İçeriğe atla

Türkiye'de belediye başkanı

Belediye başkanı, belediye idaresinin başı ve belediye tüzel kişiliğinin temsilcisidir. Belediye başkanı, ilgili kanunda gösterilen esas ve usullere göre seçilir. Belediye başkanı, görevinin devamı süresince siyasi partilerin yönetim ve denetim organlarında görev alamaz, profesyonel spor kulüplerinin başkanlığını yapamaz ve yönetiminde bulunamaz.

Belediye başkanının görev ve yetkileri

Madde 38: Belediye başkanının görev ve yetkileri şunlardır;

  1. Belediye teşkilâtının en üst amiri olarak belediye teşkilâtını sevk ve idare etmek, belediyenin hak ve menfaatlerini korumak.
  1. Belediyeyi Devlet dairelerinde ve törenlerde, davacı veya davalı olarak da yargı yerlerinde temsil etmek veya vekil tayin etmek.
  2. Meclise ve encümene başkanlık etmek.
  3. Belediyenin taşınır ve taşınmaz mallarını idare etmek.
  4. Belediyenin gelir ve alacaklarını takip ve tahsil etmek.
  5. Yetkili organların kararını almak şartıyla sözleşme yapmak.
  6. Meclis ve encümen kararlarını uygulamak.
  7. Bütçeyi uygulamak, bütçede meclis ve encümenin yetkisi dışındaki aktarmalara onay vermek.
  8. Belediye personelini atamak.
  9. Belediye ve bağlı kuruluşları ile işletmelerini denetlemek.
  10. Şartsız bağışları kabul etmek.
  11. Belde halkının huzur, esenlik, sağlık ve mutluluğu için gereken önlemleri almak.
  12. Bütçede yoksul ve muhtaçlar için ayrılan ödeneği kullanmak, engellilere yönelik hizmetleri yürütmek ve engelliler merkezini oluşturmak.
  13. Kanunlarla belediyeye verilen ve belediye meclisi veya belediye encümeni kararını gerektirmeyen görevleri yapmak ve yetkileri kullanmak.

Madde 39: Belediye başkanına nüfusu;

  1. 10.000'e kadar olan beldelerde 60.000,
  2. 10.001'den 50.000'e kadar olan beldelerde 70.000,
  3. 50.001'den 100.000'e kadar olan beldelerde 90.000,
  4. 100.001'den 250.000'e kadar olan beldelerde 110.000,
  5. 250.001'den 500.000'e kadar olan beldelerde 130.000,
  6. 500.001'den 1.000.000'a kadar olan beldelerde 150.000,
  7. 1.000.001'den 2.000.000'a kadar olan beldelerde 190.000,
  8. 2.000.001'den fazla olan beldelerde 230.000,

Gösterge rakamının Devlet memurları için belirlenen aylık katsayı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda aylık brüt ödenek ödenir. Belediye başkanının görevli, izinli ve hasta bulunduğu sürelerde ödeneği kesilmez. Belediye başkanlığı yapmış olanların, personel kanunlarına tabi bir kadroya atanmaları halinde belediye başkanlığında geçen süreleri memuriyette geçmiş sayılır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu uyarınca Devlet memurları ile bakmakla yükümlü bulundukları için uygulanan sosyal hak ve yardımlar, aynı esas ve usullere göre belediye başkanları ile bakmakla yükümlü bulundukları için de uygular.

