İçeriğe atla

Torne Vadisi

Koordinatlar: 66°30′K 23°45′D / 66.500°K 23.750°D / 66.500; 23.750
Torne Vadisi
Torne bayrağı

Torne Vadisi (FinceTornionlaakso; İsveççeTornedalen; Meänkieli: Meänmaa), Finlandiya ve İsveç arasında bulunan bir vadidir. Adını vadiden geçerek Botniya Körfezi'ne akan Torne Nehri'nden almaktadır. Coğrafi olarak Finlandiya'nın Laponya bölgesinin batısı ile İsveç'in Norrbotten ilinin kuzeyini kapsamaktadır. İsveç'in Gällivare belediyesi de Fincenin Meänkieli dialektini konuşan nüfustan dolayı kültürel olarak Torne Vadisi'ne dahil edilmektedir.

Dış bağlantılar


İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Fince</span> Sondan eklemeli Finlandiyanın resmi dili

Fince (

<span class="mw-page-title-main">İsveççe</span> İsveç ve Finlandiyada konuşulan Kuzey Cermen dili

İsveççe, İsveç ve Finlandiya'nın güney ve batı sahillerinde 9,6 milyonu aşkın kişi tarafından konuşulan bir Kuzey Cermen dilidir.

<span class="mw-page-title-main">Porvoo</span>

Porvoo, Finlandiya'nın Uusimaa bölgesinde bulunan bir şehirdir. Şehir, başkent Helsinki'nin 50 km doğusunda Finlandiya Körfezi'nin kıyısında yer almaktadır. Yüzölçümü 664.53 km² olan şehrin nüfusu 31 Ağustos 2017 tarihi itibari ile 50,203'tür.

<span class="mw-page-title-main">İsveçliler</span>

İsveçliler, günümüzdeki en kalabalık Viking ulusu.

<span class="mw-page-title-main">Tove Jansson</span>

Tove Marika Jansson, İsveç kökenli Finlandiyalı romancı, ressam, karikatür yazarı, desinatör. Moomin kitaplarının yazarlığını yapmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Torneträsk Gölü</span> Norveçte göl

Torneträsk ya da Torne träsk İsveç'in Norrbotten ilinde bir göldür. Gölün yerel ismi Träsk'dir. İsveç'in yedinci büyük gölü olan Torneträsk'in yüzölüçümü 330 kilometrekare kadardır. UNESCO'nun Dünya Kültür Mirası listesinde yer alan Laponya'nın sınırları içinde kalır. Torneträsk'in oluşumu büyük bir buzulun erimesi ile gerçekleşmiştir. 168 metrelik derinliği ile İsveç'in en derin ikinci gölü durumundadır. Aralık - Haziran arasında tamamen buzla kaplı olan su yüzeyi yılın ufak bir bölümü çözülür.

<span class="mw-page-title-main">Haparanda</span>

Haparanda, İsveç'in kuzeydoğusunda yer alan bir şehirdir. Şehir, İsveç'in karlı ve soğuk kuzey kesiminde, Baltık Denizi'nin kuzey ucunda, Finlandiya sınırında kurulmuştur.

Meänkieli, Ural dilleri'ne bağlı olan bir Kuzey Avrupa dillerinden Fincenin bir lehçesidir. İsveç'te yaşayan Torneträsk Gölü çevresinde sâkin olan Finlerin konuşma şeklidir. Ancak Torne Vadili Finler, kendilerini Finlerden ayrı bir halk olarak görürler ve ayrı bir dil konuştuklarını kabullenirler. İsveç devleti de bunu böyle kabul edip, okullarda bu dilde eğitimi tanır, devlet televizyonu ve radyosunda Meänkieli yayınlar yapar ve Tornedarin bölgesinde bu dili bölgesel tanınmış azınlık dili olarak resmî statü verir.

<span class="mw-page-title-main">Botni Körfezi</span> İsveç ve Finlandiya arasında yer alan bir körfez

Botni Körfezi, Baltık Denizi'nin kuzeyinde, İsveç ve Finlandiya arasında yer alan körfezin adıdır.

<span class="mw-page-title-main">Norrbotten (il)</span>

Norrbotten ili, İsveç'in en kuzeyinde yer alan Norrbotten ve Lapland bölgeleri üzerinde kurulu olan bir ildir. İlin tek komşusu Västerbotten ili olup, ilin doğusunda ayrıca Botni Körfezi kıyıları yer almaktadır. İl ayrıca Norveç ve Finlandiya ile de komşu olup Finlandiya ile komşu olan en tek İsveç ilidir. İlin yönetim merkezi Luleå'dur.

