İçeriğe atla

Çakır (füze)

Çakır
Çeşidi Seyir füzesi
Uyruğu Türkiye
Üretim tarihi
Tasarımcı ROKETSAN
Çeşitleri Seyir füzesi, Gemisavar füzesi, Elektronik harp, Sürü davranışı
Özellikler
Ağırlık 275 kg
Uzunluk 3.3 m
Genişlik 275 mm


Roketsan Çakır, Türk roket ve füze üreticisi Roketsan tarafından tasarlanan 150 km'den daha fazla menzile sahip[1][2] kara, deniz ve hava platformlarından atılabilen yeni nesil seyir füzesidir. 31 Mart 2022 tarihinde ROKETSAN Ankara Lalahan tesislerinde yapılan lansman ile tanıtılmıştır.[3][4] Aynı gün ROKETSAN Twitter adresi üzerinden füzeye ilişkin bir video paylaşılmıştır.[5] Füze, 9 Temmuz 2024 tarihinde seri üretime girmiştir.[6]

Hedefleri arasında su üstü hedefleri, kıyıya yakın kara ve su üstü hedefleri, stratejik kara hedefleri, saha hedefleri ve mağaralar yer alıyor.[7] İlk atışı, Mayıs 2023'te Bayraktar AKINCI TİHA'dan gerçekleştirilmiş ve Sinop'taki hedefi başarıyla vurmuştur.[8]

Farklı platformlarla ağ tabanlı veri bağı sayesinde koordineli bir şekilde hareket edebilen füze, kullanıcı seçimine bağlı olarak uçuş sırasında rota güncelleme, hedef değiştirme ve görev iptaline olanak sağlamaktadır.[1] Ayrıca seyir halindeyken sakınma manevrası yapma yeteneğine sahiptir. Arazi takip radar (terrain following) teknolojisine sahip olan füze su sathına yakın uçuş yapabilmektedir.

Motor

ROKETSAN'ın geliştirdiği Çakır Füzesinde Kale Arge firması tarafından geliştirilen Kale KTJ-1750 Turbojet Motoru'nu kullanılacaktır. 2021 yılında geliştirilme faaliyetleri başlayan Kale KTJ-1750 motorunun test faaliyetleri 30 Haziran 2022 tarihinde başlamıştır. Kale KTJ-1750 Turbojet Motoru, 202 mm çapa sahiptir ve 1750 Newton itki üretebilmesi beklenmektedir.[9]

Teknik Özellikler

  • Uzunluk: 3,3 m
  • Güçlendirici ile uzunluk: 4,1 m
  • Çap: 275 mm
  • Ağırlık: 275 kg
  • Savaş başlığı: 70 kg
  • Menzil: 150+ km
  • Seyir hızı: 0,85 Mach
  • Motor: Kale Arge KTJ-1750 Turbojet

Versiyonlar

Çakır; kızılötesi, radyo frekanslı veya hibrit harp başlıklı birçok varyantta sunulacağı ve tüm platformlardan yani gemilerden fırlatılacağı için bir silah ailesidir.[10]

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ a b "ROKETSAN 'Çakır'ı tanıttı: 150 kilometrenin üzerinde menzile sahip". www.trthaber.com. 31 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Nisan 2022. 
  2. ^ Sabah, Daily (31 Mart 2022). "Turkey develops new-gen cruise missile with range of 150 km". Daily Sabah (İngilizce). 31 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Nisan 2022. 
  3. ^ "Roketsan ÇAKIR Füzesinin Lansmanını Gerçekleştirdi". 31 Mart 2022. 31 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Nisan 2022. 
  4. ^ "Roketsan". Twitter. 31 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Nisan 2022. 
  5. ^ "Hedef Tek, Gözü Pek". Twitter. 31 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Nisan 2022. 
  6. ^ "Turkish Roketsan's Nex-Gen ÇAKIR Cruise Missile Enters Mass Production". Army News. 9 Temmuz 2024. 9 Temmuz 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Temmuz 2024. 
  7. ^ "Turkish Roketsan introduces new antiship missile family "ÇAKIR"". Naval News (İngilizce). 31 Mart 2022. 31 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Nisan 2022. 
  8. ^ "ÇAKIR seyir füzesinin ilk atışı gerçekleştirildi". 11 Mayıs 2023. 17 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ocak 2024. 
  9. ^ maili, admin Yazar (30 Haziran 2022). "Çakır Füzesinin Motoru KTJ-1750'nin Testleri Başladı - Sanal Savunma". www.sanalsavunma.com. 30 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Temmuz 2022. 
  10. ^ "Νέο τουρκικό πύραυλο cruise παρουσίασε η Roketsan, με εμβέλεια πάνω από 100 χιλιόμετρα". Πτήση & Διάστημα (Yunanca). 31 Mart 2022. Erişim tarihi: 3 Nisan 2022. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Füze</span> çeşitli güdüm sistemleri ile hedefe yönelen karmaşık silah sistemi

