İçeriğe atla

Zeynüddin Irâkî

Zeynüddin Irakî
insan
cinsiyetierkek Değiştir
ön adıAbd al-Rahim Değiştir
doğum tarihi1325 Değiştir
doğum yeriErbil Değiştir
ölüm tarihi1404, 1403 Değiştir
ölüm yeriKahire Değiştir
çocuğuAbū Zurʻah al-ʻIrāqī Değiştir
akrabaAli ibn Abi Bakr al-Haythami Değiştir
mesleğiyazar, Muhaddis Değiştir
öğrenciİbn Hâcer el-Askalanî Değiştir
kimin öğrencisiQ54875209 Değiştir
dini veya dünya görüşüİslam, Sünni İslam Değiştir
önemli eserAlfīyat al-sīrah al-nabawīyah, Alfīyat al-ʻIrāqī, Taqyīd wa-al-īḍāḥ li-mā uṭliqa wa-ughliqa min kitāb Ibn al-Ṣalāḥ, Ṭarḥ al-tathrīb fī sharḥ al-Taqrīb Değiştir

Zeynüddin Irakî (Arapça زين الدين العراقي , (Kürtçe; Zeynûdînê Iraqî) (5 Mayıs 1325, Kahire - 20 Şubat 1404) 14. yüzyıl'da yaşamış Kürt yazar, fıkıh ve hadis bilgini.[1]

Asıl adı Abdurrahim bin Hüseyin bin Abdurrahman bin Ebi-Bekr bin İbrahim el-Kürdî’dir. Künyesi Ebül-Fadl, lakabı ise Zeynüddin Irakî'dir ve bu şekilde tanınmıştır. Babası adı Hüseyin'dir aslen Erbil'li Kürtlerden olup sonradan Mısır'a yerleşmiştir.

Zeynüddin Irakî, ilim öğrenmeye küçük yaşlarda başladı. Hafızası çok kuvvetliydi. Sekiz yaşlarındayken Kur'an'ı ezberleyip hafız oldu, daha sonra "Tenbih" adlı kitabı, "El Havi" kitabının önce büyük bir bölümünü, sonra ise  tamamını ve İbn Dakik'ül-Iyd'in "İlmam" adlı kitabını tamamını ezberledi. Fıkıh ilmini Cemaleddin Esnevi ve Şemseddin bin Leban gibi dönemin önde gelen alimlerden öğrendi. Kıraat ilmini ise Nasirüddin Muhammed bin Ebi'l-Hasen bin Abdülmelik'den öğrendi.[2]

Ünlü hadis bilgini İbn-i Hacer ve Şerafuddîn el-Meragî Zeynüddin Iraki'nın yanında eğitimini almışlar.

Eserleri

  • Nazm-üd düreris-seniyye fî siret-iz'zekiye,
  • Manzûmetü tefsir-i ğarib-il Kur'an,
  • Elfiye,
  • El-Bais alel-halas min havadis-il-kısas,
  • Tahricu ehadis'ül-İhya.

Kaynakça

  1. ^ TDV İslam Ansiklopedisi, cilt 19; s. 118
  2. ^ Mu'cem-ül-müellifin cild 5, s. 204

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Hadis</span> İslam peygamberi Muhammede isnat edilen sözler ve fiiller

Hadis, Muhammed'e atfedilen ve onun sözleri, fiilleri, onaylamaları ve sıfatlarını içeren bilgilerdir. Hadis âlimleri buna sahabe ve tabiînin söz ve fiillerini de eklemişlerdir. Ancak bunlar kaynak olma bakımından Muhammed'in fiil ve sözleri ile aynı seviyede değildirler ve hadis ilmi içerisinde farklı şekilde isimlendirilirler.

<span class="mw-page-title-main">Buhârî</span> Buharalı Fars muhaddis

Buhârî ya da tam künyesiyle Ebû Abdillâh Muhammed bin İsmâîl bin İbrâhîm el-Cu'fî el-Buhârî, Buharalı Fars bir muhaddistir. Yazdığı Sahih-i Buhârî diye bilinen eser, daha sonradan Sünni Müslümanlar için güvenilir hadis kaynaklarını teşkil eden ve Kütüb-i Sitte diye anılan serinin ilk kitabıdır.

<span class="mw-page-title-main">İbn Teymiyye</span> Şeyhülislam

Takıyyüddin ibn Teymiyye, özellikle Selefileri ve Vehhabîleri fıkıh, şeriat ve diğer İslamî görüşler konusunda etkilemiş olan İslam alimi. Kendinden sonra gelen çeşitli ve ağırlıklı olarak Hanbeli mezhebini benimseyen İslâm âlimlerini ve akımlarını da etkilemiştir. İbn Teymiyye'nin etkilediği isimlerin en önemlilerinden birisi de Muhammed bin Abdülvehhâb'dır.

