İçeriğe atla

Zaman ve kader tanrıları

Zaman ve kader tanrıları, çok tanrılı dinlerde genellikle kişileştirilmiş olarak görülür.

Afrika

Igbo

  • Ikenga
  • Ori

Amerika

  • Etu, zamanın kişileştirilmesi[1]

Asya

Bali

  • Batara Kala

Kore

  • Samgong

Mari

  • Purysho, tüm insanların geleceğini yaratan kader tanrısı

Taoizm'deki tanrılar bazı yılların kaderinin efendisidir.

  • Jīn Bàn:1924, 1984, 2044, 2104...
  • Chén Cái:1925, 1985, 2045, 2105...
  • Gěng Zhāng:1926, 1986, 2046, 2106...
  • Shěn Xīng:1927, 1987, 2047, 2107...
  • Zhào Dá:1928, 1988, 2048, 2108...
  • Guō Càn:1929, 1989, 2049, 2109...
  • Wáng Qīng:1930, 1990, 2050, 2110...
  • Lǐ Sù:1931, 1991, 2051, 2111...
  • Liú Wàng:1932, 1992, 2052, 2112...
  • Kāng Zhì:1933, 1993, 2053, 2113...
  • Shī Guǎng:1934, 1994, 2054, 2114...
  • Rèn Bǎo, 1935, 1995, 2055, 2115...
  • Guō Jiā, 1936, 1996, 2056, 2116...
  • Wāng Wén, 1937, 1997, 2057, 2117...
  • Zēng Guāng, 1938, 1998, 2058, 2118...
  • Lóng Zhòng, 1939, 1999, 2059, 2119...
  • Dǒng Dé, 1940, 2000, 2060, 2120...
  • Zhèng Dàn, 1941, 2001, 2061, 2121...
  • Lù Míng, 1942, 2002, 2062, 2122...
  • Wèi Rén, 1943, 2003, 2063, 2123...
  • Fāng Jié, 1944, 2004, 2064, 2124...
  • Jiǎng Chóng, 1945, 2005, 2065, 2125...
  • Bái Mǐn, 1946, 2006, 2066, 2126...
  • Fēng Jì, 1947, 2007, 2067, 2127...
  • Zōu Tāng, 1948, 2008, 2068, 2128...
  • Pān Zuǒ,-1949, 2009, 2069, 2129...
  • Wū Huán, 1950, 2010, 2070, 2130...
  • Fàn Níng, 1951, 2011, 2071, 2131...
  • Péng Tài, 1952, 2012, 2072, 2132...
  • Xú Huá, 1953, 2013, 2073, 2133...
  • Zhāng Cí, 1954, 2014, 2074, 2134...
  • Yáng Xiān, 1955, 2015, 2075, 2135...
  • Guǎn Zhòng, 1956, 2016, 2076, 2136...
  • Táng Jié, 1957, 2017, 2077, 2137...
  • Jiāng Wǔ, 1958, 2018, 2078, 2138...
  • Xiè Dào, 1959, 2019, 2079, 2139...
  • Yú Qǐ, 1960, 2020, 2080, 2140...
  • Yáng Xìn, 1961, 2021, 2081, 2141...
  • Xián È, 1962, 2022, 2082, 2142...
  • Pí Shí, 1963, 2023, 2083, 2143...
  • Lǐ Chéng, 1964, 2024, 2084, 2144...
  • Wú Suì, 1965, 2025, 2085, 2145...
  • Wén Zhé, 1966, 2026, 2086, 2146...
  • Móu Bǐng, 1967, 2027, 2087, 2147...
  • Xú Hào, 1968, 2028, 2088, 2148...
  • Chéng Bǎo, 1969, 2029, 2089, 2149...
  • Ní Mì, 1970, 2030, 2090, 2150...
  • Yè Jiān, 1971, 2031, 2091, 2151...
  • Qiū Dé, 1972, 2032, 2092, 2152...
  • Zhū Dé, 1973, 2033, 2093, 2153...
  • Zhāng Zhāo, 1974, 2034, 2094, 2154...
  • Wàn Qīng, 1975, 2035, 2095, 2155...
  • Xīn Yà,1976, 2036, 2096, 2156...
  • Yáng Yàn, 1977, 2037, 2097, 2157...
  • Lí Qīng,1978, 2038, 2098, 2158...
  • Fù Dǎng, 1979, 2039, 2099, 2159...
  • Máo Zǐ, 1980, 2040, 2100, 2160...
  • Shí Zhèng,1981, 2041, 2101, 2161...
  • Hóng Chōng, 1982, 2042, 2102, 2162...
  • Yú Chéng,1983, 2043, 2103, 2163...