Görevdeki belediye başkanlarının listesi

İl plaka kodu Belediye Başkan Görev başlangıcı Partisi
01Adana Büyükşehir Belediye BaşkanıZeydan Karalar11 Nisan 2019CHP
02Adıyaman Belediye BaşkanıSüleyman Kılınç2 Nisan 2019AK Parti
03Afyonkarahisar Belediye BaşkanıMehmet Zeybek15 Nisan 2019AK Parti
04Ağrı Belediye BaşkanıMetin Karadoğan24 Mart 2023AK Parti
05Amasya Belediye BaşkanıBayram Çelik24 Mart 2023MHP
06Ankara Büyükşehir Belediye BaşkanıMansur Yavaş8 Nisan 2019CHP
07Antalya Büyükşehir Belediye BaşkanıMuhittin Böcek8 Nisan 2019CHP
08Artvin Belediye BaşkanıDemirhan Elçin3 Nisan 2019İYİ Parti
09Aydın Büyükşehir Belediye BaşkanıÖzlem Çerçioğlu30 Mart 2009CHP
10Balıkesir Büyükşehir Belediye BaşkanıYücel Yılmaz8 Nisan 2019AK Parti
11Bilecik Belediye BaşkanıSemih Şahin4 Nisan 2019CHP
12Bingöl Belediye BaşkanıErdal Arıkan5 Nisan 2019AK Parti
13Bitlis Belediye BaşkanıNesrullah Tanğlay12 Nisan 2019AK Parti
14Bolu Belediye BaşkanıTanju Özcan5 Nisan 2019*CHP
15Burdur Belediye BaşkanıAli Orkun Ercengiz30 Mart 2014CHP
16Bursa Büyükşehir Belediye BaşkanıAlinur Aktaş2 Kasım 2017AK Parti
17Çanakkale Belediye BaşkanıÜlgür GökhanAğustos 2002CHP
18Çankırı Belediye Başkanıİsmail Hakkı Esen4 Nisan 2019MHP
19Çorum Belediye BaşkanıHalil İbrahim Aşgın5 Nisan 2019AK Parti
20Denizli Büyükşehir Belediye BaşkanıOsman Zolan16 Mart 2011AK Parti
21Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkan V.Ali İhsan Su18 Mayıs 2022BAĞIMSIZ Diyarbakır Valisi
22Edirne Belediye BaşkanıRecep Gürkan30 Mart 2014CHP
23Elazığ Belediye BaşkanıŞahin Şerifoğulları3 Nisan 2019AK Parti
24Erzincan Belediye BaşkanıBekir Aksun3 Nisan 2019MHP
25Erzurum Büyükşehir Belediye BaşkanıMehmet Sekmen30 Mart 2014AK Parti
26Eskişehir Büyükşehir Belediye BaşkanıYılmaz Büyükerşen18 Nisan 1999CHP
27Gaziantep Büyükşehir Belediye BaşkanıFatma Şahin7 Nisan 2014AK Parti
28Giresun Belediye BaşkanıAytekin Şenlikoğlu8 Nisan 2019AK Parti
29Gümüşhane Belediye BaşkanıErcan Çimen4 Nisan 2014AK Parti
30Hakkâri Belediye Başkan V.İdris Akbıyık17 Ekim 2019BAĞIMSIZ Hakkâri Valisi
31Hatay Büyükşehir Belediye BaşkanıLütfü Savaş30 Mart 2014CHP
32Isparta Belediye BaşkanıŞükrü Başdeğirmen4 Nisan 2019AK Parti
33Mersin Büyükşehir Belediye BaşkanıVahap Seçer8 Nisan 2019CHP
34İstanbul Büyükşehir Belediye BaşkanıEkrem İmamoğlu27 Haziran 2019CHP
35İzmir Büyükşehir Belediye BaşkanıTunç Soyer8 Nisan 2019CHP
36Kars Belediye Başkan V.Türker Öksüz2 Ekim 2020BAĞIMSIZ Kars Valisi
37Kastamonu Belediye BaşkanıGalip Vidinlioğlu5 Nisan 2019MHP
38Kayseri Büyükşehir Belediye BaşkanıMemduh Büyükkılıç3 Nisan 2019AK Parti
39Kırklareli Belediye BaşkanıMehmet Siyam Kesimoğlu30 Mart 2014CHP
40Kırşehir Belediye BaşkanıSelahattin Ekicioğlu3 Nisan 2019CHP
41Kocaeli Büyükşehir Belediye BaşkanıTahir Büyükakın4 Nisan 2019AK Parti
 