<span class="mw-page-title-main">Ebu Hanife</span> Hanefî mezhebinin öncüsü ve imamı olan din bilgini

Ebû Hanîfe veya tam adıyla Ebû Hanîfe Numân bin Sâbit bin Zûtâ bin Mâh İslam dininin dört fıkıh mezhebinden birisi olan Hanefi mezhebinin kurucusu ve Sünni fıkhının en büyük üstâdlarından biri sayılan İslam fıkıh ve hadis bilgini. Asıl adı "Nu’man bin Sâbit" olup sevenlerince ismi "İmâm-ı Â’zam" unvanıyla birlikte anılır.

<span class="mw-page-title-main">Sünnilik</span> en yaygın İslam mezhebi

Ehl-i Sünnet ve'l-Cemâat, kısaca Ehl-i Sünnet ya da Sünnîlik, İslam dininin dünya üzerindeki iki büyük kolundan biri ve %77-80'lik bir oran ile en büyük mensubunun bulunduğu mezhepler grubudur. Zaman zaman Sünnî İslam veya Sünnî mezhebi ifadesi de kullanılır. Günümüzde Sünnîlik, kendi içerisinde günümüzde yaşayan iki akaid mezhebi, dört fıkıh mezhebini içermektedir.

<span class="mw-page-title-main">Şafii</span> Şafi mezhebinin kurucusu ve imamı

Şafii, İslam hukuku bilgini. Şafii mezhebinin kurucusudur.

<span class="mw-page-title-main">İbn Kesir</span> Hadis ve tefsir bilgini, tarihçi

İbn Kesîr, Suriyeli muhaddis, müfessir ve tarihçi. Memlüklüler devrinde yaşamış tarih, tefsir ve fıkıh konusunda uzmanlaşmış tanınmış bir alimdir. İslam dünyasında kaynak bir tarih kitabı olan El Bidaye ve'n Nihayeyi yazmıştır.

Davûd ez-Zahirî İslam'daki fıkıh mezheplerinden olan Zahiri mezhebinin kurucusudur.

Zeyd bin Ali, Zeydiyye mezhebinin kurucusu, Tabiin'den fıkıh alimidir. İmam Hüseyin’in torunu ve İmâm-ı Zeynelâbidîn’in oğludur. Tam adı, Zeyd bin Zeynelâbidîn Ali bin Hüseyin bin Ali bin Ebû Tâlib’dir. Künyesi, Ebu’l-Hüseyin olup, kendisine Hâşimî ve Kureyşî nisbetleri de verilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">İbn Hacer el-Askalanî</span> hadis, fıkıh ve tefsir bilgini

İbn Hâcer el-Askalanî, Memlükler devrinde Kahire'de doğan ve aslen Fâtımî Hanedan'a mensup Seyyid bir aileden gelen Kıpçak Türklerinden olan bir Şafi İslam âlimi, Hadis nakilcisi (Ravî) ve tefsir bilgini.

İmam Kuşeyrî, müderris, mutasavvıf ve yazar. Ailesi Arap asıllı olup, Horasan civarına yerleşmişti. Annesi de Sülemi ailesine mensuptur.

İbrahim en-Nehai, Tabiun dönemi hadis ve fıkıh bilgini. Ebu Hanife'nin zamanında esasları belirlenen ve onun öğrencilerinin temele oturttuğu 'içtihatta akılcılığı' esas alan ve 'rey ehli' olarak bilinen Irak Ekolü'nün kurucusudur.

<span class="mw-page-title-main">Ebu Cafer et-Tahavî</span> İslam bilgini

Ebu Cafer et-Tahavî (853-933), Hanefi fıkıh ve akaid bilgini.

İbn-i Salah Kürt hadis âlimi ve fakih. Şehrizor'da doğmuştur. Asıl adı Osman bin Abdürrahmân bin Osman bin Mûsâ bin Ebi’n-Nasr el-Kürdî eş-Şehrezûrî’dir. Künyesi, Ebû Amr, lakabı Takiyyüddin'dir ancak, 'İbn-i Salah' diye anılmıştır.

Molla Halil Siirdî Kürt alim, yazar ve filozof.

Kemaleddin Musa bin Yunus Astronom, matematikçi ve İslam bilgini.

İbn-i Hacib asıl adı Osman bin Ömer bin Ebubekir Mısır'lı olan bazı kaynaklara göre Arap bazı kaynaklar göre Kürt asıllı maliki fıkıh bilgini, dilbilimci ve yazar. Emir İzzeddin Selahi'nin hâcibi olduğu için İbn-i Hacib olarak anıldı. Künyesi Ebu Amr olup, lakabı ise Cemaleddin'dir. Nahiv ilmine dair meşhur El Kafiye adlı eseriyle tanınmaktadır.

Ebû Bekir Kaffal eş-Şaşî ya da Muhammed Meyahanî tam adı Muhammed bin Ahmed bin Hüseyin bin Ömer olup lakabı "Fahrul İslam" dır. Kürt asıllı şafii fıkıh alimi ve yazarı.