İçeriğe atla

Vücut geliştirme

"Modern Vücut Geliştirmenin Babası" olarak anılan Eugen Sandow.

Vücut geliştirme, ağırlık kaldırma, kalori alımı ve diğer uygulamaların bir araya getirilmesiyle kas telciklerinin (fibers) geliştirilmesi işlemidir. Bu aktivite ile uğraşan kişiye vücut geliştirici (Bodybuilder) denir.

Rekabete dayalı bir spor olarak vücut geliştirmede, vücut geliştiriciler, jüri önünde fiziksel görünüşlerini çeşitli hareket serileriyle sergilerler. Ünlü vücut geliştiricilerden bazıları şunlardır: Larry Scott, Arnold Schwarzenegger, Frank Zane, Lou Ferrigno, Flex Wheeler Steve Reeves, Serge Nubret ve yenilerden, Ronnie Coleman ile Jay Cutler, Phil Heath.

Tarihi

Vücut geliştirmenin tarihi, taş ve ağaçtan yapılan ve farhanlar (Nallar) denilen el ağırlıklarını (dumbbell veya dambıl olarak da kullanılır) kullanan atletlerin bulunduğu 11. yüzyıl Hindistan'ına kadar gitmektedir. Bu dönemde Hintlerin ilk jimnastik salonlarının bir biçimini de inşa ettiklerine dair kanıtlar bulunmaktadır. Ancak bu dönemdeki vücut geliştirme daha çok, kasların görünümünü iyileştirmek yerine güç arttırımını sağlamak ve iş yapmayı kolaylaştırmak için uygulanmaktaydı.

Yakınçağ, günümüz ve Eugen Sandow

Günümüzdeki hâliyle yani modern anlamda vücut geliştirmenin ortaya çıktığı dönem ise 1880 ile 1930 yılları arasıdır. 19. yüzyıldan önce kadar kasların bu şekilde sergilenmesi gibi bir sanat bulunmazken bu yıllarda "Modern Vücut Geliştirmenin Babası" olarak anılan Eugen Sandow, kas gösterisi performanslarıyla genel izleyici kitlesine vücut geliştirmeyi tanıtmıştır. Menajeri kanalıyla sahnede gerçekleştirdiği gösteriler Sandow'un ününü arttırmış ve kendi adıyla tanınan ürünler bu daha sonra hızla gelişecek olan vücut geliştirme sanayinin de ilk ürünleri olmuştur.

Sandow, Antik Yunan heykellerindeki ideal beden ölçülerini savunmaktaydı, görünüşü bir rastlantı eseri değildi. Çünkü kendisi eski Yunan heykellerindeki vücutları ölçmüş ve vücudunu bu ölçülere denk gelecek şekilde geliştirmiştir.[1] Bunu yaparak da daha önceden belirlenmiş bir ölçüye göre kas geliştiren ilk kişi olmuştur. Aslında sadece bu dâhi onun vücut geliştirme sporunun babası sayılması için yeterli kabul edilmektedir. Ayrıca kendisi bu konu hakkında çeşitli kitaplar yazmıştır.[2]

Türkiye'de vücut geliştirme

1950'li yıllarda Halter Federasyonu çatısı altında vücut bulan Vücut Geliştirme sporu ancak 15 yıl sonra gerçek kimliğini buldu. Şampiyonlar şampiyonu Ahmet Enünlü'nün uluslararası alanda elde ettiği başarılar bu spor dalına yeni isimlerin gelmesini sağladı.

1970 yılında Belgrad'da yapılan Dünya şampiyonasında ilk altın madalyasını kazanan Enünlü, 1974'te Verona'da, 1977'de Paris'te, 1978'de Madrid'te, 1979'da Londra'da, 1982'de Brugge'de, 1992'de Ankara'da, 1994'te İzmir'de tam 8 kez Dünyanın zirvesine çıkarken, 1978 yılında Madrid'te Dünya Şampiyonlar şampiyonu unvanına layık görüldü.[]

Türk Vücut geliştirme sporunda önemli isimlerden biri de Hamdullah Aykutlu dur. Kendisi Mr. Olympia ya katılmış ilk ve tek Türk vücut geliştiricidir. 1993 yılında Düzenlenen yarışmada 17. olmuştur.[]

Vücut geliştirme sporu Türkiye'de son yıllarda kadınlar arasında da ilgi görmeye başladı.

