İçeriğe atla

Topfmine

Topfmine B modelinini yandan kesiti

Topfmine Alman yapımı dairesel şekilli metalsiz tahripli tanksavar mayını serisine verilen addır. Alman Ordusu Wehrmacht tarafından 1944 yılından II. Dünya Savaşı sonuna kadar kullanılmıştır.

Mayın kutusunun yapımında sunta, mukavva ve katran kullanılmıştır. Bu yüzden Müttefik Ordularına ait mayın tarama aygıtlarına yakalanmıyordu. Mayın üzerinde bulunan tek metal kısım ateşleme fünyesinden ibaretti.

Mayın dost kuvvetler tarafından bulunabilmesi için Tarnsand adı verilen siyah kumlu bir madde ile boyanmıştı. Bu sayede Müttefik mayın tarama aygıtlarına yakalanmayan ama Mihver Devletlerine ait mayın tarama aygıtları tarafından kolayca tespit edilen Tarnsand'inin [1] içeriği tüm savaş boyunca gizli tutulmuştur. Savaştan sonra yapılan araştırmalarda aslında bu maddenin hafif bir radyoaktif madde ve Almanların mayın dedektörlerinin ise basit birer Geiger sayacı olduğu anlaşıldı.

1944 - 1945 yılları arasında toplam olarak 786.900 adet mayın üretilmiştir.[1]11 Kasım 1999 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Topfmine A

Topfmine A üst kısmı kubbe şekli verilmiş dairesel bir yapıdaydı. Mayın kutusu normalde sunta ve mukavvadan yapılmaydı ve suya dayanıklı hale getirmek için katranla kaplanmıştı. Bunun yanında bazen kutu yapımında ziftli kömürde kullanılmıştır. SF 1 tipi fünye hemen baskı plakasının alt kısmında ve mühürlenmiş bir şekilde ana patlayıcının ortasında bulunmaktaydı. Mayının alt kısmında bulunan ikincil fünyeler ise tuzaklama amaçlı olup mayının yerinden oynatılması durumunda patlamaya ayarlıydı. SF 1 fünyesi cam ve ahşaptan yapılma olup içerisinde ana patlayıcıyı patlatacak yanıcı madde bulunmaktaydı.

150 kiloluk bir ağırlığa maruz kaldığında baskı üst kısımdaki baskı plakası içine çökmekte ve hemen altında bulunan cam kapsülleri kırılmasına yol açmaktaydı. İki cam kapsül içerisindeki kimyasallar birbirine karışmakta bunlar yardımcı ateşleyici harekete geçirmekte o da TNT sınıfı ana patlayıcının infilak etmesine neden olmaktaydı.

İki modeli bulunuyordu: Tamamiyle su geçirmez "To.Mi.A4531" ve normal modeli "To.Mi.4531".

Topfmine B

Topfmine B (To.Mi.B4531) büyük ölçüde "A" modeline benzemekteydi. Sadece üst kısmında kubbe şeklinde bir baskı plakası bulunmuyordu.

Topfmine C

Topfmine C (To.Mi.C4531 Pappmine) tek farkı mayının orta kısmında bulunan sekizgen şeklindeki ateşleme fünyesiydi.

Özellikleri

Topfmine ATopfmine BTopfmine C
Çapı330 mm320 mm340 mm
Yüksekliği 140 mm
Ağırlığı9.5 kg10 kg9 kg
Explosive content 6 kg
Çalışma ağırlığı 150 kg

Ayrıca bakınız

Notlar

  1. ^ Özellikle Stuttgart 43 mayın tarama aygıtı (TM 5-223)

