen Üçgen Gökadası fotoğrafı
Gözlem verisi (Dönem J2000)
TakımyıldızÜçgen
Sağ açıklık (α)01sa 33d 50.9s[1]
Dik açıklık (δ)+30° 39′ 36″[1]
Galaksi sınıfıSA(s)cd[1]
Görünür büyüklük (V)5.7[2]
Görünür büyüklük (B)6.2[2]
Mutlak büyüklük (V)-18.9
Yüzey parlaklığı (SB)12,7
Görünür boyut (V)70.8 × 41.7 ark-dk[1]
Özellikler
Grup veya kümeYerel Grup, Üçgen altgrubu
Kırmızıya kayma (z)(-597 ± 10) ∙ 10-6
Helyo dikey hız ()-179 ± 3 km/s
Mesafe2.81 MIy (850000 pc)[3][4][5][6]
Yarı-ışık yarıçapı ()30.000 Iy
Keşif
Giovanni Battista Hodierna (1654)
Katalog belirtmeleri
M 33 • NGC 598 • GC 352 • IRAS 01310+3024 • 2MASX J01335090+3039357 • H 5.17 • h 131 • MCG +05-04-069 • PGC 5818 • UGC 1117 • ZWG 502.110
  Wikimedia Commons'ta ilgili ortam

Üçgen Gökadası, (ayrıca Messier 33, Triangulum Galaxy veya NGC 598 olarak da bilinir) yaklaşık 3 milyon ışık yılı uzaklıkta, Üçgen takımyıldızı'nda bulunan sarmal gökadadır. Bazı gökbilim kaynaklarında,[7] bazı bilgisayarlı teleskop yazılımlarında ve bazı halka açık sosyal web sitelerinde[8] gayri resmi olarak Fırıldak Gökadası (Pinwheel Galaxy) olarak gösterilir. Ancak, gökbilim cisimleri için resmi tanımları toplayan profesyonel gökbilim veritabanı SIMBAD Astronomical Database Fırıldak Gökadası'nı, halka açık erişim web siteleri de dahil olmak üzere birçok amatör gökbilim kaynağının bu adla tanımladığını ve Büyükayı'nın sınırları içinde olan Messier 101'e atıfta bulunduğunu belirtir.[9]

Samanyolu ve Andromeda gökadası'nı da içeren Yerel Grub'un üçüncü büyük gökadasıdır. Ayrıca kütleçekimsel etkiyle Andromeda gökadası'nın etkisi altında bir uydu da olabilir. Yerel Grub'un küçük bir üyesi olan Balıklar Cüce Gökadası (LGS 3), büyük olasılıkla Üçgen Gökadası'nın bir uydusudur.

Gözlem ve keşif bilgisi

Lord Rosse tarafından yapılan çizim (1845 dolaylarında)

Üçgen Gökadası, iyi koşullar altında çıplak gözle görünebilir. Belirsiz ve uzak gökada Messier 81 sadece çok deneyimli gözlemciler tarafından çıplak gözle görünürken, M33 çoğunlukla yardım olmadan görünebilen en uzak nesnedir.[7] Yine de, bazı amatör gözlemciler yakın ve parlak açık küme NGC 752 tarafından yanıltılabilirler.

Üçgen Gökadası muhtemelen Giovanni Batista Hodierna tarafından 1654 yılından önce açık küme NGC 752 ile birlikte keşfedilmiştir. Charles Messier, 25 Ağustos 1764 yılında M33 olarak kataloğuna eklemiştir. William Herschel, 11 Eylül 1784 yılında H V.17. olarak kataloğa eklemiştir. İlk defa "sarmal bulutsu" olarak tanımlayan Lord Rosse olmuştur.

