İçeriğe atla

Teksas Devrimi

Teksas devrimine ait cephe hatlarını ve stratejileri gösteren harita.

1835 - 1836 yıllarında, Teksas'a yerleşen Amerikalılar, artan vergiler ve huzursuzluklar neticesinde Meksika Hükûmetine karşı ayaklandılar. Amerikalıları teşkil eden grup Beyazlardan, Anglo-Sakson Fransızlardan ve İspanyolca konuşmayan Almanlardan oluşuyordu. Meksika Hükûmetinin başında ise Antonio Lopez de Santa Anna bulunuyordu.

Teksas, Meksika sınırları içerisinde beyaz azınlık nüfusunun en yoğun olduğu yerlerden biriydi. İspanya imparatorluğunun kolonisinde geniş arazilere sahip, ticaretin yoğun olduğu ve sahip olduğu madenleri nedeniyle beyaz Avrupalı göçmenleri de cezbeden bir yerdi. Devrim sırasında yerli Teksaslılar olan Meksikalılar, Amerikalılara yardım edip, beraber savaşmışlardır. Alamo Muharebesi, Teksas Devrimi'nin en önemli olaylarından biridir. Meksika Devlet Başkanı General Antonio López de Santa Anna'nın kumandanlığındaki birlikler, 13 gün süren bir kuşatmadan sonra kaleyi savunan neredeyse herkesi öldürmüştür. Geri kalan Teksas'a yerleşen Amerikalılar tekrar toparlanarak San Jacinto Muharebesinde Meksika Hükûmet birlikleri ile yeniden karşılaşmış ve bu defa galip gelmişlerdir. Meksika Hükûmet başkanı Antonio Lopez de Santa Anna bu muharebe sonunda esir alınmıştı. Yapılan anlaşma neticesinde Meksika Ordusunu güneye yollayarak canını kurtaran başkan daha sonra serbest bırakılmıştır. Velasco Anlaşması ile de savaş sona erip, Teksas Cumhuriyeti kurulmuştur. Teksas Cumhuriyeti, Kuzey Amerika'da 1836'dan 1846'ya kadar var olmuş, ABD ile Meksika arasında kalmış kısa ömürlü devlet olmuştur.[1][2]

Kaynakça

  1. ^ "Teksas Devrimi ve Teksas Cumhuriyeti · www.greelane.com - Dünyanın En Büyük Eğitim Kaynak". www.greelane.com - Dünyanın En Büyük Eğitim Kaynak. 21 Nisan 2019. 1 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Aralık 2020. 
  2. ^ "Teksas Devrimi ve Teksas Cumhuriyeti". tr.eferrit.com. 1 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Aralık 2020. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Houston</span> Amerika Birleşik Devletlerinin en büyük dördüncü, Teksas eyaletinin en büyük şehri olan kent

Houston, Teksas'ın ve Güney Amerika Birleşik Devletleri'nin en kalabalık şehirdir. New York City, Los Angeles ve Chicago'dan sonra Amerika Birleşik Devletleri'nin en kalabalık dördüncü şehri ve Kuzey Amerika'nın en kalabalık altıncı şehridir. 2022 yılında 2.302.878 nüfusa sahip olan Houston, Güneydoğu Teksas'ta Galveston Körfezi ve Meksika Körfezi yakınlarında yer almaktadır. Harris County'nin merkezi ve en büyük şehri ve Amerika Birleşik Devletleri'nin en kalabalık beşinci metropolitan istatistiksel alanı ve Dallas-Fort Worth'tan sonra Teksas'ın en kalabalık ikinci şehri olan Greater Houston metropolitan alanının ana şehridir. Houston, Teksas Üçgeni olarak bilinen büyük mega bölgenin güneydoğu çapasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Dallas</span>

Dallas, ABD'nin dördüncü en kalabalık nüfuslu Dallas–Fort Worth metropolitan alanının en büyük şehri olup Teksas eyaletinde yer almaktadır. Şehir nüfus bakımından ABD'nin en büyük dokuzuncu, Teksas'ın ise Houston ve San Antonio'dan sonra üçüncü en büyük şehridir. Şehir, tarihi boyunca petrol ve pamuk sanayisi ile çok sayıdaki demir yolu hattının geçtiği bir yerde olması sebebiyle öne çıkmıştır. 2010 yılı ABD Nüfus Sayımı'na göre Dallas'ın nüfusu 1.197.816 kişidir. ABD Sayım Bürosu'nun 2014 verilerine göre ise şehrin nüfusu 1.281.047 kişiye yükselmiştir.

