İçeriğe atla

Tıva Kültür Merkezi

Tıva Kültür Merkezi (tam adı: Тыва улустуң ёзу-чаңчылдарының, аас чогаал болгаш ус-шеверлер төвү) ("Tıva ulusunun Ananevi Kültür ve Sanatlarının Gelişim Merkezi"), Rusya Federasyonunun Tıva Cumhuriyeti'nin başkenti Kızıl şehrinde, Kültür Bakanlığına bağlı olan bir kültür sarayıdır.

Merkez, bu tip iki esas yerel mekandan biri olan Rus Kültürü Merkezi ile geleneksel kültürün korunması ve sunumu için tedbirler teşkil etmesi ile meşhurdur.[1]

Tarihi

Tıva Kültür Merkezi Tıva halkının teşebbüsü ile oluşturulmuştur. Kongar-ool Ondarın kültürün korunması ve daha da zengin kültürel gelişimin oluşturulması amacıyla kurulmuştur. Merkezin önünde Kongar-ool Ondar'ın heykeli bulunur.

Merkezin açılışı 2008 yılında olmuştur[2] ve 2012 yılında Cumhuriyet Müzesinin eski binasının yerinde kurulmuş yeni binasına taşınmıştır.[3]

Faaliyeti

Uzun zamandır Tıva Kültür Merkezi Tıva halkının maddi ve manevi kültürel birikimini, el işi sanatı, milli giyimler, kültürel oyunlar, halk adet ve ritüellerinin diriliğinin korunması, geliştirilmesi ve popülerleşdirilmesi için şartları oluşturmak amacıyla çalışmaktadır. Her yıl cumhuriyet dahilinde ve Rusya haricinde etnografik malumatlar toplamak için etkinlikler yapılmaktadır.

Başkanlar

  • 2012 ve 2013 arasında - Tıva Kültür Merkezi'nin kurucusu ve ilk müdürü, Rusya Federasyonunun emekdar sanatçısı Konqar-ool Borisoviç Ondar.
  • 2013-2014 arasında - Tıva Cumhuriyetinin halk Ustası Aldar Konstantinoviç Tamdun, hali-hazırda Tıva Cumhuriyetinin Kültür Bakanı;
  • 2014-cü yıldan bu güne kadar - İgor Mihayloviç Köşkendey ;

Yer ve mimarlık

Tıva Kültür Merkezi'nin binası karşısında Tıva halk hömeyci Konqar-ool Ondarın abidesi

"Tıva Geleneksel Kültür ve Sanatlarının Gelişim Merkezi", Tıvanın başkenti Kızılda, İnternatsionalnaya ve Lenin caddelerinin kesiştiği yerde yer alır.

Merkezin binası doğu mimarlığı elementleri ile kurulmuş, milli görünümü yansıtan yeni iki katlı tahta binadır. Binanın tavanı Tıva Türklerinin sevdiği kültürel müzik aleti olan igil ile taçlandırılmıştır.

Minnettarlık ve güzel bir hatıra işaret olarak binanın karşısında Tıva Kültür Merkezi kurucusu ve ilk başkanı, Tıvanın Halk hömeycisi Kongar-ool Borisoviç Ondara abide yapıldı.

Kaynakça

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Tuva Halk Cumhuriyeti</span> Komünist, 20. yüzyıl türk devleti

Tuva Halk Cumhuriyeti, 1921-1944 yılları arasında Güney Sibiryada şimdiki Tuva Cumhuriyeti topraklarında bağımsız yaşamış bir Türk cumhuriyetidir. 11 Ekim 1944'te SSCB'ye bağlanmıştır. Kuruluşta Tandı Uranhay ülkesindeki Tañnı Tuva Cumhuriyeti adı sonra Tuva Halk Cumhuriyeti olarak değiştirilmiştir. Tuva meclisinin ilk başkanı Buyan Badırgıdır.

<span class="mw-page-title-main">Tuvalılar listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Tıva Türkleri'nden kişiler listesi

Viktоr Şоgjаpоviç Kök-ооl — Tuva Türkleri arasında ünlü bir oyun yazarı, yönetmen, Tıvа edebiyatının önde gelen yazarlarından biridir. Rusya Sovyet Sosyalist Federasyonu Cumhuriyeti'nin önde gelen, Tıvа Sovyet Sosyalist Özerk Cumhuriyeti'nin milli sanatçısı idi.

<span class="mw-page-title-main">Alaş (bölük)</span>

Grup Alaş, 2000'lerin başında kurulmuş, ilk kadrosunda Kongar-ool Ondar (öldü), Sеdip Mаy-ооl, Оndаr Bаdı-Dоrju, Sаm Аnаy-ооl, Şirijik Аyan gibi höömeycilerinin bulunduğu Tuva (Türk) etnik müzik grubu.