Kaynakça

İlgili Araştırma Makaleleri

MAT-76 Romanya yapımı dairesel az sayıda metalle üretilmiş bir tanksavar mayınıdır. Yapı olarak MAT-62B mayınına benzemekle beraber aynı fünye ile çalışmaktadır. Mayın içerisinde tek bir kalıp halinde dökülmüş TNT patlayıcı ve bunun üzerinde çok ince cam elyafından kaplama bulunmaktadır. Mayının merkezinde P-62 basınç fünyesi kullanılmaktadır. Bunun yanında Rus yapımı TM-62 veya TM-72 serisi mayınlara ait fünyelerde kullanılabilir. Bakalit kullanılan fünyeler kırılgan yapılarından ötürü çöl şartlarında çok çabuk bozulmakta ve yeterli basınç etkisini yitirmektedir. Mayın Angola, Irak, Kuveyt, Liberya, Mozambik ve Zambiyada kullanımaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Tellermine 43</span> Almanya tarafından üretilen dairesel metal kutulu bir tanksavar mayını

Tellermine 43 Almanya tarafından üretilen ve II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan dairesel metal kutulu bir tanksavar mayınıdır. Tellermine 42 modelinin biraz daha geliştirilmiş modeli olan mayının üretimi çok basitti. Almanlar Mart 1943 tarihinden savaşın sonuna kadar toplam olarak 3.6 milyon adet Tellermine 43 mayını üretmiştir. Mayının Danimarka (M/47), Fransa ve Yugoslavya (TMM-1) tarafından kopya modelleri üretilmiştir. Mayın günümüzde Mısır ve Libyada bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">TMA-1 mayını</span>

TMA-1 ve TMA-1A, eski Yugoslavya yapımı dairesel plastik kasalı, az metalli tahripli tanksavar mayın.

<span class="mw-page-title-main">TMA-2 mayını</span>

TMA-2 eski Yugoslavya yapımı dikdörtgensel plastik kasalı az metalli tahripli tanksavar mayınıdır. Görüntü ve ebat olarak yerini aldığı PT-56 modeline benzemektedir. Taşıma sapı açıkken görüntü olarak çanta veya dizüstü bilgisayara benzemesinden ötürü kısaca İngilizce “briefcase” veya “Laptop” takma adları verilmiştir. Mayın iki kesimden oluşmaktaydı. Üst kısımda iki yanlarda yivli baskı plakaları ve geniş geniş dairesel fünye tapaları ve bunların altında merkezinde UANU-1 fünyesi bulunan ana patlayıcılar bulunmaktaydı. Mayın üzerindeki ikincil fünye ise yerinden oynatılması durumunda patlamak üzere tuzaklama amaçlı takılmıştır.

TM-62 Rus yapımı serisi bir tanksavar mayınıdır. Mayın sahip olduğu 7.5 kg ana patlayıcı ve merkezi fünyesi ile basit bir yapısı olmasına rağmen incelendiğinde çok müthiş bir mayındır. Elle yerleştirilebildiği gibi PMR-1, PMR-2 model çekili tekerlekli ve GMZ model paletli mayın döşeyiciler ile yerleştirilebilir. Aynı zamanda VMR-2 model helikopter mayın döşeme sistemi ile havadan serpme usulü ile istenilen bölgeler mayınlanabilir.

<span class="mw-page-title-main">TM-65 mayını</span> Fin yapımı dairesel şekilli metalsiz tahripli tanksavar mayını

TM-65 Fin yapımı dairesel şekilli metalsiz tahripli tanksavar mayınıdır. Yapım aşamasında Rus yapımı TM-62 mayınından yararlanılmıştır. Mayının kasasında ince bir zar kalınlığında cam elyafı kullanılmıştır. Bu kasanın içerisinde ana patlayıcı,ateşleyici fünye ve bunun üzerinde baskı tapası bulunmaktadır. İlk üretilen TM-65ler üzerinde SM-65 anti personel mayınında da kullanılan US-65 model fünye bulunmaktadır. Daha sonra üretilen TM-65/77 modelinde ise Rus yapımı MV-5 fünye kullanılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">TM-57</span>

TM-57, dairesel metal kutulu Rusya tarafından geliştirilen bir tanksavar mayınıdır. Mayın hem baskı plakalı hem de uzatma çubuklu fünye ile ateşlenebilir. TM-46 mayınının geliştirilmiş modelidir. Günümüzde Afrika, Orta Doğu ve Güney Asya da kullanılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">TM-38 mayını</span>