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ "Eugen Sandow | German athlete | Britannica". www.britannica.com (İngilizce). 18 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Kasım 2021. 
  2. ^ "Books by Eugen Sandow (Author of Strength and How to Obtain It)". www.goodreads.com. 18 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Kasım 2021. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Heykel</span> taş, tunç, bakır, kil, alçı vb. maddelerden yontularak, kalıba dökülerek veya yoğrulup pişirilerek biçimlendirilen eser, yontu

Heykel ya da yontu, sanatsal bakış açısıyla meydana getirilmiş üç boyutlu formlara denir. Heykel temelde mekânın kapsanması, kavranması ve mekân ile ilişki kurulması ile ilgilenir.

<span class="mw-page-title-main">FC Barcelona</span> Katalan futbol kulübü

Futbol Club Barcelona, İspanya'nın Katalonya özerk bölgesindeki Barselona kentinde bulunan bir futbol kulübüdür. 1899 yılında, Joan Gamper önderliğinde, İsviçreli, İngiliz ve İspanyol bir grup tarafından kurulmuştur. Katalonya bölgesini temsil eden kulübün sloganı "Més que un club" (bir kulüpten daha fazlası) cümlesidir. Barça marşı ise Josep Maria Espinàs tarafından bestelenen Cant del Barça'dır.

<span class="mw-page-title-main">Real Madrid CF</span> İspanyol futbol kulübü

Real Madrid Club de Fútbol, İspanya'nın Madrid şehrinde kurulmuş olan ve futbol şubesi ile tanınan profesyonel spor kulübüdür. İsminde bulunan "Club de Fútbol" ibaresine rağmen futbolun yanı sıra basketbol takımı da mevcuttur. FIFA tarafından 20. yüzyılın en iyi futbol takımı olarak nitelendirilen Real Madrid tarihi boyunca 36 La Liga, 20 Copa del Rey, 12 Supercopa de España, 15 UEFA Şampiyonlar Ligi, 2 UEFA Kupası, 6 UEFA Süper Kupası, 3 Kıtalararası Kupa ve 5 FIFA Kulüpler Dünya Kupası şampiyonluğu yaşamıştır. Avrupa Kulüpler Birliği'nin kurucu üyelerinden biri olan Real Madrid, eski G-14 oluşumunun da kurucu üyelerinden birisidir. Kulübün isminde bulunan "Real" kelimesi İspanyolcada "kraliyet" anlamına gelmektedir ve bu unvan logosunda bulunan kraliyet tacı ile birlikte 1920 yılında XIII. Alfonso tarafından kulübe verilmiştir. Real Madrid; Real Sociedad, Real Unión, Real Betis ve Real Zaragoza ile birlikte isminde "Real" unvanını kullanma ve logosunda kraliyet tacını taşıma yetkisini direkt olarak kraldan alan ender kulüplerden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Valencia CF</span>

Valencia Club de Fútbol İspanyol profesyonel futbol kulübü. İspanya'nın en yüksek konumlu ligi olan La Liga'da yer almaktadır. Maçlarını 48.600 koltuk kapasiteli Mestalla Stadyumunda oynar. Valencia, altı kez La Liga şampiyonluğu, yedi kez Copa del Rey'i, üç kez UEFA Kupasını; ikisi eski adı Fuar Şehirleri Kupası olarak, bir kez UEFA Kupa Galipleri Kupası'nı, iki kez UEFA Süper Kupası'nı ve iki kez Supercopa de España'yı kazandı. Arka arkaya olmak üzere iki yıl; 2000'de La Liga'daki en büyük rakiplerinden Real Madrid'e ve daha sonra 2001'de Alman kulübü Bayern München'e kaybettikleri iki UEFA Şampiyonlar Ligi finali oynadı. Valencia aynı zamanda Avrupanın lider futbol kulüplerinin oluşturduğu G-14 grubunun da kurucusudur. Toplamda Valencia yedi büyük Avrupa finaline çıkmış ve dördünü kazanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Bayer 04 Leverkusen</span> Alman futbol kulübü

Bayer Leverkusen, Almanya'nın Kuzey Ren-Vestfalya eyaletinin Leverkusen şehrinde kurulan spor kulübü. Genel olarak futbol takımıyla tanınsa da atletizm ve basketbol gibi branşlarda da aktiftir.