Orta Doğu

Filipinler

  • Bangun Bangun (Suludnon mitolojisi): kozmik hareketleri düzenleyen evrensel zamanın tanrısı[2]
  • Patag'aes (Suludnon mitolojisi): çocukların kaderini yazar.[3]
  • D'wata, (T'boli mitolojisi): tanrılar için genel bir terim[4] yaşamları korur ve kaderi belirlerlerdi.[5]
  • Muhen (T'boli mitolojisi): şarkıları duyulduğunda talihsizliği haber verdiği düşünülen bir kuş kader tanrısı; Muhen'in şarkı söylediğini duyduğunda herhangi bir girişim derhal terk edilir veya ertelenir.[6]

Avrupa

Hint-Avrupa

Arnavut

  • Fatia
  • Mira
  • Ora
  • Zana

Baltık

  • Dalia
  • Deivės Valdytojos, insan yaşamından giysiler ören yedi tanrıçadan oluşan Litvanyalı grup
    • Dekla Letonyalı kader tanrıçası
    • Karta, Letonyalı kader tanrıçası
    • Gegute, Litvanyalı zaman tanrıçası
    • Kruonis, Litvanyalı zaman tanrıçası
    • Laima, Letonyalı kader tanrıçası
    • Veliuona, Litvanya'nın ölüm, öbür dünya ve sonsuzluk tanrıçası
    • Verpėja, kişinin hayatının ipliğini ören Litvanya tanrıçası

Cermen

  • Nornlar
  • Sumarr ve Vetr, kişileştirilen mevsimler
  • Wyrd, Urdr'un Anglo-Sakson soydaşları

Yunan

Roma

Romen

  • Ursitoare

Slav

  • Slav mitolojisinde kaderin tanrıları ve perileri

Etrüsk

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ "Lakota Gods". 5 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Mayıs 2021. 
  2. ^ Jocano, F. L. (1958). The Sulod: A Mountain People In Central Panay, Philippines. Ateneo de Manila University
  3. ^ Jocano, F. L. (1968). Sulod Society. Quezon City: U.P. Press.
  4. ^ Talavera, Manalo, Baybay, Saludario, Dizon, Mauro, Porquerino, Novela, Yakit, Banares, Francisco, Inocencio, Rongavilla, Cruz (2013). The T'boli: Songs, Stories and Society. University of the Philippines.
  5. ^ Cudera, R. B., Razon, B. C., Millondaga, K. J. I. (2020). Cultural and ecological significance of Odonata (Insecta) to the T'boli of Lake Sebu, Mindanao, Philippines. Biodiversitas Journal of Biological Diversity.
  6. ^ Manzano, L. C. The T’boli. National Commission for Culture and the Arts.

İlgili Araştırma Makaleleri

Çin mitolojisi, Çin halk ve kültürünün biriktirdiği mitolojik ve efsanevi söylence, inanç ve tarih anlayışın bütününü tanımlar. Oxford'un Asya Mitolojisi Sözlüğü Çin mitolojisini tanımlarken şu ifadeye yer verir:

Çin mitolojisi, ..., tarih, efsane ve mitin bir karışımıdır.

Cermen tanrıları, temel olarak Aesir ve Vanir olarak iki başlıkta görünseler de Dev'lerin de zaman zaman bu gruplara dâhil olmasıyla ayrım tam olarak netlik kazanmaz. Yine de genel olarak kabul gören düşünce Aesir'in savaş, Vanir'in ise bereket tanrılarından oluşmuş topluluklar olduğu yönündedir.

