İçeriğe atla

Vicdan Hareketi

Vicdan Hareketi
SloganKadını Koru, İnsanı Koru
Kuruluş1 Mart 2018 (6 yıl önce) (2018-03-01)
TürSivil inisiyatif
Amaçİnsan hakları
Üyeler50+
Gönüllü5000+
Resmî sitevicdanhareketi.org

Vicdan Hareketi, Suriye Savaşı sırasında işkence ve tecavüz mağduru olan ve hapishanelerde hukuka aykırı olarak tutulan 7 binden fazla[1] kadının[2] serbest bırakılmasını; mağduriyetlerini dünya kamuoyuna anlatmayı amaçlayan sivil bir inisiyatiftir. Hareket ilk eylemini 8 Mart 2018 Dünya Kadınlar Günü'nde 55 farklı ülkeden kadının bir araya gelerek oluşturduğu Vicdan Konvoyu adıyla "Kadını Koru, İnsanı Koru" çağrısıyla Türkiye - Suriye sınırında Hatay'da gerçekleştirmiştir.[3] Eylem sonrası bu inisiyatif bir hareket haline gelmiştir.[4]

Hareketin amacı

  • Kadınların, Suriye’de savaşın başından bu yana işkence, tecavüz, infaz, hapis ve mültecilikle büyüyen dramlarına dikkat çekmek.
  • Suriye’de savaş sebebiyle haksız bir şekilde tutulan tüm kız çocukları ve kadın mahpusların serbest bırakılması için çağrı yapmak ve girişim başlatmak.
  • Tüm insanlığı savaşlarda kadınların korunması için etkili tedbirler almaya davet etmek.

Öne çıkan eylemler

8 Mart 2018 - Suriye sınırındaki Hatay eylemi

Vicdan Konvoyu, 1 Mart 2018 tarihinde İstanbul'da yapılan basın toplantısıyla dünya kamuoyuna duyuruldu. Uluslararası katılımcıların ulaşmasıyla birlikte konvoy 6 Mart 2018 tarihinde İstanbul Yenikapı’dan hareket etti. Konvoy bileşenlerinden bir heyet 07 Mart 2018 tarihinde Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve eşi Emine Erdoğan'ı ziyaret ederek konvoyun amacını anlattı. Heyet Ankara’da Türkiye Büyük Millet Meclisi’ni de ziyarete ederek TBMM İnsan Hakları Komisyonu ile ortak basın toplantısı düzenledi; Suriyeli kadınların özgürleşmesi için ortak açıklamalarda bulundu. Türkiye'nin çeşitli şehirlerinden konvoya katılan 10 binden fazla kadın, aynı zamanda Dünya Kadınlar Günü de olan 8 Mart 2018 tarihinde Hatay'da bir miting düzenledi. Bu mitingde "Sessiz Çığlık" adını verdiği bir deklerasyon yayınlandı. Deklerasyonun vurguladığı ana düşünce şöyleydi:

Buradan sesleniyoruz! Kadınlar olarak sessiz çığlığımızı duyun ve lütfen cevap verin; Hemen, şimdi tecavüzü savaş silahı olarak kullanmayı bırakın. Hemen, şimdi kadınlara acımasızca yapılan işkenceyi durdurun. Hemen, şimdi tüm Suriyeli kız kardeşlerimizi serbest bırakın. Bırakın evlerine dönsünler, bırakın ailelerine kavuşsunlar. Bırakın ki biz de yaşama dair biraz daha umutla evlerimize dönelim.

Deklerasyonun yayınlanmasının ardından kadınlar konvoy boyunca yanlarında getirdiği oyalı yazmaları iki ellerine bağlayarak 5 dakika süren sessiz bir eylem gerçekleştirdi.[5]