<span class="mw-page-title-main">Karşıyaka SK</span> Türk spor kulübü

Karşıyaka Spor Kulübü, İzmir'in 1912 yılında kurulan ilk spor kulübüdür.

<span class="mw-page-title-main">UEFA Süper Kupası</span> UEFA Avrupa Ligi ile UEFA Şampiyonlar Ligi şampiyonu arasında oynanan ve tek maçla sahibini bulan kupa

UEFA Süper Kupası, UEFA Avrupa Ligi ile UEFA Şampiyonlar Ligi şampiyonu arasında oynanan ve tek maçla sahibini bulan kupa. Yerel liglerin başlangıcından hemen önce ağustos ayında oynanır.

<span class="mw-page-title-main">Atlético Madrid</span> İspanyol futbol kulübü

Club Atlético de Madrid, İspanya'nın başkenti Madrid'de kurulmuş spor kulübüdür. Futbol takımı La Liga'da mücadele eden Atletico Madrid, Real Madrid'le birlikte Madrid'in en önemli iki kulübü arasındadır. Maçlarını 68.456 koltuk kapasiteli Estadio Metropolitano Stadyumunda oynar.

<span class="mw-page-title-main">Vicente del Bosque</span> İspanyol futbolcu ve teknik direktör

Vicente del Bosque González İspanyol teknik direktör ve eski futbolcudur. 1999-2003 yıllarında Real Madrid'de görev aldığı dönemde kulübün son yıllardaki en başarılı dönemlerini geçirmiş, 2004-2005 sezonunun ilk yarısında Beşiktaş'ta görev almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Clarence Seedorf</span>

Clarence Clyde Seedorf, Hollandalı eski futbolcudur. Milan eski teknik direktörü. UEFA Şampiyonlar Ligi'nde üç farklı kulüple kupayı kaldıran tek futbolcudur. 18 Ocak 2009 itibarıyla eski takım arkadaşı Giuseppe Bergomi ile Serie C ekiplerinden Monza'nın hissedarlarından olmuşlardır. Surinam'ın başkenti olan Paramaribo şehrinde doğan yıldızın Hollandalı ve Güney Amerikalı ebeveynleri vardır. Seedorf'un Surinam vatandaşlığı da bulunuyor. Ayrıca aldığı kararla Müslüman olduğunu açıkladı.

Ahmet Enünlü, Türkiye'de vücut geliştirme sporcusu ve antrenörü.

<span class="mw-page-title-main">Eugen Sandow</span>

Eugen Sandow, daha önce Friedrich Wilhelm Müller, Alman asıllı Amerikalı bir vücut geliştirme sporcusu. Kendisi bu sporun temellerini atan kişidir ve vücut geliştirme sporunun babası olarak anılır.

<span class="mw-page-title-main">Fenerbahçe (erkek boks takımı)</span> Fenerbahçe Spor Kulübünün boks takımı

Fenerbahçe Erkek Boks Takımı Fenerbahçe'nin erkek boksörlerinden oluşmaktadır. 1912-1913 sezonunda, kulübün çatısı altında kurulan branş, Türkiye'nin başarılı boks takımlarından biridir. Takım, idman için kulübün diğer branşlarına da ev sahipliği yapan Dereağzı Tesisleri'ni kullanmaktadır. Son yıllarda Kickboks, Tae-bo ve Wushu sporları da tatbik edilmeye başlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Galatasaray (futbol takımı)</span> Türk futbol kulübü

Galatasaray , Galatasaray Spor Kulübü'nün Süper Lig'de mücadele eden futbol takımıdır. Galatasaray Spor Kulübü'ne ait olan Galatasaray Sportif Anonim Şirketi, kulübün futbol takımının sahibidir. Galatasaray Spor Kulübü'nün 1997 yılında şirketleşme sürecine girmesinin ardından kurulmuştur. Hisselerinin %55,03'lük kısmı Galatasaray Spor Kulübü Derneğine aittir, %44,97'lik kısmı Borsa İstanbul'da halka açıktır. Türkiye futbol tarihinin başarılı ve en çok taraftarı olan spor kulüplerinden birisidir.

