İçeriğe atla

Çingene bayrağı

Roman bayrağı
Ayrıntılar
Kabul tarihi1971
LakabıO styago le romengo
TasarlayanWorld Romani Congress
Weer Rajendra Rishi
KullanımıEtnik bayrak

Çingene bayrağı veya Roman bayrağı, Roman halkının uluslararası bayrağıdır. 1971'de Orpington'da düzenlenen 1. World Romani Congress'te (WRC) çeşitli Roman topluluklarının temsilcileri tarafından kabul edilmiştir. Bayrak, gökleri ve dünyayı temsil eden mavi ve yeşil bir arka plandan oluşur; ayrıca ortasında 16 kollu kırmızı çakra ya da araba tekerleği deseni vardır. İkinci unsur, Roman halkının gezme geleneğini temsil eder ve bu simge, aynı zamanda Hindistan bayrağına saygı amacıyla bilge Weer Rajendra Rishi tarafından bayrağa eklenmiştir. Bu tasarım özellikle Sosyalist Yugoslavya'da popülerdi.

1971 bayrağı, eylemci Gheorghe A. Lăzăreanu-Lăzurică tarafından yaratıldığı bildirilen düz mavi-yeşil iki renkli bir savaş arası versiyonun yerini aldı. Roman soykırımından kurtulanların uçtuğu üç renkli versiyonu, komünizmi temsil ettiği iddiaları nedeniyle kullanım dışı kaldı. Orpington'da tasarlanan kesin varyant, sonraki on yıllarda popülerlik kazandı, özellikle halkın ulusötesi birliğini teşvik eden ve "Çingeneler" olarak adlandırılmasıyla mücadele eden gruplarla ilişkilendirildi. Bayrak, oyuncu Yul Brynner ve kemancı Yehudi Menuhin tarafından tanıtıldı ve ayrıca kendi kendini "Romanların Kralı" ilan eden Florin Cioabă tarafından da benimsendi.

Orpington Kongresi, çeşitli versiyonlarda bulunan ve birçok türevi olan bayrak için hiçbir zaman şartname sağlamadı. Birkaç ülke ve topluluk bunu 2010'larda resmen tanıdı, ancak sergilenmesi Avrupa Birliğinin çeşitli bölgelerinde tartışmalara yol açtı. Türevler, aynı dönemde Roman politik sembolizminde de yaygın olarak kullanıldı. Bununla birlikte, bilimsel topluluk içinde, Roman bayrağı Avrupa merkezli olarak eleştirildi ve temsil ettiği etnik grubun karşı karşıya olduğu sorunlara formalite icabı bir çözüm olarak gösterildi.

Köken

15. yüzyıldan kalma birçok kaynak, Kutsal Roma İmparatorluğundan göçebe "Çingene Prensleri" ile ilişkili hanedan sembollerinin varlığını bildirmektedir. Panuel adında böyle bir figür taçlı bir altın kartal kullanırken bir diğeri, Bautma, içinde bir pala bulunan karmaşık bir armaya sahipti; Her iki figür de, Panuel'in bir rozet olmasıyla, hanedan hayvanları olarak tazı kullandı.[1] Pforzheim'daki 1498 tarihli bir mezar yazıtı, aslında bir Roman kabile lideri olan "Küçük Mısır" ın bir Freigraf'ını anmaktadır. Ekli arması, geyik ile kombinasyon halinde yıldız ve hilal içerir.[2] Diğer erken Roman sembolleri arasında, Osmanlı İmparatorluğu'nun bir esnafı olarak düzenlenen Türk Romanları tarafından taşınan kırmızı bir bayrak bulunmaktadır.[3]

