İçeriğe atla

UZAYBİMER Gözlemevi

Koordinatlar: 38°42′37″N 35°32′43″E / 38.7103°K 35.5453°D / 38.7103; 35.5453
UZAYBİMER Gözlemevi
Organizasyon
Bulunduğu yerMelikgazi, Kayseri, TC
Koordinatlar38°42′37″N 35°32′43″E / 38.7103°K 35.5453°D / 38.7103; 35.5453
Yükseklik1.050 m (3.440 ft) Bunu Vikiveri'de düzenleyin
Teleskoplar
UZAYBİMER Radyo Teleskobu12,8 m Radyo çanak
T40406,4 mm Meade LX-200-ACF
T30305 mm Meade LX-200-ACF
T20203 mm Meade LX200
T15152 mm Meade LT SC
http://uzaybimer.erciyes.edu.tr/
Türkiye üzerinde UZAYBİMER Gözlemevi
UZAYBİMER Gözlemevi
UZAYBİMER Gözlemevi konumu

Erciyes Üniversitesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Gözlemevi Uygulama ve Araştırma Merkezi (UZAYBİMER Gözlemevi), Erciyes Üniversitesi Fen Fakültesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümü tarafından işletilen bir radyo astronomi gözlemevidir. Türkiye'nin merkezinde yer alan Kayseri ilinin Melikgazi ilçesindeki üniversite kampüsü içerisinde bulunmaktadır.

Gözlemevinin ilk radyo teleskobu, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) Marmara Araştırma Merkezi (MAM) tarafından bağışlanan 2 m (6,6 ft) çapındaki bir parabolik anten olan MRT-2'dir. MRT-2, ilk olarak 1996 yılında UNIDO'nun maddi yardımıyla Ukrayna'nın Harkiv kentinde bulunan Radyo Astronomi Enstitüsü'nden satın alınmıştı. 85-115 GHz radyo frekans aralığında çalışacak şekilde tasarlanmış olan teleskop, Samanyolu'ndan karbon monoksit verilerini elde etmek amacıyla kullanılacaktı. Teleskop 1997 yılında çalıştırılamaz hale geldi ve Ukraynalı teknisyenler onarım için müsait değildi. Radyo teleskobu yerinde onarmak için yapılan bazı başarısız girişimlerden sonra, 2000 yılında Erciyes Üniversitesi'ne devredilmiş ve 2001-2002 yılları arasında onarım gerçekleştirilmiştir.[1][2]

Bir sonraki radyo teleskop, 2000 yılında Türk Telekom'un yerel şube ofisi tarafından bağışlanan 5 m (16 ft) çapındaki iki parabolik antenden (ERT-5) oluşuyordu. Bu antenler, bir astronomik interferometre inşa etme projesinin parçasıdır. Bu radyo teleskoplar, 4,5, 11 ve 20 GHz frekans aralıklarında çalışır.[3] Ayrıca, alanın içerisinde 3 m (9,8 ft) çapında bir anten daha bulunmaktadır.[1]

Gözlemevine kurulan diğer radyo teleskoplar, her ikisi de NATO'ya ait ve TSK tarafından kullanılan ve 2007 yılında Devlet Planlama Teşkilatı projesi ile bugünkü gözlemevi yerleşkesine kurulan 12,8 m (42 ft) çapında bir anten ile 22 m (72 ft) radomdur.[1][4]

Şu anda gözlemevi, radomun içinde 12,8 m (42 ft) çapında tek diskli Cassegrain odaklı radyo teleskop ile 40 cm (16 in), 30 cm (12 in) ve 20 cm (7,9 in) çaplarındaki üç optik yansıtmalı teleskoba sahiptir.[5]

Kaynakça

  1. ^ a b c Dağtekin, Nazlı Derya (2005). "Radyo Astronomi ve Türkiye'de Radyo Astronomi Çalışmaları". Journal of Istanbul Kültür University. İstanbul Kültür Üniversitesi. 2: 35-40. 20 Ekim 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2013. 
  2. ^ Dağtekin, Nazlı Derya. "Radyo Astronomi-Türkiye'de neler Yapılmakta?" (PDF). TÜBİTAK Biltek. 3 Mart 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2013. 
  3. ^ Yusifov, İsmail; İbrahim Küçük. "Uydu Antenlerinden Radyo Teleskopa: ERT-5 Teleskopunun Teknik Özellikleri". UAK2006 Yusifov. 21 Haziran 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2013. 
  4. ^ Yıldız, Umut A.; İbrahim Küçük (27 Ağustos 2012). "Ulusal Radyoteleskop Projesi". Malatya: XVIII. Ulusal Astronomi ve Uzay Bilimleri Kongresi. 17 Ağustos 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2013. []
  5. ^ "Astronomi ve UzayBilimleri Araştırma Laboratuarı". Astronomi ve Uzay Bilimleri Lab. 21 Haziran 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2013. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Astronomi</span> kökenleri, evrimleri, fiziksel ve kimyasal özellikleri ile gök cisimlerini açıklamaya çalışmak üzere gözleyen bilim dalı

