İçeriğe atla

Wu Çincesi

Wu Çincesi
吳語/吴语 wu niu "wú yǔ"
Ana dili olanlarÇin; kökenleri Şanghay, Jiangsu ve/veya Zhejiang'a dayanan denizaşırı topluluklar
BölgeŞanghay Şehri, Zhejiang, güneydoğu Jiangsu, Anhui ile Jiangxi eyaletlerinin bazı bölgeleri
Konuşan sayısı77 milyon  (tarih gerekli)
Dil ailesi
Çin-Tibet
Dil kodları
ISO 639-3wuu
Wu Çincesinin konuşulduğu alan.

Wu (Çince (basitleştirilmiş): 吴语; Çince (geleneksel): 吳語; wu gnu/wu niu; Hanyu Pinyin: wú yǔ), başlıca olarak Şanghay Şehri, Zhejiang Eyaleti, Jiangsu Eyaleti'nin güneyi ve buraların sınırlarında konuşulan bir grup Çin dili; bu dillerin hepsi dilbilimsel açıdan birbirine benzer, tarihsel olarak da birbiriyle ilişkilidir.

Ayrıca bakınız

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Çince</span> Çin ve çevresinde konuşulan bir dil

Çince, Çin anakarası ve çevresinde yaşayan bir milyardan fazla kişi tarafından konuşulan Eski Çinceden türemiş dillerin oluşturduğu diller grubudur. Dünyadaki her beş kişiden birinin anadili olarak konuştuğu Çince, lehçeleriyle birlikte dünyada en çok konuşulan dildir. Çince ve lehçeleri Büyük Çin olarak adlandırılan Çin anakarası, Hong Kong, Makao, Tayvan ve Malezya, Endonezya, Tayland, Singapur, Myanmar, Vietnam, Güney Kore gibi Doğu ve Güneydoğu Asya ülkelerinde konuşulmaktadır. Çince, dünyanın en çok konuşulan dil olmasına bağlı olarak Birleşmiş Milletler'in altı resmî dilinden biridir. Aynı zamanda Çin, Tayvan, Singapur, Hong Kong ve Makao'nun resmî dilidir.

<span class="mw-page-title-main">Korece</span> Kore yarımadasında ve komşusu Çine bağlı Yanbian Kore Özerk İlinde yaygın olarak kullanılan bir dil

Korece, Kore yarımadasında ve komşusu Çin'e bağlı Yanbian Kore Özerk İli'nde yaygın olarak kullanılan bir Kore dili. Hem Kuzey Kore hem de Güney Kore'nin resmî dilidir. Dil, hece alfabesi olan Hangıl veya Çince karakterler olan Hanja ile yazılabilir.

<span class="mw-page-title-main">Şanghay</span> Çin Halk Cumhuriyetinde bir şehir

Şanghay (Çince: ; Hanyu Pinyin: Shànghǎi; Putonghua telaffuzu:

<span class="mw-page-title-main">Nankin</span> çinin Jiangsu Eyaletinin başkenti, Çin Cumhuriyetinin ve Çinin Ming hanedanlığının eski başkenti

Nankin ya da Nanjing, Çin'in Jiangsu eyaletinin başkentidir.

<span class="mw-page-title-main">Çin-Tibet dilleri</span>

Çin-Tibet dil ailesi, 400'den fazla Doğu Asya dilini içeren bir dil ailesi. Çin-Tibet dilleri, 40'ı aşkın farklı alt gruba sahiptir. Ancak genellikle Çin dilleri ile bu gruba ait olmayan tüm farklı grupları tanımlamak için kullanılan Tibet-Birman dilleri şeklinde ayrılmaktadır. Ailenin en çok konuşulan üyeleri Çince, Tibetçe, Dzongka ve Birmanca olmaktadır.

Fuyü Gırgıs dili ya da Fuyü Kırgızcası, bazı Çin kaynaklarında "Heilongjiang Kırgızcası" veya "Dongbei Kırgızcası" olarak da bilinir, Çin'in en doğusunda konuşulan Türk dilidir. Fuyü Kırgızlarının ana dilidir. "Kırgızca" olarak bilinmesine rağmen, Fuyü Gırgıs dili Orta Asya'da konuşulan Kırgızcadan çok farklıdır ve Hakasça ya da diğer Sibirya Türk dillerine daha çok benzer.

