İçeriğe atla

Trachemys scripta elegans

Kızıl yanaklı su kaplumbağası
Korunma durumu
Biyolojik sınıflandırma
Üst âlem: Eukaryota
Âlem: Animalia
Şube: Chordata
Alt şube: Vertebrata
İnfa şube: Gnathostomata
Üst sınıf: Tetrapoda
Sınıf: Reptilia
Takım: Testudines
(Kaplumbağalar)
Familya: Emydidae
Cins: Trachemys
Tür: T. scripta
Trachemys scripta elegans
Wied-Neuwied, 1839

Kızıl yanaklı su kaplumbağası (Trachemys scripta elegans), Emydidae familyasına ait bir kaplumbağa alt türüdür. Kırmızı yanaklı su kaplumbağası veya Singapur kaplumbağası olarak da bilinen bu tür ve alt türleri Amfibik bir yaşama sahiptir ve evcil hayvan olarak dünyanın dört bir yanına yayılmıştır.[1]

Kafalarının yan kısmında, bu türe adını da veren kırmızı, turuncu renkte şeritler vardır. Sarı şeritler olan alt türü Trachemys scripta scripta olarak bilinmektedir. Fiziksel yapıları ve bakımları alt türleriyle farklılık göstermez. Her ne kadar Türkiye'de Singapur kaplumbağası olarak bilinse de anavatanları Kuzey Amerika’nın güney bölgeleri olan, Florida ve Meksika’dır. Bugün milyonlarca kızıl yanaklı su kaplumbağasına ev hayvanı olarak evlerde bakılmaktadır. Evlerde bakılanlardan bazıları çeşitli nedenlerle yerleşim yerleri çevresindeki sulara bırakıldığından, anavatanı dışındaki pek çok yerde de yabani olarak yaşayan örnekleri mevcuttur. Bu yüzden dünya üzerinde geniş bir alana yayılmışlardır.

Genel Özellikleri

Ayırt edici özelliği, yanaklarındaki kırmızı, turuncu veya sarı tonlarındaki lekelerdir. Bu tür yaklaşık 1,5 kg’lık bir ağırlığa ve dişiler 35 cm, erkekleri ise 25 cm'e kadar bir uzunluğa ulaşırlar. Sağlıklı bir ‘kızıl yanaklı’ kaplumbağa akvaryumda beslendiğinde 30 yıl yaşayabilir. Bu sürede yavaşça büyür. Yaşamının ilk yılında 5–7 cm büyür. İkinci yılında ise 7–11 cm bir uzunluğa ulaşır. Üç yaşa gelince erkek 8–12 cm, dişi ise 9–15 cm büyüklükte olur. Dördüncü yılında ise erkek 10–14 cm, dişi ise 13–18 cm uzunluğa ulaşır. Beş yaşında bir erkek kaplumbağa 13 cm, dişi ise 17 cm büyüklüktedir. Büyüme hızı doğru bakıma ve beslenmeye bağlıdır. Ancak bu büyüklükler beslenme, bakım koşulları ve güneş görme ile oldukça farklılık gösterebilir.

Cinsiyet

Dişilerde kloaka kuyruk kökünde son bulur, erkeklerde daha uzaktadır ve erkeklerin kuyrukları daha kalındır, erkeklerde çiftleşmeyi kolaylaştırmak için karındaki kabuk çöküktür ve daha serttir ayrıca dişide kabuk altındaki desenler hem küçük hem de birbiriyle bağımsız desenlerdir erkekte ise bu desenler birbiriyle kaynaşmış ve daha büyüktür. Bunun yanında kaplumbağa 10 – 12 cm'ye ulaşmadan, yani 2-4 yaşına kadar cinsiyetinin anlaşılması oldukça zordur. 2 yaşına gelen erkek kaplumbağanın kuyruğunun epeyce daha uzadığı ve kalınlaştığı fark edilmektedir.

Evcilleştirme

Yaygın bir evcil hayvan olan su kaplumbağaları, adının vurguladığının aksine yalnız suda yaşayan canlılar değildir. Amfibik yaşayışlı bu canlılar belirli iklim şartlarına bağımlı olduğundan kontrollü bir ortamın sağlanabileceği teraryumlarda bakılmalıdır. Egzersiz ihtiyaçlarını su içinde giderseler de, kuru bir zeminde dinlenme ve uyuma ihtiyacı da duyarlar. Ayrıca, kuru ve soğuk hava kolayca hasta olmalarına yol açabilir.[2]

