İçeriğe atla

Vaftizci Yahya (Leonardo)

Vaftizci Yahya
Sanatçı Leonardo da Vinci
Yıl 1513–1516 (?)
Tür Ceviz ağacı üzerine yağlı boya
Boyutlar 69 cm × 57 cm (27.16 in × 22.44 in)
Konum Louvre, Paris

Vaftizci Yahya, Leonardo da Vinci tarafından yapılmış olan Yüksek Rönesans dönemi yağlı boya tablosudur. 1513-1516 yılları arasında tamamlanmış olduğu düşünülen eserin Da Vinci'nin son tablosu olduğuna inanılmaktadır. Aziz Yahya'yı tasvir eden ve orijinal boyutu 69 x 57 santimetre olan tablo, Paris'teki Louvre Müzesi'nde sergilenmektedir.

Tablonun öznesi

Işık gölge yönteminin kullanıldığı eserde Vaftizci Yahya'nın sureti karanlık bir arka plandan çıkıyormuş gibi tasvir edilmiştir. Kürk giymekte olduğu görülen Aziz Yahya, uzun kıvırcık saçlara ve Da Vinci'nin ünlü eseri Mona Lisa'yı anımsatan esrarengiz gülümsemeye sahiptir. Sol elinde kamıştan yapılmış bir haç tutarken sağ eliyle göğü ve muhtemelen gökyüzünün temsil ettiği cenneti işaret etmektedir. Alman sanat tarihçisi Frank Zöllner'e göre, Leonardo'nun sfumato tarzını kullanması Aziz Yahya'nın "ten rengine nazik gölgeler katarak çok yumuşak bir görünüm kazandırmakta ve neredeyse sanki her iki cinsiyete de mensupmuş gibi görünmesini sağlayarak resmin dini içeriğini aktarmaktadır."[1]

Kenneth Clark, Aziz Yahya'nın Da Vinci için "sonsuz soru işaretini, yaratılışın gizemini" temsil ettiğini öne sürdü ve resmin içerdiği "huzursuzluk" duygusuna dikkat çekti.[2]

Tarihi

Vaftizci Yahya'nın yapıldığı tarih tartışmalıdır.[3] Yazar Antonio de Beatis, tuttuğu günlükte 17 Ekim 1517 tarihinde tabloyu Da Vinci'nin Clos Lucé'deki atölyesinde gördüğünü belirttiği için eserin bu tarihten önce tamamlandığı bilinmektedir.[4]

Sanatçının son eseri olarak kabul edilen resmin, Da Vinci'nin sfumato tekniğinde zirveye ulaştığı bilinen 1513–1516 tarihleri arasında yapıldığı düşünülmektedir.[3] Bununla birlikte bazı uzmanlar, Aziz Yahya'nın elini Da Vinci'nin Codex Atlanticus eserinde yer alan bir öğrencisinin çalışmasına benzeterek tablonun başlangıç tarihinin 1509 olabileceğini öne sürmüştür.[3] Ayrıca Aziz Yahya'nın duruşu, İtalyan ressam ve heykeltıraş Giovanni Francesco Rustici tarafından Floransa Vaftizhanesi için 1510 yılından sonra tamamlandığı bilinen Aziz Yahya heykeline benzemektedir.[5] Da Vinci'nin heykel çalışmasıyla ilgili Rustici'ye teknik tavsiye verdiği düşünülmektedir. Sanatçılardan birinin Aziz Yahya'nın pozu ile ilgili diğerini etkilemiş olması mümkündür.[6]

Kökeni

Vaftizci Yahya tablosu 1542 yılında Fransız kralı I. François'in Fontainebleau Sarayı'ndaki koleksiyonunun bir parçasıydı. 1625'te İngiltere Kralı I. Charles, Titian'a ait Bir Çobanla Kutsal Aile tablosu ve Hans Holbein'in Erasmus Portresi karşılığında tabloyu Fransa Kralı XIII. Louis'ten aldı.[3] 1649'da Charles'ın koleksiyonu satıldı ve bunun üzerine tablo Fransız bir iş adamı olan Eberhard Jabach'ın eline geçti.[3] Bir süre Kardinal Mazarin'in de sahibi olduğu tablo 1661'de tekrar bir Fransa kralına, XIV. Louis'e geri döndü. Fransız Devrimi'nin ardından resim, günümüzde de sergilendiği Louvre Müzesi'nin koleksiyonuna girdi.[3]