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ a b c d "NASA/IPAC Extragalactic Database". NGC 598 için sonuçlar. 12 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Aralık 2006. 
  2. ^ a b "Revised NGC Data for NGC 598". Students for the Exploration and Development of Space (SEDS). 27 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ağustos 2022. 
  3. ^ I. D. Karachentsev, V. E. Karachentseva, W. K. Hutchmeier, D. I. Makarov (2004). "A Catalog of Neighboring Galaxies". Astronomical Journal. Cilt 127. ss. 2031-2068. doi:10.1086/382905. 12 Ekim 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Şubat 2009. 
  4. ^ Karachentsev, I. D.; Kashibadze, O. G. (2006). "Masses of the local group and of the M81 group estimated from distortions in the local velocity field". Astrophysics. 49 (1). ss. 3-18. doi:10.1007/s10511-006-0002-6. 
  5. ^ Bonanos, A. Z.; Stanek, K. Z.; Kudritzki, R. P.; Macri, L.; Sasselov, D. D.; Kaluzny, J.; Bersier, D.; Bresolin, F.; Matheson, T.; Mochejska, B. J.; Przybilla, N.; Szentgyorgyi, A. H.; Tonry, J.; Torres, G. (2006). "The First DIRECT Distance to a Detached Eclipsing Binary in M33". Astrophysics and Space Science. Cilt Online First. s. 207. doi:10.1007/s10509-006-9112-1. 12 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Şubat 2009. 
  6. ^ ortalama(850 ± 40, 794 ± 23, 940 ± 70) = ((850 + 794 + 940) / 3) ± ((40² + 23² + 70²)0.5 / 3) = 861 ± 28
  7. ^ a b S. J. O'Meara (1998). The Messier Objects. Cambridge: Cambridge University. ISBN 0-521-55332-6. 
  8. ^ "NASA Spitzer Telescope Reveals Pinwheel Galaxy's Hidden Wonders". Erişim tarihi: 7 Nisan 2007. []
  9. ^ "SIMBAD Astronomical Database". Messier 101 için sonuçlar. 30 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Nisan 2007. 

Dış bağlantılar

Bahar açısına göre önceki: M  | Bahar açısına göre sonraki: M
Katalog sırasına göre önceki: M  | Katalog sırasına göre sonraki: M


Bakmak istediğiniz cisminin resmini seçiniz

Messier nesneleri kataloğuM1Messier 2Messier 3Messier 4Messier 5KelebekMessier 7Deniz Kulağı BulutsusuMessier 9Messier 10Yaban ÖrdeğiMessier 12Messier 13Messier 14Messier 15Kartal BulutsusuOmega BulutsusuMessier 18Messier 19Üç Boğumlu BulutsuMessier 21Messier 22Messier 23Messier 24Messier 25Messier 26Halter BulutsusuMessier 28Messier 29Messier 30Andromeda GalaksisiNGC 221Üçgen GalaksisiMessier 34Messier 35Messier 36Messier 37Messier 38Messier 39Messier 40Messier 41Orion BulutsusuMessier 43Messier 44ÜlkerMessier 46Messier 47Messier 48Messier 49Messier 50Girdap gökadasıMessier 52Messier 53Messier 54Messier 55Messier 56Halka bulutsusuMessier 58Messier 59Messier 60Messier 61Messier 62Ayçiçeği GökadasıSiyah Göz GökadasıMessier 65Messier 66Messier 67Messier 68Messier 69Messier 70Messier 71Messier 72Messier 73NGC 628Messier 75Küçük Halter BulutsusuNGC 1068Messier 78Messier 79NGC 6093NGC 3031Messier 82Messier 83Messier 84Messier 85Messier 86Messier 87Messier 88Messier 89Messier 90Messier 91Messier 92Messier 93Messier 94Messier 95Messier 96Baykuş BulutsusuMessier 98Messier 99Messier 100Fırıldak GalaksisiNGC 5866Messier 103Sombrero GökadasıMessier 105Messier 106Messier 107Messier 108Messier 109Messier 110
Messier nesneleri kataloğu


İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Triangulum (takımyıldız)</span>

Triangulum ya da Üçgen takımyıldızı, modern 88 takımyıldızdan biridir. Ayrıca, 1. yüzyıl gökbilimcisi Batlamyus'un 48 takımyıldızdan oluşan listesinde de yer alır. Kuzey gökkürededir ve küçük bir alan kaplar. Triangulum adı Latince'de üçgen anlamına gelir. Bu takımyıldız güney gökküredeki Triangulum Australe ile karıştırılmamalıdır. Takımyıldız, üçüncü ve dördüncü kadirden olan üç en parlak yıldızının ikizkenar üçgene yakın, uzun ve dar bir üçgen oluşturması sebebiyle bu ismi almıştır.

<span class="mw-page-title-main">NGC 3031</span> galaksi

Messier 81, Büyük ayı takımyıldızında yaklaşık olarak 11,74 MIy (3,6 Mpc) uzaklıkta bulunan büyük tasarım sarmal gökadadır. 31 Aralık 1774 tarihinde Johann Elert Bode tarafından keşfedilmiş olup bazen kaşifinin onuruna Bode Gökadası olarak adlandırılır. 1993 yılında bir süpernova içerdiği anlaşılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Andromeda I</span> galaksi

Andromeda I, Andromeda takımyıldızı yönünde yaklaşık olarak 2,64 milyon ışık yılı uzaklıktaki bir cüce küremsi gökadadır. Yerel Grup'un bir parçası ve Andromeda'nın (M31) uydu gökadasıdır. Kabaca M31'in 3,5 derece güneyi ve hafifçe doğusunda yer alır.

