İçeriğe atla

Zehra Yaşın Dökmen

Zehra Yaşın Dökmen (d.1956, Ankara); akademisyen, psikolog ve yazar.

Yaşamı ve Kariyeri

Zehra Yaşın Dökmen, 1956 yılında Ankara’da doğdu. Maltepe İlkokulu, Namık Kemal Ortaokulu ve Cumhuriyet Lisesi’nde okudu. 1978 yılında mezun olduğu Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Psikoloji Bölümü’nde 1980 yılında asistan olarak çalışmaya başladı. Aynı bölümde sosyal psikoloji alanında yüksek lisans ve doktora eğitimlerini tamamladı. 1998 yılında doçentlik unvanı alan Zehra Yaşın Dökmen, 2015 yılında emekli oldu. Meslektaşı Üstün Dökmen ile evlidir ve iki kızı vardır.[1]

Psikolojiye Olan Katkıları

Dil Psikolojisi alanında yaptığı yüksek lisans tezi üç çocuğun konuşma kayıtlarının incelenmesine dayanmaktadır. Doktora tezi Almanya’ya işçi olarak giden Türkler ile  Türkiye’den ayrılmayan yakınlarının birbirlerine ilişkin algıları üzerinedir.

Bern Cinsiyet Rolü Envanteri'nin (BCRE) “Kadınsılık” ve “Erkeksilik” ölçeklerinin Ayşe Nur Kavuncu tarafından Türk toplumuna uyarlanan formunun psikometrik özelliklerini belirlemek amacıyla bir çalışma yayınlamıştır.[2] Nihal Mamatoğlu ve Fatma Yıldırım ile birlikte, İşyerinde Engelliye Yönelik Tutumlar Ölçeği’ni geliştirmiştir.[3]

“Toplumsal Cinsiyet - Sosyal Psikolojik Açıklamalar” adını taşıyan kitabı 2004 yılında yayınlanmıştır.

Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Psikoloji Bölümü’nün eğitim kadrosunda yer aldığı 35 yıl içerisinde, psikoloji lisans ve lisansüstü programları kapsamında; Genel Psikoloji, Duyumlar ve Algı, Endüstri Psikolojisi, Seminer, Psikolojik Testler, Araştırma Yöntemleri, Sosyal Psikoloji, Cinsiyet Rolleri, Toplumsal Cinsiyet derslerinde ders sorumlusu olarak görev almıştır.

Kaynakça

  1. ^ kirmizilikadinlar5 (6 Ocak 2022). "Prof. Dr. Zehra Yaşın Dökmen ile Röportaj". Kırmızılı Kadınlar. 7 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ocak 2022. 
  2. ^ Dökmen, Zehra Yaşın (1 Mart 1999). "BEM CİNSİYET ROLÜ ENVANTERİ KADINSILIK VE ERKEKSİLİK ÖLÇEKLERİ TÜRKÇE FORMUNUN PSİKOMETRİK ÖZELLİKLERİ". Kriz Dergisi. 7 (1): 27-40. doi:10.1501/Kriz_0000000139. ISSN 1300-980X. []
  3. ^ Mamatoğlu, N., Yaşın Dökmen, Z., & Yıldırım, F. (2015). İşyerinde engelliye yönelik tutumlar ölçeği. Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 32(2), 183-204.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Üstün Dökmen</span> Türk akademisyen, psikolog, yazar ve televizyon programcısı

Üstün Dökmen, Türk psikolog, TV programcısı, eğitimci ve yazar.

<span class="mw-page-title-main">Afyon Kocatepe Üniversitesi</span> Afyonkarahisarda kurulu devlet üniversitesi

Afyon Kocatepe Üniversitesi (AKÜ), 1992 yılında Afyonkarahisar'da kurulmuş bir devlet üniversitesidir. Üniversitenin temelleri 1974 yılında Anadolu Üniversitesi'ne bağlı bir birimin devamı olarak atılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi</span> Ankara Üniversitesinin bir fakültesi

Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi, Ankara Üniversitesi'nin ilk ve en büyük fakültesidir. Aynı zamanda Türkiye Cumhuriyeti'nde İstanbul'un sınırları dışında kurulan ilk yükseköğretim kurumudur.

