İçeriğe atla

Victoria Hazan

Victoria Hazan
DoğumVictoria Ninio
15 Nisan 1896(1896-04-15)
Ölüm21 Kasım 1995 (99 yaşında)
TarzlarYahudi Sefarad müziği ve Klasik Türk müziği
MesleklerBesteci, müzisyen ve solist
ÇalgılarUt
Önemli çalgılar

Victoria Hazan (15 Nisan 1896; Salihli, Manisa - 21 Kasım 1995, New York), Türkiye Yahudisi asıllı Amerikalı şarkıcı, udi ve bestecidir.

Doğum adı Victoria Ninio olan Victoria Hazan, 1896 yılında Moşe ve Rivka Ninio çiftinin üçüncü çocuğu olarak Manisa ilinin Salihli ilçesinde dünyaya geldi.[1] İlk evliliği ile aldığı "Hazan" soyadına yakışır olarak, aile geleneği hazanlık olan bir Sefarad Yahudi ailenin çocuğu olarak doğdu.

1915 yılında İzmir'e taşındı ve 1920 yılında Türkiye'ye bir daha dönmemek üzere, New York'a göç etti.[2] 1925 yılında onun gibi bir Sefarad Yahudisi olan ve aile geleneği de hazanlık olan bir aileden gelen Israel Hazan ile evlendi ve Hazan soyadını aldı ve ömrü boyunca bu soyadı taşıdı. Fakat kocası ölünce 1936 yılında Joe Rosa ile evlendi.

New York'un Bronx ilçesinde United Sisterhood Benevolent Society’nin başkanı oldu. Sinagogunda şarkı söyleyerek ve ut çalarak, konserler verdi. Bestelediği eserleri de dahil, eserleri Türkçe, Ladino, Fransızca, İbranice, Yunanca ve Ermenice dillerinde seslendirdi.

Şarkılarının popülerliği bir hayran kitlesinin oluşmasını sağladı, fakat hayranlarının ısrarlarına rağmen, mali durumunun iyi olduğunu gerekçe göstererek, şarkılarını kaydedip albüm çıkarmayı reddetmişti. Sonunda fikrini değiştirdi ve albüm çıkarmayı kabul etti ve kocasının teşvikiyle, kayıt stüdyosuna girdi. Victoria Hazan bestelediği şarkıları 1940'lı yılların başlarında, Türkçe, Yunanca ve Ladino dillerinde "Todas mis Esperansas" adlı albümünde toplayıp çıkardı. Albümleri "Kaliphon" ve "Metropolitan" adlı plak şirketleri tarafından çıkarıldı. Geleneksel Yahudi Sefarad müziği ve Klasik Türk müziği tarzlarında bestelediği şarkılarını bu iki müzik türünün ayrılmaz çalgıları olan şarkıları ut, kanun, keman, klarnet ve darbuka gibi çalgılar eşlinde söyledi.[3]

Ömrünün sonuna kadar New York’da yaşayan Victoria Hazan, orada 21 Kasım 1995 yılında 99 yaşında öldü ve Ohio eyaletindeki Cincinnati kentinde toprağa verildi.

Kaynakça

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Béla Bartók</span> Macar besteci, piyanist ve Doğu Avrupa halk müziği derleyicisi (1881-1945)

Béla Viktor János Bartók Macar besteci, piyanist ve Doğu Avrupa halk müziği derleyicisi.

<span class="mw-page-title-main">Joseph Haydn</span> Avusturyalı klasik müzik bestecisi

Franz Joseph Haydn Avusturyalı klasik müzik bestecisi. Hem Mozart’ı hem Beethoven’ı etkilemiştir. "Baba Haydn" olarak bilinir. En çok senfoni türündeki eserleriyle tanınır; bu türde 104 eser verdi. Kendisi gibi besteci olan Michael Haydn'ın ve tenor Johann Evangelist Haydn'ın ağabeyidir.

