İçeriğe atla

Toaripi Lauti

Sir Toaripi Lauti GCMG, PC (d. Kasım 1928, Papua Yeni Gine - ö. 25 Mayıs 2014), Tuvalulu siyasetçi. Lauti, Büyük Okyanus'ta Polinezya ada öbeği içerisinde yer alan Tuvalu'da ülkesinin ilk başbakanı olarak 1978 yılından 1981 yılına kadar makamda bulunmuştur.

2 Ekim 1975'ten itibaren ada devletinin Devlet Bakanı görevini yürüten Lauti, 1 Ocak'ta ülkesinin bağımsızlığını kazanmasının ardından 1 Ekim 1978'de ülkenin ilk başbakanı olarak atandı. 8 Eylül 1981 tarihine kadar bu görevi sürdüren Lauti, söz konusu tarihte bir yatırım skandalına karıştığı iddiasıyla istifaya zorlandı.

Lauti, dokuz yıl sonra, 1 Ekim 1990'da Britanya hükûmdarını devlet başkanı olarak temsil eden Tuvalu Genel Valisi olarak atandı. Bu görevi 1 Aralık 1993'e kadar sürdürdü.[1]

Kaynakça

  1. ^ Anne Twomey: The Veiled Sceptre: 808.

Dış bağlantılar

  • Anne Twomey: Örtülü Asa: Westminster Sistemlerinde Devlet Başkanlarının Yedek Yetkileri. Anayasa Hukukunda Cambridge Çalışmaları,
  • ifrc.org

İlgili Araştırma Makaleleri

İngiliz Milletler Topluluğu veya resmî adıyla Milletler Topluluğu, geçmişte Britanya İmparatorluğu'nun, günümüzde de Birleşik Krallık'ın parçası olan devletlerin oluşturduğu uluslararası bir koalisyondur. Üye ülkelerin 16’sı hâlen Britanya Kraliyet Ailesi yönetimindedir. Bu ülkelerde mevcut monark III. Charles; devlet başkanı görev ve yetkilerini, kendi tarafından atanan genel valiler aracılığı ile sürdürür. Kral aynı zamanda İngiliz Milletler Topluluğunun başkanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Hikmet Çetin</span> 20. Türkiye Büyük Millet Meclisi başkanı

Hikmet Çetin, Türk siyasetçi, devlet adamı ve eski Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı. CHP Genel Başkanlığı görevini Şubat 1995 - Eylül 1995 tarihleri arasında sürdürmüştür. Mart 1995 - Ekim 1995 ve Ekim 1978 - Kasım 1979 tarihleri arasında Başbakan yardımcılığı görevini sürdüren Çetin, birçok hükûmette görev almıştır.

Mustafa Çağatay, Kıbrıslı Türk devlet adamı ve siyasetçi. Kıbrıs Türk Federe Devleti'nin 1978-1983 arasında başbakanlık görevini yürüttü. 15 Kasım 1983'te KKTC'nin kuruluşunda kurucu başbakandı.

<span class="mw-page-title-main">Lionel Jospin</span> 93. Fransa başbakanı

Lionel Jospin Fransız siyasetçi. 1997 yılından 2002 yılına kadar Fransa başbakanı olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Konstandinos Miçotakis</span> Yunan siyasetçi (1918-2017)

Konstandinos Miçotakis, Yunan siyasetçi.

<span class="mw-page-title-main">Michel Rocard</span> 88. Fransa başbakanı

Michel Rocard, Fransız siyasetçi, eski Fransa başbakanı, eski Sosyalist Parti genel sekreteri, eski tarım ve kalkınma bakanı.

<span class="mw-page-title-main">Edgar Faure</span> Fransız siyasetçi (1908 – 1988)

Edgar Faure Fransız siyasetçi ve tarihçi.

3. Raymond Barre Hükûmeti, Beşinci Cumhuriyet'in 14. hükûmetidir. 1978 Fransa genel seçimleri sonucunda başbakanlığa Raymond Barre 3 Nisan 1978'de, bakanlar 5 Nisan 1978'de ve devlet sekreterleri ise 6 Nisan 1978 tarihinde atanmışlardır ve 1981 Fransa cumhurbaşkanlığı seçimleri'ni François Mitterrand'ın kazanması sonucunda hükûmet 13 Mayıs 1981 tarihinde istifa etmiştir.

Jean-Philippe Lecat Fransız siyasetçi, eski bakandır.