İl plaka kodu Belediye Başkan Görev başlangıcı Partisi
42Konya Büyükşehir Belediye BaşkanıUğur İbrahim Altay3 Mayıs 2018AK Parti
43Kütahya Belediye BaşkanıAlim Işık5 Nisan 2019MHP
44Malatya Büyükşehir Belediye BaşkanıSelahattin Gürkan5 Nisan 2019AK Parti
45Manisa Büyükşehir Belediye BaşkanıCengiz Ergün29 Mart 2009MHP
46Kahramanmaraş Büyükşehir Belediye BaşkanıHayrettin Güngör10 Nisan 2019AK Parti
47Mardin Büyükşehir Belediye Başkan V.Mahmut Demirtaş15 Haziran 2020BAĞIMSIZ Mardin Valisi
48Muğla Büyükşehir Belediye BaşkanıOsman Gürün18 Nisan 1999CHP
49Muş Belediye BaşkanıFeyat Asya2 Nisan 2014AK Parti
50Nevşehir Belediye BaşkanıMehmet Savran4 Şubat 2021AK Parti
51Niğde Belediye BaşkanıEmrah Özdemir3 Nisan 2019AK Parti
52Ordu Büyükşehir Belediye BaşkanıMehmet Hilmi Güler1 Nisan 2019AK Parti
53Rize Belediye BaşkanıRahmi Metin3 Nisan 2019AK Parti
54Sakarya Büyükşehir Belediye BaşkanıEkrem Yüce5 Nisan 2019AK Parti
55Samsun Büyükşehir Belediye BaşkanıMustafa Demir11 Nisan 2019AK Parti
56Siirt Belediye Başkan V.Osman Hacıbektaşoğlu10 Haziran 2020BAĞIMSIZ Siirt Valisi
57Sinop Belediye BaşkanıBarış Ayhan3 Nisan 2019CHP
58Sivas Belediye BaşkanıHilmi Bilgin4 Nisan 2019AK Parti
59Tekirdağ Büyükşehir Belediye BaşkanıKadir Albayrak1 Nisan 2014CHP
60Tokat Belediye BaşkanıEyüp Eroğlu30 Mart 2014AK Parti
61Trabzon Büyükşehir Belediye BaşkanıMurat Zorluoğlu5 Nisan 2019AK Parti
62Tunceli Belediye BaşkanıFatih Mehmet Maçoğlu5 Nisan 2019TKP
63Şanlıurfa Büyükşehir Belediye BaşkanıZeynel Abidin Beyazgül5 Nisan 2019AK Parti
64Uşak Belediye BaşkanıMehmet Çakın9 Nisan 2019AK Parti
65Van Büyükşehir Belediye Başkan V.Ozan Balcı18 Mayıs 2022BAĞIMSIZ Van Valisi
66Yozgat Belediye BaşkanıCelal Köse4 Nisan 2019AK Parti
67Zonguldak Belediye BaşkanıÖmer Selim Alan5 Nisan 2019AK Parti
68Aksaray Belediye BaşkanıEvren Dinçer15 Nisan 2019AK Parti
69Bayburt Belediye BaşkanıHükmü Pekmezci4 Nisan 2019MHP
70Karaman Belediye BaşkanıSavaş Kalaycı9 Nisan 2019MHP
71Kırıkkale Belediye BaşkanıMehmet Saygılı30 Mart 2014AK Parti
72Batman Belediye Başkan V.Ekrem Canalp18 Mayıs 2022BAĞIMSIZ Batman Valisi
73Şırnak Belediye BaşkanıMehmet Yarka2 Nisan 2019AK Parti
74Bartın Belediye BaşkanıHüseyin Fahri Fırıncıoğlu24 Mart 2023MHP
75Ardahan Belediye BaşkanıFaruk Demir6 Nisan 2019CHP
76Iğdır Belediye Başkan V.Hüseyin Engin Sarıibrahim10 Haziran 2020BAĞIMSIZ Iğdır Valisi
77Yalova Belediye BaşkanıMustafa Tutuk6 Mart 2020AK Parti
78Karabük Belediye BaşkanıRafet Vergili29 Mart 2009MHP
79Kilis Belediye BaşkanıServet Ramazan22 Ekim 2020AK Parti
80Osmaniye Belediye BaşkanıKadir Kara29 Mart 2009MHP
81Düzce Belediye BaşkanıFaruk Özlü5 Nisan 2019AK Parti