Füze, genellikle bir sevk maddesi, jet motoru veya roket motoruyla desteklenen, kendi kendine hareket edebilen, havada giden menzilli bir silahtır.

<span class="mw-page-title-main">Tomahawk</span> Uzun menzilli, sesten yavaş seyir füzesi

Tomahawk, tam adı BGM-109 Tomahawk, stratejik bir seyir füzesidir.

<span class="mw-page-title-main">Fajr-3</span>

Fajr-3, İran yapımı askeri füze. 30 km dahilindeki hedefler üzerinde etkilidir. Fajr-4 45 km menzilli, Fajr-5 75 km menzillidir. İran'ın 2007 ocak ayında düzenlediği tatbikatta 75 km menzilli "Fecir 5" füzeleri de denenmiştir. Fajr-3, menzili tam olarak bilinmese de tahmini olarak 2.000 km orta menzilli İran yapımı bir balistik füzedir.

<span class="mw-page-title-main">Rapier</span> İngiliz yapımı yerden radar ve elektro-optik güdümlü bir alçak irtifa hava savunma sistemi

İsmini Yeni Çağ'da Avrupalı soyluların kullandığı ince ve esnek bir kılıçtan alan Rapier, İngiliz silah üreticisi BAE Systems tarafından üretilen yerden radar ve elektro-optik güdümlü bir alçak irtifa hava savunma sistemidir. Tasarım amacı hava üsleri ile bazı stratejik/ekonomik hedeflerin alçak irtifa hava savunmasının sağlanmasıdır.

<span class="mw-page-title-main">V-1 füzesi</span> Nazi Almanyasınca geliştirilen pulsejet motorlu pilotsuz uçak, seyir füzelerinin atası

V-1 füzesi,, Uçan Bomba olarak da bilinen, II. Dünya Savaşı sırasında Almanya tarafından geliştirilen, pulsejet motorlu pilotsuz uçak. Seyir füzelerinin atasıdır. Yaklaşık 30.000 adet V-1 üretilmiş, 13 Haziran 1944-29 Mart 1945 arasında İngiltere'ye, özellikle Londra'ya 10.000 ciarında V-1 atılmıştır. Bu füzelerin 2,419'u Londra'ya ulaşmış, 6,184 kişi öldürmüş ve 17,981 kişi yaralamıştır. Belçika'ya da yaklaşık aynı sayıda füze gönderilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Balistik füze</span> nükleer, kimyasal, biyolojik başlık taşıyabilen uzun menzilli güdümlü veya güdümsüz füzedir

Balistik füze, nükleer, kimyasal, biyolojik başlık taşıyabilen uzun menzilli güdümlü veya güdümsüz füzedir. Bu füzeler tek bir nükleer başlık taşıyabilecekleri gibi, birden fazla başlık taşıyarak bu başlıkları farklı hedeflere yollayabilirler. Bu silahlar, motorlu uçuşta aerodinamik olarak yönlendirilen seyir füzelerinden farklı bir kategoridedir.