Genel Bakım

Küçük fanuslarda veya petshoplarda satılan plastik kaplarda beslenmeye çalışıldığında kısa sürede ölür. Bakımı kolay zannedilse de aslında oldukça özen isteyen bir iştir. Ortamlarına ve besinlerine dikkat edilmesi sağlıklarını doğrudan etkiler. Çoğu su kaplumbağası gibi kızıl yanaklı su kaplumbağası da omnivordur ve hem hayvansal hem de bitkisel besinleri tüketebilir. Zengin ve ihtiyacına uygun beslenmesi maksadıyla kıvırcık gibi taze bitki ve canlı yemle de beslemek mümkündür. Beslenmesi için kaliteli ve zengin karışımlardan imal edilmiş hazır yemler kullanılabilir. Özel vitamin takviyesi ve öğünlerinin kurutulmuş karides ile taze yemlerle zenginleştirilmesi şartıyla yeterli bir beslenme sağlanır.[1] Diyetleri yaşlarına göre farklılık gösterir.

Bu canlılar sıcaklığa ve neme karşı oldukça hassastır. Teraryumda termostatlı ısıtıcılar ve havayı nemlendirecek tertibat bulundurulmalıdır. Yetersiz ortamlarda teraryumu çok çabuk kirleten hayvanlardır. Eğer çok sık su değişimi yapmak istenmiyorsa su miktarı çok olmalı ve bir su filtresi kullanılmalıdır.[2]

Ayrıca bakınız

Notlar

  1. ^ a b "Teraryum Host — Kaplumbağalar". 15 Aralık 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2012. 
  2. ^ a b "Teraryum Host — Kaplumbağamıza bir yuva hazırlayalım mı?". 2 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2012. 

Dış bağlantılar

Teraryum Host (Türkçe)

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Bayağı kızılkuyruk</span>

Âdî kızılkuyruk ya da bayağı kızılkuyruk, sinekkapangiller (Muscicapidae) familyasından 14 cm uzunluğundaki Palearktik bölgenin batısında yaygın olarak üreyen kızılkuyruk türü.

<span class="mw-page-title-main">Lepistes</span>

Lepistes ya da gupi, Poeciliidae familyasından canlı yumurtlayabilen akvaryumlarda yetiştirilen tatlı su balığı.

<span class="mw-page-title-main">Dermochelys coriacea</span>

Deri sırtlı deniz kaplumbağası, 2 metreye ulaşabilen boyu ve 600 kilograma varabilen ağırlığıyla, yaşayan en büyük kaplumbağadır. Tüm tropikal ve tropik altı okyanuslarda bulunan deri sırtlı deniz kaplumbağası(kısa: DSDK), Dermochelys cinsi ve Dermochelyidae familyası içinde varlığını sürdüren tek türdür.

<i>Chelonia mydas</i>

Yeşil deniz kaplumbağası, Chelonia cinsi içindeki tek tür olan bir deniz kaplumbağasıdır. 200 kg ağırlığa, 1-1,5 metre uzunluğa erişebilir ve bu ölçülerle, sert kabuklu kaplumbağalar içinde en büyük olandır. Tropik, tropik altı ve bazı daha ılıman denizlerde dağılım gösteren tür, erişkin bireylerin yosunlardan zengin beslenmesine bağlı olarak bedenlerindeki yağ dokusu yeşil renk alır.

<span class="mw-page-title-main">Yeşilbaş</span>

Yeşilbaş, Ördekgiller familyasından bir yüzücü ördek türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Mahmuzlu Akdeniz kaplumbağası</span>

Mahmuzlu Akdeniz kaplumbağası, bilinen diğer adıyla yunan kaplumbağası, Testudinidae familyasından bir kaplumbağa türüdür. Testudo graeca, Akdeniz kaplumbağalarının beş türünden biridir. Diğer dört tür ise Trakya kaplumbağası, Mısır kaplumbağası (T. kleinmanni), çizgili tosbağa(T. marginata) ve Rus kaplumbağası (A. horsfieldii)dir. Mahmuzlu Akdeniz kaplumbağası çok uzun ömürlü bir hayvan olup 125 yılın üzerinde yaşayabilir, doğrulanmamış bazı raporlara göre ise 200 yıla kadar yaşayabilir.

<span class="mw-page-title-main">Benekli kaplumbağa</span>

Benekli kaplumbağa, Emydidae familyasından tatlı sularda yaşamakla birlikte deniz kenarları ve acı sularda da görülen bir kaplumbağa türü.

<span class="mw-page-title-main">Çizgili kaplumbağa</span> Kaplumbağa türü

Çizgili kaplumbağa, göl ve akarsularda yaşayan bir kaplumbağa türü. Türkiye'de Trakya, Ege, Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu'ya yayılmıştır.