Kaynakça

  • 5393 sayılı Belediyeler Kanunu

İlgili Araştırma Makaleleri

İl, Türkiye Cumhuriyeti'nin taşra teşkilatlanmasında en büyük mülkî yönetim birimi. Osmanlı Devleti'nde uygulanan vilayet sisteminin Türkiye'de ilkin sistem olarak, 1960'ta da isim olarak güncellenmesi ile bu şekli ve ismi almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Avrupa Komisyonu</span> Avrupa Birliğinin yürütme organı

Avrupa Komisyonu ya da tam adıyla Avrupa Toplulukları Komisyonu, yaklaşık 16.000 personelle desteklenip 27 komisyon üyesinden oluşan Avrupa Birliği politikalarının tasarlayıcısı ve koordinatörü, başka bir deyişle Avrupa Birliği'nin yürütme organıdır. Mevzuat önerileri hazırlayıp, Avrupa Parlamentosu ve Avrupa Birliği Bakanlar Konseyi'ne sunar. Bu organlarca hazırlanan bütçe ve programları uygulamakla yükümlüdür.

<span class="mw-page-title-main">Başkanlık sistemi</span> ülke yönetim sistemi

Başkanlık sistemi, kuvvetler ayrılığının uygulandığı sistemlerde hükûmet başkanının yasama organından ayrı bir yürütme organına liderlik ettiği bir yönetim şeklidir. Hükümet başkanı çoğu ülkede aynı zamanda devlet başkanıdır. Yasama, yürütme ve yargı ilkeleri arasında katı bir ayrılık olur. Parlamenter sisteme göre farklarından biri, yürütme ile yasama arasındaki ayrımdan dolayı hükûmet başkanının direkt halk oyuyla iktidara gelerek, seçilmiş bir yasama organının güvenini kazanmadan bunu sağlamasıdır. Parlamenter sistemde ise yürütme ile yasama arasında güçlü bir işbirliği bulunur.

<span class="mw-page-title-main">İçişleri Bakanlığı (Türkiye)</span> Türkiyede bir bakanlık

Türkiye Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı, Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak çalışan, genellikle güvenlik ve asayiş ile iller idaresinden sorumlu olan bakanlık. Başında 2023 yılından beri Ali Yerlikaya bulunmaktadır.

İl genel meclisi, il özel idaresinin karar organıdır ve ilgili kanununlarda gösterilen esas ve usullere göre ildeki seçmenler tarafından, ilçe adına seçilen üyelerden oluşur. İl genel meclisi, başkanını üyeleri arasında gizli oyla seçer. İl genel meclisi tarafından alınan kararların tam metni, en geç beş gün içinde valiye gönderilir. Valiye gönderilmeyen meclis kararları yürürlüğe girmez. Vali uygun bulmadığı meclis kararlarını bir daha görüşülmek üzere geri gönderebilir. Vali tarafından geri gönderilen meclis kararının meclisin salt çoğunluyla aynı yönde karar vermesi halinde kararın kesinleşmesi şeklindeki uygulama 2007 yılında Anayasa Mahkemesi tarafından kaldırılmıştır. Meclis, gereken halde görüş bildirir, il özel idaresinin bütçesini kabul eder. İl genel meclisleri, siyasal konularda karar alamazlar.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye cumhurbaşkanı</span> Türkiye Cumhuriyetinin devlet ve hükûmet başkanı

Türkiye Cumhuriyeti cumhurbaşkanı, Türkiye Cumhuriyeti'nin devlet ve hükûmet başkanıdır. Türkiye Büyük Millet Meclisi adına Türk Silahlı Kuvvetlerinin başkomutanlığını, Türkiye Cumhuriyeti'ni ve Türk milletinin birliğini temsil eder. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın uygulanmasını ve devlet kurumlarının uyum içinde çalışmasını temin eder. Cumhurbaşkanının görev ve yetkileri, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 104. maddesinde düzenlenmiştir.

