İçeriğe atla

Tülay Hatimoğulları

Tülay Hatimoğulları
Hatimoğulları, Ekim 2023'te konuşma yaparken.
Türkiye Büyük Millet Meclisi
27 ve 28. Dönem Milletvekili
Görevde
Makama geliş
7 Temmuz 2018
Seçim bölgesi2018 - Adana
2023 - Adana
DEM Parti Eş Genel Başkanı
Görevde
Makama geliş
15 Ekim 2023
Tuncer Bakırhan ile birlikte
Yerine geldiğiÇiğdem Kılıçgün Uçar
İbrahim Akın
SYKP Eş Genel Başkanı
Görev süresi
25-26 Haziran 2016 - 13-14 Ekim 2018
Ahmet Kaya ile birlikte
Yerine geldiğiNejla Kurul
Tuncay Yılmaz
Yerine gelenCanan Yüce
Cavit Uğur
Kişisel bilgiler
Doğum 1977 (46-47 yaşında)
Samandağ, Hatay, Türkiye
Partisi DEM Parti
(2023-günümüz)
Diğer siyasi
bağlantıları
SYKP
(2013-2018)
HDP
(2018-2023)
Emek ve Özgürlük İttifakı
(2022-günümüz)
Evlilik(ler) Talat Oruç
Bitirdiği okul Anadolu Üniversitesi İktisat Fakültesi
Mesleği İktisatçı, siyasetçi
İmzası

Tülay Hatimoğulları Oruç (d. 1977; Samandağ), Arap asıllı Türk ekonomist, siyasetçi ve DEM Parti eş genel başkanı. TBMM 27 ve 28. dönem Adana milletvekilidir ve TBMM Dışişleri Komisyonu üyesidir.[1]

İlk yılları

1977 yılında Hatay'ın Samandağ ilçesinde doğdu. Arap Alevi bir aileye mensuptur.[2] Lise yıllarından itibaren siyasetle ilgilendi, sosyalist görüşü benimsedi.[2] Yükseköğrenimini Anadolu Üniversitesi İktisat Fakültesinde tamamladı.[3]

Arap kültürünün ve Arap dilinin canlanması için çeşitli çalışmalar yürüttü. 1995'te Arapça müzik ve tiyatro faaliyetleri de yapan Çağdaş Sanat Atölyesi'nin kurucularından birisi oldu;[4] 2015'te Ortadoğu Arap Halkları Araştırma Enstitüsünün kuruluşunda ve yönetiminde yer aldı. Feminist hareketler içinde yer aldı. AMARGİ Kadın Akademisinin kuruluşunda (2000) ve Kadın Emeği Kolektifinin (2007) örgütlenme çalışmalarında yer aldı.[2]

Siyasi kariyeri

Hatimoğulları, kendi anadili olan Çukurova Arapçası ile konuşma veriyor.

Kürt sorununa çözüm bulmak üzere çalışan sivil bir girişim olan Türkiye Barış Meclisi çalışmalarında bulundu. 2011'de Ankara'da kurulan Halkların Demokratik Kongresinde (HDK); 2016'da siyasi partilerden bağımsız bir hareket olan Demokrasi İçin Birlik Hareketi (DBH) platformunda yer aldı. Sosyalist Yeniden Kuruluş Partisinin (SYKP) 2013 yılındaki kuruluş çalışmalarına katıldı; Halkların Demokratik Partisinin bileşenlerinden olan bu partinin merkez yönetim kurulu üyeliği yaptı ve 2016-2018 yılları arasında SYKP’nin eş genel başkanlığını yürüttü.

