İçeriğe atla

Yerupajá

Yerupajá
Nevado Yerupajá
Harita
En yüksek noktası
Yükseklik6.635 m
Çıkıntı2.028 metre (6.654 ft)
Koordinatlar10° 16' G, 76° 54' B 
Coğrafya
KonumHuaraz (Cordillera Huayhuash), Peru
Tırmanma
İlk tırmanan1950

Yerupajá veya Nevado Yerupajá, Merkezi Peru'nun kuzeyinde Cordillera Huayhuash grubunda bir dağ ve Andlar 'ın yüksek dağ zincirinde bir bölüm.

Güney Amerika'daki Amazon Nehri havzasının en yüksek noktası olduğu bilinmektedir. Yerupaja, 6.000 metreden fazla birkaç zirveye sahip olan Peru'nun kuzeyindeki And Dağları'ndaki çarpıcı Cordillera Huayhuash'ı taçlandıran dağ silsilesi içerisinde yer almaktadır. Yerupaja çevresinde bulunan Jirishanca ve heybetli Siula Grande gibi daha gösterişli ve büyük buzul kaplı dağ komşuları tarafından gölgede bırakılsada, Yerupaja başlı başına görkemli gösterişi ile zor tırmanılan dünya standartlarında dağ olduğu sanılmaktadır. Jeolojide Tektonik kökenli sanıldığı ve bilimsel araştırmaların dağ üzerinde her saniye eriyen buzulların ani iklim değişikliği gösterebileceği hakkında fikir birliğine varıldığı düşünülmektedir.

Tırmanış girişimleri

6.635 m yüksekliği ile (bazı kaynaklara göre 6.617 m) Peru 'nun en yüksek ikinci zirvesi ve Cordillera Huayhuash 'in en yüksek yükseltisidir. Zirveye ilk olarak 1950 yılında Jim Maxwell ve Dave Harrah tarafından tırmanılmıştır. Kuzey zirvesine "Yerupaja Norte" ise 1965 yılında Wellington'lu Roger Bates ve Graeme Dingle tırmanmıştır.

Dağ, And zirveleri içinde tırmanışı en zor olanlardan biri olduğu için, şu ana kadar Yerupajá zirvelerine az sayıda başarılı tırmanış gerçekleşmiştir. En sık kullanılan geçiş, Huaraz'dan çıkarak Chiquian ve Jahuacocha üzerindendir.

Kaynakça

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Aladağlar</span>

Aladağlar, Kayseri-Niğde-Adana illeri arasında bulunan dağ sırası, bitki örtüsü ve hayvan çeşitliliği bakımından zengindir. Bu nedenle dağın 54.524 hektarlık bölümü ilk önce Hacer Ormanı Tabiat Parkı adı altında koruma altına alınmıştır, ardından 1995 yılında biraz daha geniş bir yüz ölçümüyle millî park ilan edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Everest Dağı</span> Himalayaların Mahalangur Himal alt aralığında bulunan, deniz seviyesinden Dünyanın en yüksek dağı

Everest Dağı, Himalayalar'ın Mahalangur Himal alt bölgesinde yer alan, Dünya'nın deniz seviyesinden en yüksek dağıdır. Çin-Nepal sınırı, zirve noktasından geçmektedir. 2020 yılında Çinli ve Nepalli yetkililer tarafından tespit edilen kar yüksekliği 8.848,86 m 'dir.

<span class="mw-page-title-main">Peru</span> Güney Amerika ülkesi

Peru, ya da resmî adıyla Peru Cumhuriyeti Güney Amerika'nın batısında bir ülkedir. Kuzeyde Ekvador ve Kolombiya, doğuda Brezilya, güneydoğuda Bolivya, güneyde Şili ve batıda Büyük Okyanus'la sınırlıdır.

<span class="mw-page-title-main">And Dağları</span>

And Dağları, dünyanın en uzun sıradağlar zinciridir.

<span class="mw-page-title-main">Aconcagua</span>

Aconcagua, 6.962,97 m yükseklik ile Güney Amerika'nın en yüksek dağı. Aynı zamanda Asya kıtası dışında bulunan en yüksek dağdır.

<span class="mw-page-title-main">Dağ</span> çevresindeki karasal alanlardan daha yüksek olan kara kütlelerine verilen ad

Dağ, çevresindeki karasal alanlardan daha yüksek olan kara kütlelerine verilen addır. "Dağlık" sıfatı, dağlarla ilişkili ve kaplı alanları tanımlamak için kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Llullaillaco</span>

Llullaillaco veya Llullaillabur, 6.739 m yüksekliği ile Monte Pissis ve Ojos del Salado'dan sonra yeryüzünün üçüncü en yüksek volkanı, Güney Amerika'nın en yüksek beşinci dağı. Dağ, aynı isimli milli parkın içinde, Şili ve Arjantin sınırlarında bulunur. Tırmanış için çıkış noktası çöl vahası olan San Pedro de Atacama'dır.