Neokonfüçyüsçülük, Song Hânedanlığı zamânında oluşup kökeni Konfüçyüsçülük'te olan, fakat aynı zamanda Daoizm ve Budizm'den de etkilenmiş dînî ve felsefî bir akımdır. Neokonfüçyüsçülük, Song Hânedanlığı kurulduğundan beri Çin'e hâkim olmuş en etkin düşünsel akımlardan biridir. Çincede bu kavram, bu şekliyle mevcut değildir. Onun yerine Songxue, Lixue veyâ Xinli Xue diye bilinir.

Dick Wei, Yönetmen, yazar ve dövüş sanatları konusunda uzmanlaşmış olan Tayvanlı aktör. Yardımcı oyuncu olarak Jackie Chan ile birçok filmde rol oynamıştır. Jet Li ile de 1989 yılı yapımı Dragon Fight filminde beraber rol almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Thor (Marvel Comics) yardımcı karakterleri listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Marvel Comics'in Cermen mitolojisinden uyarladığı Thor çizgi romanında birçok yardımcı karakter bulunmaktadır. Bu karakterlerin de çoğunun Cermen mitolojisi ve diğer mitolojilerden alınmış olduğu gibi Marvel'in kendi yarattığı kurgusal karakterleri de mevcuttur. Bu karakterler başta süper kahramanlar olmak üzere dünyalı insan ve mutantlardan Elf, Troll, Dev ve Ejderha gibi sihirli yaratıklara ve uzaylılardan tanrılar ve diğer kozmik varlıklara kadar çok geniş bir yelpazede yer almaktadır. Diğer Marvel kahramanları önemli karakterlerdir. En önemli karakterler Thor'un ailesi ve halkı olan Asgard tanrılarıdır. Ayrıca, bu çizgi romanda görünen mitolojik tanrılar arasında en önemli tanrılar da onlardır. Elf Faradei, Troll Ulik, Kara Elf Malekith gibi pek çok dost ve düşmanı da bu panteonla bağlantılı sihirli yaratıklardır. İkinci en önemli tanrı grubuysa Thor'un dostu Herkül'ün de mensubu olduğu Olympos tanrılarıdır. Vişnu, Manitu, Horus ve Leir gibi diğer panteonların tanrıları da sık sık bu çizgi romanda yer almıştır. Galactus, Celestialler,Eternaller gibi kozmik varlıklar ve Skrull, Kree, Korbinite gibi uzaylı ırklar da önemli yer tutar.

<span class="mw-page-title-main">COVID-19</span> SARS-CoV-2nin neden olduğu bulaşıcı hastalık

Koronavirüs hastalığı 2019 (COVID-19) şiddetli akut solunum sendromu koronavirüsü 2 (SARS-CoV-2)'nin neden olduğu bulaşıcı bir hastalıktır. İlk vaka ile Çin'in Hubei eyaletinin Wuhan şehrinde Kasım 2019 tarihinde karşılaşılmıştır. O zamandan bu yana yayılmaya devam etmiş ve dünya genelinde pandemiye neden olmuştur. Ancak bu pandemi geçtiğimiz yıl birçok ülkede sona ermiştir. 3 Mart 2020 itibarıyla dünya çapında ölüm oranı %3,4 olup, 12 Nisan 2024 tarihi itibarıyla Dünya'da 704.753.890 onaylanmış vaka, 675.619.811 iyileşen varken virüs nedeniyle 7.010.681 hasta öldü.

Leton mitolojisi, Letonya tarihi boyunca ortaya çıkan, bazen birbirini takip eden nesiller tarafından detaylandırılan ve diğer zamanlarda reddedilip yerine başka açıklayıcı anlatılar konan mitlerin toplamıdır. Bu mitler Leton halkının halk geleneklerinden ve Hıristiyanlık öncesi Baltık mitolojisinden kaynaklanmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Trakya dini</span>

Trakya dini Trakyalılar için geleneksel dini uygulamaları içerir. Mitolojileri ve ritüelleri hakkında çok az şey bilinmektedir, ancak bazı tanrıları heykellerde tasvir edilmiş veya Yunan kaynaklarında tanımlanmıştır.