24 Haziran 2018'de genel seçimde HDP Adana milletvekili olarak meclise girdi. Mecliste Dışişleri Komisyonu üyesi olarak çalıştı.[5] Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı Bekir Şahin'in 17 Mart 2021 tarihinde, kendisi ve diğer 686 siyasetçi için beş yıllık siyasi faaliyet yasağı talebiyle Anayasa Mahkemesinde dava açtı.[6]

Oruç, 3 Temmuz 2022 tarihinde gerçekleşen HDP Büyük Kongresi'nde Merkez Yönetim Kurulu (MYK) üyesi odu. Partide Halklar ve İnançlar Komisyonundan Sorumlu Eş Genel Başkan Yardımcısı olarak çalıştı. 14 Mayıs 2023'te yapılan Türkiye genel seçimlerinde Yeşil Sol Partiden Adana milletvekili seçildi.[7]

Siyasi görüşleri

Oruç, HDP'nin Din ve İnanç Komisyonu eş başkanı olarak,[8] Türkiye'deki azınlıkların kültürel haklarının 1923 tarihli Lozan Antlaşması'na göre korunmasını savunmaktadır.[9] Türk askerlerinin Libya'ya gönderilmesine karşı çıkmıştır.[10] Ayrıca, Kasım 2021'de kendisi, HDP'li Garo Paylan ve Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar arasında üçlü bir tartışma açarak Kürdistan'ın varlığını iddia etmiştir.[11] Mayıs 2022'de Kürt sanatçıların çeşitli performansları yasaklandığında, hükûmetten bu tür performansları yasaklayan bir emir olup olmadığı konusunda bilgi talep etti.[12]

Yaptığı bir açıklamada Orta Doğu'da sınırların değişmesine ve iddiaya göre Irak'ta bir Kürt devletinin kurulmasına karşı olduğunu belirtmiştir. Bunun sonucunda DEM Parti seçmeninden ve Kürt asıllı vatandaşlardan yoğun eleştiri ve istifa çağrısı alan Hatimoğulları'na DEM Parti yaptığı açıklamayla destek vermiştir.[13][14][15]

Kaynakça

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 10 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Şubat 2021. 
  2. ^ a b c "Arap, Alevi, Sosyalist, Feminist Bir Vekil Adayı". Bianet. 8 Haziran 2018. 17 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ "Tülay Hatımoğulları Oruç". www.biyografya.com (İngilizce). 17 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ağustos 2021. 
  4. ^ "Tülay Hatimoğulları Oruç Kimdir". Bernamegeh. 5 Nisan 2022. 5 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Haziran 2023. 
  5. ^ "TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ". TBMM. 6 Nisan 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Nisan 2023. 
  6. ^ "HDP indictment seeks political ban for 687 members, including Demirtaş, Buldan and Sancar". Bianet. 18 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Mart 2021. 
  7. ^ Türkiye, Sputnik (3 Haziran 2023). "YSP'nin Meclis başkanı adayı Tülay Hatimoğulları Oruç olacak". Sputnik Türkiye. 4 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Mart 2024. 
  8. ^ SCF (3 Ağustos 2021). "Pro-Kurdish party calls on Turkey to recognize Yazidi massacre as genocide". Stockholm Center for Freedom (İngilizce). 3 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ağustos 2021. 
  9. ^ "Christian Cemetery in Hatay Shown as 'Green Space' in Zoning Plan". SAT-7 TÜRK HABER. 23 Aralık 2019. 27 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ağustos 2021. 
  10. ^ "Turkish parliament approves motion on sending troops to Libya". Gazete Duvar. 1 Şubat 2020. 11 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ağustos 2021. 
  11. ^ "Turkish Defense Minister denies existence of Iraqi Kurdistan". Gazete Duvar. 17 Kasım 2021. 17 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Kasım 2021. 
  12. ^ Ertan, Nazlan (26 Mayıs 2022). "AKP municipalities tone down the volume on Kurd-Pop in Turkey - Al-Monitor: The Pulse of the Middle East". Al-Monitor (İngilizce). 26 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Mayıs 2022. 
  13. ^ "Hatimoğulları'na yönelik ırkçı ve cinsiyetçi saldırıları en güçlü şekilde kınıyoruz". demparti.org.tr. Erişim tarihi: 12 Ekim 2024. 
  14. ^ "Hatimoğulları: Gelin, sınır tanımadan evrensel bir barış hareketini örgütleyelim ve barışı inşa edelim". demparti.org.tr. Erişim tarihi: 12 Ekim 2024. 
  15. ^ "DEM Parti'den "Tülay Hatimoğulları" açıklaması: Başlatılan bu linç kampanyası ırkçı, karanlık ve alçakça bir saldırı dalgasının parçası". T24. Erişim tarihi: 12 Ekim 2024. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ertuğrul Kürkcü</span> Türk siyasetçi

Ertuğrul Kürkcü, Türk sosyalist aktivist, yayıncı ve yazar. Halkların Demokratik Partisi (HDP) Onursal Başkanı, Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi (AKPM) Onursal Üyesi ve İlerici Enternasyonal Danışma Kurulu Üyesidir.

