İçeriğe atla

Vicente Martín y Soler

Vicente Martín y Soler
Vicente Martín y Soler
Doğum2 Mayıs 1754
Valensiya, İspanya
Ölüm30 Ocak 1806
Sankt-Peterburg, Rusya
Diğer ad(lar)ıVincenzo Martini
MeslekMüzisyen, Bestecisi

Vicente Martín y Soler (2 Mayıs 1754 Valensiya, İspanya – 30 Ocak 1806 Sankt-Peterburg, Rusya). Klasik opera müziği dönemi içinde çalışan ve bu dönem ilkelerine uygun operalar ve baleler hazırlamış olan bir İspanyol besteci. Kariyerinin büyük bir kısmını geçirdiği İtalya'da Vincenzo Martini adı ile bilinmektedir. Günümüzde ismi pek bilinmemekle beraber kendi yaşadığı dönemde bir opera buffa janrında besteci olarak çağdaşı olan Wolfgang Amadeus Mozart ile aynı değerde olduğu kabul edilmekteydi. Valensiya'nın Mozart'ı olarak da isim yapmıştır.

Yaşamı

Vicente Martín y Soler İspanya'nın Valensiya şehrinde doğmuştur. Müzik eğitimin İtalya'da Bologna'da almıştır. Hazırladığı ilk opera olan İl tutore burlato (1775) "Filippo Livigni"nin oyunundan uyarlanan ve Giovanni Paisiello'nın La frascatana adlı operası ile aynı konulu bir opera buffa janrında eserdir 1778de besteci bu eserin libretosunu İspanyolca'ya tercüme ettirmiş ve birkaç diyalog da eklenerek bu eser bir zarzula janrında La Madrileña o el tutor burlado adı ile Madrid'de sahnelenmiştir.

1777de Napoli'ye geçerek burada yerleşip San Carlo Tiyatrosu için eserlerini hazırlamaya başladı. Libretist Luigi Serio ile çalışıp İfigenia (1779) ve İpermestra (1780) ve Apostolo Zeno librettosu ile Andromaca (1780) adlı "opera şeria" esereleri sahnelendi. Ayrıca "Charles le Picq" adlı koreografla çalışarak (La Griselda (1779), İ rattı sabını (1780), La bella Arsene (1781) ve Tamas Kouli-Kan (1781) adlı ) dört ballet d'action" ve sonra (La sposa persiana (1778) ve İl barbiere dı Sivıglia (1781) adlı) iki "mezzocratte" bale eserleri hazırladı.

1785'te Viyanaya geçti. Aynı zamanda Mozart ve Antonio Salieri ile birlikte çalışan Lorenzo Da Ponte'nin librettolarını yazdığı Una coşa rara (1786); İl burbero di buon cuore (1786) ve L'arbore dı Diana (1787) opera buffa janrındaki eserleri Viyan seyircisi tarafından çok tutuldu. Una coşa rara eserinde bulunan vals dansını Viyana'ya ilk getiren besteci olarak ün yapmıştır.

1788de Sankt-Peterburg Rus İmparatorluk Sarayına "Saray Bestecisi" görevi verilerek davet edildi. Burada üç Rusça librettolu eser (Şanssız Kahraman Koşmetovich (1789), Melomania (1790) veFedul ve Çocuk (1791) hazırlayıp yapımladı. 1795 sezonu için Londra'ya geçti ve burada yapımlanmak için üç İtalyanca opera La capricciosa corretta, L'isola del piacere ve Le nozze de' contadını spağnuoli hazırladı. Sankt Petersburg'a geri döndüğü zaman son operası olan La festa del villaggio (1798) eserini hazırladı. Sankt-Peterburg "Saray Bestecisi" iken ayrıca dört trajik bale için (Didon abandonée (1792), Amour et Psyché (1793), Tancrède (1799) ve Le retour de Poliorçète (1799)) müzik hazırladı.

Sankt Petersburg'da görevine devam etmekteyken 30 Ocak 1806'da hayatına gözlerini kapadı.

