İçeriğe atla

Tivadar Csontváry Kosztka

Tivadar Csontváry Kosztka
Otoportre (1900 civarı)
Doğum5 Temmuz 1853(1853-07-05)
Kisszeben, Macaristan Krallığı, Avusturya İmparatorluğu (günümüzde Sabinov, Slovakya)
Ölüm20 Haziran 1919 (65 yaşında)
Budapeşte, Macaristan
MeslekRessam
StilArd-İzlenimcilik
Dışavurumculuk
İmza

Tivadar Csontváry Kosztka (Macarca telaffuz: [ˈtivɒdɒr ˈt͡ʃontvaːri ˈkostkɒ]; 5 Temmuz 1853 - 20 Haziran 1919), yirminci yüzyılın başlarındaki avangart hareketinin bir parçası olan Macar bir ressamdır.[1] Çoğunlukla Budapeşte'de çalışan sanatçı, Avrupa'da tanınan ilk Macar ressamlardan biridir. 15 Aralık 2006'da Budapeşte'deki Kieselbach Galerisi, şimdiye kadarki en pahalı Csontváry tablosunu bir müzayedede sattı. Rendezvous (1902) ("Aşıkların Buluşması") isimsiz bir müşteri tarafından bir milyon Euro'dan fazla bir fiyata satın alındı.

Eserleri, Budapeşte'deki Macaristan Ulusal Galerisi ve Pécs'teki Csontváry Müzesi'nin yanı sıra diğer kurumlar ve özel koleksiyoncularda sergileniyor.

Biyografisi

Csontváry, 5 Temmuz 1853'te Macaristan Krallığı'nın Sáros İlçesi, Kisszeben'de (bugün Sabinov, Slovakya) doğdu ve 20 Haziran 1919'da Budapeşte'de öldü. Babası László Kosztka bir doktor ve eczacıydı, annesi Darócz'lu Franciska Hajczelmajer'dı (şimdi Šarišské Dravce, Slovakya).[2] Babasının tarafındaki ataları, Macaristan'a yerleşen Polonyalılardı.[3] Csontváry, Macar köklerine takıntılı olmasına rağmen, Almanca ile karışık Slovakça konuşarak büyüdü.[4] Yirmili yaşlarına kadar eczacılık yaptı.[5]

13 Ekim 1880'in sıcak ve güneşli öğleden sonra, 27 yaşındayken mistik bir olay yaşadığını iddia etti. "Raphael'den daha büyük, dünyanın en büyük ressamı olacaksın" diyen bir ses duydu.[6] Avrupa'yı dolaştı, Vatikan galerilerini ziyaret etti ve seyahatlerinden eczacı olarak çalışarak para kazanmak için Macaristan'a döndü. 1890'dan itibaren dünyayı dolaştı. Paris'i, Akdeniz'i (Dalmaçya, İtalya, Yunanistan), Kuzey Afrika ve Orta Doğu'yu (Lübnan, Filistin, Mısır, Suriye) ziyaret etti ve resimler yaptı. Genellikle resimleri birkaç metre genişliğinde olacak şekilde çok geniştir ve yüksekliği olağandışı değildir.

1903 - 1909 yılları arasında önemli eserlerini boyadı. Paris (1907) ve Batı Avrupa'da bazı sergiler açtı. Batı Avrupa'daki eleştirmenlerin çoğu yeteneklerini, sanatını ve samimiyetini kabul etti, ancak yaşamı boyunca Macaristan Krallığı'nda çeşitli nedenlerden ötürü eksantrik bir saplantılı kişi olarak kabul edildi. Örneğin vejetaryenliği, alkolizm karşıtlığı, sigara karşıtlığı, pasifizmi ve kendi hayatı hakkında bulanık, peygamberlik yazıları, dehası ve dini felsefe gibi sebeplerden ötürü böyle düşünüldü. Biyografi yazarlarından bazıları bunu gizli, ancak giderek daha yıkıcı hale gelen bir şizofreni olarak değerlendirdi.[7] Daha sonra takdir edilmesine rağmen, Csontváry'nin yaşamı boyunca vizyoner, dışavurumcu tarzı pek anlaşılmadı. Doğası gereği bir yalnız olan "başarısızlığı" yaratıcı gücünü zedeledi.

En ünlü ve simgesel olanı muhtemelen Yalnız Sedir (Magányos cédrus) olan yüzden fazla resim yaptı. Sanatı post-empresyonizm ve dışavurumculuk ile bağlantılıdır, ancak o bir otodidakttı ve tek bir stilde sınıflandırılamaz. Kendi yarattığı bir terim olan "güneş ışığı" ressamı olarak kendini tanımladı.

Günümüze miras

Gün batımında Traui
  • Pécs, Macaristan'daki Csontváry Müzesi, onun onuruna kuruldu ve eserlerinin çoğunu barındırmaktadır.

Galeri

Okumalar

Németh, Lajos. Csontváry. Budapest: Corvina, 1992. 963 13 2635 7.