<span class="mw-page-title-main">Ocak Cüce Gökadası</span> galaksi

Ocak Cüce Gökadası, Ocak takımyıldızı yönünde yaklaşık olarak 460.000 ışık yılı uzaklıkta bulunan ve samanyolu'nun uydu gökadası olan bir cüce gökadadır. 1938 yılında Harlow Shapley tarafından, Güney Afrika'da 24 inçlik bir yansıtıcı teleskop kullanılarak fotoğraf plakaları uzerinde keşfedilmiştir. Shapley, bu keşiften kısa bir süre sonra da Heykeltıraş Cüce Gökadası'nı keşfetmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Girdap gökadası</span>

Girdap Gökadası, Av Köpekleri takımyıldızı bölgesinde yaklaşık olarak 23 milyon ışık yılı uzaklıkta bulunan etkileşim hâlindeki büyük tasarım çubuksuz sarmal gökadadır.

<span class="mw-page-title-main">Yerel Grup</span> Samanyolunu da kapsayan ve 35in üzerinde üyesi bulunan gökadalar grubu

Yerel Grup, Samanyolu Gökadası'nı da barındıran bir gökada grubudur. Çapı yaklaşık olarak 3 milyon parsek (10 milyon ışık yılı; 9×1019 kilometre) ve toplam kütlesi ise 2×1012 güneş kütlesi (4×1042 kg) civarındadır. "Dambıl" şeklinde iki gökada topluluğundan oluşur. Samanyolu ve ona bağlı cüce gökadalar bir lobu, Andromeda Gökadası ve ona bağlı cüce gökadalar ise diğer lobu oluşturur. Bu iki topluluk birbirinden yaklaşık 800 kiloparsek (3×10^6 ly; 2×1019 km) uzaklıktadır ve birbirlerine doğru 123 km/s hızla hareket etmektedir. Yerel Grup, daha büyük olan Başak Süperkümesi'nin bir parçasıdır ve bu da Laniakea Süperkümesi'nin bir parçası olabilir. Samanyolu bazı gökadaları gizlediği için Yerel Grup'taki tam sayı bilinmemekle birlikte, en az 80 üyesi olduğu tahmin edilmektedir ve bunların çoğu cüce gökadalardır.

<span class="mw-page-title-main">M81 Grubu</span> Büyük Ayı takımyıldızı yönündeki gökada grubu

M81 Grubu, Büyük Ayı takımyıldızı yönünde bulunan, yüksek parlaklıkta bazı gökadalar ve bunlara ek olarak çok iyi bilinen Messier 81 ve Messier 82'yi de içeren gökada grubudur. Grubun merkezi uzaklığı yaklaşık olarak 3,6 mega parsek olarak hesaplanır ve Yerel Grub'a yakındır. Grubun yaklaşık toplam kütlesi (1,03 ± 0,17)×1012M olarak tahmin edilir. M81 Grubu, Yerel Grup ve diğer yakın gruplarla birlikte Başak süperkümesi (yani Yerel süperküme) içinde yer alır.

<span class="mw-page-title-main">Messier 110</span> galaksi

Messier 110 Andromeda Galaksisi'nin uydusu olan bir cüce eliptik galaksidir. M110 genel olarak cüce eliptik galaksilere göre alışık olunmayan bazı tozlar ve yıldız oluşumları içermektedir.

<span class="mw-page-title-main">Fırıldak Galaksisi</span> galaksi

Fırıldak Galaksisi 27 milyon ışık yılı uzaklıkta Büyük Ayı yönünde bulunan ve tam karşıdan görülen sarmal galaksi.

<span class="mw-page-title-main">Messier 99</span> galaksi

Messier 99, Berenis'in Saçı takımyıldızı yönünde yaklaşık 60 milyon ışık yılı uzaklıkta bulunan bir çubuksuz sarmal gökada.