<span class="mw-page-title-main">Kantonca Vikipedi</span> Vikipedinin Kantonca sürümü

Kantonca Vikipedi, Vikipedi'nin Kantonca sürümüdür. 25 Mart 2006'da başlatıldı. Madde sayısına göre, 65. en büyük Vikipedi sürümüdür.

<span class="mw-page-title-main">Çin dilleri</span> Doğu Asyada ki Sinitik diller

Çin dilleri ya da Çin dil ailesi, Çin'de yaşayan Hanların konuştuğu dillerin tümüne verilen addır. Çin-Tibet dil ailesine dahil kollardan birini oluşturmaktadır. Bu diller ayrıca Sinitik diller olarak da adlandırılır.

<span class="mw-page-title-main">Suzhou</span>

Suzhou, Çin'in Jiangsu eyaletinde bulunan bir şehirdir. Şehir Şanghay'ın batısında, Yangtze Nehri'nin aşağısında, Tai Gölü kıyısında ve yer almaktadır. Suzhou büyük bir ekonomik, ticaret ve iş merkezi olup Jiangsu eyaletinin ikinci büyük şehridir. Yüzölçümü 8488,42 km² olan şehrin nüfusu 2013 yılı itibarı ile 10.578.700'dür. Suzhou sık sık "Doğunun Venedik'i" ya da "Çin'in Venedik'i" olarak adlandırılır.

<span class="mw-page-title-main">Eyalet altı şehir</span>

Eyalet altı şehir, Çin'in ekonomi ve hukuk açısından bağımsız yönetilen il düzeyi şehirdir.

<span class="mw-page-title-main">Çin sineması</span>

Çin sineması, Hong Kong sineması ve Tayvan sinemasıyla birlikte Çince sinemanın üç ayrı tarihi unsurlarından birini oluşturur.

<span class="mw-page-title-main">Doğu Çin</span> Çinin coğrafi bölgelerinden biri

Doğu Çin, Çin'in coğrafi bölgelerinden biridir. Bölge, Anhui, Fujian, Jiangsu, Jiangxi, Shandong ve Zhejiang eyaletleri, Şanghay ile tartışmalı Tayvan eyaleti olmak üzere ülkenin doğu kıyılarını kapsamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Jiangsu</span>

Jiangsu, Çin'in merkez doğusunda bulunan bir eyalet. Elektronik ve konfeksiyon üretimi alanlarında Çin'in önde gelen eyaletlerindendir. Eyaletin başkenti Nankin. Yüzölçümü açısından Çin'in en küçük 3. eyaleti olsa da, nüfus açısından en büyük 5. nüfusa sahip, üstelik Çin'deki en yüksek nüfus yoğunluğuna sahip olan eyalettir. Guangdong'dan sonra Çin eyaletleri arasındaki en yüksek 2. GSYİH'ya sahip. Jiangsu, kuzeyde Şantung, batıda Anhui ve güneyde Zhejiang ve Şanghay ile sınır paylaşmaktadır. Sarıdeniz'de yaklaşık 1.000 kilometrelik bir kıyısı var ve Yangtze Nehri eyaletin güneyinden geçmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Wuxi</span>

Wuxi, Çin-Jiangsu eyaletinin kuzeyinde bulunan eski bir şehir. Bu şehir, iki diğer büyük şehir ile sınır paylaşmaktadır: batısında Changzhou, doğusunda ise Suzhou. Güneyinde Zhejiang eyaletinin sınırına yakındır. Kuzeyinde ise Yangtze Nehri'nin kıyısı ve Tai Gölü'nün iki farklı kıyısını kapsamaktadır. 2010 Çin Nüfus Sayımı'na göre 6.372.624 kişilik nüfusu vardır. Çin'in çağdaş endüstri ve ticaretinin doğum yerlerinden birisi olmanın yanı sıra Wuxi, üstelik 20. yüzyılın başından beri Şanghay'daki ticareti geliştirmekte esaslı rollar oynamış çok sayıda önemli iş adamının memleketidir.

<span class="mw-page-title-main">Huizhou Çincesi</span>

Huizhou ya da Hui, bir grup birbirine yakın Çin dilinin kolektif ismidir. İsmini aldığı tarihi Huizhou bölgesinin içi ve çevresinin yanı sıra güney Anhui eyaletinin sayılı dağlık illeri ve Zhejiang ile Jiangxi eyaletlerinin bazı illerinde konuşulur.