Eserleri

Operalar

Tarih İsim Janr Libretto İlk temsil şehri
1775 Il tutore burlato Opera buffa Filippo Livigni Madrid, Ispanya
1779 Ipigenia in Aulide Dramma per musica Luigi Serio Napoli
1780 Ipermestra Dramma per musica Pietro MetastasioNapoli
1780 Andromaca Dramma per musica Apostolo Zeno Lucca
1782 Partenope Componimento drammatico Pietro Metastasio Napoli
1782 L'amor geloso Azione teatrale comica Napoli)
1782 In amor ci vuol destrezza Opera buffa Carlo Giuseppe Lanfranchi-Rossi Venedik
1783 Vologeso Dramma per musica Apostolo Zeno rev. Vittorio Amedeo Cigna-Santi Torino
1784 Le burle per amore Dramma giocoso Marcello Bernardini Venedik
1785 La vedova spiritosa Dramma giocoso Parma
1786 Il burbero di buon cuore Dramma giocoso Lorenzo Da Ponte Kaynak:Carlo Goldoni Viyana
1786 Nadir Şey (Una cosa rara ossia Bellezza ed onestà)Dramma giocoso Lorenzo Da Ponte Viyana
1787 L'arbore di Diana Dramma giocoso Lorenzo Da Ponte Viyana
1789 Gorebogatïr' Kosometovich Dramma con musica Sankt Petersburg
1790 Pesnolyubiye Dramma con musica Sankt Petersburg
1791 Fedul' s det'mi Dramma con musica Sankt Petersburg
1795 La scuola dei maritati (La capricciosa corretta;
Gli sposi in contrasto;
La moglie corretta)
Opera comica Lorenzo Da Ponte Londra
1795 L’isola del piacere (L’isola piacevole)Opera comica Lorenzo Da Ponte Londra
1795 Le nozze de' contadini spagnuoli Intermezzo Londra
1796 Camille ou Le souterrain Komédie mêlée de musique Benoît-Joseph Marsollier des Vivetières Sankt Petersburg
1798 La festa in villaggio Opera comica Ferdinando Moretti Sankt Petersburg

Diğer eserleri

  • Üç ses için Kantata a tre voci (1779, Napoli)
  • Philistaei a Jonatha Dıspersi (Kutsal ilahi, 1784, Venedik)
  • İl sogno (Üç soprano ve orkestra için kantata, Metin:Lorenzo Da Ponte, 1787, Viyana)
  • La Deità benefica (Kantata, Metin: Ferdinando Moretti, 1790, Sankt Petersburg)
  • Strofe (Kantata, Metin: Ferdinando Moretti, 1791-6)
  • Cantata per la consacrazione della Chiesa Maltese (Kantata, 1800, Sankt Petersburg)
  • Çeşitli kutsal kilise müzik eserleri
  • Çeşitli ariette, kanon, kanzonet ve ikili
  • Keman için Konçerto (1795, Londra)

Dipnotlar

Ayrıca bakınız

Dış bağlantılar


İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Opera</span> Müzikli tiyatro eseri

Opera, genellikle konusunu tarihten, mitolojiden, efsanelerden veya güncel olaylardan alan, sözlerinin tümü veya birçoğu müzikle bestelenmiş, içinde güzel sanatların tümünü barındırabilen, teatral formda bir sahne eseridir.

<span class="mw-page-title-main">Joseph Haydn</span> Avusturyalı klasik müzik bestecisi

Franz Joseph Haydn Avusturyalı klasik müzik bestecisi. Hem Mozart’ı hem Beethoven’ı etkilemiştir. "Baba Haydn" olarak bilinir. En çok senfoni türündeki eserleriyle tanınır; bu türde 104 eser verdi. Kendisi gibi besteci olan Michael Haydn'ın ve tenor Johann Evangelist Haydn'ın ağabeyidir.

<span class="mw-page-title-main">Giuseppe Verdi</span>

Giuseppe Verdi, 19. yüzyıl İtalyan operası ekolünden gelen en ünlü İtalyan besteci. Tüm dünyada eserleri en çok sahnelenen opera bestecilerinden birisidir.