Hükûmet başkanı veya hükûmetin başı, egemen bir devletin, federasyonel bir devletin veya özerk bir bölgenin yürütme organında en yüksek veya ikinci en yüksek yetkili kişidir. Genellikle bir kabineyi, bakanları veya sekreterleri yöneten ve yönetim departmanlarını yönlendiren bir grup olarak da kabine toplantılarına başkanlık eder. Diplomasi alanında, "hükümet başkanı" terimi, "devlet başkanı"ndan ayrılır, ancak bazı ülkelerde, örneğin Amerika Birleşik Devletleri'nde veya Türkiye'de aynı kişi olabilir.

<span class="mw-page-title-main">İller Bankası</span> Kamusal sermayeli Türk kalkınma ve yatırım bankası

İLBANK A.Ş., bütün işlemlerinde kuruluş kanunu ve özel hükümlerine bağlı, tüzel kişiliğe sahip, Türkiye Cumhuriyeti Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın ilgili kuruluşu olan bir kamu kurumudur.

Belediye başkanı, bir şehir veya kasabanın belediye hükûmetindeki en üst düzey yetkili olarak görev yapar. Dünya genelinde, bir belediye başkanının yetkileri ve sorumlulukları ile bir belediye başkanının seçimi veya diğer şekillerde görevlendirilmesi konusunda yerel yasalar ve adetler arasında geniş bir farklılık bulunmaktadır. Seçilen sistemlere bağlı olarak, bir belediye başkanı belediye hükûmetinin baş yürütme görevlisi olabilir, sadece bağımsız gücü olmayan çok üyeli bir yönetim kurulunu yönetebilir veya sadece sembolik bir rol oynayabilir. Bir belediye başkanının görev ve sorumlulukları, belediye yöneticilerini ve çalışanlarını atamak ve denetlemek, seçmenlere temel hükûmet hizmetleri sağlamak ve bir belediye yönetim organı tarafından kabul edilen yasaları ve yönetmelikleri uygulamaktır. Bir belediye başkanının seçilme seçenekleri, halk tarafından doğrudan seçilme veya seçilmiş bir yönetim kurulu veya kurul tarafından seçilme gibi seçenekleri içerebilir.

<span class="mw-page-title-main">Samsun Büyükşehir Belediyesi</span>

Samsun Büyükşehir Belediyesi, Samsun il sınırlarının belediye işlerini yürüten devlet kuruluşudur. Belediye başkanı Halit Doğan'dır.

<span class="mw-page-title-main">Washington, DC belediye başkanları listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Bu maddede Amerika Birleşik Devletleri'nin başkenti Washington, DC'nin belediye başkanlarının bir listesi yer almaktadır. 1871 yılına kadar Washington, DC; City of Washington, Georgetown ve tüzel kişiliği olmayan Washington County olarak bilinen üç ayrı belediyeden oluşmakta ve her bir belediye birbirinden bağımsız olarak yönetilmekteydi. 1871 District of Columbia Anayasası ile birlikte bu üç belediye ortadan kaldırıldı ve bunları yöneten tek bir valinin bulunduğu sistem getirildi. Üç yıl kadar süren bu sistemden 1874'te vazgeçildi ve üç üyeden oluşan Delegeler Meclisinin başkanı, ilçeyi yöneten kişi olarak belirlendi. 1975 yılına kadar bu sistem devam etti. 24 Aralık 1973'te yürürlüğe giren District of Columbia Yerleşim Yasası ile birlikte halka kendi belediye başkanını seçme hakkı verildi.

