İçeriğe atla

Tohma Çayı

Tohma Çayı
Genel bilgiler
KaynakSivas
AğızFırat Nehri (Karakaya Barajı)
Uzunluk150 km

Tohma Çayı, Sivas ilinden doğup, Malatya topraklarında Karakaya Barajına dökülen, Fırat Nehri'nin önemli bir kolu olan akarsu. Çay, Tohma adlı iki büyük kolun birleşmesiyle oluşur. Şarkışla'da Dikkulak (Karatonus) Dağları'ndan doğan Kangal Tohması, Havuz Suyu'nu alır. Tahtalı Dağları'ndan doğan Gürün Tohması, Gürün ilçe sınırlarında Sazcağız ve Gökpınar derelerini alır. Malatya topraklarında her ikisi birleşirler.[1]

Tohma Çayı Kanyonu: Tohma Çayı Darende'den geçerken 20 km uzunluğunda kanyon vadi oluşturur.[2][3] Taş Köprü ile Somuncubaba Camii arasındaki kanyonun kenarları sarp, dik yamaçlar şeklindedir. Kanyonda trekking, rafting, tırmanış ve doğa fotoğrafcılığı gibi aktiviteler yapılmaktadır.[4] Kanyonun çıkışında Somuncu Baba camisi yer alır. Tohma Çayı yukarı havzasında, 100–150 m kadar gömük menderesler oluşturmuştur.

Tohma çayı üzerinde yıllık 146 GWh elektrik üreten, toplam kurulu gücü 33 MW olan üç hidroelektrik santral bulunur. Dördüncü HES'in yapımı devam etmektedir.[5] Ayrıca sulama amaçlı yapılan Medik Barajı 1975 yılında hizmete alınmıştır.

Resimler

Kaynakça

  1. ^ "Tohma Çayı". cumhuriyet.edu.tr. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Aralık 2016. 
  2. ^ "Darende Tohma Çayı (Video)". 
  3. ^ "Darende Tohma Boyu". 31 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Temmuz 2017. 
  4. ^ "Tohma Çayı Kanyonu - Malatya". kulturportali.gov.tr. 2 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Aralık 2016. 
  5. ^ "Tohma Çayı". 3 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Aralık 2016. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Fırat</span> Türkiyeden başlayıp Basra Körfezine uzanan ırmak

Fırat, Güneybatı Asya'nın en uzun ırmağıdır.

<span class="mw-page-title-main">Sakarya Nehri</span> Türkiyenin Karadeniz bölgesinde bir ırmak

Sakarya Nehri Kızılırmak ve Fırat nehirlerinden sonra Türkiye'nin üçüncü en uzun, Kuzeybatı Anadolu'nun ise en büyük akarsuyudur. Nehir, ismini Yunan Mitolojisi'ndeki nehir tanrısı Sangarius'dan almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Gürün</span> Sivasın İlçesi

Gürün, Sivas'ın en güneyindeki ilçesi. Kuzeyinde Kangal, doğusunda Malatya'ya bağlı Darende ve Kuluncak ilçeleri, güneyinde Kahramanmaraş'ın Elbistan ve Afşin ilçeleri ve batısında ise Kayseri'nin Pınarbaşı ve Sarız ilçeleri ile sınırı bulunmaktadır. 2022 nüfus istatistiklerine göre toplam nüfusu 18,009 olan Gürün'e bağlı 60 köy ve 19 mahalle bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Ağılbaşı, Darende</span>

Ağılbaşı, Malatya'nın Darende ilçesine bağlı bir kasabadır.

<span class="mw-page-title-main">Yeşilırmak</span> Karadeniz Bölgesinde nehir

Yeşilırmak, eskiden İris, Sivas'ın kuzeydoğusundaki Suşehri ilçesi sınırları içindeki Kösedağ eteklerinden doğan ve Samsun'un Çarşamba ilçesinden Karadeniz'e dökülen nehir. Hititler döneminde önemli bir nehir olan Yeşilırmak, Kumeşmaha olarak isimlendirilmiştir. Daha sonrasında, antik dönemde kendisine verilen ad ise İris'ti.

<span class="mw-page-title-main">Porsuk Çayı</span> İç Anadolu Bölgesinde bir ırmak

Porsuk Çayı, Ege ve İç Anadolu Bölgelerinde bir akarsudur.

<span class="mw-page-title-main">Manavgat Nehri</span>

Manavgat, antik adıyla Melas, Toroslar'da doğarak Antalya'da Akdeniz'e dökülen nehir. Uzunluğu 93 km'dir. Batı Toros sıradağları arasından doğan kolların birleşmesiyle oluşur. Güney batıya yönelerek dar ve dik yamaçlı kanyonlar arasından geçer, ünlü Manavgat Şelalesi'ni meydana getirir ve Manavgat ilçe merkezinin doğusunda alüvyal bir kıyı ovasından denize dökülür.