<span class="mw-page-title-main">Pervin Buldan</span> Türk siyasetçi

Pervin Buldan, Türk siyasetçidir. Halkların Demokratik Partisi eş genel başkanıydı. TBMM'de 23., 24. dönem Iğdır; 25, 26 ve 27. dönem İstanbul milletvekilidir. Iğdır'ın ilk kadın milletvekilidir.

<span class="mw-page-title-main">Kürt milliyetçiliği</span> siyasal ideoloji

Kürt milliyetçiliği, Kürtlerde, halk olma bilincinin kültürel ve siyasal eyleme yönlendirilmesini ifade eden kavramdır. Kürtlerin çoğunluk olduğu toprakları Kürdistan olarak tanımlayan ve bağımsız bir Kürt devleti kurulmasını savunan siyasi hareket olmakla birlikte, Kürtlerin yaşadıkları topraklarda diğer etnik gruplar ile eşit haklara sahip olmasını, Kürtçenin resmî dil ve eğitim dili olmasını savunan siyasi görüştür.

<span class="mw-page-title-main">Ayhan Bilgen</span> Türk siyasetçi

Ayhan Bilgen, Türk gazeteci ve siyasetçidir. Halkların Demokratik Partisinden eski Kars belediye başkanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Halkların Demokratik Partisi</span> Türkiyede bir siyasi parti

Halkların Demokratik Partisi, 15 Ekim 2012 tarihinde kurulan ve Türkiye'de faaliyet gösteren siyasi partidir. Parti tüzüğüne göre resmî kısaltması "HDP" şeklindedir. Simgesi gövde bölümü iki adet elden oluşan ağaç tasviridir. Eş genel başkanları Cahit Kırkkazak ve Sultan Özcan'dır.

<span class="mw-page-title-main">Sosyalist Yeniden Kuruluş Partisi</span> Türkiyede bir siyasi parti

Sosyalist Yeniden Kuruluş Partisi, 4 sosyalist örgüt ve birçok bağımsız kişinin içerisinde yer aldığı sürdürülen ortak program etrafında ortak bir parti kurma çalışmalarının sonucunda 24 Haziran 2013 tarihinde kuruluşu ilan edilen Marksist-Leninist parti. Kısaltması "SYKP" şeklindedir.

<span class="mw-page-title-main">Halkların Demokratik Kongresi</span> Türkiyede bir siyasi ittifak

Halkların Demokratik Kongresi, kısa adıyla HDK 15 Ekim 2011 yılında Ankara'da kuruldu.

Mustafa Kahya, Türk siyasetçi. Sosyalist Yeniden Kuruluş Partisi'nin kurucusu. Hayatının büyük bir çoğunluğunu Türkiye Sosyalist Hareketi içerisindeki Kurtuluş Hareketi'nde ve hareketin içerisinde yer aldığı örgütlenmelerde geçirdi.

<span class="mw-page-title-main">Ayşe Acar Başaran</span> Türk politikacı

Ayşe Acar Başaran, Kürt asıllı Türk avukat ve siyasetçi. Haziran 2015, Kasım 2015 ve 2018 Türkiye genel seçimlerinde Halkların Demokratik Partisi (HDP) Batman milletvekili olarak meclise girdi. Şubat 2020'deki 4. HDP Parti Konferansı'nda HDP Kadın Meclisi sözcülüğüne getirilmiştir.

Gadir-i Hum Bayramı Şii Müslümanlar ve Arap Alevileri tarafından kutlanan bir dini bayramdır. Bu bayram, İslam peygamberi Muhammed'in Ali bin Ebu Talib'i halefi olarak atadığı gün olduğuna inanılan 18 Zilhicce'de kutlanır.