Mário Fernandes da Graça Machungo, Mozambikli ekonomist ve siyasetçi. Machungo, Afrika ülkesi Mozambik'te 1986 ile 1994 yılları arasında başbakan olarak görev yapmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Poul Schlüter</span>

Poul Holmskov Schlüter, 1982-1993 yılları arasında Danimarka Başbakanı olarak görev yapan Danimarkalı bir politikacıydı. Başbakan olabilen Muhafazakâr Halk Partisi'nin ilk üyesi ve aynı zamanda 1901 yılından bu yana görevde kalan ilk muhafazakârdır.

<span class="mw-page-title-main">Wilfried Martens</span> Belçikalı siyasetçi (1936 – 2013)

Wilfried Achiel Emma Martens, Flaman Belçikalı bir politikacıydı. Sleidinge'de dünyaya geldi. Politik kariyeri boyunca Martens, 3 Nisan 1979'dan 6 Nisan 1981'e kadar, 17 Aralık 1981'den 7 Mart 1992'ye kadar Belçika Başbakanı olarak görev yapmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Mark Eyskens</span> Belçikalı siyasetçi (d. 1933)

Marc Maria Frans, Viscount Eyskens, Mark Eyskens olarak da bilinir Felemenkçe telaffuz: [ˈmɑrk ˈɛi̯skəns], Hristiyan Halk Partisi'nden bir Belçikalı ekonomist ve politikacıydı. 1981'de Belçika Başbakanı olarak görev yapmıştır.

Tuvalu başbakanı, Büyük Okyanus'ta Polinezya ada öbeği içerisinde yer alan Tuvalu'da 1978 yılından sonra hükûmetin başında yer alan kişi olarak bu makama getirilen kişiye verilen unvandır.

Sierra Leone başbakanı, Afrika ülkesi Sierra Leone'nin bağımsızlığını henüz kazanmadığı 1954 yılından itibaren hükûmetin başında yer alan kişi olarak bu makama getirilen kişiye verilen unvandır. Ülkenin bağımsızlığını elde ettiği 1961 yılından 1978 yılına kadar kesintisiz olarak makam var olmuş, söz konusu 1978 yılında gerçekleştirilen anayasa referandumu ile kaldırılmıştır. Makam 2018 yılında yeniden oluşturulmuştur. Bu süreçte en üst makamda yer alan kişiler dönem içerisinde himaye bölgesi şef bakanı, himaye bölgesi başbakanı başbakan, askerî cunta başkanı ya da son olarak şef bakan unvanları alsa da hepsi fiilen başbakan görevlerini yürütmüşlerdir. Ülkede bu görevde bulunan kişilerin listesi şu şekildedir:

Fiatau Penitala Teo, Tuvalulu siyasetçi. Teo, Büyük Okyanus'ta Polinezya ada öbeği içerisinde yer alan Tuvalu'da 1 Ekim 1978 ile 1 Mart 1986 tarihleri arasında ülkenin ilk genel valisi olarak genel vali görevini yürütmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Ionatana Ionatana</span> Tuvalu başbakanı (1999-2000)

Ionatana Ionatana CVO OBE CPM, Tuvalulu siyasetçidir. Ionatana, Büyük Okyanus'ta Polinezya ada öbeği içerisinde yer alan Tuvalu'da 1999 ile 2000 yılları arasında başbakanlık makamında bulunmuştur. 27 Nisan 1999'dan 8 Aralık 2000'deki ölümüne kadar Tuvalu'nun beşinci başbakanıydı

Tomasi Puapua, Tuvalulu siyasetçi. Puapua, Büyük Okyanus'ta Polinezya ada öbeği içerisinde yer alan Tuvalu'da 1981 ile 1989 yılları arasında başbakanlık makamında bulunmuştur. Puapua, 1998-2003 yılları arasında da genel vali olarak görev yapmıştır.

Koloa Fineaso Talake, Tuvalulu siyasetçi. Talake, Büyük Okyanus'ta Polinezya ada öbeği içerisinde yer alan Tuvalu'da 2001-2002 yılları arasında başbakanlık makamında bulunmuştur. 1993'ten itibaren mecliste Vaitupu seçim bölgesini temsil eden Talake, 1993-1996 yılları arasında Maliye Bakanı (1993-1996) olarak da görev yaptı.

Sir Tupua Leupena, Tuvalulu siyasetçi. Leupena, Büyük Okyanus'ta Polinezya ada öbeği içerisinde yer alan Tuvalu'da 1986-1990 yılları arasında genel vali olarak bulunmuştur. Leupena, 1978'de Toaripi Lauti'nin başbakanlığında meclis sözcülüğü görevini de yürütmüştür.