Etkisi

Bu çalışmadan önce, Aziz Yahya genellikle zayıf bir münzevi olarak tasvir edilmekteydi. Leonardo'nun bu yenilikçi tasviri Rafael'in atölyesinde de etkisini göstermiştir. 1517-1518 yılları arasında Rafael ve Giulio Romano'ya atfedilen birkaç Aziz Yahya portresi, Da Vinci'nin tablosundakine benzer şekilde, karanlık arka plan ve aydınlatılmış figür arasındaki güçlü bir zıtlık ile genç bir azizi tek başına tasvir etmektedir.[7]

Vaftizci Yahya tablosunun Da Vinci'den esinlenen çok sayıda kopyası ve varyasyonu mevcuttur.

Kaynakça

  1. ^ Leonardo Da Vinci, 1452–1519. 2000. ISBN 9783822859797. 5 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Nisan 2022. 
  2. ^ Leonardo Da Vinci, Selected Scholarship: Leonardo's projects, c. 1500–1519. 1999. s. 391. ISBN 9780815329350. 
  3. ^ a b c d e f Leonardo da Vinci: The Complete Paintings. s. 248. 
  4. ^ Biography and Early Art Criticism of Leonardo Da Vinci. 1999. s. 66. ISBN 9780815329336. 5 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Nisan 2022. 
  5. ^ The Renaissance in Italy: Architecture • Sculpture • Frescoes. New York: The Viking Press. 1969 [1967]. s. 26. 
  6. ^ The World of Leonardo: 1452–1519. New York: Time-Life Books. 1972 [1966]. s. 147. 
  7. ^ Leonardo Da Vinci, 1452–1519. 2000. s. 199. ISBN 9783822859797. 5 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Nisan 2022. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Leonardo da Vinci</span> İtalyan Rönesans polimat (1452–1519)

Leonardo di ser Piero da Vinci (

<i>Mona Lisa</i> Leonardo da Vincinin tablosu

Mona Lisa, İtalya'nın Floransa şehrindeki Rönesans sırasında Leonardo da Vinci tarafından kavak bir pano üzerine Sfumato tekniği ile resmedilmiş 16. yüzyıl yağlı boya portresidir. Resim hâlen Paris'teki Louvre Müzesi'nde Francesco del Giocondo'nun karısı, Lisa Gherardini Portresi başlığı altında sergilenmektedir. Tabloda oturmuş bir kadın resmedilmiştir, kadının yüzünün kime ait olduğu hala gizemini korumaktadır. Yüz ifadesindeki belirsizlik, kompozisyonundaki anıtsallık, atmosferdeki ilginçlikler, tablo hakkındaki çalışmaları devam ettirmektedir. Bu tablo, geniş ölçüde tanındı; karikatürleri yapıldı, araştırıldı ve Louvre Müzesi'nin en önemli eserlerinden olarak tarihe geçti.

<span class="mw-page-title-main">Michelangelo</span> İtalyan sanatçı, mimar ve şair (1475–1564)

Michelangelo di Lodovico Buonarroti Simoni, İtalyan rönesans dönemi ressam, heykeltıraş, mimar ve şairidir.

<span class="mw-page-title-main">Mariotto Albertinelli</span> İtalyan ressam (1474-1515)

Mariotto Albertinelli. Asil adi Mariotto di Bigio di Bindo Albertinelli. İtalyan Yuksek Rönesans üslubunda Floransa ekolunde bulunan ressam.

<span class="mw-page-title-main">Matthias Grünewald</span>

Matthias Grünewald ya da "Mathis", "Gothart" veya "Neithardt", , Alman Rönesansı döneminin dinsel çalışmalar yapan önemli bir ressamıydı. Sadece on resimi ve 35 çizimi hayatta kalmıştır. Diğer çalışmaları İsveç'e savaş için giderken Baltık Denizi'nde kaybolmuştur. Tanınmışlığı 19. yüzyıl'ın sonuna kadar ortaya çıkmadı. En büyük ve ünlü çalışması Isenheim Altarpiece'dir ve bu çalışması günümüzde Colmar, Alsace'ta bulunmaktadır. Beşaret, İsa'yı yıkayan Meryem, çarmıh, İsa'nın dirilişi ve azizler diğer çalışmalarından bazılarıdır.