8 Mart 2019 - 23 ülkedeki eş zamanlı eylem

Hareket 8 Mart 2019 tarihinde, aralarında İngiltere, Pakistan, Makedonya, Suriye, Malezya, Polonya, Maldivler, Güney Afrika, Avustralya, Bosna Hersek, Uganda, Şili, Kıbrıs, Arnavutluk, Katar, Kuveyt, Danimarka, Belçika, Almanya, Keşmir, Kosova, Peru ve Sierra Leone bulunan ülkelerde eş zamanlı eylemler düzenledi. Türkiye'nin 81 ilinde düzenlenen eylemlere 2 binden fazla yerel sivil toplum kuruluşu destek verdi. İstanbul Sultanahmet Meydanı'ndaki eyleme 10 bin kişi katıldı, "Sessiz Çığlık" deklerasyonu tekrarlandı.[6] Birleşmiş Milletler'in Cenevre'deki merkezinde düzenlenen panelde ise mahkûm kadınların serbest bırakılması çağrısı yinelendi.[7]

Dış bağlantılar

Kaynakça

  1. ^ NGO calls for the release of jailed Syrian women, Daily Sabah. 21 Şubat 2019 tarihli kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mart 2019
  2. ^ The treatment of Shamima Begum and Asma Al-Assad reveals Britain’s double standards, MEMO. 3 Mart 2019 tarihli kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mart 2019
  3. ^ International Conscience Movement calls for release of Syrian women and children, Eureporter. 20 Şubat 2019 tarihli kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mart 2019
  4. ^ Vicdan Hareketi Manifestosu. 5 Mart 2019 tarihli kaynağından arşivlendi.
  5. ^ Vicdan Konvoyu Faaliyet Raporu, Türkçe. Erişim tarihi: 5 Mart 2018
  6. ^ Tutsak Kadınlara Özgürlük, Vicdan Hareketi. 9 Mart 2019 tarihli kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Mart 2019
  7. ^ 'Suriye'deki kadın mahkûmlar derhal serbest bırakılsın' çağrısı, AA. 9 Mart 2019 tarihli kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Mart 2019

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Tecavüz</span> Rıza olmadan cinsel ilişkiyi kapsayan bir cinsel saldırı türü

Irza geçme veya tecavüz, kişinin rızası dışında cinsel ilişkide bulunulmasını kapsayan bir cinsel saldırı türü. Tecavüz; fiziksel güç, baskı, otorite istismarı kullanılarak ve rıza veremeyecek durumdaki reşit olmayan, bilinci kapalı veya zihinsel engelli kişilerle cinsel ilişkiye girerek gerçekleştirilir.

<span class="mw-page-title-main">Lazkiye</span> Lazkiye ili, Suriyede bir şehir

Lazkiye, Suriye'nin önemli liman kentlerinden biridir. Hatay sınırına yaklaşık 80 km uzaklıktadır.

Pınarcık Katliamı, 20 Haziran 1987 tarihinde, Mardin'in Ömerli ilçesine bağlı Pınarcık köyüne ARGK militanlarının saldırısı sonucu 16'sı çocuk, 6'sı kadın 30 Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı sivilin yaşamını yitirdiği bir katliamdır. Saldırıyı PKK'nın silahlı kanadı ARGK üstlenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Irak Savaşına karşı protestolar</span>

Irak Savaşına karşı protestolar, 2002 yılında başlayarak 2003 yılındaki Irak’ın işgali sırasında ve sonrasında dünya çapında eş zamanlı olarak düzenlenen kitlesel eylemlerdir.

<span class="mw-page-title-main">YPG</span> Suriyede aktif Kürt milliyetçisi örgüt

YPG tam adı ile Halk Koruma Birlikleri veya Halk Savunma Birlikleri, Suriye'de faaliyet gösteren, fiilen özerk olan Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi'ne bağlı çoğunluğunu Kürtlerin oluşturduğu silahlı örgüt. Suriye Demokratik Güçleri bileşendir ve silahlı gücünün çoğunu oluşturur. Kadın Koruma Birlikleri (YPJ), YPG'nin kadın kolu, YPG Enternasyonal ise yabancı gönüllülerden oluşan koludur.

<span class="mw-page-title-main">Kadına yönelik şiddet</span> kadınlara yönelen cinsiyet temelli şiddet eylemleri

Kadına yönelik şiddet, kadınların cinsiyetleri nedeniyle maruz kaldıkları fiziksel, cinsel, psikolojik acı veya ıstırap veren ya da verebilecek olan her türlü eylem, uygulama ya da bu tür eylemlerle tehdit edilme, zorlanma veya keyfi olarak özgürlükten yoksun bırakılmalarıdır.