TM-38 SSCB tarafından geliştirilen ve II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan kare şekilli metal kutulu bir tanksavar mayınıdır. Mayının üst kısmında baskı plakası ve bunun üzerinde utu izi şeklinde dört adet çıkıntı bulunmaktadır. MAyının yan tarafında metalden taşım asapı bulunmaktadır. Mayına yapılan baskı sonucunda baskı plakası bu etkiyi altında bulunan MUV ateşleme fünyesi içerisindeki iğneye iletir. İğne MD-2 içerisindeki yardımcı patlatıcıyı ateşler. Fünyenin içerisindeki patlamayı ana mühimmatın infilakı izler.

Cardoen AT mayını dairesel çelik kasalı Şili yapımı tahripli tanksavar mayınıdır. Industrias Cardoen SA firması tarafından üretilmiştir. Mayının klasik bir şekli vardır. Üst kısmında üç adet esnek mandal üzerine oturtulan baskı plakası ve bunun altında basit bir mekanik ateşleme fünyesi bulunmaktadır. Mayın üzerine takılan ikincil fünye ise tuzaklama amaçlı olup, mayının yerinden oynatılması veya içinin açılması durumunda patlamaya ayarlıdır.

<span class="mw-page-title-main">M1 mayını</span> Mayın

M1,M1A1 ve M4 ABD tarafından geliştirilen ve II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan çelikten metal kasalı tahripli tanksavar mayınıdır. Mayının Arjantin tarafından üretilen kopyası daha sonra Falkland Savaşı sırasında kullanılmıştır. Başka bir kopyası olan No.4 mayını ise Çinliler tarafından üretilmiştir. Mayına ait bazı modeller hala Çad ve Tunusda kullanılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">M1936 mayını</span>

M1936 (Mle1936), Fransızlar tarafından geliştirilen ve II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan hafif sınıf bir tanksavar mayınıdır. Fransanın İşgalinin ardında Alman Ordusu Wehrmachtın eline geçen çok sayıda mayın daha sonra Kuzey Afrika ve İtalyada kullanılmıştır. Mayın üst kısmında baskı plakası ve bunun altında dikdörtgen şeklinde çelik bir kutu içerisinde ana patlayıcıdan aloşuyordu. Kutunun üst kısmında iki adet M1935 veya M1936 model basınç fünyesi bulunuyordu. Baskı plakası mayının üst kısmına kablo yardımıyla tutturuluyordu. İki basınç çubuğu kaynakla baskı plakasının alt yüzeyine tutturulmuştu. Doğrudan ateşleme fünyesine bağlı durmaktaydılar. Emniyet çubuğu açılmadan çalışmaz halde durmaktaydılar.

MAT-62B, Rumen yapımı metalsiz plastik kasalı dairesel tahripli tanksavar mayınıdır. Görüntü olarak Rus yapımı TM-62P2 mayınına benzemektedir. Mayının merkezi fünyesi bakalit P-62 baskı fünyesidir. İçerisinde CD-11R ateşleyici bulunmaktadır. Bunun yanında mayında yine Rus yapımı TM-62 ve TM-72 model kara mayınlarına ait fünyelerde kullanılabilir. Çok az miktarda metal kullanıldığı için mayın tarama aygıtları ile bulunması zordur. Mayının kutusuz olarak üretilen MAT-76 adında bir modeli daha bulunmaktadır.

NR 25 Hollanda yapımı metal kasalı dairesel bir tahripli tanksavar mayınıdır. Görüntü olarak Alman yapımı Tellermine 43 modeline benzemekle beraber NR 25 daha büyüktür. Mayının orta kısmında kubbe şeklinde baskı plakası ve onun altında NR-29 model mekanik basınç fünyesi bulunmaktadır. Simit şeklindeki ana patlayıcının ortasında patlamayı sağlayan ateşleyici madde bulunur. Mayının alt ve yanında bulunan diğer fünyeler ise tuzaklama amaçlı olup mayının yerinden oynatılması durumunda infilak etmesine neden olur.