<span class="mw-page-title-main">Havadan karaya füze</span>

Havadan karaya füze tabiri askeri uçaklar tarafından fırlatılan, kara ve deniz hedeflerine karşı kullanılan füzelere verilen genel addır. Süzülen bombalara çok benzeseler de bu bombaların sahip oldukları itiş sistemleri vardır. Bu sistemler içerisinde en çok kullanılan türleri roket ve jet motorlarıdır. Bu motorlar silaha kısa ve uzun menzil sağlamaktadır. Bunun yanında Sovyetler tarafından geliştirilen bazı füzelerde kullanılan ramjet sistemi, füzeye hem uzun hem de yüksek uçuş hızı sağlamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Seyir füzesi</span> Jet motorundan faydalanan güdümlü, antigemi füze sistemidir

Seyir füzesi kaldırıcı kuvvet olarak kanatçıklarının yardımıyla havanın dinamik yapısından, sürüklenmeyi dengelemek için de çekiş kuvvetlerinden bunun içinde jet motorundan faydalanan güdümlü bir füze sistemidir. Kruz füzesi genel olarak içerisinde klasik patlayıcı veya nükleer bomba bulunan savaş başlıklarını yüzlerce kilometre taşımak üzere tasarlanmıştır. Gelişmiş kruz füzeleri süpersonik veya yüksek sesaltı hızla ilerleyen, kendi kendine sevk edebilen, radara yakalanmamak için çok alçak irtifadan uçabilen araçlardır. Genel olarak bu araçlar savaş başlığı taşımaları ayrıca keşif veya gözetleme değil saldırı amacı taşıdıklarından insansız hava aracı sınıfına girmezler.

<span class="mw-page-title-main">Kablo güdümlü füze</span> Hedefe atılan mühimmat

Kablo güdümlü füze, hedefini bulmak için gerekli koordinatları kablo yardımıyla alan bir güdümlü füze sınıfıdır. Operatör füzeyi ateşlediği andan, füze hedefini vuruncaya kadar geçen sürede füzenin rotasındaki düzeltmeler kablo yardımıyla iletilir. Uçuş esnasında kablo makara düzeneğinden açılarak uzar. Bu sistem en çok tanksavar füzelerinde kullanılmaktadır. Bu sistemin en kötü özelliği azami menzilinin kablonun uzunluğu ile sınırlı olmasıdır.

<span class="mw-page-title-main">MIM-104 Patriot</span> Amerikan menşeli yüksek irtifa uzun menzilli hava savunma sistemi

MIM-104 Patriot, uçaklara, seyir füzelerine ve taktik balistik füzelere karşı koruma sağlamak üzere tasarlanmış uzun menzilli, her irtifada, her türlü hava koşuluna uygun bir hava savunma sistemidir. Amerika Birleşik Devletleri merkezli bir savunma ve havacılık şirketi olan Raytheon Technologies tarafından üretilmektedir. Öncelikle Amerika Birleşik Devletleri ve dünyadaki diğer bazı ülkeler tarafından kullanılmaktadır.

HİSAR, karadan havaya füze savunma sistemi grubudur. Grup içinde, alçak irtifa hava savunma füzesi sistemi HİSAR-A/HİSAR-A +, orta irtifa hava savunma füzesi sistemi HİSAR-O/HİSAR-O + ve uzun menzilli hava ve füze savunma sistemi HİSAR-U yer alır. Sistemler, Aselsan ve Roketsan liderliğinde 2007'den itibaren geliştirilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">SOM (füze)</span> Satha Atılan Orta Menzilli Mühimmat