Astronomi, gök bilimi ya da gökbilim gök cisimlerinin kökenlerini, evrimlerini, fiziksel ve kimyasal özelliklerini açıklamaya çalışan doğa bilimi dalıdır. Astronominin sınırlı ve özel bir alanı olan gök mekaniği ile karıştırılmaması gerekir. Astronomi daha açık bir deyişle, yörüngesel cisimleri ve Dünya atmosferinin dışında gerçekleşen, yıldızlar, gezegenler, kuyrukluyıldızlar, kutup ışıkları, gökadalar ve kozmik mikrodalga arkaalan ışınımı gibi gözlemlenebilir tüm olay ve olguları inceleyen bilim dalıdır.

<span class="mw-page-title-main">Teleskop</span> uzaydan gelen her türlü radyasyonu alıp görüntüleyen, astronomların kullandığı, bir rasathane cihazı

Teleskop veya ırakgörür, uzaydan gelen her türlü radyasyonu alıp görüntüleyen astronomların kullandığı, bir rasathane cihazıdır. 1608 yılında Hans Lippershey tarafından icat edilmiştir ve 1609 yılında Galileo Galilei tarafından ilk defa gökyüzü gözlemleri yapmakta kullanılmıştır. Uzaydaki cisimlerden yansıyarak veya doğrudan gelen görülen ışık, ultraviyole ışınlar, kızılötesi ışınlar, röntgen ışınları, radyo dalgaları gibi her türlü elektromanyetik yayınlar; kozmos hakkında bilgi toplamak için çok gerekli kanıtlardır. Bu kanıtlar, klasik manada optik teleskoplarla ya da çok daha modern radyo teleskoplarla incelenir.

<span class="mw-page-title-main">Gözlemsel astronomi</span>

Gözlemsel astronomi astronomi bilimlerinin, teorik astrofizikten farklı olarak veri almayla ilgilenen bir dalıdır. Ana olarak fiziksel modellerin ölçülebilir içeriklerini bulmaya dayanır. Uygulama olarak, Teleskop ve diğer astronomi araç gereçleri kullanılarak gökcisimlerinin gözlenmesidir.

<span class="mw-page-title-main">Hubble Uzay Teleskobu</span> Uzay teleskobu

Hubble Uzay Teleskobu (HUT), ismi Amerikalı astronom Edwin Hubble'ın anısına verilmiş; Nisan 1990'da STS-31 Görevi esnasında Uzay Mekiği Discovery tarafından Dünya etrafındaki yörüngesine taşınmış bir uzay teleskobudur. İlk uzay teleskopu olmamasına rağmen, HUT en büyüklerindendir ve birçok üstün özelliğe sahiptir. Ayrıca hem hayati öneme sahip bir araştırma aracı olması hem de astronomi için etkili bir halkla ilişkiler unsuru olması nedeniyle çok tanınmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Radyo astronomi</span>

Radyo astronomi, gök cisimlerinin radyoelektrik dalgaları alanındaki elektromanyetik ışımasını inceleyen astronomi dalı.

<span class="mw-page-title-main">Ankara Üniversitesi Gözlemevi</span> Astronomi ve uzay bilimleri araştırma ve uygulama merkezi

Ankara Üniversitesi Gözlemevi, 1959 yılında Ahlatlıbel, Ankara'da, astrofizikçi Prof. Dr. Egbert Adriaan Kreiken tarafından kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Very Large Array</span> San Agustin Ovasında bulunan radyo astronomi gözlemevi

Very Large Array (VLA), ABD'nin New Mexico eyaletinde bulunan bir radyo astronomi gözlemevi. San Agustin Ovası'nda, Magdalena ve Datil kasabalarının arasında, Socorro şehrinin yaklaşık 80 km batısında bulunur. ABD 60. Otoyolu gözlemevinden geçer. Rakımı 2124 metredir. Ulusal Radyo Gökbilim Gözlemevi'ne ait olan Very Large Array'da toplam 27 tane birbirinden bağımsız anten bulunur. Her bir anten 25 m çapında ve 209 ton ağırlığındadır.

<span class="mw-page-title-main">Hakkı Ögelman</span> Türk astrofizikçi

Hakkı Boran Ögelman, Türk gökbilimci ve akademisyendir.

