İçeriğe atla

Ticari astronot

Ticari astronot, özel olarak finanse edilen bir uzay aracına komuta eden, pilotluk yapan veya aktif mürettebat üyesi olarak görev yapan kişidir.[1]

Kriterler

"Astronot" tanımı ve kimin insanlı uzay uçuşu gerçekleştirdiğini belirleyen kriterler değişiklik göstermektedir. Fédération Aéronautique Internationale uzay uçuşunu 100 kilometre (62 mi) irtifanın üzerindeki herhangi bir uçuş olarak tanımlar. Amerika Birleşik Devletleri'nde, 50 mil (80 km) irtifanın üzerinde seyahat eden profesyonel, askerî veya ticari astronotlar "Astronot rozeti" almaya hak kazanırlar.[]

2003 yılına kadar profesyonel uzay yolcuları sadece hükümetler ve askerî ya da sivil uzay ajansları tarafından desteklenmekte ve eğitilmekteydi. Ancak 2004 yılında özel sektör tarafından finanse edilen "Scaled Composites Tier One" programı tarafından gerçekleştirilen ilk yörünge altı uçuşla birlikte ticari astronot kategorisi oluşturulmuştur.[2] Yörünge altı uçuşu gerçekleştiren bir sonraki ticari program 2018 yılında Virgin Galactic'in SpaceShipTwo programı oldu.[3] Diğer ülkelerdeki ticari astronot statüsü için kriterler henüz kamuoyuna açıklanmadı.

Kaynakça

  1. ^ "SpaceShipOne". National Air and Space Museum (İngilizce). 20 Mart 2016. 5 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2019. 
  2. ^ "SpaceShipOne". National Air and Space Museum (İngilizce). 20 Mart 2016. 5 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2019. 
  3. ^ Sheetz, Michael (13 Aralık 2018). "Virgin Galactic ilk astronotlarını uzayın sınırına uçurarak uzay turizmine bir adım daha yaklaştı". CNBC (İngilizce). 6 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Şubat 2022. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">NASA</span> ABDde uzay programı çalışmalarından sorumlu kurum

NASA, Amerika Birleşik Devletleri'nin uzay programı çalışmalarından sorumlu olan kurum. 29 Temmuz 1958 tarihinde ABD Başkanı Dwight Eisenhower tarafından kurulmuştur. Daire, 1 Ekim 1958 tarihinden itibaren askerî amaçlardan ziyade sivil alanda barışçıl bir şekilde faaliyet göstermeye başlamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Avrupa Uzay Ajansı</span> AB ülkelerinin uzay kuruluşu

Avrupa Uzay Ajansı veya yaygın İngilizce kısaltmasıyla ESA, 1975 yılında, uzayın keşfini amaçlayan, hükûmetlerarası bir organizasyon olarak kurulmuştur. Şu an 22 üyesi olan ajansın merkezi Fransa'nın başkenti Paris'tedir. 2021 yılı itibarıyla 4,55 milyar Euro'luk bütçeye ve yaklaşık 2200 çalışana sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Uzay Yarışı</span> Soğuk Savaş sırasında, ABD ve SSCB arasında yaşanan uzay rekabeti (1955–1975)

Uzay Yarışı, Amerika Birleşik Devletleri ile Sovyetler Birliği arasında 20. yüzyılın ikinci yarısında gerçekleşen resmî olmayan uzay rekabetidir. Kökeni, II. Dünya Savaşı'ndan sonra iki ülke arasında balistik füze temelli nükleer silahlanma yarışına dayanmaktadır. Uzaya uydu, roket ve sonda yollamak, insan göndermek; Ay'a insan indirmek gibi çabalar içermektedir. Bu yarış, aynı zamanda ABD ile SSCB arasındaki Soğuk Savaş'ın (1947–1991) bir parçasıdır. Uzay Yarışı, yapay uyduların öncü fırlatmalarını, Ay'a, Venüs'e ve Mars'a yollanan robotik uzay sondalarını ve alçak Dünya yörüngesinde ve nihayetinde Ay'da insanlı uzay uçuşunu getirmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Uzay aracı</span> araştırma yapmak üzere uzaya gönderilen insanlı veya insansız araçların ortak adı

