İçeriğe atla

Yuriy Künzegeş

Yuri Şoydakoğlu Künzegeş
Doğum1942
Tıva Arat Cumhuriyeti, Toju ili, Arbık köyü
MeslekYazar, çevirmen
MilliyetTıva (Türk)

Yuri Şoydakoğlu Künzegeş (Tuvaca:Юрий Шойдакович Күнзегеш) (1942 - 2000) Toju yöresinde Arbık'ta doğmuştur. Tuva yazar, çevirmen.[1]

Yaşamı

Yazarlığa 1942 yılında başlamıştır. Şair, çevirmen.[2] Rusya'nın Yazarlar Birliğinin üyesidir. Tıva Cumhuriyeti millî yazarıdır. Tıva Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin kültür elçisi. Tıva ÖSSC Devlet ödülünün ve Tıva Cumhuriyeti cumhurbaşkanının S.A. Sarıg-ool adlı yazar ödülünün adayıdır. Onun adı ile Tıva yayınevine ad konmuştur. «XX. yüzyılda Tıvanın ünlü kişileri» adlı Devlet kitabına onun adı verilmiştir.[3] Onun şiirleri, manzumeleri SSCB'nin uluslarının ve dünya uluslarının birçoğunun dillerine çevrilmiştir. Tıva diline А. Puşkin, M. Lermontov, İ. Turgenev, M. Gorkiy, А. Blok, S. Eseninn, Evripid, F. Şiller, J.-B. Molyer, Е. Rosta ve başka yazarların eserlerini çevirmiştir.[4] 7 Kasım 2000 yılında ölmüştür.

Eserleri

  • Çogaaldar çıındızı (Kızıl, 1977);
  • «Hovunuñ ayalgaları» (Kızıl, 1952),
  • «Stihotvoreniya» (Moskva, «Sovetskiy pisatel», 1954)
  • «Nayıraldıñ tugu» (Kızıl, 1956),
  • «Duñmazınıñ ırı» (Kızıl, 1963),
  • «/elerniñ öñneri» (Kızıl, 1966),
  • «Serdtse Sayan» (Kızıl, 1968),[5]
  • «Öörüşkünü ülejir deeş» (Kızıl, 1970),
  • «Ezir. Inakşıl. Ajıl» (Kızıl, 1972),
  • «Hünnü utku» (Kızıl, 1974),
  • «Meç Bagıra» (Kızıl, 1976),
  • Altay nom «Kijiniñ izi» (Kızıl, 1979),
  • «Hün çalıtkan Tıva» (Gorno-Altaysk, 1982, altay dılda),
  • «Hayalarda çurumaldar» (Kızıl, 1983),
  • «Koygunak» (Kızıl, 1984),
  • «Skazaniya u kostra» (Kızıl, 1986),
  • «Inakşıldıñ buyanı» (Kızıl, 1987),
  • «Ojuk daştarı» (Kızıl, 1993),
  • «Bodaldarım bodaralı» (Kızıl, 1997),[6]
  • «Çañgıs önçüm – uyan ırım» (Kızıl, 2002).

Anısı

2005 yılında Tıva Kitap Yayınevi'ne onun adı verildi.

Kaynakça

  1. ^ arzhaan.edu17.ru/files/2014/.../Развернутый-КТП-11-кл-ЧОГ-2014.doc
  2. ^ "Arşivlenmiş kopya". 4 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Şubat 2015. 
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya". 26 Mart 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Şubat 2015. 
  4. ^ "Arşivlenmiş kopya". 1 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Şubat 2015. 
  5. ^ http://library.univer.kharkov.ua/OpacUnicode/index.php?url=/notices/index/IdNotice:476927/Source:default[]
  6. ^ "Arşivlenmiş kopya". 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Şubat 2015. 

Dış bağlantılar

  • «Tıvanıñ çogaalçıları / Pisateli Tuvı» 2000 yılında yayınlanmış kitap.

İlgili Araştırma Makaleleri

Saylıkmaa Kombu,, Tuva edebiyatçı, eleştirmen, çevirmen ve şair.

<span class="mw-page-title-main">Aleksandr Darjay</span>

Aleksandr Darjay (3 Kasım 1944; Sug Aksı, Süt göl ilçesi, Çağdaş Tuva edebiyatında önemli bir yeri olan çok sayıda eserlere imza atmış roman, öykü ve oyun yazarıdır, şairdir. Tıva Edebiyatı'nın belkemiğidir. Tuva kişisi olarak yakından tanımıştır. Eserlerinde Tuva'daki yaşamı ve toplumsal sorunları ele almış insanı insan çevre ilişkisi içinde yansıtmıştır. Vatansever bir şair, yazardır. Rusya Federasyonu Kültür Ansiklopedisinde Rusya'nın en önemli insanları arasında geçer.

Yekaterina Tanova — Tuva Türklerinden şair, öykücü, dramaturg, tercüman. 1930 yılının Mart 27-de Süt-Gölün Karaçıraada doğmuştur.