Tarihçi Ian Hancock'a göre, şu anki bayrak, Gheorghe A. Lăzăreanu-Lăzurică'nın girişimiyle Romanya'nın Romanyalar Genel Birliği (UGRR) tarafından 1933'ün sonlarında önerilen dünya Roman bayrağından kaynaklanmaktadır; çakra, düz iki renkli olan bu versiyonda yoktu. Akademisyen Ilona Klímová-Alexander, böyle bir detayın tüzük veya başka herhangi bir kaynak tarafından onaylanmadığını belirtiyor.[4] Sosyolog Jean-Pierre Liégeois ayrıca UGRR'nin Roman bayrağını gerçek bir tasarımdan ziyade teorik bir kavram olarak tanımlıyor.[5] Bilgin Whitney Smith, çift rengin var olduğuna inanıyor, ancak aynı zamanda tasarımcısının da bilinmediğini düşünüyor.[6]

Lăzurică'nın örgütünün Romanya'daki Roman topluluğunu temsil etmek için kullanılan, daha iyi kanıtlanmış başka bir bayrağı vardı. Romanya arması ile Roman kabilelerinin sembollerini birleştirdi: "bir keman, bir örs, bir pusula ve bir çekiçle çarpılmış bir mala."[7] UGRR ayrıca, Lăzurică'nın ait olduğu Romanya Ortodoks Kilisesi temsilcileri tarafından genellikle halka açık törenlerde kutsanan en az 36 bölgesel bayrak kullandı.[8] 1930'ların ortalarında, uluslararası bir bayrağı kullanma ve tanıma girişimi UGRR'nin yeni başkanı Gheorghe Nicolescu tarafından başlatıldı.[9] Bir rapora göre, Nicolescu'nun başkanlık ettiği Bükreş'teki 1935 Roman kongresinde, Romanya'dan Adolf Hitler ve I. Mikail portrelerinin yanında "Roman bayrağı" sergilenmişti.[10]

Bayrak, II. Dünya Savaşı sırasında neredeyse kullanımdan kaldırıldı,[6] çünkü birçok Avrupalı kabile, Holokost'un bir parçası olan Roman soykırımında yok edildi. Bu dönem aynı zamanda birçok Roman'ın Einsatzgruppen'den veya sınır dışı edilmekten kaçmak için gizlenmeye veya kimliklerini inkâr etmeye gittiğini gördü. 1941'de Simferopol'de bildirilen bir olayda Kırım Romanları, Nazileri Tatar veya Türk olduklarına ikna etme umuduyla İslam'ın yeşil bayrağını dalgalandırdılar.[11]

Soğuk Savaş döneminin başlarında, etnik sembolizm yeniden canlandı. 1955'ten itibaren, "Çingenelerin bayrağı", Lourdes Meryem Ana Tapınağı'na giden Roman hacıları temsil etmektedir. Mesih ve Meryem Ana'nın tasvirleriyle yıldızlı mavi bir alanda on altı ışınlı bir kuyruklu yıldız olarak tanımlanır.[12] Öğe, "Magi Yıldızını taşıyan gecenin büyük bayrağı" olarak daha ayrıntılı olarak açıklanıyor.[13] 1933'ün çift rengi Fransa'da 24 Mayıs 1959'da kendisini Çingenelerin Kralı ilan eden ve Uluslararası Roman Birliği'nin çekirdeğini oluşturan Vaïda Voëvod tarafından yeniden kullanıldı.[6]

