İçeriğe atla

Yelken çiçeği

Yelken Çiçeği
Spathiphyllum cochlearispathum
Biyolojik sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem:Plantae
Şube:Tracheophyta
Sınıf:Liliopsida
Takım:Alismatales
Familya:Araceae
Alt familya:Monsteroideae
Oymak:Spathiphylleae
Tür: S. spathiphyllum
İkili adlandırma
Spathiphylleae spathiphyllum
Schott
Doğal dağılım haritası
Sinonimler
  • Hydnostachyon Liebm.
  • Massowia K.Koch
  • Spathiphyllopsis Teijsm. & Binn.
  • Amomophyllum Engl.
  • Leucochlamys Poepp. ex Engl.

Yelken çiçeği (ya da barış zambağı), Spathiphyllum cinsi ev bitkilerine verilen genel ad. Spathiphyllum, Araceae familyasından Amerika kıtasının tropikal bölgelerine ve güneydoğu Asya ‘ya özgü yaklaşık 47 monokotiledonous çiçekli bitki türünün bir cinsidir. Bazı Spathiphyllum türleri genellikle spath veya barış zambakları olarak bilinir.

Spathiphyllum 12–65 cm uzunluğunda ve 3–25 cm genişliğinde geniş yapraklı yaprak dökmeyen otsu çok yıllık bitki 'dir. Çiçekler, 10–30 cm uzunluğunda, beyaz, sarımsı veya yeşilimsi spathe ile çevrili bir spadix olarak çıkar. Bitkinin hayatta kalması için büyük miktarda ışığa veya suya ihtiyacı yoktur.

Etimoloji

Schott 'un cins açıklaması LatinceSpatha foliaris persistens,[1] Latincespatha, spathe ‘nin -a halidir, Latincefoliaris, yaprakla ilgili anlamı değiştiren sıfat ve Latincepersistens, devam eden veya ısrar eden demektir LatincePhyllum yaprak anlamına da gelir.[2]

Çiçeği

Önce sarılı bir haldedir. Zamanla açılmaya ve beyazlaşmaya başlar, tek bir taçyaprak şeklindedir.

polen ve tohum yeri

Bu organ, çiçeğin altındadır ve şekli mısıra benzer.

Yaprak

Yapraklar önce açık yeşildir, rengi zamanla koyulaşır.

Gövde

Gövdesi tamamen yaprak ve saplardan oluşur, sadece birkaç cins ağaç bulunduran bir orman gibidir.

Seçili türler

Türleri şunlardır: [3]

  • Spathiphyllum atrovirens
  • Spathiphyllum bariense
  • Spathiphyllum blandum
  • Spathiphyllum brevirostre
  • Spathiphyllum cannifolium
  • Spathiphyllum cochlearispathum
  • Spathiphyllum commutatum
  • Spathiphyllum cuspidatum
  • Spathiphyllum floribundum
  • Spathiphyllum friedrichsthalii
  • Spathiphyllum fulvovirens
  • Spathiphyllum gardneri
  • Spathiphyllum grandifolium
  • Spathiphyllum jejunum
  • Spathiphyllum juninense
  • Spathiphyllum kalbreyeri
  • Spathiphyllum kochii
  • Spathiphyllum laeve
  • Spathiphyllum lechlerianum
  • Spathiphyllum maguirei
  • Spathiphyllum mawarinumae
  • Spathiphyllum monachinoi
  • Spathiphyllum montanum
  • Spathiphyllum neblinae
  • Spathiphyllum ortgiesii
  • Spathiphyllum patini
  • Spathiphyllum perezii
  • Spathiphyllum phryniifolium
  • Spathiphyllum quindiuense
  • Spathiphyllum silvicola
  • Spathiphyllum solomonense
  • Spathiphyllum wallisii
  • Spathiphyllum wendlandii

Yetiştirilen melezler şunlardır:[4]

  • Spathiphyllum × clevelandii

Yetiştirme ve kullanım

Bazı türler popüler iç mekan ev bitkisi türleridir. Gölgede en iyi şekilde yaşar ve gelişmesi için çok az güneş ışığına ihtiyaç duyar ve yaklaşık olarak haftada bir sulanır. Toprağın nemli bırakılması en iyisidir ancak yalnızca toprak kuru ise sulamaya ihtiyaç duyar. NASA Temiz Hava Çalışması, "Spathiphyllum" un benzen ve formaldehit dahil olmak üzere belirli gaz halindeki çevresel kirleticileri temizlediğini buldu.[5] Bununla birlikte, sonraki testler, bu temizleme etkisinin pratik olamayacak kadar küçük olduğunu göstermiştir.[6] 'Mauna Loa' Kültivarı Kraliyet Bahçıvanlık Derneği 'nin Bahçe Liyakat Ödülü ‘nü kazandı.[7]