<span class="mw-page-title-main">Wilhelm Wundt</span>

Wilhelm Maximilian Wundt, Alman fizyolog, psikolog, filozof, profesör, tıp doktoru ve modern psikolojinin kurucularındandır. Almanya'nın Leipzig şehrinde 1879 yılında ilk psikoloji laboratuvarını kurarak deneysel psikolojinin adımlarını atmıştır. Zihnin yapısını incelemeye alan yapısalcılık ekolünün kurucusu sayılır. Almanya'da Leipzig Üniversitesi'nde kurulan bu laboratuvar sayesinde insan davranışlarının sebepleri bilimsel ortamda araştırmaya tabi tutulmuştur. Wundt özellikle "KBY" olarak bilinen "konfüzyonel beden algısı" isimli konuda yaptığı çalışmaları ile kendisinden söz ettirmiştir. Halen bu çalışmaların psikolojik alanda geçerliliği bulunmamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Gazi Eğitim Fakültesi</span>

Gazi Eğitim Fakültesi, cumhuriyetin ilk yıllarında Ankara'da kurulan, cumhuriyet kuşağı ortaokul öğretmenlerinin yetiştirilmesinde çok önemli bir rol oynayan eğitim kurumudur. Türkiye'nin en köklü eğitim fakültelerinden biridir. Gazi Üniversitesi'nin temelini oluşturur. 1926 yılında Orta Muallim Mektebi olarak kurulan okul; 1929 yılında Gazi Orta Muallim Mektebi ve Terbiye Enstitüsü adını almış, 1982 yılında ise Gazi Üniversitesine bağlanmıştır. Mimar Kemaleddin Bey'in yaptığı Gazi Eğitim Fakültesinin ana binası; bugün Gazi Üniversitesi Rektörlüğüne, Gazi Eğitim Fakültesi Dekanlığı ve kütüphanesine, Gazi Eğitim Fakültesi Fen bilimleri Öğretmenliği bölümünün laboratuvarlarına, çeşitli jeolojik taşlar, bitkiler ve doldurulmuş hayvanlardan oluşan fen ve tabiat bilimleri müzesine, Gazi Resim ve Heykel Müzesine ev sahipliği yapmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Sosyal psikoloji</span> toplumun insanların düşüncelerini ve davranışlarını nasıl etkilediğini araştıran bilim dalı

Sosyal psikoloji bireylerin düşüncelerinin, iç dünyalarının ve davranışlarının başkalarının gerçek, hayalî ve anlaşılan oluşundan nasıl etkilendiğine dair bir bilimsel çalışmadır. Bu alanda araştırma yapanlar genellikle psikolog veya sosyolog'lardan oluşmaktadır. Buna rağmen bütün sosyal psikologlar hem birey, hem de topluluk bazında çalışırlar. Benzerliklerine rağmen iki alan amaçları, yaklaşımları, yöntemleri ve terimlerinde farklılaşırlar. Biyofizik ve kavrama psikolojisi gibi sosyal psikoloji de disiplinlerarası bir alandır.

<span class="mw-page-title-main">Çankırı Karatekin Üniversitesi</span> Çankırıda kurulu devlet üniversitesi

Çankırı Karatekin Üniversitesi Çankırı ilinde 2007 yılında kurulan bir devlet üniversitesidir. Kurucu rektörü Gazi Üniversitesi eski rektörü Prof. Dr. Kadri Yamaç'tır.

Mithat Enç, Türk Doçent Doktor ve pedagogdur

<span class="mw-page-title-main">Akademik disiplinler listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Akademik disiplinlere genel bir bakış ve güncel bir rehber olarak aşağıda ana hatlar verilmiştir:

<span class="mw-page-title-main">TED Üniversitesi</span> Ankarada kurulu vakıf üniversitesi

TED Üniversitesi, 7 Temmuz 2009'da Türk Eğitim Derneği Yükseköğrenim Vakfı tarafından kurulan bir vakıf üniversitesi. 2012-2013 akademik yılında alınan 320 öğrencisi ile eğitime başlamıştır. TED Üniversitesi'nde eğitim dili İngilizcedir. Türkiye'de Sabancı Üniversitesi'nden sonra liberal bilimler tarzı eğitim veren ikinci yükseköğretim kurumudur. TED Üniversitesi, Yükseköğretim Kalite Kurulu tarafından 2021 yılında akredite edilen Koç Üniversitesi ve Bilkent Üniversitesi ile birlikte üç vakıf üniversitesinden biri olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi</span> İstanbulda kurulu vakıf üniversitesi

İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi İstanbul, Türkiye'de 2010 yılında Türkiye Diyanet Vakfı (TDV) tarafından kurulmuş bir vakıf üniversitesidir. İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi, Altunizade ve Ümraniye Yerleşkelerinde, 3 fakülte çatısı altında 13 bölümden oluşmaktadır. Hukuk, Felsefe, Türk Dili ve Edebiyatı, Tarih, Psikoloji, Mütercim-Tercümanlık (İngilizce), Mütercim-Tercümanlık (Arapça), Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler (İngilizce), Ekonomi (İngilizce), Sosyal Hizmet, İslam ve Din Bilimleri ve Uluslararası İlahiyat bölümleri bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Üsküdar Üniversitesi</span> İstanbulda kurulu vakıf üniversitesi

Üsküdar Üniversitesi, Prof Dr. Nevzat Tarhan öncülüğünde İnsani Değerler ve Ruh Sağlığı Vakfı tarafından 2011 yılında İstanbul'da kurulmuş olan bir vakıf üniversitesidir.

<span class="mw-page-title-main">Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi</span> Ankarada bulunan bir devlet üniversitesi

Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi (ASBÜ), Ankara'nın altıncı devlet üniversitesi olarak 5 fakülte ve 5 enstitü ile kurulan bir devlet üniversitesidir.

Nuri Bilgin, Türk sosyal psikoloji profesörü ve akademisyen.

<span class="mw-page-title-main">İzmir Bakırçay Üniversitesi</span> İzmir, Türkiyede bir devlet üniversitesi

İzmir Bakırçay Üniversitesi, İzmir'in Menemen ilçesinde kurulan devlet üniversitesidir. Türkiye'de yaşanan 15 Temmuz darbe girişimi sonrası 667 KHK ile kapatılan Gediz Üniversitesi sonrasında TBMM'nin aldığı karar ile kurulan bir üniversitedir. İsmini İzmir'de bulunan Bakırçay vadisinden almaktadır.

Muzaffer Şerif Başoğlu, Türk-Amerikalı sosyal psikolog. Sosyal Yargı Kuramının ve Gerçekçi Çatışma Teorisinin geliştirilmesine yardımcı olmuştur. Sosyal psikolojinin kurucu öncüleri arasında yer almış ve özellikle sosyal çatışma ve sosyal normlar gibi sosyal süreçleri anlamak için bazı benzersiz ve güçlü teknikler geliştirmiştir.

Psikoloji, davranış ve zihinsel süreçlerin bilimidir. Öncelikli hedefi, hem genel prensipler oluşturarak hem de spesifik vakaları araştırarak bireyleri ve grupları anlamaktır.

Psikoloji temel bilimi, psikoloji alanında yapılan araştırmaların bazıları, uygulanan psikolojik disiplinlerde yapılan araştırmalardan daha "temel" dir ve doğrudan bir uygulaması yoktur. Psikoloji içerisindeki temel bilim yönelimini yansıttığı düşünülen alt disiplinler arasında biyolojik psikoloji, bilişsel psikoloji, nöropsikoloji vb. alt dallar sayılabilmektedir. Bu alt disiplinlerdeki araştırmalar, metodolojik titizlik ile karakterizedir. Psikolojinin temel bilim olarak kaygı, davranış, biliş ve duyguların altında yatan yasaları ve süreçleri anlamaktır. Temel bilim olarak psikoloji, uygulamalı psikoloji için bir temel sağlar. Uygulamalı psikoloji, aksine, temel psikolojik bilimlerin ortaya koyduğu psikolojik ilkelerin ve teorilerin uygulanmasını içerir; bu uygulamalar zihinsel ve fiziksel sağlık ayrıca eğitim gibi alanlarda sorunların üstesinden gelmeyi veya refahı artırmayı amaçlamaktadır.

Nesrin Hisli Şahin, profesör, bilim insanı, araştırmacı, akademisyen, klinik psikolog, psikoterapist.

<span class="mw-page-title-main">Fatma Başaran</span> Türk psikolog

Fatma (Taşkıngöl) Başaran Türk bilim insanı, sosyal psikolog, akademisyen.