İçeriğe atla

Özbekistan-Türkmenistan ilişkileri

Kontrol Edilmiş

Türkmenistan-Özbekistan ilişkileri Türkmenistan ve Özbekistan arasındaki ikili ilişkileri kapsar. İki ülke arasındaki diplomatik ilişkiler 7 Şubat 1993 tarihinde kuruldu. Ülkeler ortak bir tarih ve kültürle birleşmiştir. Uluslararası işbirliği yıllarında, devletlerarası işbirliğinin çeşitli alanlarında sistematik ve amaçlı diyalog temelinde güçlü bir ortaklık kurulmuştur.

Özbekistan'ın Aşgabat'ta ve Türkmenistan'ın Taşkent'te büyükelçilikleri vardır. Her iki ülke de eski SSCB parçası olan on beş ülkeden biridir. Şu anda, Bağımsız Devletler Topluluğu üyesidirler.[1] Her iki ülkenin de açık denizlere erişimi bulunmamaktadır.

Tarih

Özbekistan Cumhuriyeti Devlet Başkanı İslam Kerimov'un Ekim 2007'de Türkmenistan'a[2] ve Türkmenistan Cumhuriyeti Devlet Başkanı Gurbanguli Berdimuhamedov'un Mart 2008'de gerçekleştirdiği devlet ziyaretleri sonrasında Türkmen-Özbek ilişkilerinde olumlu dinamikler gözlenmiş ve devlet ilişkileri yeni prensipler üzerine kurulmuştur.

Türkmenistan Devlet Başkanı Gurbanguly Berdimuhamedov ile Özbekistan Cumhuriyeti Devlet Başkanı İslam Kerimov'un bir sonraki görüşmesi, uluslararası arenada Türkmen-Özbek ilişkilerinin yapıcı ve sürdürülebilir doğasının bir göstergesidir. Türkmenistan Devlet Başkanı Gurbanguly Berdimuhamedov'un Şubat 2009'da Taşkent'e bir sonraki resmi ziyareti, daha önce elde edilen sonuçların uygulanmasını yoğunlaştırdı. Türkmen liderin Özbekistan'da zengin bir programla bulunması, iki ülke arasındaki işbirliğinin stratejik niteliğini bir kez daha ortaya koyuyor.

Ekim 2012'de Türkmenistan Devlet Başkanı Gurbanguli Berdimuhamedov ve Özbekistan Cumhuriyeti Devlet Başkanı İslam Kerimov bir araya geldi. İki lider ekonomik ve ticari gelişme, Afganistan ve genel olarak bölgedeki durum, Orta Asya'da transit nehirlerin kullanımı ve diğer konuları görüştü.[3][4]

Kültürel işbirliği

Ekim 2010'da Daşoğuz'da Türkmen ve Özbek halkları arasındaki dostluk festivali düzenlendi.[5]

Türkmenistan Büyükelçiliği

Türkmenistan Cumhuriyeti'nin Özbekistan Büyükelçiliği 1996 yılında (Taşkent) açılmıştır. Şu anda elçilik şu adreste bulunuyor: Taşkent. Afrasiyab köyü, ev 19.

Shiri Shiriyev, Mayıs 2012'den bu yana Türkmenistan'ın Olağanüstü ve Tam Yetkili Büyükelçisidir.

Elçiler

Pir Muhammed Sultan (1996-2012)

Shiri Shiriyev (2012 — h.h.)

Özbekistan Büyükelçiliği

Özbekistan Cumhuriyeti'nin Türkmenistan'daki (Aşgabat) Büyükelçiliği 1995 yılında açılmıştır. Şu anda elçilik şu adreste bulunuyor: Aşkabat, Garaşsızlıg caddesi, Ev 4/3.

Akmaljon Kuchkarov, Mayıs 2016'dan bu yana Özbekistan Cumhuriyeti'nin Türkmenistan Olağanüstü ve Tam Yetkili Büyükelçisidir.

Elçiler

Abdulla Jalilov (1995—1999)

Aburashid Kadırov (1999-2002)

Alişer Kadırov (2005-2009)

Şerzot Fayziyev (2009-2012)

Çavxar İzamov (2012-2016)

Akmaljon Kuchkarov (2016 — h.h.)