Yahudi İspanyolcası veya Ladino, Hint-Avrupa dil ailesinin Latin koluna bağlı Eski İspanyolca kökenli bir dildir. Yahudiler tarafından konuşulduğu için "Judeo- (Yahudi)" öntakısını almış olan dil, bazı filologlarca Standart İspanyolcanın tarihi bir varyantı olarak da değerlendirilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Sinagog</span> Musevi ibadethanesi

Sinagog veya havra, Yahudilik inancına inanan Yahudi ve Samirilerin ibadet etmek için gittikleri ibadethane.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye'de Yahudilik</span> Türkiyedeki Yahudilerin tarihi

Türkiye'deki Yahudilerin tarihi, Yahudilerin Anadolu'da bulundukları yaklaşık 2400 yılı kapsar. Anadolu'da en az MÖ beşinci yüzyıldan beri Yahudi toplulukları bulunuyordu ve Elhamra Kararnamesi ile 15. yüzyılın sonlarına doğru İspanya'dan sürülen İspanya ve Portekiz Yahudilerinin birçoğu Osmanlı İmparatorluğu'na kabul edildiler ve Osmanlı Yahudilerinin çoğunluğunu oluşturdular. Bugün Türkiye Yahudilerinin büyük çoğunluğu İsrail'de yaşarken günümüz Türkiye'si, yaklaşık 14 bin kişilik bir Yahudi nüfusuna ev sahipliği yapmaya devam etmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Disko</span> Müzik Tarzı

Disko, dans müziğinin bir tarzıdır. Funk, soul, pop ve salsa ögeleri içerir.

<span class="mw-page-title-main">Can Atilla</span> Türk besteci, piyanist

Can Atilla,, Türk besteci, müzisyen.

<span class="mw-page-title-main">Yasmin Levi</span>

Yasmin Levi Yahudi-İspanyol müziğiyle ilgilenen İsrailli şarkıcı ve söz yazarı.

İzak Algazi, Türkiye Yahudilerinin ve Sefarad Dünyası'nın hazanlarından biri ve haham.

<span class="mw-page-title-main">Hindistan'daki Yahudilerin tarihi</span> Hindistanda bulunan dini bir azınlık

Hindistan Yahudileri Hindistan'da bulunan dini bir azınlıktır. Yahudiliğin, Hindistan'a giren ilk gayri-Dharma dinlerden olduğu tarihte kayıtlıdır. Antik çağlardaki cemaatler kültürel asimilasyona uğramıştır. Her Yahudi cemaati, Yehuda Krallığı ve Kayıp On Kabile gibi farklı kökenlerden geldiği için ülkedeki Yahudi sayısını kestirmek zordur. Toplam Yahudi nüfusunun yarısı Manipur ve Mizoram'da, çeyreği de Mumbai'de yaşamaktadır. Dünyadaki birçok ülkenin aksine Hintlerin kontrolündeki Hindistan'da antisemitizm olayları görülmemiştir. Bölgede görülen tek antisemitik olaylar, Portekiz'in Goa'yı işgal edip engizisyonları başlattığı dönemdir. Yahudiler Malabar kıyılarındaki Kodungallur'a yerleşip 1524'e kadar barış içinde ticaretle uğraştılar. Hem İngiliz hakimiyetinden önce hem de sonra Yahudiler Hint prensleri altında, hükûmette, orduda ve endüstride önemli mevkilere geldiler.

<span class="mw-page-title-main">Alexander von Zemlinsky</span> Avusturyalı besteci, orkestra şefi ve öğretmen (1871-1942)

Alexander (von) Zemlinsky, Avusturyalı besteci ve orkestra şefi.

<span class="mw-page-title-main">Kripto-Yahudilik</span>

Kripto-Yahudilik veya Gizli Yahudilik, gizlice Yahudiliği uygulamak fakat topluma karşı farklı bir dini uyguluyormuş gibi görünmektir; bu dinin takipçilerine, "gizli" anlamına gelen Yunanca κρυπτός (kriptos) sözcükten gelir "kripto Yahudiler" denir. Kripto Yahudi terimi atalarının bazı Yahudi geleneklerini takip eden fakat genelde Katoliklik gibi farklı bir dinden gözükenlere de denir. Bu fenomen Orta Çağ'da Yahudilerin 1492'de İspanya'dan kovulmasıyla başladı.