<span class="mw-page-title-main">YPJ</span> Suriyede çoğunluğu Kürt kadınların oluşturduğu silahlı örgüt

YPJ veya Kadın Koruma Birlikleri YPG 'nin kadın koludur. 2012 yılında YPG'nin kadın tugayı olarak kurulmuştur. 2014'te 18 ile 40 yaşları arasında 7000'den fazla gönüllü savaşçı kadroya ulaşmıştır. Jineoloji YPJ'nin fikir bütünlüğünü oluşturan düşüncelere temel olan doktrinlerden biridir. Irak ve Şam İslam Devleti'nin Yezîdî soykırımına karşı savaşmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Kadın Kapısı</span>

Kadın Kapısı, 1996 yılında İstanbul Beyoğlu'nda bir grup seks işçisi tarafından kurulan, seks işçilerine cinsel sağlık başta olmak üzere yasal, sosyal, ruhsal ve çeşitli sorunlarında destek olmayı amaç edinen, danışmanlık vazifelerini yerine getiren dernektir. Bir danışma merkezi konumundayken başvuru yapmaları sonrasında tüzel kimlik kazanmışlardır. Cinsel yolla bulaşan hastalıkları önleme derneği adı altında kurumsallaşmıştır. Türkiye'de HIV/AIDS hastalığına savaş açan ve seks işçisi kavramını ilk kullanan sivil toplum kuruluşudur. Süreç içinde seks işçilerinin haklarını koruyan, dayanışma işlevi görecek bir dernek olmayı amaçlamışlardır. Sağlık konularında sıkça etkinlikler ve eğitimler düzenleyerek kadınları bilgilendiren bir kurum olmuştur. İnsan hakları ihlallerinde hak arayan, sokaklara çıkarak öldürülen, tecavüz edilen, erkek şiddetine maruz kalan kadınlar için savaş veren bir dernek haline gelmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Cinsel Devrim</span> 20. yy Amerikan sosyal hareketi

Cinsel Devrim, Batı dünyasında 1950'li yılların ortalarından başlayıp 1960'larda belirginlik kazanan, genel olarak cinselliğin evliliğe, tek eşliliğe, heteroseksüelliğe ve üremeye indirgenmesine karşı çıkan, cinsel özgürlük konusunda haz ve istek üzerine her eylemi meşru gören bir siyasi harekettir.

Suriye Türkmen Meclisi Suriye Muhalif ve Devrimci Güçler Ulusal Koalisyonunda ve Suriye Ulusal Konseyinde çeşitli Suriye Türkmen partilerini ve gruplarını temsil eden kuruluş. Suriyeli Türkmenler, Mv. Mehmet Şandır öncülüğü ve Dr. Esat Arber başkanlığında, eğitimini Türkiye'de tamamlamış Suriyeli Türkmen gençlerin gayretleri ile Aralık 2012 tarihinde Suriye Türkmenleri Platformu adı altında, 1500'den Türkmen ilk kez bir araya geldi. 30 Mart 2013 tarihinde Suriye Türkmen Platformu, Türkiye'nin başkenti Ankara'da düzenlediği toplantıda Suriye Türkmen Meclisinin kurulduğunu ilan etti.

<span class="mw-page-title-main">Suriye muhalefeti</span> Esad ailesinin Suriyedeki yönetimine muhalif bir grup

Suriye muhalefeti, Suriye Ulusal Koalisyonu ve alternatif bir Suriye hükûmeti olarak belirli toprak kontrolüne sahip Suriye hükûmeti karşıtı gruplar tarafından temsil edilen siyasi yapıdır.

<span class="mw-page-title-main">Mecid İzzet el-Çorbacı</span>

Mecid İzzet el-Çorbacı, Suriyeli barış aktivistidir. 2015 yılında, Amerika Birleşik Devletleri Dışişleri Bakanlığı tarafından Uluslararası Cesur Kadınlar Ödülü ile Suriye'deki kadın hakları savunuculuğu için ödüllendirilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Suriye Millî Ordusu</span> Suriye hükümetine muhalif silahlı bir örgüt

Suriye Millî Ordusu, Önceki ismiyle Özgür Suriye Ordusu (ÖSO) veya Türk destekli Özgür Suriye Ordusu (TÖSO), Suriyeli muhalif örgütleri kapsayan ve çoğunluğu Suriyeli Arap ve Türkmen milislerden oluşan koalisyon. 30 Mayıs 2017'de Türkiye'nin himayesinde kurulmuştur ve Haziran 2011'den bu yana Suriye İç Savaşı'nda faaliyet gösteren muhalif örgütleri kapsamaktadır.