Zehirliliği

Adı "zambak" olmasına rağmen, barış zambağı aileden Liliaceae gerçek bir zambak değildir. Gerçek zambaklar, kediler ve köpekler için son derece zehirlidir,[8][9] ancak barış zambağı spathiphyllum yutulduğunda insanlar ve diğer hayvanlar için sadece hafif derecede toksiktir.[10][11] Cilt tahrişine, ağızda yanma hissine, yutma güçlüğüne ve mide bulantısına neden olabilen kalsiyum oksalat kristalleri içerir ancak gerçek zambaklarda bulunan ve kedilerde ve diğer bazı hayvanlarda akut böbrek yetmezliğine neden olabilecek toksinleri "içermez".[12]

Popüler Kültürde

  • Bitkilerin dinlemesi için bestelenmiş erken dönem elektronik albüm Mother Earth's Plantasianın 7. parçası "Swingin' Spathiphyllums"’dır.

Galeri

Ayrıca bakınız

  • Anthurium, aynı familyadaki benzer bitki cinsi
  • Zambak olarak bilinen bitkilerin listesi

Dış bağlantılar

Vikitür'de konuyla ilgili taksonomik bilgiler bulunur:

Kaynakça

  1. ^ Heinrich Wilhelm Schott and Stephan Endlicher (1832). Meletemata botanica. C. Gerold, made available online by The Biodiversity Heritage Library. 14 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2021. 
  2. ^ Stearn, W. T. (1992). Botanical Latin: History, grammar, syntax, terminology and vocabulary, Fourth edition. David and Charles. 
  3. ^ "Search results — The Plant List". www.theplantlist.org. 31 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  4. ^ Edward F. Gilman (1999). "Spathiphyllum x 'Clevelandii', Fact Sheet FPS-555" (PDF). University of Florida Cooperative Extension Service. 13 Aralık 2011 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  5. ^ Anne Raver (13 Şubat 1994). "Need an Air Freshener? Try Plants". New York Times. 28 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2021. 
  6. ^ "Which houseplants should you buy to purify air? None of them". National Geographic. 17 Kasım 2019. 7 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  7. ^ "Spathiphyllum 'Mauna Loa'". RHS. 14 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mart 2021. 
  8. ^ Fitzgerald, Kevin T. (2010). "Lily Toxicity in the Cat". Topics in Companion Animal Medicine. 25 (4): 213-217. doi:10.1053/j.tcam.2010.09.006. ISSN 1938-9736. PMID 21147474. 
  9. ^ "Peace Lily". 14 Ocak 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ağustos 2016. 
  10. ^ "University of California - Toxic Plants (list)". 31 Ocak 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Temmuz 2018. 
  11. ^ "23 Common Flowers That Are Poisonous For Your Pet". www.entirelypets.com. 11 Kasım 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  12. ^ "Peace Lily Are Toxic To Pets". Pet Poison Helpline. 19 Haziran 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Lale</span> soğanlı, çok yıllık otsu bitki türlerinin ortak adı

Lale (Tulipa), zambakgiller (Liliaceae) familyasından Tulipa cinsini oluşturan güzel çiçekleri ile süs bitkisi olarak yetiştirilen, soğanlı, çok yıllık otsu bitki türlerinin ortak adı.

<span class="mw-page-title-main">Papatyagiller</span> iki çenekliler sınıfından bir bitki familyası

Papatyagiller, iki çenekliler sınıfından bir bitki familyasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kaktüsgiller</span> bitki familyası

Kaktüs, Caryophyllales takımının 1750 kadar bilinen türüne ve yaklaşık 127 cinsine sahip Cactaceae bitki familyasının bir üyesidir. "Kaktüs" kelimesi Latince aracılığıyla, Theofrastos tarafından kimliği kesin olmayan dikenli bir bitki için kullanılan Antik Yunanca kelimesinden türemiştir.

<span class="mw-page-title-main">Gardenya</span>

Gardenya, ismini İskoçyalı botanikçi Alexander Garden'dan alan bir çiçek cinsi.

<span class="mw-page-title-main">Zambak</span>

Zambak veya gerçek zambak (Lilium), zambakgiller (Liliaceae) familyasının çiçek soğanıyla yetişen, hepsi büyük belirgin çiçekli, otsu çiçekli bitkilerin bir cinsidir. Zambakgiller familyasında bu cinsin 110 civarı bitki türü vardır.

<span class="mw-page-title-main">Sümbül</span> Soğanlı bir bitki türü

Sümbül, Hyacinthus cinsine ait soğanlı bitkilerden olup daha önce zambakgiller (Liliaceae) familyasının üyesi olarak kabul edilmekte iken şimdi yeni bir familya olan Hyacinthaceae altında incelenmektedir. Sümbüllerin anayurdunu doğuda İran ve Türkmenistan'a kadar dağılım gösteren doğu Akdeniz bölgesi oluşturmaktadır. Hyacinthus, Yunan mitolojisinde Sparta Kralı'nın genç oğlu olup yeniden doğuşu simgelemektedir.