<span class="mw-page-title-main">Kaçkar Dağları</span> Türkiyenin kuzeyinde, Doğu Karadeniz sahili boyunca uzanan bir dağ sırası

Kaçkar Dağları, Türkiye'nin kuzeyinde, Doğu Karadeniz sahili boyunca uzanan bir dağ sırası. Kuzey Anadolu Dağları'nın doğudaki bölümünü oluşturur. Doğusundaki birçok zirvesi 3500 m üzerindeyken, batı kesimi 2000 m yüksekliğe kadar ulaşır. En yüksek noktası olan Kaçkar Kavrun Dağı 3932 m yüksekliktedir. 1994 yılında Kaçkar Dağları Millî Parkı tesis edilmiştir. Millî parkın büyük bir bölümü Rize ili Çamlıhemşin ilçesi sınırları içinde, küçük bir bölümü de Artvin ili Yusufeli ilçesi sınırları içinde kalmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Huascarán Dağı</span>

Huascarán veya Nevado Huascarán, Andlar'da 6.768 m yükseklikle Peru'nun en yüksek ve Güney Amerika'nın en yüksek dördüncü dağı. Nevado Huascarán, Huascarán Milli Parkı içinde yer alır. Dağ, ana zirve Huascaran Sur'un yanında Chopicalqui ve Huascaran Norte adlı zirvelere sahiptir. 1932 yılında Alman-Avusturya bilimsel gezisi ile ilk tırmanış başarılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Alpamayo</span>

Alpamayo, Peru'nun, Cordillera Blanca dağ sırasında, 5.947 m yüksekliğinde, Dünya'nın en güzel dağlarında biri olarak kabul edilir.

<span class="mw-page-title-main">Süphan Dağı</span> Doğu Anadolu Bölgesinde Van Gölünün hemen kuzeyinde bulunan sönmüş bir stratovolkan

Süphan Dağı, Doğu Anadolu Bölgesi'nde Van Gölü'nün hemen kuzeyinde bulunan bir stratovolkandır.

<span class="mw-page-title-main">Chimborazo</span> Ekvatordaki en yüksek dağ ve volkan; Dünya merkezinden, Dünya yüzeyindeki en uzak nokta

Chimborazo, 6310 metre yüksekliğinde sönmüş bir volkan. Ekvador'un en yüksek dağıdır. Zirvesi Yeryüzü'nün en uç noktasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Puncak Jaya</span>

Puncak Jaya Dağı ayrıca Mount Carstensz veya Carstensz Piramidi de denir,. "Zafer Zirvesi") 5.030 metre yüksekliği ile Okyanusya'nın en yüksek dağı. Bazı verilere göre sadece 4.884 m yüksekliğe erişse de her halükarda, Himalayalar ile Andlar arasında bulunan en yüksek noktadır.

<span class="mw-page-title-main">Mont Blanc</span>

Fransızca Mont Blanc ya da İtalyanca Monte Bianco, Fransa ile İtalya sınırında yer alan, 4807 m. yüksekliği ile Avrupa Alpleri'nin ve Avrupa kıtasının en yüksek dağıdır. Avrupa'nın en yüksek zirvesi Mont Blanc mı, yoksa Rusya Kafkasları'nda 5642 m. yüksekliğindeki Elbruz dağı mı sorusunun cevabı, iç Avrasya sınırının tanımına bağlıdır. Fransa tarafından yapılan teklifle, Mont Blanc dağı 2000 yılında UNESCO Dünya Mirası listesine alındı.

<span class="mw-page-title-main">Elbruz Dağı</span>

Elbruz Dağı, 5.642 m yükseklikle Kafkasların, Rusya'nın ve Avrupa'nın en yüksek dağı. Elbruz; şu sıralar faal olmayan, yoğun olarak buzullarla kaplı, çift zirveli bir stratovolkandır. İki zirve arasındaki mesafe 1.500 metre olup zirve noktası güney krater kenarında bulunur. 70'ten fazla buzul, Elbruz'dan aşağıya, vadiye akar. Toplam 145 km² buzla örtülüdür.

<span class="mw-page-title-main">Kaçkar Dağı</span> Karadenizdeki bir dağ

Kaçkar Dağı, Kaçkar Dağları'nın 3.937 m yüksekliğindeki en yüksek doruğu. Türkiye sınırları içindeki dördüncü yüksek doruk. Dağın büyük bir kısmı Rize'de bulunsa da zirve noktası Artvin'dedir. Kaçkar' kelimesi Ermenicede Haçlı taş anlamlı Խաչքար (Haçkar) kelimesinden geldiği düşünülmektedir. Ancak Alman kartograf Richard Kiepert'in 1902-1916 arasına tarihlenen "Tirabzon" haritasında dağın adı Kaçkar değil, Varsambek veya Kaçgar Dağı olarak geçer.

<span class="mw-page-title-main">Bolkar Dağları</span> Konya, Niğde ve Mersin illerine yayılmış tektonik dağ sırası

Bolkar Dağları eski adıyla Bulgar Dağları Konya, Niğde ve Mersin illerine yayılmış, en yüksek noktası 3.524 metre rakımlı, tektonik bir dağ sırasıdır. Montivipera bulgardaghica adındaki zehirli engerek türü dünyada sadece bu dağda yaşamaktadır. Karacaoğlan, şiirlerinde bu dağdan bahseder.

<span class="mw-page-title-main">Altıparmak Dağları</span> Türkiyede dağ

Altıparmak Dağları, Kaçkar Dağları'nın doğuda kalan kesimi. En yüksek zirvesi Altıparmak Dağı.

<span class="mw-page-title-main">Altiplano</span> Güney Amerikada bir plato

Altiplano Peru'nun güneydoğusu ile Batı Bolivya'da Batı ve Doğu-Andlar arasında bulunan bir platodur.

<span class="mw-page-title-main">Salkantay</span>

Salcantay, Salkantay veya Sallqantay Peru And Dağları'nın bir parçası olan Vilcabamba sıradağlarının en yüksek zirvesidir. And Dağları'ndaki en yüksek 38. ve Peru'daki en yüksek 12. zirvedir. Bununla birlikte, derin bir şekilde oyulmuş arazide bir menzil yüksek noktası olarak, Huascarán'dan sonra ülkedeki topografik olarak en belirgin 2. zirvedir.