<span class="mw-page-title-main">Xiang Çincesi</span>

Xiang ya da Hsiang, Hunan dili olarak da bilinir, dilbilimsel açıdan birbirine benzeyen ve tarihi olarak birbiriyle ilişkili bir grup Çince lehçesi. Başta Hunan eyaleti olmak üzere, ayrıca kuzey Guangksi ve komşu Guizhou ve Hubei eyaletlerinin bazı bölgelerinde konuşulur. Araştırmacılar bu dili, beş ayrı alt gruba ayrıştırır: Chang-Yi, Lou-Shao, Hengzhou, Chen-Xu ve Yong-Quan. Xiang Çincesi, 2007 verilerine göre 38 milyon kişi tarafından konuşulmaktadır.

Han Ulusu'nun alt grupları, Çin lehçe grupları olarak da bilinir, dilbilimsel, kültürel, genetik ve bölgesel özelliklere dayanarak belirlenmektedir. Mandarin dilinde bu grupları tanımlamak için kullanılan terminoloji; Çin anakarasında "minxi", Tayvan'da ise "zuqun". Çinli Müslümanlar için kökeni göz önüne almaksızın Hui tanımının kullanılması dışında, Çin Halk Cumhuriyeti'nin resmi olarak tanıdığı 56 etnik gruptan biri olarak tanınan herhangi bir Han alt grubu yoktur.

Şanghay dili, Şanghay lehçesi, Hu dili veya Hu lehçesi olarak da bilinir, Şanghay şehrinin merkezî alanlarında ve bu alanların etrafında konuşulan bir Wu değişkesidir. Çin-Tibet dil ailesinin bir parçası olarak sınıflandırılır. Şanghayca, diğer Wu lehçeleriyle aynı şekilde Putonghua gibi diğer Çin dilleriyle karşılıklı anlaşılabilirliği yoktur.

<span class="mw-page-title-main">Şanghay mutfağı</span>

Şanghay mutfağı, Hu mutfağı olarak da bilinir, Çin Şanghay şehrinin yöresel mutfağıdır. Şanghay mutfağı en dar anlamıyla sadece Benbang mutfağı nı, yani kökenleri Şanghay'dan kaynaklanan yemekleri, kapsar, fakat Şanghay yerlilerinin tüketim ve yemek hazırlama alışkanlıkları yüzyıllardır birçok farklı bölge ve kültürün etkisi altında değişim geçirmiş ve içine yeni unsurlar almıştır. Özellikle Şanghay'ın etrafındaki Jiangsu ve Zhejiang eyaletlerinin mutfaklarının Şanghay mutfağı üzerinde büyük etkisi olmuştur; bu açıdan Şanghay mutfağının Jiangsu ve Zhejiang mutfakları ile birçok ortak özelliği mevcuttur. Özellikle 19. yüzyılın sonları ve 20. yüzyılın başlarında Dünya'nın birçok farklı yerinden gelen insanın Şanghay'a göç etmesiyle "Doğu Batı ile buluşuyor" ruhunu taşıyan Haipai kültürü da ortaya çıktı ve bu kültür daha genel açıdan Şanghay kültürünün bir parçası oldu; bu kültürün etkileri ayrıca Şanghay mutfağına kadar uzanır. Haipai kültürü yoluyla Şanghay mutfağına girmiş bu yabancı kökenli yemekler Haipai mutfağı kapsamına girer.

<span class="mw-page-title-main">Wu Ziliang</span>

Wu Ziliang, Tsu-Liang Wu olarak da bilinir, Çinli bir malzeme mühendisi, fiziksel metalürjist ve fizikçidir. Çin'in ilk nükleer bombasını yapmak için kullanılan uranyum-235'i ayırmasını sağlayan temel membran ayırma teknolojisini geliştiren ekibi yönetmiştir. 1999 yılında İki Bomba, Bir Uydu Fazilet Madalyası ile ödüllendirilmiştir. Ayrıca çelik metalurjisi, yarı iletkenler ve süper iletkenlik araştırmalarına önemli katkılarda bulunmuştur. Wu, Bilimsel Gelişme için Amerikan Birliği'nin bir üyesi ve Çin Bilimler Akademisi'nin bir akademisyeniydi.