Kaynakça

  1. ^ Nevzat Özkan (2002). Türk dilinin yurtları. Akçağ. ISBN 978-975-338-436-0. 21 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Temmuz 2021. 
  2. ^ U.S. Army Special Forces Language Visual Training Materials - UZBEK - Plus Web-Based Program and Chapter Audio Downloads. Jeffrey Frank Jones. ss. 1-. GGKEY:7LJDQ3Z3QEJ. 21 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Temmuz 2021. 
  3. ^ "Türkmənistan və Özbəkistan arasında danışıqlar". 16 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Kasım 2018. 
  4. ^ "Подведены итоги визита президента Узбекистана в Ашхабад". 9 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Temmuz 2021. 
  5. ^ "Türkmenistan-özbekistan Arasında Kültürel Yakınlaşma - Haberler". 21 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Özbekistan</span> Orta Asyada bir ülke

Özbekistan, resmî adıyla Özbekistan Cumhuriyeti, Orta Asya'da bir ülkedir. Yedi bağımsız Türk devletinden biridir. Kuzeyde Kazakistan, kuzeydoğuda Kırgızistan, güneydoğuda Tacikistan, güneyde Afganistan ve güneybatıda Türkmenistan ile komşudur. Lihtenştayn ile birlikte sadece denize kıyısı olmayan ülkelere sınırı bulunan iki ülkeden biridir. Seküler ve üniter bir cumhuriyet olan Özbekistan 12 il ve bir özerk cumhuriyete (Karakalpakistan) ayrılmıştır. Başkenti Taşkent'tir. Ülke tarihî önemi ve stratejik konumu nedeniyle zengin bir kültürel mirasa sahiptir. Halkın %85'i Özbekçe konuşur. Rusça, yönetimde ve ülkenin farklı etnik grupları arasında ortak dil olarak kullanılmaktadır. Ayrıca Tacik ve Kazak azınlıklar bulunur. Ülkede İslam en yaygın dindir, bunu %5 ile Rus Ortodoksluğu takip eder. Müslümanların çoğu Hanefilik mezhebindendir.

<span class="mw-page-title-main">İslam Kerimov</span> Özbekistan Cumhuriyetinin ilk devlet başkanı

İslam Abduğanıyeviç Kerimov, 24 Mart 1990'dan; 2 Eylül 2016'daki ölümüne değin, kurucu Özbekistan Devlet Başkanı.

<span class="mw-page-title-main">Özbekistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti</span> Sovyetler Birliğine bağlı özerk devlet

Özbekistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti, diğer ismiyle Özbekistan SSC, 1917 Ekim Devrimi ile kurulan Sovyetler Birliği'ni oluşturan 15 cumhuriyetten biriydi. Cumhuriyet, 1924 yılında kuruldu. 1991 yılında Özbekistan Cumhuriyeti adıyla bağımsızlığını ilan ederek Sovyetler Birliği'nden ayrıldı.

<span class="mw-page-title-main">Kurbankulu Berdimuhammedov</span> 2. Türkmenistan cumhurbaşkanı

Kurbankulu Berdimuhammedov, Türkmen siyasetçi ve Türkmenistan'ın ikinci cumhurbaşkanıdır. Asıl mesleği diş hekimliği olan Berdimuhamedov, 1997'de başlayarak Cumhurbaşkanı Saparmurat Niyazov yönetiminde ve 2001'de başlayarak başkan yardımcısı olarak görev yaptı. 21 Aralık 2006'da Niyazov'un ölümünden sonra başkan vekili oldu ve ardından Şubat 2007'de cumhurbaşkanlığı seçimlerini kazandı. Oylamada anlamlı bir muhalefetle karşılaşmadı ve ezici bir farkla kazandı (%89,23). Şubat 2012'de cumhurbaşkanlığı seçimlerinde %97 oyla yeniden seçildi. Şubat 2017'de cumhurbaşkanlığı seçiminde oyların %97,69'unu alarak üçüncü bir dönem için yeniden seçildi.

<span class="mw-page-title-main">Türk Dili Konuşan Ülkeler Zirvesi</span>

Türk Dili Konuşan Ülkeler Zirvesi ya da Türkçe Konuşan Ülkeler Devlet başkanları Zirvesi, Türk dil ve lehçelerini konuşan altı Türk ülkesinin devlet başkanlarının ve üst düzey yetkililerinin katıldığı bir zirvedir. Bir diğerinin egemen eşitliğine karşılıklı saygı temeline dayanan bu zirve, ortak tarih ve kültürel yapıya sahip ülke cumhurbaşkanlarını bir araya getirmektedir. 1992 yılından beri belirli aralıklarla düzenlenen zirvede Türk dünyasının sorunları gündeme getirilmektedir. 3 Ekim 2009'da, Nahçıvan Anlaşması'yla daimî sekreteryası kurulmuş ve adı Türk Keneşi olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Türkmenistan'da siyaset</span>

Türkmenistan'da siyaset Türkmenistan Cumhurbaşkanı devletin başıdır ve hükûmet başkanı, hem sayede bir başkanlık cumhuriyet çerçevesinde, yer alır. Türkmenistan çok partili sisteme sahiptir. Türkmenistan bazen "münzevi eski Sovyet ulus" olarak tarif edilir.

Aşkabat Uluslararası Otobüs Terminali, Türkmenistan'ın başkenti Aşkabat'ın ana otobüs terminalidir. Terminal, 5 Eylül 2014 tarihinde açılmış olup kentin kuzeyinde yer almaktadır. Türkmenistan'ın en büyük otobüs durağıdır.