Güneş tanrısı, Güneş'i veya onun bir yönünü, genellikle algılanan gücü ve gücü ile temsil eden bir tanrı veya tanrıçadır. Güneş tanrıları ve Güneş ibadeti, kayıtlı tarihin çoğunda çeşitli biçimlerde bulunabilir. Aşağıdaki güneş tanrılarının bir listesidir:

<span class="mw-page-title-main">Ay tanrılarının listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Mitolojide, bir ay tanrısı, bazen bir kişileştirme olarak, Ay tanrısı veya tanrıçasıdır. Bu tanrılar kültüre bağlı olarak çeşitli işlevlere ve geleneklere sahip olabilirler, ancak bunlar genellikle birbirleriyle ilişkilidir. Çoğu eski dinlerde bir tür Ay ibadeti bulunabilir.

<span class="mw-page-title-main">Su tanrıları listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Su tanrısı, mitolojide suyla veya çeşitli su kütleleriyle ilişkilendirilen bir tanrıdır. Su tanrıları mitolojilerde yaygındır ve genellikle denizin, okyanusun veya büyük bir nehrin daha çok olduğu medeniyetler arasında daha önemlidir. Su tanrılarına ibadet etmenin bir diğer önemli odak noktası, kaynaklar veya kutsal kuyulardır.

<span class="mw-page-title-main">Sağlık tanrıları listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Bir sağlık tanrısı, mitolojide veya dinde sağlık, şifa ve esenlikle ilişkili bir tanrı veya tanrıçadır. Ayrıca doğum veya ana tanrıçalarla ilgili de olabilirler. Çok tanrılı dinlerin ortak bir özelliğidir.

<span class="mw-page-title-main">Yağmur tanrıları listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Farklı mitolojilerde birçok çeşitli yağmur tanrısı bulunur:

<span class="mw-page-title-main">Savaş tanrıları listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Savaş tanrısı, mitolojide savaş, çatışma veya kan dökmeyle ilişkili ilahi varlıktır. Hem tek tanrılı hem de çok tanrılı dinlerde yaygın olarak görülürler.

<span class="mw-page-title-main">Hava tanrısı</span> Tanrı

Hava tanrıları, gök, yıldırım, yağmur, rüzgar, fırtına, kasırga ve kasırgalar gibi konularla ilişkilendirilen tanrılardır. Çok tanrılı dinlerde yaygın olarak bulunurlar.

<span class="mw-page-title-main">Kenneth Tsang</span>

Kenneth Tsang Kong, Hong Konglu tanınmış aktör.

<span class="mw-page-title-main">Jimmy Wang Yu</span>

James Wang Yu Hong Kong-Tayvanlı bir dövüş sanatçısı, aktör, film yönetmeni, yapımcı ve senaristti. Başlangıçta Shaw Brothers Studio yapım şirketinin sözleşmeli bir oyuncuydu, The One-Armed Swordsman (1967) ve devam filmlerindeki başrolüyle ünlendi ve dövüş sanatları ve wuxia sinemasının ilk büyük yıldızlarından biriydi. 1970'lerde şöhretinin zirvesindeyken, dünyanın en yüksek ücretli dövüş sanatları oyuncusuydu. The New York Times ɡazetesine göre Wang, "Bruce Lee ortaya çıkana kadar Asya dövüş sanatları sinemasının en büyük yıldızıydı."

Anglosakson tanrıları genel olarak az belgelenmiştir ve Anglosaksonların dini hakkında çok şey, diğer Cermen halklarının dinlerinden bilinenlere dayanarak çıkarılmaktadır. Anglosaksonların Britanya Adaları'nı istilası ile Hristiyanlaşmaları arasındaki döneme ait yazılı kayıtlar oldukça kıttır ve bilinenlerin çoğu, Bede gibi tanımları diğer Cermen mitolojileri ve mevcut arkeolojik buluntularla karşılaştırılabilecek daha sonraki Hristiyan yazarlarından gelmektedir. Aşağıdaki liste eksiktir ancak söz konusu tanrıların belgelenme durumunun kısa bir tartışmasını da listeler ve eleştirel bir şekilde değerlendirilmelidir.