TBMM 27. dönem milletvekilleri listesi, Türkiye Büyük Millet Meclisinin 27. döneminde görev yapan, 24 Haziran 2018 tarihinde seçilen milletvekillerinin listesidir.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye İşçi Partisi (2017)</span> Türkiyede bir siyasi parti

Türkiye İşçi Partisi, 7 Kasım 2017 tarihinde Erkan Baş ve Barış Atay liderliğinde kurulan ve Türkiye'de faaliyet gösteren bir siyasi partidir. Parti tüzüğüne göre resmî kısaltması "TİP" şeklindedir. Simgesi iç içe geçmiş çark, başak ve yıldızdır. TBMM'de 3 milletvekili bulunmaktadır. Genel başkanı Erkan Baş'tır. 25 Ağustos 2022 tarihinden beri Emek ve Özgürlük İttifakı bileşenidir.

<span class="mw-page-title-main">Kemal Bülbül</span> Türk öğretmen ve siyasetçi

Kemal Bülbül, Kürt asıllı Türk öğretmen, siyasetçi ve TBMM 27. dönem HDP Antalya milletvekilidir.

<span class="mw-page-title-main">Salihe Aydeniz</span> Türk siyasetçi

Salihe Aydeniz, Kürt asıllı Türk siyasetçi; 27. dönem Diyarbakır, 28. dönem Mardin milletvekilidir.

<span class="mw-page-title-main">Emek ve Özgürlük İttifakı</span> Türkiyede bir seçim ittifakı

Emek ve Özgürlük İttifakı, Türkiye'de 2023 genel seçimleri için 25 Ağustos 2022 tarihinde kurulmuş bir siyasi ittifaktır. Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi, Türkiye İşçi Partisi (TİP), Emek Partisi (EMEP), Demokratik Bölgeler Partisi (DBP), Emekçi Hareket Partisi (EHP), Toplumsal Özgürlük Partisi (TÖP), Halkların Demokratik Partisi (HDP) ve Sosyalist Meclisler Federasyonu (SMF) ittifakta yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Devrim Hareketi</span> Türkiyede bir siyasi parti

Devrim Hareketi, Türkiye'de faaliyet gösteren bir siyasi partidir. Simgesi içinde beyaz yıldız olan kırmızı dairenin üzerinde kırmızı oktur. Fikir Kulüpleri Federasyonu'nun kuruluşunun başını çektiği Devrim Hareketi, "Bize Devrim Gerek!" başlıklı bildirisiyle halka duyrulmuştur. Bildiride laiklik, sosyalizm ve cumhuriyet vurguları yapılmış, devrim çağrısında bulunulmuştur.

Keziban Konukcu Kok, Türk mühendis, öğretmen ve siyasetçidir. 28. dönem TBMM'de Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi İstanbul milletvekilidir.

Cengiz Çiçek, avukat ve siyasetçi. 28. dönem TBMM İstanbul milletvekilidir.

<span class="mw-page-title-main">Ferit Şenyaşar</span>

Ferit Şenyaşar, siyasetçi. TBMM 28. dönem Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi Şanlıurfa milletvekilidir.

<span class="mw-page-title-main">Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi</span> Türkiyede bir siyasi parti

Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi, resmî kısaltmasıyla DEM Parti, veya eskiden bilinen adıyla Yeşiller ve Sol Gelecek Partisi ; 25 Kasım 2012 tarihinde Eşitlik ve Demokrasi Partisi ile Yeşiller Partisi'nin birleşmesiyle kurulan ve Türkiye'de faaliyet gösteren bir siyasi partidir. Eş genel başkanları Tülay Hatimoğulları ve Tuncer Bakırhan'dır. TBMM'de 57 milletvekili ile temsil edilmektedir. Parti, kendini "sol özgürlükçü" fikirleri ağırlıkla benimseyen bir siyasi parti olarak tanımlamaktadır. Simgesi ağaç, güneş ve insan biçiminden oluşmaktadır.