<span class="mw-page-title-main">Çin-Özbekistan ilişkileri</span>

Çin-Özbekistan ilişkileri Çin ile Özbekistan arasındaki ikili ilişkidir. Her iki ülke de Şanghay İşbirliği Örgütü üyesidir.

<span class="mw-page-title-main">Bulgaristan-Özbekistan ilişkileri</span>

Bulgaristan-Özbekistan ilişkileri, Bulgaristan ve Özbekistan arasındaki uluslararası ilişkilerdir. Her iki ülke de 12 Eylül 1992'de diplomatik ilişkiler kurmuştur. Taşkent'de Bulgaristan büyük elçiliği yer almaktadır. Her iki ülke de Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı'nın üyesidir.

<span class="mw-page-title-main">Malezya-Özbekistan ilişkileri</span>

Malezya-Özbekistan ilişkileri, Malezya ve Özbekistan arasındaki uluslararası ilişkilerdir. Malezya, Taşkent'de bir büyükelçiliğe sahiptir. Özbekistan'ın ise Ampang Jaya'da büyükelçiliği yer almaktadır. Her iki ülke de iyi ilişkilere sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Hindistan-Özbekistan ilişkileri</span>

Hindistan-Özbekistan ilişkileri, Hindistan Cumhuriyeti ve Özbekistan Cumhuriyeti arasındaki uluslararası ilişkilerdir. Hindistan'ın Taşkent'te; Özbekistan'ın Yeni Delhi'de elçiliği vardır.

<span class="mw-page-title-main">İspanya-Özbekistan ilişkileri</span>

İspanya-Özbekistan ilişkileri, İspanya ve Özbekistan Cumhuriyeti arasındaki uluslararası ilişkilerdir. Özbekistan'ın Madrid'de bir büyükelçiliği, Barselona'da da bir fahri konsolosluğu vardır. İspanya'nın Moskova büyükelçiliği, Özbekistan için de akredite edilmiştir. Özbek Büyükelçisi Rakhmatulla Nurimbetov, iki ülke arasındaki ilişkilerin özellikle tarım, turizm ve bilimsel konularda "kullanılmayan büyük bir potansiyele" sahip olduğunu açıkladı. Bu yüzden İspanyol iş adamlarını ülkeye "yatırım yapmaya ve katkıda bulunmaya" davet etti.

<span class="mw-page-title-main">Özbekistan-Türkiye ilişkileri</span>

Türkiye-Özbekistan ilişkileri, Türkiye ile Özbekistan arasındaki dış ilişkilerdir. Özbekistan'ın Sovyetler Birliği'nden bağımsızlığını takiben Türkiye, özellikle Özbekistan'da ekonomik projeler ve sosyal, kültürel ve diplomatik girişimler yürütme konusunda aktif olmuştur. 16 Aralık 1991'de Türkiye Özbekistan'ı tanıyan ilk ülke oldu ve Taşkent'te büyükelçilik açan ilk ülke oldu.

<span class="mw-page-title-main">Belarus-Özbekistan ilişkileri</span>

Özbekistan–Belarus ilişkileri, Belarus ile Özbekistan Cumhuriyeti arasındaki ikili ilişkiler. İki ülke arasındaki diplomatik ilişkiler 21 Ocak 1993'te kuruldu. Belarus'un Taşkent Büyükelçiliği Şubat 1994'te açıldı. Minsk'teki Özbek Büyükelçiliği ise Mart 2018'de açılmıştır. Her iki ülke de eski Sovyetler Birliği'nin birer parçasıydı.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan-Özbekistan ilişkileri</span> Devletler arası ilişkiler

Azerbaycan-Özbekistan ilişkileri, Azerbaycan Cumhuriyeti ile Özbekistan Cumhuriyeti arasındaki mevcut ikili ilişkileri tarif eder.

Gürcistan-Özbekistan ilişkileri - Gürcistan ve Özbekistan arasındaki ikili ilişkileri tanımlar.

<span class="mw-page-title-main">Özbekistan Bağımsızlık Günü</span>

Bağımsızlık Günü Özbekistan'da 1 Eylül'de kutlanan resmi bir ulusal bayramdır. Bağımsızlık günü kutlamaları sırasında Taşkent'te havai fişekler, konserler, yarışmalar, askeri geçit törenleri ve çelenk törenleri düzenlenmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Özbekistan-Yunanistan ilişkileri</span>

Özbekistan-Yunanistan ilişkileri - Yunanistan ve Özbekistan Cumhuriyeti arasındaki ikili ilişkiler.

Taşkent Parkı, Türkmenistan'ın başkenti Aşkabat'ta bulunan bir parktır.

Aşağıda 1992 ve 2010 yılları arasında düzenlenen Türk Dili Konuşan Ülkeler Devlet Başkanları Zirveleri listelenmiştir. Bu zirveleri 2011-2021 yılları arasında Türk Keneşi zirveleri ve 2022 yılından itibaren Türk Devletleri Teşkilatı zirveleri takip etmiştir.