Giorgione, gerçek adı Giorgio Barbarelli da Castelfranco olan, Yüksek Rönesans akımına yön veren İtalyan ressam. Bugün kesin olarak ona mal edilen sadece altı tablo bulunmasına rağmen Giorgione, erişilmez şiirsellikteki eserleriyle bilinir. Kimliği ve eserleri hakkındaki bilinmezlik onu Avrupa resim tarihinin en gizemli ressamlarından biri yapmıştır.

<i>Madonna delle Arpie</i>

Madonna delle Arpie, 1517 yılında Andrea del Sarto tarafından çizilen ve Sarto'nun Yüksek Rönesans sanatına yaptığı en büyük katkı olarak gösterilen resim.

<span class="mw-page-title-main">Bosna Sancağı</span>

Bosna Sancağı, Osmanlı İmparatorluğu'nun bir sancağı. 1463 yılında Rumeli Eyaleti'ne bağlı olarak kurulan sancak, 1580 yılında Bosna Eyaleti'ne bağlandı ve bu eyaletin merkez sancağı oldu. 1864 yılında eyaletlerin kaldırılmasının ardından oluşturulan Bosna Vilayeti'nin bir sancağı oldu. 1908 yılında ise vilayetin Osmanlı yönetiminden çıkıp, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu yönetimine girmesiyle birlikte sancak da ortadan kalktı.

<i>Köylü Dansı</i>

Köylü Dansı, ünlü Flaman rönesans ressamı Pieter Bruegel'in 1567 yılında yapmış olduğu ahşap panel üzerine yağlı boya tablosudur. Eser, Viyana Sanat Tarihi Müzesi’nde sergilenmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Tintoretto</span> Venedikli ressam (1518/1519-1594)

Jacobo Tintoretto (d. 29 Eylül 1518, Venedik - ö. 31 Mayıs 1594, Venedik), Venedik Cumhuriyetinde doğup büyüyüp yaşamış İtalyan asıllı Venedik Rönesansı ekolüne bağlı ve maniyerist resim akımına dahil bir ressamdı. Jacopo Jacobo Tintoretto çok sayıda resim yapmış ve büyük ölçekli dinsel naratif sahne tabloları; büyük kilise sunak tabloları; Venedik Dükünün Sarayının duvar tabloları; mitolojik ve alegorik konuları içeren tablolar ve portreler ile tanınmıştır.

<i>Güzel Bahçıvan Kız</i> İtalyan rönesans sanatçısı Rafael tarafından 1507 yılında çizilen tablo

Güzel Bahçivan Kız, İtalyan rönesans sanatçısı Rafael tarafından 1507 yılında çizilen tablo. Yağlı boya ile apşap üzerinde yapılmıştır. Tabloda Aziz Yahya, Meryem ve oğlu İsa resmedilmiştir. Resim şu anda Paris'teki Louvre Müzesi'nde sergilenmektedir.

Andrea del Sarto, Yüksek Rönesans ve Maniyerizm üslubunun başlangıç döneminde Floransa'da yaşamış ve resimler hazırlamış İtalyan bir ressamdır. Yaşadığı dönemde hazırladığı resimler ve resim yapma yetenekleri gayet övülmüş ve beğenilmiş ve bu dönemde "senza errori " ressam olarak lakap verilmiştir. Fakat aynı dönemde yaşayıp ve aynı üslupla eserler hazırlamış olan Leonardo da Vinci, Michelangelo ve Raffaello Sanzio gibi ressamların ünleri onun ressamlık ününü gölgede bırakmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Baronci Altarpiece</span>

Baronci Altarpiece İtalyan yüksek rönesans ressamı Rafael'in tablosu. Bu tablo Rafael'in ilk istek üzerine, Urbino yakınlarındaki Città di Castellodaki Andrea Baronci şapelinin içerisindeki Sant'Agostino kilisesine yaptığı eserdir. Çok parçalı, sunak şeklinde yapılan eser 1789 depreminde hasar görmüş, 1849'dan bu yana orijinal resmin parçaları farklı koleksiyonların parçası haline gelmiştir.