Kaynakça

  1. ^ Heinrich von Wlislocki, Vom wandernden Zigeunervolke: Bilder aus dem Leben der Siebenbürger Zigeuner, p. 14. Hamburg: Aktien-Gesellschaft, 1890
  2. ^ J. G. F. Pflueger, Geschichte der Stadt Pforzheim, pp. 184–185. Pforzheim: J. M. Flammer, 1862
  3. ^ Elena Marushiakova, Veselin Popov, "Commencement of Roma Civic Emancipation", in Studies in Arts and Humanities, Vol. 3, Issue 2, 2017, p. 12
  4. ^ Klímová-Alexander, p. 202
  5. ^ Liégeois (1995), p. 39
  6. ^ a b c Whitney Smith, "The Ensignment of the Romani People", in Proceedings of the 22nd International Congress of Vexillology, 2007, [n. p.]
  7. ^ Klímová-Alexander, p. 170
  8. ^ Klímová-Alexander, pp. 176, 191, 202
  9. ^ Klímová-Alexander, p. 172
  10. ^ Nicholas Saul, Gypsies and Orientalism in German Literature and Anthropology of the Long Nineteenth Century, p. 161. London: Legenda (Modern Humanities Association), 2007. 978-1-900755-88-7
  11. ^ Martin Holler, "«Comme les Juifs?» Persécution et extermination des Roms soviétiques par les nazis sous l'occupation militaire allemande. Une nouvelle interprétation fondée sur des sources soviétiques", in Catherine Coquio, Jean-Luc Poueyto (eds.), Roms, Tsiganes, Nomades: Un malentendu européen, p. 153. Paris: Editions Karthala, 2014. 978-2-8111-1123-6
  12. ^ Fr. Lang, "Trois événements vus par la presse. 3. Le premier pèlerinage du peuple nomade à Lourdes", in Études Tsiganes, Vol. 3, Issue 3, July 1957, pp. 26, 29, 31
  13. ^ Maurice Colinon, "Les gitans et Lourdes", in Monde Gitan, Issue 3, 1967, p. 1

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Kuzey Makedonya</span> Balkanlarda bir ülke

Kuzey Makedonya, resmî adıyla Kuzey Makedonya Cumhuriyeti, Balkanlar'da denize kıyısı olmayan bir ülkedir. 1991'de Yugoslavya'dan ayrılarak bağımsız olmuştur. Kuzeyde Sırbistan ve Kosova, batıda Arnavutluk, güneyde Yunanistan, doğuda Bulgaristan ile komşudur. Makedonya'nın kuzeyden üçte birlik bölümünü kaplamaktadır. Nüfusu yaklaşık 2 milyondur. Başkenti ve en büyük şehri Üsküp'tür ve nüfusun dörtte biri bu şehirde yaşar. Ülkedeki en büyük etnik grup Güney Slavlarına dâhil olan Makedonlardır. Arnavutlar nüfusun %25'ini oluşturur ve en büyük azınlıktır. Türkler, Çingeneler, Sırplar, Boşnaklar ve Ulahlar diğer etnik gruplardır.

Nasyonal sosyalizm ya da Nazizm, kökten Yahudi aleyhtarı, ırkçı, aşırı milliyetçi, völkisch, sosyal Darwinist, anti-komünist, anti-liberal ve anti-demokratik bir ideolojidir. İtalya'da Benito Mussolini önderliğinde kurulan faşizm akımından etkilenerek ortaya çıkmıştır. Meydana gelişi Almanya'da gerçekleşen ve temel ilkeleri Adolf Hitler tarafından ortaya konan nasyonal sosyalizm, Nasyonal Sosyalist Alman İşçi Partisi'nin 30 Ocak 1933'ten Almanya'nın II. Dünya Savaşı'nda teslim olduğu 8 Mayıs 1945 tarihine kadar, 12 yıl 3 ay iktidarda olduğu dönem boyunca Almanya'nın resmî ideolojisi olarak uygulanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Faşizm</span> Aşırı sağcı, otoriter, aşırı milliyetçiliği savunan ideoloji

Faşizm, ilk olarak İtalya'da Benito Mussolini tarafından oluşturulan, otoriter devlet üzerine kurulu radikal bir aşırı milliyetçi politik ideolojidir. İlkeleri ve öğretileri, La dottrina del fascismo adı altında Giovanni Gentile tarafından yazılmıştır. Benito Mussolini'nin kurucusu olduğu Ulusal Faşist Parti'nin İtalya'da iktidara gelmesinin ardından, faşizm birçok milliyetçi ideolojiye örnek olmuştur. Hitler'in nasyonal sosyalizmi ve Franco'nun falanjizmi, faşizmden çok etkilenmişlerdir.