'Zaide, KV. 344 unlu Avusturyalı besteci Wolfgang Amadeus Mozart tarafından 1780'de bestelenen ama öldüğü zaman daha bitiremediği iki perdelik bir Singspiel janrinda opera eseridir. Kaynaklar, bu eserin Mozart'ın âşık olduğu Zaide isimli Türk kızından ilham aldığını bildirirler. İlk basılımı 1838'dedir. Prömiyer sahnelenmesi 27 Ocak 1866'da Frankfurt'ta yapılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Opera bestecileri listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Opera bestecileri listesi, opera bestecileri hakkında bilgi sağlamak hedefiyle hazırlanmıştır. Opera konusunda otoriter yazarlar tarafından seçilmiş olan Operalar listesi'nin içeriğine alınan opera eserlerinin opera bestecileri alınıp, bunların sınıflandırılmasından ortaya çıkmıştır. Bu listede bulunan opera bestecileri doğum tarihlerine göre sıralanmışlardır. Bu listedeki her madde opera bestecisinin adını, doğum ve ölüm tarihini, doğumda ve sonraki milliyetini ve önemli eserlerinin prömiyer tarihlerini ve adlarını vermektedir.

<span class="mw-page-title-main">Niccolo Piccinni</span>

Niccolo Piccinni senfoniler, oda müziği eserleri, operalar ve kilise müziği besteleri hazırlamış bir İtalyan bestecidir. Günümüzün klasik batı müziği severleri tarafından pek tanınmayan bir besteci olmakla beraber kendi yaşamı sırasında, özellikle hazırladığı Napoli-tipi opera buffa janrı eserleri dolayısıyla, Avrupa opera seyircisinin çok beğendiği opera bestecilerinin başında gelmekteydi. Piccinni'in zamanla unutulmasının bir nedeni yaşam ve bestecilik döneminin, ünleri günümüze yetişmiş olan Pergolesi gibi büyük besteci ile bir nesil sonrasının büyük bestecileri olan Domenico Cimarosa ile Mozart arasına düşmesidir.

<span class="mw-page-title-main">Il re pastore</span>

Il re pastore Çoban Kral; Köchel dizini K208) Wolfgang Amadeus Mozart tarafından bestelenmiş iki perdelik, bazen "opera seria" bazen "seranata" janrinda olarak nitelendirilen, bir opera eseridir. Eserin librettosu İtalyanca olarak Matastasio tarafından hazırlanmış ve "Gianbattista Varesco" tarafından düzenlenmiştir. Eserin ilk gösterisi 23 Nisan 1775de Salzburg'da Başpiskopos "Kont Hieronymus von Colloredo" nun "Başpiskoposluk Sarayı"nda yapılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Baldassare Galuppi</span>

Baldassare Galuppi, özellikle "opera buffa" janrında operalar hazırlamış olan bir Venedikli İtalyan besteci.

<span class="mw-page-title-main">Luigi Cherubini</span> İtalyan besteci (1760-1842)

Luigi Cherubini, Klasik opera müziği dönemi içinde çalışan ve bu dönem ilkelerine uygun operalar ve diğer müzik türleri eserler hazırlamış olan bir İtalyan asıllı ama çalışma hayatının önemli kısmını Fransa'da geçirmiş besteci. En önemli besteleri operalar ve dinsel müzik türleridir. Beethoven tarafından zamanının en iyi bestecisi olarak anılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Domenico Cimarosa</span>

Domenica Cimerosa, klasik opera müziği dönemi içinde çalışan ve bu dönem ilkelerine uygun operalar hazırlamış olan Napoli ekolüne dahil bir İtalyan asıllı besteci. Çalışma hayatı döneminde 80 kadar opera bestelemiştir ve en beğenilen eseri Il matrimonio segreto (1792) olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Josef Mysliveček</span>

Josef Mysliveček (d. 9 Mart 1737 Prag,, ö. 4 Şubat 1781 Roma. Gençliğini o zaman Avusturya İmparatorluğu'na bağlı olan Bohemya'da geçirdikten sonra müzik, kompoziyon ve keman çalma eğitimi yaptı ve sonra müzik çalışmalarını İtalya'da tamamladı. 1763'te İtalya'ya yerleşerek genel olarak İtalya'da müzik kariyerini sürdürdü. Opera eserleri bestecisi olarak ün kazandı ama çok sayıda diğer türde müzik parçaları da bestelemiştir. Mysliveček 18. yüzyılın sonlarında gelişen müzikteki klasizm akımının kurulup gelişmesine büyük katkı yapmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Valentino Fioravanti</span> İtalyan müzisyen ve opera bestecisi (1764-1837)