Kızılenik Kudajı - Tıva yazar, şair, publitsist, çevirmen, piyes yazarı. Tıva Cumhuriyeti Ulus'un Yazarı. SSCB ve Rusya Federasyonu'nun Yazarlar Birliği üyeliğinde bulunmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Nikolay Şagdıroğlu Kuular</span>

Nikolay Şagdıroğlu Kuular, Tıva romancı,şair, nesir ustası, çevirmen, Tıva'nın tanınmış yazarı. Rusya'nın Yazarlar ve Gazeteciler Birliği'nin üyesi. Nüfus Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nda mühendis, muhabir, "Şın" gazetesinin bölüm başkanı, Tıva kitap yayınevinin editör, Tıva Cumhuriyeti Yazarlar Birliği Yönetim Kurulu Başkanlığı, "Ulug-Hem" dergisinin editörlük işlerini yaptı.

Stepan Sarıgool (Kasım 17, 1908 yılı - Mayıs 27, 1983 yılı) — roman yazarı, şair, oyun yazarı, mütercim, Tıva ulusunun ulusal yazarı. Tıva Sovyet Sosyalist Özerk Cumhuriyeti'nin edebiyat ve sanatının ünlü kalemidir. Tıva Sovyet Sosyalist Özerk Cumhuriyeti'nin Yüksek Şura'sının milletvekili olmuştur. Çağdaş Tıva edebiyatının kurucularının arasında yer alır.

Salim Sürünool Batı Hemçik yöresindeki Akka'da doğmuştur. Tıvalı şair, nesir ustası, mütercim, Tıva ulusunun milli yazarlarından biri olup Çağdaş Tuva edebiyatında tanınmış bir kalemdir.

Baykara Hövenmey — Tıvalı yazar ve şairdir. Tıva Edebiyatının kurucularından.

Eker-ool Keçil-ool — Tıvalı yazar, şair, çevirmen.

Zoya Namzıray Aldınoolkızı, Tuvalı kadın şairdir. Tuva Cumhuriyeti Yazarlar Birliği üyesidir.

Aleksey Dügeroğlu Arapçor (Ekim 8, 1925 doğ.) — Tıva şair, folklor derlemecisi. RSFSRnin okullarının ünlü öğretmeni. TÇE üyeliğinde bulunmuştur.

Çerligool Kuular — Tıva yazar, şair, nesir ustası, çevirmen, tiyatro yazarı. Tıva Edebiyatının kurucularından. 1940 yılı 10 Aralık tarihinde Bağımsız Tuva Arat Cumhuriyeti'nin Çöön-Hemçik ili Horumdağ ilçesinin Şemi-Aksı'da doğmuştur. Soyadı olan Kuular, Türkiye Türkçesine Kuğular olarak çevrilir.

Sergey Pürbü Tandı Tıvanın Beezi bölgesi Ejim (Tuvaca:Эъжим) beldesinin Odurug-Aksı'da doğmuştur. Tıvalı şair, oyun yazarı, nesirci, nazımcı, tercüman. Ulus'un yazarı, milliyetçi-Turancı yazar. Tıva Arat Cumhuriyetinin Yazarlar Birliğinin ilk başkanı. Tıva edebiyat araştırmacısı.

Salçak Samba-Lündup Tıva şair, manzum ustası, yazar, editör.

Aleksandr Palmbah, Rus yazar, romancı, filolog, çevirmen ve Türkolog. Sovyet bilim insanı. Tıva Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti bilim çalışmalarının bilinen araştırmacısı. Eski ve Çağdaş Türk dili - Tıva dili araştırmacısı, Tıva edebiyatı bölümünün kurucularından birisidir. Tıva alfabesi ve Tıva dilinin ilk kez dilbilgisi alanının kurucularından. Rusça-Tıvaca (1953) ve Tıvaca-Rusça sözlüklerin oluşturulmasını projeleyen, editörlüğünü üstlenen kişidir.

Şomaadır Kuular Süthöl yöresinde Hör-Tayga'da doğmuştur. Tıva Türklerinden gazeteci-yazar, romancı.

Anton Kalzan Kaahem bölgesi Kundustug-Aksı'da doğmuştur. Tıva Türklerinden eleştirmen,halkbilimcisi, filoloji doktoru. Tıva Özerks Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti devrinde ünlü bir edebiyat hocasıdır. Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği devrinde Yazarlar Birliği üyesidir.

Kara-kıs Nomzat-uruu Munzuk Tandı Tıva ülkesi, Salçak kojuunu, Elegeste Köjeelik-Havak yerleşimia doğmuştur. Tıva Türklerinden sanatçı, tiyatro oyuncusu, şair, şarkıcı. Tıva ulusunun ve Rusya Federasyonunun ünlü sanatçısı, Tıva ulusal tiyatrosunun yöneticilerinden biri.

Badra Üjüneyoğlu İrgit Tandı Tıva ülkesi, Аmbın kоjuununda Çırgаlаndı'da doğmuştur. Tıva Türklerinden yazar, nesirci. İlk Tıva çocuk yazarı. Tıva Arat Cumhuriyetinin Yazarlar Birliğinin ilk üyelerinden biridir.

İgor İrgitoğlu Badra Tıva Otonom Oblastının başkenti Kızıl şehrinde doğmuştur. Tıva Türklerinden gazeteci-yazar, şair, çevirmen. Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliğinin Gazeteciler Birliği'nin üyesi. Yazar İrgit Badranın oğlu.