Dış bağlantılar

Kaynakça

  1. ^ Mansbach & V. West 1991, s. 101
  2. ^ Nemeth, Lajos (1992). Csontvary. Corvina. ISBN 9631326357. 
  3. ^ Valentiner, Wilhelm Reinhold (1965). The Art quarterly. 28. Detroit Institute of Arts. s. 247. Tivadar Kosztka — he was a descendant of old Polish aristocracy who settled in Hungary 
  4. ^ The Hungarian quarterly. MTI. 1997. s. 40. 6 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Eylül 2011. 
  5. ^ Bäckström, Per; Hjartarson, Benedikt (2014). Decentring the Avant-Garde. Rodopi. s. 72. ISBN 978-90-420-3788-5. 
  6. ^ Ustasi, Macar (2010). Csontváry. Pera Müzesi. s. 86. ISBN 978-97-591-2379-6. 
  7. ^ "Csontváry Kosztka Tivadar munkássága a pszichobiográfia tükrében + FOTÓK". Szeged Ma - tények és vélemények. 26 Ocak 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Mayıs 2016. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Macaristan</span> Orta Avrupada bir ülke

Macaristan, Orta Avrupa'da Karpatlarda kurulu olan ve denize kıyısı olmayan bir ülkedir. Komşuları; batıda Avusturya ve Slovenya, kuzeyde Slovakya, doğuda Romanya ve Ukrayna, güneyde Sırbistan ve Hırvatistan'dır. Başkenti Budapeşte olan Macaristan, OECD, NATO, AB, Vişegrad Grubu ve Schengen üyesidir. Ülkedeki resmî dil, Fin-Ugor dillerinden olan ve Avrupa Birliği'nin 24 resmî dilinden biri olan Macarcadır. Bu bağlamda Macarca, Avrupa Birliği'nde Fince, Estonca ve Maltaca ile beraber Hint-Avrupa dillerinden olmayan dört dilden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Pécs</span> Macaristanda bir yer

Pécs veya Peç, Macaristan'ın güneyinde, Mecsek dağlarının güneybatı yamacında, Hırvatistan sınırına yakın bir şehirdir. Baranya ilinin merkezi ve Macaristan'ın beşinci büyük şehridir. Yaklaşık iki bin yıllık tarihi boyunca çeşitli yönetim ve kültürlerden zamanımıza kalan zengin eserleri ve çok renkli kültürüyle tanınmış, erken Hristiyan dönemi nekropol 2000 Aralığında UNESCO Dünya Mirası listesine alınmış, 2010 yılında kültür başkenti olarak seçilen kentlerden birisi olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Macaristan Krallığı</span> Orta Avrupada uzun yıllar hüküm süren bir krallık

Macaristan Krallığı, Orta Çağ'dan 20. yüzyıla kadar yaklaşık bin yıl boyunca Orta Avrupa'da varlığını sürdüren bir monarşiydi. Macaristan Prensliği, ilk kral I. István'ın 1000 yılı civarında Estergon'da taç giymesi üzerine bir Hristiyan krallığı olarak ortaya çıktı; ailesi 300 yıl boyunca monarşiyi yönetti. 12. yüzyıla gelindiğinde krallık Avrupalı bir güç haline geldi.

<span class="mw-page-title-main">Kossuth Evi Müzesi</span> Kütahyada müze

Kossuth Evi Müzesi, Kütahya'da 1982'den beri ziyarete açık olan bir 18. yy Türk evidir. Evin sahibi Şeyh Bedreddin Efendi'dir. Bu evde 1850-1851 yıllarında yaşamış olan Macar Devrimi önderlerinden avukat Lajos Kossuth'a ait özel eşyalar ve Macar kültürü ile ilgili objeler sergilenir. Kossuth, Macaristan için hazırladığı anayasa taslağı metnini bu evde kaleme almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Mezőberény</span> Macaristanʼda bir kent

Mezőberény Macaristan'da Békés eyaletinde bir kasabadır. Alföld bölgesinin güneyinde konumlanır. Bu kasabada Debrecen'den Szeged'e giden kara yolu Budapeşte-Bükreş demir yolu ile kesişir.

<span class="mw-page-title-main">Debrecen</span>

Debrecen, Macaristan’da Budapeşte’den sonra ikinci büyük en geniş şehirdir. Debrecen, Kuzey Alföld bölgesi ve Hajdú-Bihar eyaleti başkentinin bölgesel merkezidir.

<span class="mw-page-title-main">Kapoşvar</span> Macaristanda bir şehir

Kaposvár veya Kapoşvar Macaristan’da Somogy eyaletinin başkentidir. Şehir Budapeşte’nin 186 km (116 mi) güneybatısında yer almakta olup, Kapos nehri’nin iki yakasında kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Yakovalı Hasan Paşa Camii</span>

Yakovalı Hasan Paşa Camii, Macaristan'nın Pécs kentinde bulunan eski bir Osmanlı camisi.