<i>Salvator Mundi</i> (Leonardo) Leonardo da Vinciye atfedilen tablo (özel koleksiyon)

Salvator Mundi, İsa'nın Salvator Mundi olarak betimlendiği tablodur. 2005 yılında yeniden keşfedilmesinden bu yana, önde gelen akademisyenler tarafından Leonardo da Vinci'nin bir eseri olarak atfedildi. Bu atıf, diğer uzmanlar tarafından tartışılmaktadır. Uzun zamandır kayıp olduğu düşünülen tablo, restore edildikten sonra 2011'de sergilendi. Tabloda Rönesans kıyafetleri giyen İsa, sağ elini kaldırmış bir şekilde kutsama yaparken sol eliyle kristal bir küre tuttuğu görülmektedir. Resim, 15 Kasım 2017 tarihinde New York'ta müzayede şirketi Christie's Müzayede Evi tarafından açık artırmada 450.3 milyon Amerikan dolarına satıldı ve bu satışla, bugüne kadar satılan en pahalı tablo oldu.

<i>Haçlıların Konstantinopolise Girişi</i>

Haçlıların Konstantinopolis'e Girişi veya Konstantinopolis'e Giren Haçlılar Eugène Delacroix'in bir tablosudur. Delacroix, 1838 yılında Louis-Philippe tarafından görevlendirilmiş ve tablo, 1840 yılında tamamlanmıştır. Tablo, tuval üzerine yağlı boya eseri olup, Paris'teki Louvre Müzesi'nde yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Vaftizci Yahya'nın Başıyla Salome</span>

Yahya'nın Başıyla Salome, Bernardino Luini'nin 1527 dolaylarında bir panel üzerine yaptığı yağlı boya tablosudur. 1773 yılına kadar Viyana'daki İmparatorluk Galerisi'ndeydi ve başka bir eserle değiştirilip Floransa'ya getirildi ve şimdi Uffizi Galerisi'nde asılı duruyor. Eserin ressamın kendi el yazısıyla imzalı diğer çeşidi de şu anda Viyana Sanat Tarihi Müzesi, Louvre, Boston Güzel Sanatlar Müzesi, Prado Müzesi ve Isolabella'daki Prince Borromeo koleksiyonunda.

<i>Bir Müzisyenin Portresi</i> Leonardo da Vinciye atfedilen ve Pinacoteca Ambrosianada (Milano) sergilenen tablo

Bir Müzisyenin Portresi, yaygın olarak İtalyan Rönesans sanatçısı Leonardo da Vinci'ye atfedilen bitmemiş bir tablodur. 1483-1487. Leonardo Milano'dayken üretilen eser, küçük bir ceviz ağacından panel üzerine yağ ve belki de tempera ile boyanmıştır. Bilinen tek erkek portre resmidir ve bakıcısının kimliği bilim adamları arasında yakından tartışılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Louis Béroud</span> Fransız ressam (1852 – 1930)

Louis Béroud 19. yüzyılın sonlarında ve 20. yüzyılın başlarında bir Fransız ressamdı. Bazı resimleri Paris'teki Carnavalet Müzesi ve Louvre'da bulunuyor. 22 Ağustos 1911'de Béroud, Mona Lisa au Louvre adlı resminin taslağını yapmak için Louvre'a geldi, ancak Leonardo da Vinci'nin ünlü Mona Lisa'sının durması gereken yerde dört demir mandal buldu. Béroud, resmin pazarlama amacıyla fotoğraflandığını düşünen korumaların bölüm başkanıyla temasa geçti. Birkaç saat sonra Béroud, müzenin bölüm başkanıyla tekrar kontrol etti ve Mona Lisa'nın fotoğrafçılarla birlikte olmadığı doğrulandı. Louvre, hırsızlığın soruşturulmasına yardımcı olmak için bir hafta boyunca kapatıldı.

<span class="mw-page-title-main">Kakımlı Kadın</span> Leonardo da Vincinin Czartoryski Müzesinde (Kraków) sergilenen tablosu

Kakımlı Kadın İtalyan Rönesans sanatçısı Leonardo da Vinci'nin 1489 - 1491'de yaptığı portre tablosudur. Eser ceviz ağacından bir panel üzerine yağlı boya ile boyanmıştır. Konusu, Milano Dükü Ludovico Sforza'nın metresi Cecilia Gallerani'dir. Eser, Leonardo tarafından yapılmış, hayatta kalan dört kadın portresinden ikincisidir; diğerleri Ginevra de' Benci, La Belle Ferronnière ve Mona Lisa'dır. Kakımlı Kadın şu anda Kraków'daki Czartoryski Müzesi'nde yer alıyor ve Polonya'nın ulusal hazinelerinden biridir.