<span class="mw-page-title-main">San Antonio</span>

San Antonio, ABD'nin en büyük 7. şehri ve Teksas eyaletinin en büyük 2. şehridir. Etrafındaki varoşlarıyla Metropoliten San Antonio nüfusu ABD'de 24. büyük metropoliten bölgeyi oluşturur.

<span class="mw-page-title-main">Rus İç Savaşı</span> 1917den 1922ye kadar süren bir iç savaş

Rus İç Savaşı, 1917 Ekim Devrimi'nden sonra 1918-1922 yılları arasında Bolşeviklerle muhalifleri arasında yaşanan savaştır. Savaş Beyaz Ordu birliklerinin 1918 baharında Beyaz Terör saldırılarıyla başladı. Ana muharebe Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti'ne bağlı Bolşevik Kızıl Ordusuyla komünizm karşıtlarının Beyaz Ordusu arasında geçti. Ancak savaşa Beyaz Ordu'ya finansal destek ile silah ve asker yardımında bulunan ABD, İngiltere, Fransa, Polonya ve Japonya da müdahil oldu. 1921 yılında Bolşevikler Beyaz Terör'ü ve destekçilerini yenerek tüm ülkeye hâkim oldular. 1922 yılında da Sovyetler Birliği kuruldu.

<span class="mw-page-title-main">Teksas</span> Amerika Birleşik Devletlerinde eyalet

Teksas, Amerika Birleşik Devletleri'nde en kalabalık ikinci ve en geniş ikinci eyalettir. Coğrafi olarak ülkenin merkezi güneyinde yer alır. Dünya'da ve Amerika Birleşik Devletleri ekonomisinde önemli bir yer tutar. Teksas güneyde Meksika'nın Chihuahua, Coahuila, Nuevo León ve Tamaulipas eyaletleri ile uluslararası sınır; batıda New Mexico, kuzeyde Oklahoma, kuzeydoğuda Arkansas ve doğuda Louisiana eyaletleri ile sınır oluşturur. Teksas, 696.200 kilometrekare alana ve sürekli artan 30 milyon (2023) nüfusa sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Laredo, Teksas</span>

Laredo, ABD'nin Teksas eyaletinin Webb ilçesinde bulunup Webb ilçesinin başkentidir. Laredo Güney Teksas'ta Meksika-ABD ülkelerinin sınırı olan Rio Grande Nehri'nin kuzeyindedir ve bu nehrin güneyine bulunan Nuevo Laredo'ya komşu şehirdir.

<span class="mw-page-title-main">Teksas Cumhuriyeti</span> 1836dan 1846ya kadar Kuzey Amerikada egemen devlet

Teksas Cumhuriyeti, Kuzey Amerika'da 2 Mart 1836'dan 19 Şubat 1846'ya kadar var olan egemen bir devlet, ancak Meksika tüm varlığı boyunca onu asi bir eyalet olarak kabul etti. Batı ve güneybatıda Meksika, güneydoğuda Meksika Körfezi, doğu ve kuzeydoğuda ABD'nin iki eyaleti Louisiana ve Arkansas ve ABD'nin şu anki Oklahoma, Kansas, Colorado eyaletlerinin bazı kısımlarını kapsayan Amerika Birleşik Devletleri toprakları ile çevriliydi., Wyoming ve kuzeyde ve batıda New Mexico. Cumhuriyetin Anglo sakinleri Texians olarak biliniyordu.

