İçeriğe atla

Torilis japonica

Torilis japonica
Biyolojik sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem:Plantae
Şube:Tracheophyta
Sınıf:Magnoliopsida
Takım:Apiales
Familya:Apiaceae
Cins:Torilis
Tür: T. japonica
İkili adlandırma
Torilis japonica
(Houtt.) DC., Prodr. 4: 219 (1830).

Torilis japonica, Apiaceae familyasından orta ila uzun boylu, yıllık veya iki yıllık bir bitki türüdür.

Tanımlama

Torilis japonica çiçekleri

Torilis japonica, çiçek açatığında 0,6-1,2 m boyunda büyüyen bir bitkidir. İlk yıl taban yapraklar oluşturur, maydanoz gibi ve sonbaharda yeşildir. Gövde yaprakları almaşık dizilişli, eğreltiotu benzeri, 5,1-12.7 cm uzunluğunda ve hafif tüylüdür. Çiçekler küçük, beyaz, 5 yapraklı ve küçük, düz tepeli şemsiyeler halinde kümelenmiştir. Meyveler küçük, silindiriktir ve giysilere veya kürklere bağlanan çengelli tüylerle kaplıdır.[1] Eylül ayından itibaren sertleşen meyveler morumsu kahverengidir ve çengellerle kaplıdır.[2]

Coğrafi dağılım bilgileri

Afganistan, Arnavutluk, Assam, Avusturya, Baleares, Baltık Devletleri, Beyaz Rusya, Belçika, Bulgaristan, Orta Avrupa Rusya, Çin Kuzey-Orta, Çin Güney-Orta, Çin Güneydoğu, Korsika, Çekoslovakya, Danimarka, Doğu Avrupa Rusya, Doğu Himalaya, Fransa, Almanya, Büyük Britanya, Yunanistan, Macaristan, İran, İrlanda, İtalya, Japonya, Kore, Kırım, Kuril adaları, Myanmar, Nepal, Hollanda, Kuzey Kafkasya, Kuzeybatı Avrupa Kuzeyi, Norveç, Pakistan, Filistin, Polonya, Portekiz, Primorye, Romanya, Güney Avrupa Rusyası, İspanya, İsveç, İsviçre, Tibet, Transkafkasya, Türkiye, Türkiye'nin Avrupa kısmı, Ukrayna, Vietnam, Batı Himalaya ve eski Yugoslavya'da doğal olarak bulunur.[3]

Habitat ve ekoloji bilgileri

Bu yıllık veya iki yıllık bitki, ormanlık alanlar, çalılar, engebeli ve otlanmamış ancak açık otlaklar ve dik yol kenarı kenarları dahil olmak üzere kuru nötr ve temel topraklarda çeşitli habitatlarda bulunur. Basit açık çiçeklerin şemsiyeleri, özellikle uçan sinekler ve küçük böcekler olmak üzere çok çeşitli tozlaşan böcekleri çeker. Temmuz-eylül arasında çiçeklenir.[2]

Yetiştirme bilgileri

Tohum dormansisini kırmak için bir soğuma periyodu gerektirdiğinden en iyi sonbaharda ekilir.[2]

Ekolojik tehdit

Torilis japonica, ormanlık alanları ve savanaları tehdit eder. Torilis arvensis çok benzer ve istilacıdır.[1]

Kaynakça

  1. ^ a b "Japanese hedge-parsley, erect hedgeparsley: Torilis japonica (Apiales: Apiaceae): Invasive Plant Atlas of the United States". www.invasiveplantatlas.org. 6 Ağustos 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Şubat 2022. 
  2. ^ a b c "Torilis japonica – Upright Hedge-parsley | Wild Flowers | Species | Emorsgate Seeds". wildseed.co.uk. 19 Mart 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Şubat 2022. 
  3. ^ "Torilis japonica (Houtt.) DC. | Plants of the World Online | Kew Science". Plants of the World Online (İngilizce). 17 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Şubat 2022. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ihlamur</span> bitki cinsi

Ihlamur (Tilia), Malvaceae (ebegümecigiller) familyasına bağlı, Kuzey Yarımküre'nin ılıman ve yarı tropik bölgelerinde yetişen ağaç cinsidir.

<span class="mw-page-title-main">Dut</span> bitki cinsi

Dut olarak yaygın olarak bilinen Moraceae familyasındaki çiçekli bitki'lerin bir cinsi olan Morus çeşitli yaprak döken ağaç türlerinden oluşur ve dünyanın birçok ılıman bölgesinde yabani olarak yetişir ve ekimi yapılır.

<span class="mw-page-title-main">Dere otu</span> bitki

Dere otu, maydanozgiller (Apiaceae) familyasından anavatanı Asya olan tek yıllık bir bitki türüdür. Bitkinin botanikteki adı ise Anethum Graveolens'tir ve bu cinsteki tek türdür. Anavatanı Avrupa'nın güneyi ve Asya'nın batısıdır. Türkiye'de de yabani olarak bulunduğu gibi, kültür bitkisi olarak bahçelerde de yetiştirilir. Dereotu, yaprakları ve tohumlarının yemeklere tat vermek için ot veya baharat olarak kullanıldığı Avrasya'da yaygın olarak yetiştirilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Anason</span> Bitki

Anason, maydanozgiller familyasından 50–60 cm uzunluğunda bir yıllık otsu bitki türü. Anavatanı Doğu Akdeniz'dir.