<span class="mw-page-title-main">Macaristan'da futbol</span>

Macaristan'da en popüler spor olan futbol, Macaristan Futbol Federasyonu tarafından yönetilmektedir. Ülkenin millî takımı FIFA ile UEFA'nın resmi organizasyonlarına katılma hakkına sahiptir. En üst seviyedeki ligi Nemzeti Bajnokság I olan ülkenin en çok lig şampiyonluğu kazanan kulübü Ferençvaroş'tur.

<span class="mw-page-title-main">Károly Khuen-Héderváry</span> Macar siyasetçi (1849-1918)

Kont Károly Khuen-Héderváry de Hédervár, Macar siyasetçi. Khuen-Héderváry, Avrupa'da Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun bir parçası olan Macaristan Krallığı'nda 1903 yılında kısa bir süre ve 1910 ile 1912 yılları arasında olmak üzere iki dönem başbakanlık makamında bulunmuştur. Khuen-Héderváry 1883 ile 1903 yılları arasında Hırvat Banı olarak görev yapmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Dezső Bánffy</span> Macar siyasetçi

Baron Dezső Bánffy de Losonc, Macar siyasetçi. Bánffy, Avrupa'da Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun bir parçası olan Macaristan Krallığı'nda 1895 ile 1899 yılları arasında başbakanlık makamında bulunmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Dénes Berinkey</span>

Dénes Berinkey, Macar siyasetçi, hukukçu. Mihály Károlyi döneminde iki ay Macaristan Krallığı başbakanı görevi yapmıştır. Macaristan Sovyet Cumhuriyeti'nin kurulmasıyla birlikte başbakan olduğu hükûmet düşmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Macaristan Parlamento Binası</span> Budapeştede bina

Macaristan Parlamento Binası veya Budapeşte Parlamento Binası, Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de yer alan ve Macaristan Ulusal Meclisi'nin bulunduğu binadır. Bina Avrupa'nın en eski yasama binalarından ve Macaristan'ın gözde simgelerinden biri olup popüler bir turistik yerdir. Tuna Nehri'nin kıyısında, Lajos Kossuth Meydanı'nda yer almaktadır. Günümüzde halen Budapeşte'nin en yüksek ve Macaristan'ın en büyük binasıdır.

Macaristan'da din, Macaristan 1000 yılında topluca Hristiyan olmuştur günümüzde laik bir devlettir ancak anayasada Hristiyanlık Macar kültürünün önemli bir parçası olduğu yazar.

<span class="mw-page-title-main">Macaristan'daki üniversitelerin ve kolejlerin listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Macaristan'daki üniversiteler genellikle Yükseköğretim Yasası uyarınca Parlamento Yasası ile kurulmuştur. Yeni devlet üniversiteleri ve özel üniversiteler için, eğitimden sorumlu bakanlıktan ve daha sonra da Macaristan Ulusal Meclisinden onay almak gerekir. Macar devlet yükseköğretim sistemi, hem eğitim müfredatı hem de doktora derecesine kadar ilgili dereceleri sağlayan ve ayrıca araştırma faaliyetlerine katkıda bulunan üniversiteler ve diğer yükseköğretim kurumlarını içerir. Genel olarak, Macar devlet üniversiteleri, öğrenim ücreti almazlar.

<span class="mw-page-title-main">Imre Varga</span> Macar siyasetçi ve heykeltıraş (1923-2019)

Imre Varga, Tanınmış Macar heykeltıraş, ressam, tasarımcı ve grafik sanatçısı.

<span class="mw-page-title-main">László Mednyánszky</span> Macar sanatçı

Baron László Mednyánszky ya da Ladislaus Josephus Balthasar Eustachius Mednyánszky, Macar ressam-filozof. Macar sanat tarihinin en esrarengiz figürlerinden biridir. Aristokratik bir geçmişe rağmen, hayatının çoğunu sanatçı olarak çalışıp, Avrupa'da dolaşarak geçirdi.

<span class="mw-page-title-main">Mór Than</span>

Mór Than Macar bir ressamdı. Realist ekolde resim yapmış ve zamanının birçok yüksek profilli Macar ve Avusturyalı ressamıyla çalışmıştır. İtalya'da, Fransa'da ve memleketi Macaristan'da bulunmuştur. Hayatının ilerleyen dönemlerinde Macaristan'daki çeşitli müze ve galerilerde çalışmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Józsefváros</span> Budapeştede bölge

Józsefváros Macaristan'ın Budapeşte şehrinin 8. bölgesidir. Belváros'a yakın, 18-19. yüzyıldan kalma eski banliyölerden biri olarak daha geniş anlamda şehir merkezinin bir parçasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Macar Ulusal Müzesi</span>

Macar Ulusal Müzesi, 1802 yılında, Transilvanya gibi Macaristan'ın modern sınırları içinde olmayan bölgeler de dahil olmak üzere Macaristan'ın tarihi, sanatı ve arkeolojisi için kurulan ulusal müzedir. Macar Ulusal Galerisi'ndeki uluslararası sanat koleksiyonundan ayrıdır. Müze, Budapeşte'de 1837-47 yılları arasında mimar Mihály Pollack tarafından inşa edilen neo-klasik bir binada yer almaktadır.