<span class="mw-page-title-main">Kızıl yıldız (sembol)</span> sosyalizm ve komünizmin simgesi

Beş köşeli kızıl yıldız, sosyalizm ve komünizmin simgesidir. Beş köşe emekçilerin beş parmağını ve aynı zamanda beş kıtayı temsil eder. Az bilinen bir yönü de yıldızın beş köşesinin toplumu sosyalizme taşıyacak ve onu koruyacak beş farklı sosyal grubu temsil ettiğidir. Özel bir sırası olmaksızın: gençlik, ordu, sanayi işçileri, tarım işçileri (çiftçiler) ve entelijansiya. Kızıl yıldız tarih boyunca birçok sol ideolojili ve devrimci örgüt, ülke ve siyasi parti tarafından kullanılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Süryaniler</span> Sami kökenli etnik grup

Süryaniler, Mezopotamyalı Sâmî kökenli bir etnik gruptur. Baskın bir diaspora nüfusuna sahip olan halk, ikamet ettikleri ülkelerdeki birincil dillerin yanı sıra Neo-Aramice veya Süryanice konuşur. Bazen kendilerini ''Asurlu", "Arami" veya "Keldânî" olarak isimlendirirler ve tarihleri Dünya'nın en eski medeniyetlerinden biri olarak görülen Asur İmparatorluğu'na ve Kuzey Levant'daki Aramilere dayanır. Süryaniler, İngilizcede de Asurlular ile aynı anlamı taşıyan kelimeyle ifade edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Nazi Almanyası</span> 1933ten 1945e dek Nazi Partisi yönetimindeki Almanya

Nazi Almanyası, Almanya’nın 1933 ile 1945 yılları arasında, Nasyonal Sosyalist Alman İşçi Partisi (NSDAP) idaresi altında, tek parti rejimine dayalı yönetim sistemiyle “Führer” unvanlı hükûmet (1933-1945) ve devlet başkanı (1934-1945) Adolf Hitler’in liderliğinde egemenlik sürdüğü döneme verilen isim. Alman tarihi içerisinde “Reich”ların üçüncüsüdür; bundan dolayı Üçüncü Reich ismiyle de nitelendirilir.

<span class="mw-page-title-main">Çingeneler</span> Kuzey Hindistandan tüm dünyaya, özellikle Avrupaya yayılan göçebe bir topluluk

Çingeneler, aslen Kuzey Hindistan kökenli olup günümüzde ağırlıklı olarak Avrupa'da yaşayan göçebe bir halk. Türkçede Roman sözcüğü de sıklıkla Çingene anlamında kullanılır. Hindistan'ın Pencap-Sind nehir havzası boyunca Pakistan ve Afganistan'ın da içinde bulunduğu bölgelerden M.S. 420 civarında İran ve Anadolu üzerinden dünyaya yayılmış bir Hint-Avrupa halkıdır.

<span class="mw-page-title-main">Megleno-Rumenler</span>

Megleno-Rumenler, Meglen Vlahları, Moglenite Vlahları, Megleniti veya Karacaovalılar olarak adlandırılan halk Yunanistan Makedonya'sı içerisinde yedi köyde ikamet etmektedirler. Yunanistan'ın Moglena (Karacaova) bölgesinde, Yunanistan Makedonya'sı merkez valiliğine bağlı Pella ve Kılkış şehirlerinde ve bölgelerdeki diğer bazı köylerde, sınırın diğer tarafında Kuzey Makedonya'daki Huma köyünde hala yaşayan topluluklar vardır. Aromanlar'dan farklı olarak bu Vlah topluluğu geleneksel olarak yerleşik bir tarım topluluğudur; yaylacı veya göçer değillerdir. Türkiye'de en çok Edirne, Tekirdağ, Kırklareli ve Kütahya'da yaşamaktadırlar.