<span class="mw-page-title-main">Bikini</span>

Bikini, kadınlar için tasarlanmış, yüzmede kullanılan bir mayo türüdür. Bikini üretiminde suya karşı dayanıklı kumaşlar tercih edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Eczacıbaşı (kadın voleybol takımı)</span> Eczacıbaşı Spor Kulübü’nün kadın voleybol takımı

Eczacıbaşı veya sponsorluk anlaşması gereği Eczacıbaşı Dynavit, 1966 yılında Eczacıbaşı SK'nın bir parçası olarak kurulan profesyonel kadın voleybol takımı. Günümüzde Eczacıbaşı SK'nın mücadelesini devam ettirdiği tek faal branştır. Takım, iç saha maçlarını 1000 kişilik Eczacıbaşı Spor Salonu'nda oynamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Olimpiakos (basketbol takımı)</span>

Olympiacos BC genelde Olympiacos ya da Olympiacos Piraeus adıyla anılan Yunan basketbol kulübü. Avrupa'nın en önemli ve başarılı basketbol takımlarından birine sahip olan Olympiacos, tarihinde 3 Avrupa Şampiyonluğu, 1 Triple Crown ve 1 Kıtalararası Kupa kazanmıştır.

1992 Şampiyon Kulüpler Kupası finali, UEFA'nın en büyük kulüp turnuvası olan Şampiyon Kulüpler Kupası'nın 1991-92 sezonunun şampiyonunu belirleyen maç. İspanya'nın Barcelona ile İtalya'nın Sampdroria takımları arasında oynanmıştır. 1955'ten beri düzenlenen turnuvanın otuz yedinci finali olan maçı Alman hakem Aron Schmidhuber yönetmiştir. İngiltere'nin başkenti Londra'daki Wembley Stadyumu'nda oynanan maçı 70,827 kişi izledi. 1963, 1968, 1971 ve 1978 yıllarından sonra Wembley'de oynanan beşinci finaldir.

<span class="mw-page-title-main">1992 Avustralya Grand Prix</span>

1992 Avustralya Grand Prix 8 Kasım 1992'te Adelaide, Avustralya Adelaide Sokak pisti'nde tarihinde düzenlenen bir Formula 1 yarışıdır.1992 Formula sezonunun on altıncı ve son yarışıdır.
Yarışın en hatırlanacak anı, Ayrton Senna ve Nigel Mansell arasındaki çarpışmadır. İngilizi sollamaya çalışan Brezilyalı, kaza sonucu her ikisinin de yarış dışı kalmasına yolaçmıştır. Bu yarışma ile Formula 1'e veda edip IndyCar'a geçecek olan Mansell 1994 ve 1995 yıllarında, kısa bir süre için daha, geri döndü. Lakin bir daha asla onun ünlü 'Kırmızı 5' i kullanmadı.
Martin Brundle, kazanan sürücü Gerhard Berger ve Riccardo Patrese mevcut takımları ile son yarışlarına katılmışken, bu yarış Jan Lammers, Stefano Modena, Maurício Gugelmin ve Olivier Grouillard için kariyerlerinin son yarışı olmuştur.
Bu yarış ayrıca McLaren'in Honda motoru kullandığı son yarış oldu. Şirketin, Mugen dalı spor dallarında varlığını devam ettirirken, spor dalları ile ilşkisi bu yarıştan sonra kesilmiştir. Dallara ve March takımları için de bu sor dalında son görünüşleri olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">AEK (basketbol takımı)</span>

AEK Basketbol Kulübü, kısaca AEK BK ya da AEK, AEK spor kulübünün bir parçası olan basketbol takımı. Kulüp Yunanistan'ın başkenti Atina'da yer almaktadır. 1924 yılında Yunan-Türk Savaşı'ndan kaçan Yunan sığınmacılar tarafından kurulmuştur.