Latin Amerika'daki Yahudilerin tarihi, bazı bakış açılarına göre Christopher Columbus'un İspanya'dan yola çıkıp Atlantik Okyanusu'nu geçtiği tarih olan 3 Ağustos 1492'de başlar. Onun yola çıktığı tarih, Katolik Monarklar olan I. Isabel ve II. Fernando'nun İspanya'daki Yahudilere ya Katolisizm'e geçmelerini ya da ülkeyi terk etmelerini emreden bildirgeyi yayınladığı tarihe denk gelir.

Musta'arabi Yahudiler, bugün Mizrahi olarak adlandırılan Arapça konuşan Yahudilere denir. Bu Yahudiler, 1492'de İspanya'dan kovulan Ladino konuşan Yahudilerin dindaşları olan Musta'arabilerin yanına varmasından önce, Orta Doğu ve Kuzey Afrika'daki geniş Arap Dünyası'nda yaşadılar.

<span class="mw-page-title-main">Marrano</span> İber Yarımadasından kovulmamak için Hristiyan olduklarını söyleyen fakat gizlice rabinik Yahudiliklerini devam ettiren Yahudiler

Marranolar, İber Yarımadası'ndan kovulmamak için Hristiyanlığa geçen fakat gizlice Rabbani Yahudiliklerini devam ettiren Yahudilerdir. Bu terim, 1491 Gırnata Antlaşması'yla verilen hakların Elhamra Kararnamesiyle geri alındığı 1492 yılında kullanılmaya başlanmıştır.

Suriye'deki Yahudileri, ilk çağlardan beri Suriye'de yaşayan Yahudiler ile 1492'de İspanya'dan kovulan Sefaradlar oluşturur. Halep, Şam ve Kamışlı'da asırlar boyunca büyük Yahudi cemaatleri var olmuştur. 20. yüzyılın başlarında Suriye Yahudilerinin büyük bir yüzdesi ABD, Orta ve Güney Amerika ve İsrail'e göç etti. Bugün Suriye'de çok az Yahudi yaşamaktadır. Suriye Yahudilerinin oluşturduğu en büyük cemaat 75.000 kişilik nüfusuyla Brooklyn, New York'tadır.

Zevulun "Zavel" Kwartin 25 Mart 1874, Khonorod, Elisabetgrad, Ukrayna- 3 Ekim 1952, Amerika Birleşik Devletleri), Rus asıllı yahudi şarkıcı (Hazan) ve besteci. Mordechai Hershman, Yossele Rosenblatt ile birlikte döneminin üç büyüğünden biri olarak kabul edilir.

<span class="mw-page-title-main">Yitzhak Isaac Levy</span> Yahudi şarkıcı, bestekâr

Yitzhak Isaac Levy ; d. 15 Mayıs 1919, Manisa, Osmanlı İmparatorluğu – ö. 21 Temmuz 1977, Kudüs) Türkiye Yahudisi asıllı İsrailli şarkıcı, söz yazarı, müzikolog ve bestekârdır.

<span class="mw-page-title-main">Yunanistan'daki Yahudilerin tarihi</span>

Yunanistan'daki Yahudilerin tarihi, MÖ 4. yüzyıla kadar izlenebilir. Yunanistan'da yaşayan en eski ve en karakteristik Yahudi grubu, "Yunan Yahudileri" olarak da bilinen Romanyotlardır. "Yunan Yahudisi" terimi ağırlıklı olarak Yunanistan'ın bugünkü modern bölgesinde yaşayan Yahudi kökenli veya inançlı herhangi bir kişi için kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Bracha Zefira</span>

Bracha Zefira Yemenli Yahudi kökenli İsrailli halk şarkıcısı, söz yazarı, müzikolog ve aktris. Yeni bir "İsrail tarzı" yaratmak için Yemenli ve diğer Orta Doğu Yahudi müziğini Filistin'deki etnik müzik karışımına eklemekle ve diğer Yemenli şarkıcıların İsrail müzik sahnesinde başarılarının önünü açmakla tanınır. 400'den fazla şarkı olduğunu tahmin edilen repertuarında Yemen, Buhara, Fars, Ladino ve Kuzey Afrika Yahudi halk şarkıları ile Arap ve Bedevi halk şarkıları ve ezgileri yer alır.