<i>İspermeçet balinası</i> En büyük dişli balina türü

İspermeçet balinası, Physeteroidea familyasından tüm okyanuslarda yaygın olan balina türü. Kaşalot da denilir. Yetişkin erkekler yazın kutup sularına göç eder. Akdeniz'de görülen en yaygın balina türüdür. Türkiye'de görülmüş 4 balina türünden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Kara ayaklı kedi</span> kedi türü

Kara ayaklı kedi, kedigiller (Felidae) familyasından Güney Afrika, Botsvana, Zimbabve ve Namibya'daki step ve savanalarda görülen bir kedi türü. Dünyanın en küçük kedi türlerinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Kızıl tilki</span> bayağı tilki

Kızıl tilki, bayağı tilki olarak da bilinir, köpekgiller (Canidae) familyasının en yaygın tilkisidir. Avrupa'nın büyük bir farkla en sık rastlanılan vahşi köpekgildir. Bu yüzden Avrupa'da "tilki" denildiğinde neredeyse hep bu tür kast edilir.

<span class="mw-page-title-main">Narval</span>

Narval veya diğer adıyla denizgergedanı (Monodon monoceros), balinalar (Cetacea) takımının Monodontidae familyası içindeki Monodon cinsinin tek türüdür. Yaşam alanı arktik denizler olan bu deniz memelisi, 70° K enleminin güneyinde nadiren görülür.

<span class="mw-page-title-main">Kakım</span>

Kakım, sansargiller (Mustelidae) familyasından bir gelincik türü. Avrasya ve Kuzey Amerika coğrafyalarının orta-kuzey bölgelerinin yerlisidir. Kış aylarında postu bembeyaz bir renge bürünür.

<span class="mw-page-title-main">Kambur balina</span>

Kambur balina, oluklu balinagiller (Balaenopteridae) familyasından bir balina türü.

<i>Crocodylus rhombifer</i>

Crocodylus rhombifer, Crocodylus cinsi küçük bir timsah türüdür. Ortalama uzunlukları 2,4 m'dir. Yalnızca Zapata Yarımadası'nda ve Youth Adası'nda görülen bu timsah, oldukça tehlikelidir.

<span class="mw-page-title-main">Melek balığı</span>

Melek balığı, çiklitgiller (Cichlidae) familyasından doğal yaşam alanı Amazon Nehri havzası Peru, Kolombiya, Brezilya, Oyapack nehri Fransız Guyanası, Essequibo nehri Guyana olan bir balık türü. Yaklaşık 10 cm boya erişebilen, Cichlidae familyasından, tatlı suda yaşayan bir balık türüdür. Bataklıklarda, bitki örtüsünün yoğun olduğu bölgelerde yaşar. Doğal su koşulları 6-8 ph, 24-30 °C sıcaklıklar, 5-13 °dH sertlik arasındadır.

<span class="mw-page-title-main">Kara kaplumbağası</span>

Kara kaplumbağası (Testudinidae), karada yaşayan kaplumbağaların genel adıdır. Kara kaplumbağalarına bazen tosbağa denilse de bu ad daha çok mahmuzlu Akdeniz kaplumbağası için kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Köpeksi maymunlar</span> primat familyası

Köpeksi maymunlar veya uzun kuyruklu maymungiller (Cercopithecidae), Eski Dünya maymunları grubundan bir maymun familyasıdır. Kuyruklu Eski Dünya maymunlarının (Cercopithecoidea) tek yaşayan familyası ve 135 türü ile en kalabalık maymun familyasıdır. Üyeleri Afrika ve Asya'da yaşamaktadır. En tanınmış cinsleri uzun kuyruklu maymun, babun, şebek, mandril, langur ve uzun burunlu maymunlardır.

<span class="mw-page-title-main">Timsah kapan kaplumbağası</span>

Timsah kapan kaplumbağası, sivri dikenleriyle ünlü kaplumbağa türü. Timsah, yılan ve neredeyse tüm deniz canlılarını yiyebilirler. Bu kaplumbağanın bir diğer özelliği de diğer su kaplumbağalarını korumasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Yılansı kapan kaplumbağa</span>

Yılansı kapan kaplumbağa, Chelydridae familyasından büyük bir tatlı su kaplumbağası türüdür. Doğal yayılım alanı güneydoğu Kanada'dan, güneybatıya Rocky Dağları'nın kenarına, doğuda Nova Scotia ve Florida'ya kadar uzanır. Chelydra'nın üç türü ve daha büyük timsah kapan kaplumbağaları şu anda Amerika'yla sınırlı bir aile olan mevcut tek chelydrids'dir.