<span class="mw-page-title-main">Orchidaceae</span> bitki familyası

Orkideler, Asparagales takımına bağlı Orchidaceae familyasına ait bitkilerdir. Orkideler, çiçekleri genellikle renkli ve hoş kokulu olan çeşitli ve yaygın çiçekli bir bitki grubudur. Orkideler, buzullar hariç Dünya'daki hemen hemen her yaşam alanında bulunan kozmopolit bitkilerdir. Dünyanın en zengin orkide cinsleri ve türleri tropiklerdedir.

<span class="mw-page-title-main">Turuncu güngüzeli</span>

Turuncu güngüzeli, Hemerocallis cinsinden bir çiçekli bitki türüdür. Ana vatanı Asya olan tür, Kafkaslar'dan Himalayalar, Çin, Japonya, Kore ve güneydoğu Rusya'ya kadar büyük bir coğrafyada yerli, doğal olarak bulunur. ABD ve Kanada'da bahçelerden kaçarak doğal ortamlarda yetişmeye başlamış olan tür, istilacı bir tür olarak tanımlanmaktadır. Bitkinin Latince isminde geçen fulva sözcüğü Latince turuncu-sarı demektir.

<span class="mw-page-title-main">Hawaii (ada)</span> Büyük Okyanusta bulunan Hawaii Takımadalarının en büyük adası

'Hawaii veya Hawaii Büyük Adası (İngilizce: The Big Island, Hawai‘i; Hawaii dili: mokupuni o Hawai‘i Büyük Okyanus kuzeyinde bulunan volkanik Hawaii Takımadaları'nın en büyüğü ve en güneydoğuda bulunanıdır.

<i>Allium peroninianum</i> bitki türü

Allium peroninianum, Amaryllidaceae familyasına bağlı, Kayışdağı soğanı olarak bilinen, Türkiye endemiği bir soğan türüdür.

<i>Allium nigrum</i> bitki türü

Allium nigrum, Amaryllidaceae ailesine bağlı, kara soğan olarak bilinen, bir soğan türüdür. Doğal olarak Türkiye, Kıbrıs, Suriye, Lübnan ve İsrail'de yayılış göstermektedir.

<i>Allium pallens</i> bitki türü

Allium pallens, Amaryllidaceae familyasına bağlı, nur soğanı olarak bilinen, bir soğan türüdür. Doğal olarak Akdeniz Havzası, Orta Doğu, Portekiz, Cezayir ve İran arasında görülür.

<i>Allium neapolitanum</i> bitki türü

Allium neapolitanum, Amaryllidaceae ailesine bağlı, sarımsak çiçeği olarak bilinen, bir soğan türüdür. Doğal olarak Akdeniz Havzasının Portekiz ile Türkiye arasındaki bölümünde görülür.

<i>Allium guttatum</i> bitki türü

Allium guttatum, Amaryllidaceae familyasına bağlı bir soğan türüdür.

<i>Allium cyrilli</i> bitki türü

Allium cyrilli, Amaryllidaceae familyasına bağlı bir soğan türüdür. Doğal olarak Türkiye, Yunanistan ve İtalya'da görülür.

<i>Allium olympicum</i> bitki türü

Allium olympicum, Amaryllidaceae ailesine bağlı, Uludağ soğanı olarak bilinen, Türkiye endemiği bir soğan türüdür.

<i>Allium atroviolaceum</i> bitki türü

Allium atroviolaceum, Amaryllidaceae ailesine bağlı, lifli körmen olarak bilinen, bir soğan türüdür. Doğal olarak Orta Doğu, güneydoğu Avrupa, Balkanlar, Kafkasya, Türkiye, Türkmenistan, İran ve Afganistan'da görülür.

<i>Allium commutatum</i> bitki türü

Allium commutatum (İtdirseği), Amaryllidaceae familyasına bağlı bir soğan türüdür. Doğal olarak Türkiye ile Cezayir arasındaki bölgede yayılış gösterir.

<i>Allium guttatum subsp. sardoum</i> bitki alttürü

Allium guttatum subsp. sardoum, Amaryllidaceae ailesine bağlı, solgun soğan olarak bilinen, bir soğan türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Soğan (botanik)</span> etli yaprakları veya yaprak tabanlarıyla bitkinin uykusunda gıda depolama organı olarak işlev gören kısa bir gövde

Botanik'te soğan yapısal olarak etli yaprakları veya yaprak tabanlarıyla bitkinin uykusunda gıda depolama organı olarak işlev gören kısa bir gövdedir.