<span class="mw-page-title-main">Darende</span> Malatyanın ilçesi

Darende, Malatya ilinin bir ilçesi. İlçe merkezi, Malatya kentinin 74 km kuzeybatısında, Sivas kentinin 140 km güneyinde, ve Kayseri kentinin 117 km doğusunda yer alır. Batısı ve kuzeyinde Sivas, doğusunda Hekimhan, güneyinde Akçadağ, Elbistan, kuzeybatısında Gürün, kuzeyinde Kuluncak ve Kangal ilçeleri bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Kelkit Çayı</span> Kaynağı Gümüşhanede, Yeşilırmak ile birleşip Karadenize dökülen akarsu

Kelkit Çayı, Yeşilırmak'ın kollarından biridir ve uzunluğu 320 km'dir. Gümüşhane'nin Çimen Dağları'ndan kaynaklanıp Yeşilırmak'a katılıp Karadeniz'e dökülmektedir.

Harşit (Doğankent) Çayı, Gümüşhane ilinin doğu sınırındaki dağlarından doğar. Gümüşhane İl Merkezi, Torul, Kürtün ve Doğankent'i geçip Tirebolu'nun 1,5 km doğusundan Karadeniz'e dökülür.

<span class="mw-page-title-main">Dersim</span> Coğrafi bölge

Dersim, Türkiye'nin doğu kesiminde tarihi bir bölgenin adıdır.

<span class="mw-page-title-main">Dalaman Çayı</span> Çay

Dalaman çayı, Gölhisar ilçesinin güneyindeki Yeşilgöl dağlarından doğar, Çameli, Acıpayam, Ortaca ve Dalaman ilçe sınırlarını çizerek, Akdeniz'e dökülür.

<span class="mw-page-title-main">Akçay Nehri</span> Aydında bir akarsu

Akçay, Büyük Menderes Nehrinin kollarından biridir. Antik çağda nehre Harpasos adı verilmiştir. Muğlanın kuzeydoğusundaki dağlık alanlardan doğan Akçay, Denizli ilinin güneybatısında Beyağaç yakınlarından geçer. Buradan ağırlıklı olarak batı-kuzeybatı yönünde akar. Denizli-Muğla il sınırını oluşturur. Tavas yönünden gelen Yenidere'yi alır. Nehir Aydın iline ulaşır ve burada Kemer Barajı tarafından baraj gölünde toplanır. Akçay, daha sonra barajdan geçerek Bozdoğan ilçesinden kuzeye doğru geniş bir vadi boyunca akar ve Nazilli şehrinin altı kilometre güney-güneybatısında Büyük Menderes'e dökülür. Uzunluğu 116 km'dir. Karacaören, Doğançay ve Mortuma çayı Akçay'ın önemli kollarıdır.

<span class="mw-page-title-main">Afrin Çayı</span> Çay

Afrin Çayı, Kilis'in kuzeyinden doğar, Suriye'ye geçer, Hatay'dan yeniden Türkiye topraklarına giren akarsu. Kilis'in batı kısmının sularını Akdeniz'e boşaltır.

<span class="mw-page-title-main">Hezil Çayı</span>

Hezil Çayı, Dicle Nehri'ne dökülen Habur Çayı'nın kolu olan akarsu. Siirt'in güneyi, Şırnak kuzeyindeki dağlık alanlardan doğar, hemen tamamı Şırnak ili topraklarında bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Günpınar Şelalesi</span> Malatyada şelale

Günpınar Şelalesi Malatya ili Darende ilçesi sınırlarında, Tohma Çayı'nın kolu Şuhul Deresi üzerindeki şelaledir.

Karacehennem Boğazı Kanyonu Ersizlerdere Kanyonu, Küre Dağları üzerinde, Kastamonu ili, Küre ilçesinde, Küre Çayı'nın oluşturduğu kanyon.

<span class="mw-page-title-main">Devrekani Çayı</span> Kastamonuda bir akarsu

Devrekani Çayı, Batı Karadeniz bölümünde, Kastamonu ili sınırlarında bulunan akarsu. Küre Dağlarından doğan akarsu Cide'nin batısından Karadeniz'e dökülür.

<span class="mw-page-title-main">Göksun Çayı</span> Ceyhan Nehrinin kolu

Göksun Çayı, Kahramanmaraş ili sınırlarındaki akarsu. Ceyhan Nehri'nin koludur. Göksun'un kuzeyinden gelen Mehmetbey karstik kaynağının oluşturduğu Törbüzek Deresi ile Binboğa Dağları'ndan doğan Kömürsuyu Deresi birleşmesiyle oluşur. Uzunluğu 115 km olan çay Yazıdere köyü yakınlarında Ceyhan Nehri'ne dökülür.

<span class="mw-page-title-main">Tohma Kanyonu</span>

Tohma Kanyonu, Malatya ilinin Darende ilçesinde bulunan bir kanyondur.