<span class="mw-page-title-main">Atacama Large Millimeter Array</span>

Atacama Büyük Milimetre/Milimetre-altı Dizisi (ALMA), Şili'nin kuzeyinde Atacama Çölü'nde yüksek bir platoda bulunan astronomik interferometre özellikli radyo teleskoplardır. Milimetre ölçülerinde dalgaboylarını belirlemek daha kolay olduğundan rasathane, yüksek ve kuru olması nedeniyle Atacama Çölü'nde 5.000 metre yükseklikteki Chajnantor Platosu'na kurulmuştur. 66 adet 12 metre ve 7 metre çaplarında radyo teleskoplar evrendeki milimetre ve milimetre-altı ölçülerinde dalgaboylarını araştırmaktadır. ALMA'nın evrenin erken dönemlerindeki yıldız doğumları hakkında fikir vermesi beklenmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Llano de Chajnantor Rasathanesi</span> Kuzey Şilide Atacama Çölünde bulunan rasathane grubu

Llano de Chajnantor Rasathanesi, yerden 4.800 m yüksekte, Kuzey Şili'de Atacama Çölü'nde bulunan rasathane grubuna verilen genel bir isimdir. Antofagasta bölgesinde bulunan bu alan, San Pedro de Atacama köyüne yaklaşık olarak 50 kilometre uzaklıktadır. Oldukça kurak ve soğuk bir iklimi olan bu bölge insanlar için elverişli olmamasına karşın milimetre-altı astronomi için mükemmel bir konum özelliği taşımaktadır. Bunun nedeni ise su buharlarının milimetre-altı radyasyonu emerek gözlemin verimini düşürmesidir. Llano de Chajnantor bölgesi aynı zamanda dünyanın en büyük ve pahalı astronomik teleskop projesine, Atacama Büyük Milimetre/Milimetre-altı Dizisi (ALMA), ev sahipliği yapmaktadır. Llano de Chajnantor ve çevresi Şili hükûmeti tarafından Chajnantor Bilim Fonu kapsamındadır.

<span class="mw-page-title-main">Parkes Gözlemevi</span> Radyo teleskop gözlemevi

Parkes Gözlemevi, Parkes kasabası, Yeni Güney Galler, Avustralya'nın 20 kilometre kuzeyinde bulunan radyo teleskop gözlemevidir. 20 Temmuz 1969'da Apollo 11'in aya inişini canlı olarak televizyonlara aktarılması için kullanılan teleskoplardan birisidir. Bilime katkıları açısından son 40 yılda Avustralya'da inşa edilmiş en iyi bilimsel enstrüman olarak tanımlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Doğu Anadolu Gözlemevi</span> Erzurum, Türkiyedeki astronomik gözlemevi

Doğu Anadolu Gözlemevi, Türkiye'nin Erzurum ilinde yer alan astronomik gözlemevidir. Palandöken ilçesine bağlı Konaklı Mahallesi'ndeki 3.170 metre (10.400 ft) yüksekliğe sahip bir tepede 2012'de inşa edilmeye başladı. Atatürk Üniversitesi bünyesinde hayata geçirilen gözlemevi, 4 metre (13 ft) çapıyla Türkiye'nin en büyük ve ilk kızılötesi teleskobuna ev sahipliği yapacaktır. Teleskobun testlerinin Lecco, İtalya'da yapıldığı ve Ekim 2019 itibarıyla tamamlanacağı duyuruldu.

<span class="mw-page-title-main">Parabolik anten</span>

Parabolik anten, süper yüksek frekansta (SHF), daha ender olarak ultra yüksek frekansta (UHF) kullanılan bir anten türüdür. Halk arasında bu antenlere çanak anten de denilir. Bu antenler hem alıcılarda hem de vericilerde kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Jodrell Bank Gözlemevi</span>

Jodrell Bank Gözlemevi bir dizi radyo teleskopa ev sahipliği yapan bir gözlemevidir ve Manchester Üniversitesi Jodrell Bank Astrofizik Merkezi'nin bir parçasıdır. Gözlemevi, 1945 yılında İkinci Dünya Savaşı sırasında radarlar üzerine yaptığı çalışmalardan sonra kozmik ışınları araştırmak için Manchester Üniversitesi'nde görev yapmaya başlayan bir radyo astronomu olan Bernard Lovell tarafından kuruldu. O zamandan beri göktaşları, kuasarlar, pulsarlar, mazerler ve kütle çekimsel merceklenmenin araştırılmasında önemli bir rol oynamıştır ve Uzay Çağının başlangıcında uzay sondalarının izlenmesinde etkin rol oynamıştır. Gözlemevinin genel müdürü Profesör Simon Garrington'dur.