<span class="mw-page-title-main">Ion Luca Caragiale</span> Rumen gazeteci ve yazar (1852-1912)

Ion Luca Caragiale, senaryo, kısa öykü, şiir yazarı, tiyatro yöneticisi, siyaset yorumcusu ve gazetecidir. Arkasında önemli bir kültürel miras bırakan Caragiale, Rumen dili ve edebiyatında en önemli yazar ve oyun yazarlarından biri ve aynı zamanda yerel mizahın önde gelen temsilcisi olarak görülmektedir. Mihai Eminescu, Ioan Slavici ve Ion Creanga'nın yanında, her şeye rağmen hayatının ikinci yarısında katıldığı, sözü geçen bir edebiyat topluluğu olan Junimea'nın ana temsilcilerinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Hilal ve yıldız</span> sembol

Hilâl ve yıldız veya ay ve yıldız, hilâl ve hilalin açık ucunda yer alan bir yıldız şeklinden oluşan antik simge. Bu simgenin kullanıldığı bayraklara çoğunlukla Akdeniz çevresinde, Orta Doğu ve Orta Asya'da rastlanır. Günümüzde çoğunlukla İslam ülkelerinin bayraklarında kullanılan bir sembol olarak bilinmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Porajmos</span>

Porajmos, Roman Kırımı veya Çingene Soykırımı, II. Dünya Savaşı'nda Nazi yönetimince gerçekleştirilen Çingenelere yönelik soykırımdır. Kelime anlamı olarak yok etme ve yıkım anlamına gelen Porajmos veya Pharrajimos ve yine toplu katliam anlamındaki Samudaripen kelimeleri bu soykırımı ifade etmede kullanılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Gagavuzya bayrağı</span>

Gagavuzya bayrağı 1995 yılından bu yana Gagavuz Yeri Özerk Bölgesi'nin resmi sembolü olarak kullanılmakta ve Moldova tarafından bölgesel bir sembol olarak kabul edilen bayraktır. "Gökyüzü Bayrağı" olarak bilinen bayrak, mavi-beyaz-kırmızı kabile renklerine, üçgen şeklinde düzenlenmiş üç sarı yıldız içeren bir tasarıma sahiptir. Bayrağın tasarımı günümüzde tartışılmaktadır; ancak yıldızlar Moldova'daki üç Gagavuz belediyesini temsil ettiği bilinmektedir. Üç renk, Gagavuzya'da da popüler olan Rusya bayrağı andırmaktadır; bu konu Gagavuz ve Moldova siyasetçileri arasında tartışma konusu olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Pan-Afrika bayrağı</span>

Afroamerikan bayrağı, Siyah Kurtuluş bayrağı, UNIA bayrağı ve çeşitli diğer isimler olarak da bilinen Pan-Afrika bayrağı, kırmızı, siyah ve yeşilden oluşan üç eşit yatay şeritten oluşan üç renkli bir bayraktır. 13 Ağustos 1920'de Dünya Siyahlarını Geliştirme Derneği ve Afrika Toplulukları Birliği (UNIA-ACL), Madison Square Garden'da bir ay süren toplantısı sırasında, Dünya Siyah Halklarının Hakları Bildirgesi'nin 39. maddesinde resmi olarak kabul etti. Bayrağın varyasyonları, Garveyist ideolojileri temsil etmek için Amerika'daki çeşitli ülke ve bölgelerde kullanılabilir ve kullanılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Alexandru Macedonski</span> Rumen edebiyat eleştirmeni ve yazar (1854-1920)

Alexandru Macedonski ; Rumen şair, romancı, oyun yazarı ve edebiyat eleştirmenidir. Özellikle anavatanında Fransız Sembolizmini desteklemesiyle ve ilk on yılında Romanya Sembolist hareketine liderlik etmesiyle tanınıyordu. Yerel modernist edebiyatın öncüsü olan, serbest dizeyi kullanan ve bazıları tarafından modern Avrupa edebiyatında ilk olduğunu iddia eden ilk yerel yazardır. Rumen edebiyatı çerçevesinde Makedonski, eleştirmenler tarafından ulusal şair Mihai Eminescu'nun ve okulunun içe dönük gelenekselliğine taban tabana zıt olduğu Literatorul dergisi etrafında şekillenen kozmopolit ve estetikçi bir akımın ikinci lideri olarak görülüyor.