<span class="mw-page-title-main">Messier 106</span> galaksi

Messier 106, Av Köpekleri takımyıldızı yönünde bulunan bir sarmal gökada. Pierre Méchain tarafından Temmuz 1781'de keşfedilmiştir. M106'nın Dünya'dan uzaklığı yaklaşık olarak 22 ile 25 milyon ışık yılı arasındadır. Ayrıca X-ışınlarından dolayı bir seyfert gökadasıdır ve olağandışı salma çizgileri tespit edilmiştir. Gökadanın bir parçasının merkezdeki süper büyük kütleli kara deliğe düşmekte olduğundan şüphelenilmektedir. NGC 4217'nin Messier 106'ya eşlik eden bir gökada olması olasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Sombrero Gökadası</span> galaksi

Sombrero Gökadası, Başak ve Karga takımyıldızları sınırında bulunan, sınıflandırması belirsiz tuhaf gökadadır. Samanyolu gökadasından yaklaşık olarak 9,55 milyon parsek uzaklıkta yer alan gökada, Pierre Méchain tarafından 11 Mayıs 1781 tarihinde keşfedildi. Başak Süperkümesi'nin güney kenarından uzanan bir dizi gökada ve gökada kümesi olan Başak II Grupları'nın bir üyesidir. Yaklaşık 29,09 ila 32,32 kiloparsek izofotal çapa sahiptir ve bu da onu Samanyolu'ndan biraz daha büyük yapar.

<span class="mw-page-title-main">Messier 83</span>

Messier 83, Suyılanı takımyıldızı bölgesinde yaklaşık 15 milyon ışık yılı uzaklıkta bulunan bir ara sarmal gökada. Gökyüzünde çubuklu sarmal gökadalar içerisinde en yakın ve en parlak olanıdır, bir dürbün ile kolayca gözlenebilir.

<span class="mw-page-title-main">Messier 94</span> sarmal gökada

Messier 94 Av Köpekleri takımyıldızı yönünde bulunan bir sarmal gökada. Pierre Méchain tarafından 22 Mart 1781 tarihinde keşfedilmiş ve iki gün sonra Charles Messier kataloğuna eklemiştir. Bazı kaynaklar M94'ü çubuklu sarmal gökada olarak tanımlamaktadır. İki halka yapısıyla dikkat çekici bir gökadadır.

<span class="mw-page-title-main">Messier 88</span> galaksi

Messier 88 Berenis'in Saçı takımyıldızı yönünde yaklaşık 47 milyon ışık yılı uzaklıkta bulunan bir sarmal gökada. Charles Messier tarafından 18 Mart 1781 tarihinde keşfedilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Karina Cüce Gökadası</span> galaksi

Karina Cüce Gökadası Karina takımyıldızı yönünde yaklaşık olarak 330.000 ışık yılı uzaklıkta bulunan ve Samanyolu'nun uydu gökadası olan bir cüce gökadadır. R. D. Cannon ve diğer gök bilimcilerden oluşan bir ekip tarafından 1977 yılında keşfedilmiştir. Samayolu'nun diğer uydu gökadalarından birkaç milyar yıl sonra oluştuğu sanılmaktadır ve en genci 7 milyar yaşında olan yaşlı yıldızlardan oluşur. Gökadanın yaklaşık olarak 13,6 milyar yıl önce oluştuğu sanılmaktadır ve bu da Cüce Karina'yı, Samanyolu'na kıyasla görece olarak daha genç yapmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">NGC 588</span>

NGC 588, Üçgen takımyıldızında Messier 33 gökadasının sarmal kollarının dış bölgesinde yer alan belirgin, devasa bir iyonize H II dağınık bulutsudur. Heinrich d'Arrest tarafından 2 Ekim 1861 tarihinde keşfedildi.

<span class="mw-page-title-main">NGC 592</span> yıldız kümesi

NGC 592, Üçgen takımyıldızı'nda Üçgen Gökadası (M33) içinde yer alan ve yaklaşık olarak 0,72 MIy (0,222 Mpc)uzaklıkta bulunan H II bölgesi ve büyük bir yıldız topluluğudur. Alman astronom Heinrich d'Arrest tarafından 2 Ekim 1861 tarihinde keşfedildi. Bulutsu, aynı zamanda bir açık yıldız kümesi içerir.

<span class="mw-page-title-main">Andromeda IV</span>

Andromeda IV, Andromeda takımyıldızında yaklaşık olarak 20 milyon ışık yılı uzaklıkta bulunan bir cüce düzensiz gökadadır. Sidney van den Bergh tarafından 1972 yılında Andromeda I, II ve III ile birlikte keşfedildi. Bulunduğu mesafe dikkate alındığında muhtemelen Andromeda Gökadası'nın uydusu değildir.

<span class="mw-page-title-main">Üçgen Gökadası'nın şüpheli uydu gökadaları listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Üçgen alt grubu, Üçgen Gökadası (M33) ve onun uydularından oluşur. Henüz kanıtlanmış herhangi bir uyduya sahip olmasa da, bir dizi gökadanın bu sistemin içinde olduğu düşünülmektedir.