Uzay aracı ya da uzay gemisi, Dünya'nın atmosferi dışında, özellikle dış uzayda çalışmak üzere tasarlanmış araç ya da makinedir. Uzay araçları insanlı ya da insansız olabilir. Bir uzay aracı telekomünikasyon, Dünya'nın gözlemlenmesi, meteoroloji, yolbul, uzay kolonizasyonu, gezegen keşfi, uzay turizmi, uzay savaşımı, uzay ortamında insan ve kargo taşınması gibi görevler için yapılmış olabilir. Bu tanım aynı zamanda yapay uyduları da kapsamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Gemini Projesi</span> insanlı uzay uçuşu için tasarlanmış araç ailesi

Gemini Projesi, NASA'nın ikinci mürettebatlı uzay uçuşu programıydı. Merkür ve Apollo projeleri arasında yürütülen proje, 1961 yılında başladı ve 1966'da tamamlandı. Gemini uzay aracı iki astronottan oluşan bir mürettebat taşıyordu. On Gemini mürettebatı ve 16 ferdi astronot, 1965 ve 1966 yılları arasında alçak Dünya yörüngesi (LEO) görevlerinde uçtu.

<span class="mw-page-title-main">Apollo 11</span> Aya ilk insanlı iniş (1969)

Apollo 11, Ay yüzeyine yapılan insanlı ilk uzay uçuşudur. Amerika Birleşik Devletleri'nin bu uzay uçuşunda astronotlar Neil Armstrong ve Buzz Aldrin 20 Temmuz 1969 günü saat 20.18'de (EEZ) Ay yüzeyine iniş yapan ilk insanlar oldu. İnişten altı saat sonra 21 Temmuz günü 01.56'da (EEZ) Armstrong ay yüzeyine adım atarak bu konuda da bir ilki gerçekleştirdi. Uçuşun mürettebatının üçüncü üyesi olan Michael Collins bu sırada Ay yörüngesinde Armstrong ve Aldrin'i taşıyan modülle bir araya gelmek için beklemedeydi. Görevin üç üyesi de sekiz gün uzayda kaldıktan sonra dünyaya döndü.

<span class="mw-page-title-main">Richard Branson</span>

Sir Richard Charles Nicholas Branson, İngiliz yatırımcı, iş insanı, yazar ve ticari astronot. 1970'lerde, bugün çeşitli alanlarda faaliyet gösteren 400'den fazla şirketi kontrol eden Virgin Group'u kurdu.

Uzay turizmi, turistlerin para ödeyerek katıldıkları, kişisel tatmin ve eğlence merkezli oluşumdur.

Virgin Galactic Sir Richard Branson tarafından kurulmuş, Virgin grubuna dahil şirkettir. Şirket ticari uzay yolculuğu seferleri düzenlemek için kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Uzay elbisesi</span> uzaya çıkan astronot ve kozmonotları dış etkenlere karşı koruyan özel giysi

Uzay elbisesi, tepkili uçak pilotları ve özellikle astronotların vücutlarını dış etkilerden koruyarak çalışabilmeleri ve yaşayabilmelerini sağlayan elbisedir. Bu elbise, astronotun durumunun stabil kalmasını sağlar.

<span class="mw-page-title-main">SpaceX</span> Amerikan özel havacılık şirketi

SpaceX, merkezi ABD'nin Kaliforniya eyaletindeki Hawthorne şehrinde bulunan bir Amerikalı uzay taşımacılığı şirketidir. SpaceX; Falcon 9, Falcon Heavy, Starlink, Dragon Kargo, Starship gibi uzay misyonu araçlarını bünyesinde bulundurmaktadır.

Kerbal Space Program (KSP), Squad tarafından geliştirilen ve Private Division tarafından Microsoft Windows, macOS, Linux, PlayStation 4 ve Xbox One için yayınlanan bir uzay uçuşu simülasyonu video oyunudur. Oyunda oyuncular, "Kerbal" olarak bilinen yeşil insansı uzaylılar tarafından oluşturulan yeni bir uzay programını yönetiyorlar. Oyun gerçek hayattaki yörünge manevralarına izin veren gerçekçi bir yörünge fizik motoruna sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Gemini 11</span>

Gemini 11, NASA'nın 12-15 Eylül 1966 tarihleri arasında gerçekleştirilen Gemini Projesi'nin dokuzuncu mürettebatlı uzay uçuşu göreviydi. O zamana kadar yapılan 17. mürettebatlı Amerikan uçuşu ve genel olarak 25. uzay uçuşuydu. Astronotlar Charles "Pete" Conrad Jr. ve Richard F. Gordon Jr., fırlatmadan 1 saat 34 dakika sonra Agena Hedef Aracı ile ilk doğrudan yükseliş buluşmasını gerçekleştirdiler.