<span class="mw-page-title-main">Mihail Kogălniceanu</span> Rumen siyasetçi

Mihail Kogălniceanu (Rumence telaffuz: [mihaˈil koɡəlniˈtʃe̯anu] ; Boğdanlı, daha sonra Rumen liberal devlet adamı, avukat, tarihçi ve gazeteciydi; Domnitor Alexandru Ioan Cuza yönetimindeki 1859 Tuna Prenslikleri birliğinden sonra 11 Ekim 1863'te Romanya Başbakanı oldu ve daha sonra I. Carol altında Dışişleri Bakanı olarak görev yaptı.

Romanya'daki Çingeneler Romanya'nın en büyük azınlıklarından birini oluşturmaktadır. 2011 nüfus sayımına göre, sayıları 621.000 kişi ve toplam nüfusun %3,3'üydü ve Romanya'da Macarlardan sonra en büyük ikinci etnik azınlıktır. Romanya'da Çinegene kökenli insanların toplam nüfusunun büyüklüğü hakkında, nüfusun yüzde 4,6'sından yüzde 10'una kadar değişen farklı tahminler vardır, çünkü Çingene kökenli pek çok insan kendilerini Çingene olarak ilan etmemektedir.

Din karşıtlığı (Antireligion), her türlü dine karşı çıkmaktır. Örgütlenmiş dine, dinî ayinlere ve dinî kurumlara karşı çıkmayı içerir. Din karşıtlığı terimi, örgütlenmiş olsun ya da olmasın belirli doğaüstü ibadet veya uygulama biçimlerinin karşıtlığı olarak da kullanılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Transdinyester Valiliği</span> valilik

Transdinyester Valiliği, Dinyester ve Güney Bug nehirleri arasında, Mihver Devletleri tarafından Barbarossa Harekâtı sırasında Sovyetler Birliği'nden fethedilen ve Romanya tarafından yönetilen, 19 Ağustos 1941'den 29 Ocak 1944'e kadar işgal edilen bir bölgeydi. Batısında Dinyester nehri, doğusunda Güney Bug Nehri ve güneyinde Karadeniz vardır. Günümüzdeki Transdinyester bölgesini ve daha doğudaki bölgeleri kapsıyordu. II. Dünya Savaşı sırasında Transdinyester'in idari başkenti, Karadeniz'de bir liman kenti olan Odessa'ydı.

<span class="mw-page-title-main">Roman toplumu ve kültürü</span>

Roman halkı, dünyanın her yerine dağılmış, bir dil ailesini ve bazen geleneksel bir göçebe yaşam tarzını paylaşan farklı bir etnik ve kültürel gruptur. Kesin kökenleri belirsiz olsa da, orta Hindistan genellikle kökenler konusunda öne çıkmaktadır. Dilleri, günümüz Gucerât ve Racastan'dan kaynaklanmaktadır ve Hindistan'dan göç ederken diğer dillerden kelimeler almıştır. Avrupa'da, diğer kültürlerden büyük oranda etkilenmiş olsa da, toplulukları kültürlerini korumuşlardır.

Romanlar/çingeneler, farklı ülkelerde ve farklı tarihsel dönemlerde, toplumun değişik kesimleri tarafından farklı isimle adlandırılan bir topluluktur. Türkiye’de “Çingene" kullanımı yaygındır. Tüm topluluğu tek bir ortak isim altında toplamak ve küçültücü anlamlar kazanmış adlandırmaların kullanılmasını engellemek üzere “Roman” isminin kullanımı, 1971’deki Birinci Dünya Roman Kongresi’nde kararlaştırılmıştır. Ancak 'Çingene' adlandırmasının yerini Roman adlandırmasının alması konusunda bir uzlaşı yoktur.