Valentino Fioravanti, özellikle opera buffa türündeki opera eserleri ile tanınmış İtalyan bestecidir. Opera eserlerine, Fransızca operalardan özenle, konuşma kısımları koyan ilk İtalyan opera buffa bestecisidir. Bu konuşma kısımlarının bazen Napoli lehçesinde olması popülerliğine katkı yapmıştır. Yaklaşık 70 tane opera eseri bestelediği bilinmektedir; bunlar arasında en popüler olan 1799'da yayımlanan Le cantatrici villane adlı yapıttır. İtalyan opera bestecileri arasında Domenico Cimarosa ve Gioacchino Rossini ile birlikte en tutulmuş opera buffa bestecisi olarak bilinmektedir. Bir müzisyen ailesi yetiştirmiştir. Büyük oğlu tanınmış bir opera şarkıcısı, diğer bir oğlu Vincenzo Fioranvanti, 35 eseri olan bir opera bestecisi, torunları da ünlü opera şarkıcıları olarak tanınmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Giuseppe Gazzaniga</span>

Giuseppe Gazzaniga Napoli ekolüne mensup İtalyan opera bestecisidir. 51 opera eseri bestelemiştir ve opera buffa janrında eserler hazırlayan tanınmış İtalyan opera bestecilerinin sonuncusu olduğu kabul edilir.

<span class="mw-page-title-main">André Ernest Modeste Grétry</span>

André-Ernest-Modeste Grétry, Liège şehrinde Fransızca konuşan bir aileye doğmuş olan ve müzik kariyerini Fransa'da geçirip Fransız vatandaşlığına geçmiş olan bir opera bestecisidir. "Opera komik" janrındaki opera eserleri ile ünlüdür.

<span class="mw-page-title-main">François-Adrien Boieldieu</span> Fransız besteci (1775 – 1834)

François-Adrien Boieldieu, özellikle opera eserleri hazırlayıcısı olarak tanınan, bir Fransız besteci ve müzik öğretmeni.

Opera janrları listesi değişik ülkelerde kullanılan alternatif opera janr isimlerinin hepsini içeren çok kapsamlı sözlük karakterli bir listedir.

<span class="mw-page-title-main">La finta giardiniera</span>

Finta Giardiniera İtalyanca adı ile genellikle anılan; Türkçe adı Bahçıvan Taklidçisi Genç Kız olan, bestesi daha 18 yaşında olan Wolfgang Amadeus Mozart tarafından, İtalyanca liberettosu tartışmalı olarak günümüzde Giuseppe Petrosellini'ye atıfedilen ama uzun bir dönem Ranieri de Cazalbigi'ye atıflı olan bir uvertür ve 3 perde ihtiva eden bir opera buffa janrında opera eseri.

<span class="mw-page-title-main">Mariinski Tiyatrosu</span> Rusya, Sankt-Peterburgda tarihi bir opera ve bale tiyatrosu

Mariinski Tiyatrosu, Rusya'nın Sankt-Peterburg şehrinde tarihi opera ve bale tiyatrosu.

Hanım olan hizmetçi Napolili İtalyan besteci Giovanni Paisiello tarafından bestelenmiş olan 2 sahnelik intermezzo buffo janrında bir operadır. Librettosu "Jacopo Angello Nelli"'nin bir oyunundan uyarlanarak "Gennaro Antonio Federico" tarafından hazırlanmıştır. Bu eser 1733'te tanınmış Napolili İtalyan opera besteci Pergolessi tarafından hazırlanıp yapımlanıp Avrupa'nın birçok operaevlerinde popüler olarak yapımlanan intermezzo janrındaki La serva padrona operasına atıfla bestelenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Una Cosa Rara</span>

Nadir Şey, bestesi İspanyol Katalan asıllı ama Viyana'da çalışan Vicente Martín y Soler tarafından, librettosu ("Lorenzo Da Pontei" tarafından "Luis Vélez de Guevara" tarafından yazılmış olan "La luna de la Sierra" adlı tiyatro oyunundan uyarlanarak, İtalyanca olarak hazırlanmış, 2 perdeden oluşan, dramma giocoso janrında bir opera eseri. Eserin prömiyer temsili 17 Kasım 1786'de Burgtheater, Viyana'da yapılmıştır.