SOM Seyir Füzesi, TÜBİTAK SAGE'nin tasarladığı hedefe yüksek isabet yeteneğine sahip, sabit kanatlı hava platformlarından atılabilen yeni nesil bir seyir füzesidir. Füze, ilk olarak 10-13 Mayıs 2011 tarihinde düzenlenen IDEF 11 fuarında protokolün yer aldığı birinci günü sergilenmiş ancak ikinci gün sergiden kaldırılmıştır. Füze kamuoyuna 4 Haziran 2011 günü İzmir Çiğli hava üssünde Türk Hava Kuvvetleri'nin 100. kuruluş yılı kutlamalarında teşhir edilmiştir. 2006'dan beri tasarlanan füze, Türkiye'nin yerli imkanları ile, kuşbakışı 180 km uzaklıktaki sabit ve hareketli hedefleri vurmak için ürettiği ilk füzedir. Füzenin üretim ve yurt dışı pazarlama iş sorumlulukları ise Roketsan'a yüklenmiştir. Füzenin A, B1, B2, C1 ve C2 olarak 5 ana versiyonu ile F-35 uçaklarında gövde içinde taşınmak üzere katlanır kanatlı ve daha küçük boyutta SOM-J versiyonu planlanmıştır.Özellikle deniz hedefleri için geliştirilecek C1 ve C2 varyantlarının çalışmaları devam etmektedir. Tübitak Milli Muharip Uçak Kaan'da kullanılmak üzere Som-M isimli bir versiyon duyurdu.

Atmaca, ROKETSAN tarafından geliştirilmekte olan azami olarak 220–280 km menzilli gemisavar ve/veya seyir füzesi.

<span class="mw-page-title-main">Babür (füze)</span>

Babür, Pakistan yapımı bir seyir füzesidir. Füze, Pakistan'ın geliştirdiği ilk kara saldırı seyir füzesi ve denizaltıdan fırlatılabilen seyir füzesidir. Hem konvansiyonel hem de nükleer başlığa sahip olabilmekle birlikte yaklaşık 700 km'den fazla menzili bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Nur (füze)</span> İran yapımı bir gemisavar seyir füzesi

Nur, İran yapımı bir gemisavar seyir füzesidir. Füze, Çin yapımı C-802 füzelerinin ABD baskısı sonucu İran'a satışından vazgeçilmesi üzerine bu füze temelinde geliştirilmiştir. Füzenin geliştirilmiş modelleri ile birlikte yaklaşık 30–200 km menzili bulunmaktadır.

Kale KTJ-3200, Kale Arge firmasının geliştirdiği bir turbojet motordur. Daha çok insansız platformlarda kullanılmak üzere tasarlanmıştır. Yapılacak bazı düzenlemelerle birlikte farklı türdeki hava platformlarında kullanılması düşünülmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Gadır (füze)</span> gadır nedir

Gadır, İran yapımı bir gemisavar seyir füzesidir.

<span class="mw-page-title-main">Neptun (füze)</span> Ukrayna anti-gemi seyir füzesi

R-360 Neptun, Ukrayna yapımı bir gemisavar seyir füzesidir. Füzenin tasarımı, önemli ölçüde geliştirilmiş menzili ve elektroniği ile Sovyet H-35 gemisavar füzesine dayanmaktadır. Sistem, su üstü savaş gemilerini ve 5.000 tona kadar deplasmanlı nakliye gemilerini konvoy halinde veya bireysel olarak vurmak için tasarlanmıştır, ancak deplasmanda 12.000 tona kadar gemileri de imha edebilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Storm Shadow</span>

Storm Shadow, 1994 yılından bu yana Matra ve British Aerospace tarafından geliştirilen ve şu anda MBDA tarafından üretilen bir İngiliz-Fransız uzun menzilli, stealth havadan fırlatılan seyir füzesidir. "Storm Shadow" silahın İngilizcedeki adıdır; Fransa'da SCALP-EG olarak bilinir. Füze Fransızlar tarafından geliştirilen Apache seyir füzesine dayanmaktadır, ancak parça tesirli mühimmat yerine tek bir savaş başlığı taşıması bakımından farklılık göstermektedir.

Kale KTJ-1750, Kale Arge firması tarafından tasarlanan ve üretilen bir turbojet füze motorudur. Daha çok seyir füzeler ile çeşitli insansız hava araçlarının kullanımına yönelik olarak geliştirilmiştir. Roketsan tarafından geliştirilen ÇAKIR Seyir Füzesi ile ilk atışlı testi, Mayıs 2023'te AKINCI TİHA'dan gerçekleştirilmiştir.