<span class="mw-page-title-main">Kongar-ool Ondar</span>

Kongarool Ondar (29 Mart, 1962 – 25 Temmuz, 2013) — Dünyaca tanınmış sanatçı ve höömeyci, «Tıva» ansamblesinin önemli bir üyesi. «Alaş» sanat müziği grubunun yöneticiliğini yapmıştır. Tıva Cumhuriyeti meclisinde milletvekillliği yapmıştır. «Dembildey» adlı uluslararası festivalin birlik başkanıdır. İgor Köşkendey, Badı-Dorju Ondar, Yevgeniy Sarıglar ve başka ünlü hömeycilerin hocasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kaygal-ool Hovalıg</span>

Kаygаl-ооl Hоvаlıg (d. 20 Ağustos 1960) — Tıvа höömеyci, şarkıcı, dünyaca tanınmış «Hün-Hürtü» adlı müzik topluluğunun lideri ve kurucusu. Rusya Federasyonunun ünlü sanatçısı, Tıvа Ulusunun höömеycisi.

Aleksey Oorjak (doğ. 14 Temmuz, 1952) — Tıva asıllı yönetmen, Tıva Cumhuriyetinin ulusal sanatçısı, Rusya Federasyonunun ünlü sanatçısı. Tıvanın Sanat Merkezinin baş yönetmeni.

<span class="mw-page-title-main">Tuva bayrağı</span> bayrak

Rusya Federasyonu'nda bir cumhuriyet olan Tuva Cumhuriyeti'nin bayrağı, sarı bir üçgeni çevreleyen aynı renkte beyaz kuşaklara sahip açık mavi bir alandır.

<span class="mw-page-title-main">Kültür Bakanlığı (Belarus)</span> Belarusta kültür işlerinden sorumlu devlet politikaları yürüten bakanlık

Belarus Kültür Bakanlığı, Belarus'ta kültür işlerinden sorumlu devlet politikaları yürüten bakanlık. 28 Eylül 2017'de Yuri Pavloviç Bondar göreve getirildi.

Aylana Küjüget - Tıva yazar, araştırmacı. Kültür Bilimi Doktoru, Sanat Eleştirisi Adayı, Tıvanın Sosyal Bilimler Enstitüsü Baş Araştırmacısı, Tuva Devlet Üniversitesi Felsefe Bölümü profesörü, Tıva Cumhuriyeti Eğitim Onurlu İşçisi.

<span class="mw-page-title-main">Tıva Ulusal Müzesi</span>

Tıva Cumhuriyeti'nin Aldan-Maadır adlı milli müzesi — Tıvanın devlet müzesi, bilim araştırmalarının inceleme yeri, Tıva'nın tarihinin ve kültürünün eserlerinin gösterim yeri.

Aleksey Çırgal-ool, Tıva kökenli Rusyalı sanatçı. Tıva,Sovyet bestekarı, aktör ve öğretmen. Sovyetler Birliği halk sanatçısı(1984). Onu ilk profesyonel Tıva bestekarı adlandırırlar.

İgor Köşkendey; 1978 yılının Mayıs 9-da Tıva'da Ulug-Kem'e bağlı Arıskan köyünde doğmuştur – Tıva Cumhuriyeti'nin ünlü şarkıcısı ve bilinen höömeycisidir.

Kızıl-ool SANÇI Dongakoğlu — Tıva ÖSSC'nin kültürünün önemli işçisi. Övür'ün höömey-sıgıt okulundan, sıgıtçı-höömeyci, şair,besteci, halkın arasında “Аrtist” unvanlı - Kızıl-ool Dongakoğlu Sançı tüm yönleriyle mütekamil, zeki-akıllı, yetenekli kişi.

Höömey Günü veya Höömey bayramı, Tıva Cumhuriyeti'nde her 17 Ağustos günü kutlanan, eşsiz boğaz şarkı söyleme sanatına adanmış bir bayramdır. Tuva Cumhuriyeti'nin kültürel mirası haline geldi.

Tıva Halk Hömeycisi — Tıva ulusal müzik sanatı "höömey"de(boğazdan şarkı söyleme sanatı) onursal bir unvandır. Unvan, Kar Amacı Gütmeyen Kamu Kuruluşu olan "Tıva Cumhuriyeti Höömey Söyleyen Boğaz Sanatçıları Birliği", Tuva Cumhuriyeti Kültür Bakanlığı ve Tuva Cumhuriyeti Hükûmeti'nin kararı ile Tuva Cumhuriyeti Başkanı Kararnamesi ile atanır.

Tıva Ulusal Orkestrası — Sibirya'nın güney ucunda yer alan Tıva Cumhuriyeti'nin gelişmiş tarihini yansıtır. Yüzyıllar boyunca Tıva, Çin ve Moğol imparatorluklarının bir işgal alanı olmuştur. Din başta olmak üzere Moğolistan ile birçok kültürel bağı paylaşmaktadır. Tıva, 1944 yılında Sovyetler Birliği'ne işgaline maruz kaldı ve Tıva şimdi Rusya Federasyonu'nun içinde özerk cumhuriyettir.

Hürgülek Bayıskılanovna Kongar, Tıva şarkıcı, tiyatro oyuncusu ve Rusya Federasyonu halk sanatçısı.

<span class="mw-page-title-main">Çaa-Suur (sum)</span>

Çaa-Suur sumu — Tuva Cumhuriyeti'nde Övür kojuununa bağlı kırsal yerleşim statüsünde bir belediye idari birimidir. Sınır bölgesinde yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Şınaa (sum)</span>

Şınaa sumu — Tuva Cumhuriyeti'nde Teregöl kojuununa bağlı kırsal yerleşim statüsünde bir belediye idari birimidir.