<span class="mw-page-title-main">Londra Meclisi</span>

Londra Meclisi, Büyük Londra İdaresi'nin bir parçası, Londra Belediyesi'nin aktivitelerini inceleyerek, üçte iki çoğunluk ile belediyenin yıllık bütçesini değiştirmek ve belediyenin yasa tasarısı stratejilerini reddetmek için gereken güce sahip olan seçilmiş bir zümredir. Meclis 2000 yılında kuruldu. Merkezi, Thames Nehrinin güneyinde, Tower Bridge'e yakın olan South Bank'te bulunan City Hall'dur. Meclis aynı zamanda Londralılar açısından diğer konuların önemini de inceler, bu konudaki bulguları ve tavsiyeleri yayımlar ve belediyeye bu konuda bir öneri sunar.

<span class="mw-page-title-main">Çin devlet başkanı</span> Çinin devlet başkanı

Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Başkanı Çin'in en yüksek siyasi makamıdır. 1982 Çin Anayasası'nın 62. maddesinin düzenlediği esaslara göre, Çin Ulusal Halk Kongresi tarafından Çin Ulusal Halk Kongresi Prezidyumunun önerdiği aday seçilir.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye cumhurbaşkanı yardımcısı</span> Türkiyede bir resmî makam

Türkiye cumhurbaşkanı yardımcısı, Türkiye Büyük Millet Meclisi başkanından sonra devlet protokolünde 2. sırada yer alan makamdır. Cumhurbaşkanlığı Kabinesi üyesidir. Makam, 16 Nisan 2017'de gerçekleştirilen anayasa değişikliği referandumu ile oluşturuldu ve 2018'deki cumhurbaşkanlığı seçiminden sonra yeni cumhurbaşkanının 9 Temmuz 2018'de göreve başlamasıyla yürürlüğe girdi.

<span class="mw-page-title-main">Macaristan cumhurbaşkanı</span> Macaristanın devlet başkanı

Macaristan cumhurbaşkanı, resmi olarak cumhuriyet başkanı, Macaristan'ın devlet başkanıdır. Makamın büyük ölçüde törensel bir rolü vardır, ancak aynı zamanda yasaları veto edebilir veya yasayı gözden geçirilmek üzere Anayasa Mahkemesine gönderebilir. Hükûmet bakanlarını seçmek ve yasama girişimlerine öncülük etmek gibi diğer yürütme yetkilerinin çoğu, onun yerine başbakanlık makamına verilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Maliye Bakanlığı (Azerbaycan)</span> Azerbaycan Hükûmetine bağlı bir bakanlık

Azerbaycan Cumhuriyeti Maliye Bakanlığı, Azerbaycan Cumhuriyeti'nde finans sektörünü düzenlemekten sorumlu, Azerbaycan Kabinesi'ne bağlı bir devlet kurumu. Bakanlığa Samir Şerifov başkanlık etmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Suriye başbakanı</span> Suriyenin hükûmet başkanı

Suriye başbakanı veya resmi adıyla Bakanlar Kurulu başkanı, Suriye Arap Cumhuriyeti hükûmetinin başıdır.

<span class="mw-page-title-main">2022 Kazakistan anayasa değişikliği referandumu</span>

2022 Kazakistan Anayasa Referandumu, 5 Haziran 2022 tarihinde gerçekleştirilen halk oylamasıdır. Kazakistan halkı, 2022 Ocak ayında ülkeyi sarsan büyük çaplı protestoların ardından, öncelikle Cumhurbaşkanının yetkilerini azaltmayı içeren bir anayasa değişikliğini oyladı.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye hükûmeti</span> Hükûmet

Türkiye Hükûmeti, Türkiye'nin ulusal hükûmetidir. Başkanlık temsilî demokrasisi altında üniter bir devlet ve çok partili bir sistem içinde Anayasal bir cumhuriyet olarak yönetilir. Hükûmet terimi, toplu kurumlar kümesi veya özellikle Kabine (yürütme) anlamına gelebilir.

<span class="mw-page-title-main">Hayrettin Güngör</span> Kahramanmaraş Büyükşehir Belediye Başkanı

Hayrettin Güngör, Türk siyasetçi. 2019-2024 yılları arasında Kahramanmaraş Büyükşehir Belediye Başkanı olarak görev yaptı.