<span class="mw-page-title-main">Fırlatma aracı</span> uzaya bir obje taşımayı sağlayan roket

Uzay yolculuğu alanında fırlatma aracı ya da taşıyıcı roket bir görev-yükünü Dünya'nın yüzeyinden uzaya taşımak için kullanılan bir rokettir. Bir fırlatma sistemi fırlatma aracından, fırlatma rampasından ve diğer çeşitli altyapı bileşeninden oluşmaktadır. Genelde taşıyıcı roketler yörüngeye yapay uydu yerleştirmek için kullanılırken, araştırma roketi gibi bazı uzay uçuşları Yörünge-altı uzay uçuşu olarak sınıflandırılır. Bazı roketler ise bir uzay aracının Dünya'nın yörüngesinden tamamen kurtulamasını sağlarlar.

Yeniden kullanılabilir fırlatma sistemleri sayesinde uzaya birden fazla kez yük taşıması yapılabilir. Bu sistem genişletilebilir fırlatma sistemlerininin çalışma prensibinin tam zıttında yürüyordu. Genişletilebilir fırlatma sistemlerinde araç bir kere kullanıldıktan sonra kullanılmıyordu.

Uzay yolculuğu, 20. yüzyılda Konstantin Tsiolkovsky ve Robert H. Goddard tarafından geliştirilen teorik ve pratik atılımların ardından insan başarısının bir parçası haline geldi. Sovyetler Birliği, yörüngeye ilk uydu, ilk erkek ve ilk kadını uzaya göndererek savaş sonrası Uzay Yarışında önder oldu. ABD, 1969'da Ay'a ilk insan inişi ile Sovyet rakiplerini yakaladı. Uzay yarışı sona ermesini takiben, uzay uçuşu harika uluslararası işbirliği ile karakterize edilmiştir ve bu Dünya yörüngesine ucuz erişim ve ticari girişimler için bir genişleme oluşturmuştur. Gezegenler arası sondalar Güneş sistemindeki gezegenlerinin hepsiniziyaret etmiş ve insanlar yörüngede Mir ve ISS gibi uzun süre uzay istasyonlarında kalmıştır. Çin, insanlı misyonlar da dahil olmak üzere önemli uzay uçuş yeteneğine sahip üçüncü ülke olarak ile ortaya çıkmıştır.

<span class="mw-page-title-main">John Glenn</span> Amerikalı astronot ve politikacı (1921–2016)

John Herschel Glenn Jr., Amerikalı havacı, mühendis, astronot ve Ohio'dan ABD Senatörüydü. 1959 yılında NASA tarafından Mercury Projesi uzay aracını uçurmak için seçilen askerî test pilotlarının oluşturduğu Merkür yedilisi'nin üyelerinden birisiydi.

<span class="mw-page-title-main">Uzay Çağı</span> 1957de başlayıp günümüze kadar devam eden, uzay araştırmaları ve uzay teknolojisinin zirve yaptığı tarihî süreç

Uzay Çağı; Uzay Yarışı, uzay araştırmaları, uzay teknolojisi ile ilgili etkinler ile çalışmaları ve bunların etkilediği/tetiklediği kültürel gelişmeleri içeren dönemdir. Uzay Çağı'nın genel olarak 1957 yılında Sputnik 1 uydusunun fırlatılmasıyla başladığı ve günümüzde de devam ettiği kabul edilir.

<i>dearMoon</i> projesi SpaceX tarafından tasarlanan özel uzay uçuşu

dearMoon projesi, Japon milyarder Yusaku Maezawa tarafından ileri sürülen ve finanse edilen bir ay turizmi ve sanat projesidir. Proje, özel bir uzay uçuşu kapsamında hazırlandı ve Ay çevresinde tek bir yörünge etrafında SpaceX Starship aracılığıyla uçulması planlandı. Yolcular arasında Maezawa, 8 kişi; bir veya iki mürettebat üyesi olacaktır. Projenin duyurusu Eylül 2018'de yapıldı. Uçuşun 2023'ten önce gerçekleşmesi beklenmektedir.

Axiom Space, Inc., Amerika Birleşik Devletleri merkezli bir uzay altyapı geliştiricisidir. Şirket, 2016 tarihinde Kam Ghaffarian ve Michael T. Suffredini tarafından kurulmuştur. Şirketin merkezi Houston'da yer almaktadır.