<span class="mw-page-title-main">Sincan Astronomik Gözlemevi</span>

Sincan Astronomik Gözlemevi Çin Bilimler Akademisi'ne bağlı bir gözlemevi. Ocak 2011'den itibaren bu isim kullanılmaya başlandı. Daha önceden Urumçi Astronomik Gözlemevi olarak biliniyordu.

<span class="mw-page-title-main">Grote Reber</span> Amerikalı gökbilimci (1911 – 2002)

Grote Reber, amatör astronomi ve W9GFZ çağrı işareti ile amatör telsizcilik hobileriyle uğraşmış ve bunları tek bir alanda birleştirerek radyo astronomisi alanının öncülerinden olmuş ABD vatandaşıdır. Reber, Karl Jansky'nin öncü çalışmalarının araştırılmasında ve genişletilmesinde etkili oldu ve radyo frekanslarıyla ilk gökyüzü araştırmasını gerçekleştirdi.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye'deki gözlemevleri listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Aşağıdaki liste, Türkiye'de halen faal olan gözlemevlerinin listesidir.

  1. Ankara Üniversitesi Kreiken Rasathanesi
  2. İstanbul Üniversitesi Gözlemevi Uygulama ve Araştırma Merkezi
  3. TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi (TUG)
  4. Ege Üniversitesi Gözlemevi Uygulama ve Araştırma Merkezi
  5. Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Gözlemevi ve Deprem Araştırma Enstitüsü
  6. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Astrofizik Araştırma Merkezi (ÇAAM) ve Ulupınar Gözlemevi
  7. Atatürk Üniversitesi Astrofizik Araştırma ve Uygulama Merkezi (ATASAM)
  8. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Gözlemevi
  9. Çukurova Üniversitesi Uzay Bilimleri ve Güneş Enerjisi Araştırma ve Uygulama Merkezi (UZAYMER)
  10. Erciyes Üniversitesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Gözlemevi Uygulama ve Araştırma Merkezi (UZAYBİMER)
  11. İnönü Üniversitesi Gök Bilimleri Araştırma ve Uygulama Merkezi (GOKBAUM)
  12. Adıyaman Üniversitesi Gözlemevi
  13. Eskişehir Teknik Üniversitesi Astrofizik Eğitim ve Araştırma Birimi
  14. Türksat Gözlemevi
  15. Akdeniz Üniversitesi Fen Fakültesi Uzay Bilimleri ve Teknolojileri Bölümü Teleskobu
  16. Doğu Anadolu Gözlemevi
  17. İstanbul Aydın Üniversitesi Gözlemevi
  18. Çağ Üniversitesi Gözlemevi
<span class="mw-page-title-main">UZAYMER Gözlemevi</span> Adana, Çukurova Üniversitesindeki gözlemevi

Çukurova Üniversitesi Uzay Bilimleri ve Güneş Enerjisi Araştırma ve Uygulama Merkezi, Çukurova Üniversitesi Fen Fakültesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümü tarafından işletilen bir gözlemevidir. Adana ilinin Sarıçam ilçesindeki üniversite yerleşkesi içerisinde bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">İnönü Üniversitesi Gök Bilimleri Araştırma ve Uygulama Merkezi</span> Malatya, İnönü Üniversitesindeki bir gözlemevi

İnönü Üniversitesi Gök Bilimleri Araştırma ve Uygulama Merkezi, İnönü Üniversitesi rektörlüğü tarafından işletilen bir gözlemevidir. Malatya ilinin Battalgazi ilçesindeki üniversite yerleşkesi içerisinde yer alır.

<span class="mw-page-title-main">Siding Spring Gözlemevi</span>

Siding Spring Gözlemevi Avustralya Ulusal Üniversitesi'ndeki (ANU) Astronomi ve Astrofizik Araştırma Okulu'nun (RSAA) bir parçası olan Coonabarabran, Yeni Güney Galler, Avustralya yakınlarında bulunan bir gözlemevidir. Diğer birtakım teleskoplarla birlikte Anglo-Avustralya Teleskobunu da bünyesinde barındırmaktadır. Gözlemevi Woorat Dağı'ndaki Warrumbungle Milli Parkı'nda deniz seviyesinden 1.165 metre (3.822 ft) yüksekte konuşlanmıştır. Bu dağ ayrıca Siding Spring Dağı olarak da bilinmektedir. Siding Spring Gözlemevi, Avustralya Ulusal Üniversitesi(ANU) bünyesinde yer almakta olup, Stromlo Dağı ve Siding Spring Gözlemevleri araştırma okullarının da bir parçasıdır.