PT Mi-Ba dairesel bakalit kasalı Çekoslovakya yapımı az metalli tahripli tanksavar mayınıdır. Mayın 1950'li yıllarda Çek ve Slovak ordu hizmetine girmiştir. Şu an kullanılmamaktadır. Mayın klasik şekilde üst kısmın merkezinde baskı plakası, iç kısmında ise simit şeklinde ana patlayıcı ve onun ortasında RO-7-II tipi fünyeden oluşmaktaydı. Mayın üzerinde metal olan tek parça içerisinde yay, iğne ve ateşleyici kapsül olan fünyeydi.

PT Mi-K Çekoslovakya yapımı dairesel metal kasalı tahripli tanksavar mayınıdır. Mayında baskı plakası yerine metal ızgara kullanılmış bu sayede aşırı basınca maruz bırakılarak patlatılamıyordu. Şu an üreitlmeyen mayın günümüzde Afganistan, Kamboçya, Eritre, Namibya, Nikaragua ve Batı Sahrada bulunmaktadır.

PM-60 veya K-1 Alman yapımı dairsel şekilli plastik kasalı metalsiz tahripli tanksavar mayınıdır. İki yarım parçanın on altı adet plastik somun ile birleştirilmesinden oluşan mayın bu yapısı sayesinde diğer mayınlardan kolayca ayırt edilebilir. Mayının üst kısmında geniş bir baskı plakası bulunmaktadır. İki farkılı fünye kullanılabilir. Bunlar klasik türde rulman kilitli ateşleme iğneli ve içerisinde asit bulunan iki cam kapsülden oluşan kimyasal fünyelerdir. Kimyasal fünye takılı mayınlar hiçbir metal parçaya sahip olmadığından klasik metal tarama aygıtları ile tespit edilemezler. Mayının alt kısmında bulunan ikincil bir fünye silahı uzaktan komuta yardımı ile patlatmaya olanak verir.

TMB-1,TMB-2 ve TMSB SSCB tarafından geliştirilen metalsiz kasaya sahip bir tanksavar mayınıdır. Mayın II. Dünya Savaşı sırasında kullanılmıştır. Tasarım olarak birbirine benzeyen mayınların tek farkı TMB-2 modelinin biraz daha büyük olmasıdır.

<span class="mw-page-title-main">TQ-Mi mayını</span>

TQ-Mi bütünüyle dairesel şekilli Çek yapımı bir tahripli tanksavar mayınıdır. Mayının ana gövdesi asfalt emdirilmiş mukavadan yapılmıştır. Merkezde bulunan baskı plakası camdan yapılma olup ateşleyici patlayıcıyı harekete geçiren kimyasal fünyenin hemen üzerinde bulunur. Ateşleyici olarak görev yapan patlayıcı ana patlayıcı olarak kullanılan TNTnin ortasında bulunmaktadır. Bunun yanında ana patlayıcının üst kısmına yerleştirilen metal parçaları mayına anti personel özelliği de katmıştır.

SACI İtalyan yapımı bakalit kasalı metalsiz bir tür tahripli tanksavar mayınıdır. Farklı miktarlarda patlayıcı kullanılan birçok modelli üretilmiştir. Mayının baskı plakasının hemen altında üç adet ateşleme fünyesi bulunmaktadır. İçerisinde az metalli fünye olan farklı çeşitlerde ateşleme fünyesi takılabilir. Az metalli fünye takkılı modelinin mayın tarama aygıtı ile bulunması çok güçtür.

Bakelite tanksavar mayını type I ve type II II. Dünya Savaşı sırasında İtalyalar tarafından geliştirilen bir tür tahripli tanksavar mayınıdır. Adından da anlaşılacağı gibi yapımında Bakalitten yapılma mayın kasası kullanılmasından ötürü az metalli mayın sınıfına girer. Bu sayede mayın tarama aygıtları tarafından tespit edilmesi engellenmiştir. Asıl kullanım amacı geri çekilme esnasında düşman unsurlarının takibini yavaşlatmaktı.