<span class="mw-page-title-main">Devedikeni</span>

Devedikeni, papatyagiller (Asteraceae) familyasından bazı dikenli bitkilerin ortak adıdır. Devekengeli, meryemanadikeni, sütlükengel olarak da bilinir.

<span class="mw-page-title-main">Kimyon</span> Bitki türü, baharat çeşiti

Kimyon, maydanozgiller (Apiaceae) familyasından Mayıs-Haziran ayları arasında, beyaz ve pembemsi renkli çiçekleri açan, 40–60 cm boyunda, bir yıllık otsu bir bitki türü. Anavatanı Doğu Akdeniz ve Orta Doğu'dur.

<span class="mw-page-title-main">Kara dut</span> Dutgiller familyasından bir bitki türü

Kara dut veya bilimsel adıyla Morus nigra, Güneybatı Asya ve İber Yarımadası kökenli olmakla birlikte, çok uzun süredir kültürü yapılmasından dolayı, doğal yayılış alanı tam anlamıyla bilinemeyen, Moraceae familyasına mensup, çiçekli bir bitki türüdür. Bitki, yüksek kromozom sayısı ile bilinmektedir. Bitki, Morus alba'nın siyah meyveli bireyleri ile karıştırılabilir ancak yaprağının alt yüzünün tek tip tüylerle kaplı olması ile ayırt edilir.

<span class="mw-page-title-main">Adi alıç</span> gülgiller (Rosaceae) familyasından bir alıç türü

Adi alıç, gülgiller (Rosaceae) familyasından bir alıç türü. Ormanlarda yetişir. İlkbaharda açan çiçekleri beyaz ve pembedir. Meyveleri 6–10 mm çapında kırmızı ya da esmer kırmızıdır. Meyvelerinden reçel, marmelat ve macun yapılır. Kurutulan çiçek ve meyvelerinden infüzyon yolu ile de yararlanılır. Sıtasterin, adenozin, adenin ve guanin içerir.

<i>Lonicera</i>

Lonicera (Hanımeli), Caprifoliaceae familyasına ait, çalı ve/veya sarmaşık grubundan bir bitkidir. Yaklaşık 180 türü vardır, bunun 100 kadarı Çin'dedir. Avrupa ve Kuzey Amerika'da 20şer türü vardır. En çok bilinen türleri Lonicera periclymenum, Lonicera japonica ve Lonicera sempervirens dir.

<span class="mw-page-title-main">Çan çiçeği</span>

Çan çiçeği (Campanula), çan çiçeğigiller (Campanulaceae) familyasından bir, iki ya da çok yıllık bitkilerin ortak adı. Adlarını çiçeklerinin çan şeklinde olmasından alır. Latince'de Campanula küçük çan anlamına gelir. Çiçekleri için bahçelerde ve saksılarda süs bitkisi olarak yetiştirilir.

<span class="mw-page-title-main">Barut ağacı</span> Cehrigiller familyasından bir bitki türü

Barut ağacı, cehrigiller (Rhamnaceae) familyasından 4–5 m'ye kadar boylanan yaprak döken yavaş gelişen bir bitki türü.

<span class="mw-page-title-main">Çay (bitki)</span> Çaygiller familyasından bir bitki türü

Çay, çaygiller (Theaceae) familyasından nemli iklimlerde yetişen, yaprak ve tomurcukları içecek maddesi üretmekte kullanılan bir tarım bitkisi. Yeşil çay, siyah çay, fermente çay, beyaz çay, sarı çay, bitki çayı ve oolong farklı oksidasyon seviyelerinden geçirilerek üretilir. Diğer yandan Kukicha çayı yapraklardan ziyade sürgün ve gövdeden elde edilir. Çay bitkisinin bilimsel ismi Camellia sinensistir.

<span class="mw-page-title-main">Küçük Cezayir menekşesi</span> Bitki türü

Küçük Cezayir menekşesi, Apocynaceae familyasından bir Cezayir menekşesi türü.

<span class="mw-page-title-main">Polygonatum multiflorum</span>

Boğumluca otu, Ruscaceae familyasından yaygın görülen mührüsüleyman türü.

<span class="mw-page-title-main">Elaeagnus commutata</span>

Elaeagnus commutata, Elaeagnus ailesinin bir türüdür ve doğu kuzey Amerika,Güney Alaska,Kanada'nın İngiliz Kolombiyası eyaletinden ABD'nin Utah,Mettesota,Güney Dakota gibi eyaletkerinde kadar pek çok yerde yetişebilmektedir. Kumlu taşlık alanlar,orman alanlarının kenarları,kuru bölgelerden ıslak bölgelere kadar her toprakta tıpkı diğer iğde türleri gibi gelişebilir.

<i>Astripomoea</i> bitki cinsi

Astripomoea, Convolvulaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir. Yayılışı Afrika ile sınırlıdır.

<span class="mw-page-title-main">Çit sarmaşığı</span>

Çit sarmaşığı, bilimsel adıyla Calystegia sepium Kahkahaçiçeğigiller familyasından bir türdür ve kısmen kozmopolit bir dağılıma sahiptir.

Botanik sözlüğü

<i>Hedera</i>

Hedera, Araliaceae familyasına bağlı bir cinstir.

<i>Cynoglossum</i>

Cynoglossum, Boraginaceae familyasına bağlı bir cinstir.