<span class="mw-page-title-main">Tornio</span>

Tornio, Finlandiya'nın Laponya bölgesinde bulunan bir şehirdir. Şehir, adını aldığı Torne Nehri'nin kıyısında İsveç sınırında yer almaktadır. Yüzölçümü 1.228,83 km² olan şehrin nüfusu 31 Ağustos 2017 tarihi itibari ile 21.939'dur.

<span class="mw-page-title-main">Bothnian Denizi</span> deniz

Bothnian Denizi, Baltık Denizi'nin kuzeyinde ve ortasında yer alan İsveç ve Finlandiya'nın arasında kalan bir iç denizdir. Adını Bothnia Körfezi'nden almaktadır. Denize kıyısı olan şehirler İsveç'in Rauma ve Pori şehirleri, Finlandiya'nın Gavle ve Sundsvall şehirleridir.

<span class="mw-page-title-main">Ylitornio</span>

Ylitornio, Finlandiya'nın Laponya bölgesinde bulunan bir belediyedir. Belediye, Torne Nehri'nin kıyısında İsveç'in Övertorneå kasabasının karşısında yer almaktadır. Yüzölçümü 2,212.47 km² olan belediyenin nüfusu 31 Ağustos 2017 tarihi itibari ile 4,127'dir.

<span class="mw-page-title-main">Torne Nehri</span> Güney İsveç ve Finlandiyada nehir

Torne Nehri veya Tornio Nehri, Finlandiya ve İsveç'in kuzeyinde bulunan bir nehirdir. Nehir, Torneträsk Gölü'nden başlayarak yarısında Finlandiya ve İsveç sınırını oluşturmaktadır ve Botniya Körfezi'ne dökülmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Muonio Nehri</span>

Muonio Nehri, Finlandiya ve İsveç'in kuzeyinde bulunan bir nehirdir. Nehir, Torne Nehri'nin bir kolu olup Finlandiya ve İsveç sınırını oluşturmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Laponya (Finlandiya)</span> Finlandiyanın en büyük ve en seyrek nüfuslu bölgesi

Laponya, Finlandiya'nın bölgelerinden biridir. Bölge, Laponya'nın Finlandiya kesiminden oluşmakta olup Kuzey Ostrobotniya ve Kainuu ile İsveç, Norveç ve Rusya ile komşudur. Yüzölçümü 100,370.05 km² olan bölgenin nüfusu 30 Eylül 2017 tarihi itibari ile 178,896 olup. Finlandiya'nın en büyük ve en seyrek nüfuslu bölgesidir. Finlandiya'nın dörtte birini oluşturmaktadır ve büyük kısmı Kuzey Kutup Dairesi'nin kuzeyinde kalmaktadır. Bölgenin merkezi Rovaniemi'dir.

<span class="mw-page-title-main">Büyük Finlandiya</span> Irkçılık temeline dayanır.

Büyük Finlandiya, Finlandiya'nın topraklarının genişlemesini vurgulayan irredantist ve milliyetçi bir düşüncedir.

<span class="mw-page-title-main">İsveç'te azınlık dilleri</span>

İsveç'te en önemli 5 azınlık dili vardır. Bunlar Fince, Meänkieli, Laponca, Romanca ve Yidiş dilidir. İsveççe işaret dilinin yahudi versiyonu da bir azınlık dili sayılır. Ancak buna karşın İsveç'te halkın çoğu resmi dil olan İsveççeyi bilir.

<span class="mw-page-title-main">Övertorneå</span>

Övertorneå, İsveç'in Norrbotten ilinde bulunan bir yerleşim yeri ve belediyedir. Belediye, Torne Nehri'nin kıyısında Finlandiya sınırında yer almaktadır. Yüzölçümü 2.492,29 km² olan belediyenin nüfusu 31 Aralık 2021 tarihi itibarıyla 4.211'dir.

<span class="mw-page-title-main">Pajala</span>

Pajala, İsveç'in Norrbotten ilinde bulunan bir yerleşim yeri ve belediyedir. Belediye, ilin doğusunda Torne Vadisi'nde yer almaktadır. Yüzölçümü 8.050,73 km² olan belediyenin nüfusu 31 Aralık 2021 tarihi itibarıyla 5.973'tür.