Jineoloji, kadın bilimi olarak da anılan, PKK lideri Abdullah Öcalan'ın teorize ettiği feminizm ve cinsiyet eşitliğini içeren doktrin. Kürtçe kadın anlamına gelen "jin" kelimesinden türetilen jineoloji 'kadın bilimi' olarak tarif edilir. Çeşitli kaynaklarda "Kürt feminizmi" olarak anılır. Öcalan, bölgesel toplumlarda yaşayan kadınları baskı altına alan namus temelli din ve kabile kuralları temelinde “kadınların özgür olmadığı sürece bir ülkenin özgür olamayacağını” ve "kadın özgürlüğünün toplumdaki özgürlük düzeyini belirlediğini" ifade eder.

Cinsiyet suçlarının kovuşturulması, tecavüz ve diğer cinsel şiddet suçlarının kovuşturulmasına yönelik yasal işlemlerdir.

Zorla hamilelik, bir kadını, genellikle zorla evliliğin veya bir soykırım programının bir parçası olarak hamile kalmaya zorlama uygulamasıdır. Zorla hamilelik, bir tür üreme baskısıdır.

Arap Sosyalist Hareketi Arap Sosyalist Partisi olarak da bilinen, Suriye'de 1960'lardan bu yana aynı adı kullanmaya devam eden birkaç fraksiyona bölünmüş bir siyasi partiydi.

<span class="mw-page-title-main">Ensaruddin Cephesi</span> Suriye kökenli çeşitli örgütlerin toplandığı cihatçı ittifak

Ensaruddin Cephesi, 25 Temmuz 2014'te Suriye İç Savaşı sırasında ilan edilen cihatçı bir ittifaktır. İttifak, başka herhangi bir "parti" ile bağlantısı olmadığını beyan edan Şam el-İslam Hareketi ve Fecruşşam Hareketi gruplarından oluşuyor. el-Kadra Bölüğü de başlangıçta bir imzacıydı, ancak Ekim 2014 civarında Ceyş'ül-Muhacirin vel-Ensar'ın liderine bağlılık yemini etti ve bu fraksiyona entegre edildi. İttifak, IŞİD ve diğer gruplar arasındaki çatışmada tarafsızlığı korumaya çalışmıştı. 28 Ocak 2017'de çok sayıda başka grupla birleşerek Tahrir el-Şam'ı oluşturdu, ancak bazı bölümleri Şubat 2018'de HTŞ'den ayrıldı.

<span class="mw-page-title-main">Suriye'de insan hakları</span> Suriyedeki insan hakları

Uluslararası gözlemciler, Suriye'deki insan hakları durumunun son derece kötü olduğunu düşünüyorlar. Suriye'de 1963'ten Nisan 2011'e kadar, güvenlik güçlerine kapsamlı tutuklama ve gözaltı yetkileri veren olağanüstü hal yürürlükteydi.

<span class="mw-page-title-main">31000'lerin konvoyu</span>

31000'lerin konvoyu sürmekte olan II. Dünya Savaşı sırasında Fransa Muharebesi'nin ardından Nazi Almanyası işgaline uğramış olan Fransa'da Vichy rejimi ve Nazilere karşı direniş eylemleri içindeki Fransız Komünist Partisi üyesi 230 kadının Romainville'den Auschwitz Toplama Kampına gönderildiği konvoydur. Bu konvoy Fransız Direnişi için özel olarak ayarlanmıştır. 230 kadından ancak 49 kişi savaşın sonunda hayatta kalabilmiştir. Bu kişiler Nazilerin işlediği suçlara karşı şahitlik yapmış ve Légion d'honneur nişanıyla ödüllendirilmiştir.