<span class="mw-page-title-main">Alamo Muharebesi</span>

Alamo Muharebesi, Teksas Devrimi'nin en önemli olaylarından biridir. Meksika Devlet Başkanı General Antonio López de Santa Anna'nın kumandanlığındaki birlikler, 13 gün süren bir kuşatmadan sonra San Antonio de Béxar yakınlarında bulunan Alamo Misyonu'na yönelik bir taarruz başlattılar. Saldırı sonucunda Texian savunucularının ikisi hariç geriye kalan hepsi öldürüldü. Çatışma sırasında Santa Anna'nın acımasız olarak algılanan uygulamaları birçok Texianı Texian Ordusu'na katılmaya teşvik etti. İntikam arzusuyla kuvvet bulan Texianlar, 21 Nisan 1836'de gerçekleşen San Jacinto Muharebesi'nde Meksika Ordusu'nu mağlup ederek devrimi sona erdirdiler.

<span class="mw-page-title-main">Kızılderili savaşları</span> Kuzey Amerika yerlilerinin beyaz yerleşimciler tarafından boyunduruk altına alınması

Kızılderili savaşları ya da ABD Kızılderili savaşları, Yeni Dünya'da Kuzey Amerika'nın yerlisi ABD Kızılderilileri ile Eski Dünya'dan gelen Avrupalı göçmen yerleşimciler arasında patlak veren ve 1622-1924 yıllarında aralıklı olarak asırlara yayılan Amerikan Bağımsızlık Savaşı öncesi ve sonrası bir dizi çatışmalar silsilesidir. Savaşın ana sebebi, keşfedildiği andan itibaren Amerika kıtasını doğudan işgal etmeye başlayan Avrupalı sömürgecilerin sürekli artması ve bu artış sonunda yerlileri batıya sürmeleridir. Bu savaşlar Amerika kıtasının doğu kıyısından batı kıyısına kadar genişlemenin mukadder olduğunu ifade eden Kader Manifestosu gibi ideolojiler tarafından teşvik edildiği gibi, politik kaygıyla zorla ya da antlaşmalarla Kızılderili Tehciri gibi etnik temizlik hareketleri de savaşların tetikleyici unsurlarıdır. Bu savaşlar sırasında ABD Kızılderili katliamları da görülür.

<span class="mw-page-title-main">Teksas-Kızılderili savaşları</span> Teksastaki göçmenlerle Kızılderililer arasında yaşanan çatışmalar

Teksas-Kızılderili savaşları, Teksas'taki göçmen yerleşimciler ile yerli Güney Ova Kızılderilileri arasında patlak veren ve 1820 - 1875 arası aralıklı olarak yıllara yayılan bir dizi çatışmalar silsilesidir. Bu savaşların ilki Fransız Teksası'ndan (1684-1689) sonra İspanyol Teksası'na (1690-1821) gelen ve büyük ölçüde İspanyollardan oluşan Avrupalı yerleşimciler ile yerli Kızılderili kabileleri arasında çıkmıştır. Sonra da Teksas'ın Meksika'daki parçası olan Meksika Teksası'nda (1821-1836) devam etmiştir. Teksas Cumhuriyeti (1836–1845) döneminde de süren savaşlar 1845'te Amerika Birleşik Devletleri'nin 28. eyaleti olmasıyla da sona ermemiş ve 1875 yılına kadar devam etmiştir. Kızılderili savaşları sırasında Arizona'dan sonra en fazla ölüm görülen eyalet Teksas'tır.

<span class="mw-page-title-main">Benito Juárez</span> 26. Meksika devlet başkanı

Benito Pablo Juárez García (21 Mart 1806 - 18 Temmuz 1872), Meksikalı hukukçu ve siyasetçi. Juárez, Amerika kıtasının orta kesiminde yer alan Meksika'da 1858 ile 1872 yılları arasında devlet başkanlığı makamında bulunmuştur. Juárez, Meksika'ya Fransız müdahalesi sırasında ülkesinde direnişe liderlik etmiş ve ülkesinin modernleşmesi yolunda önemli adımlar atmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Nicolás Bravo</span> 11. Meksika devlet başkanı

Nicolás Bravo Rueda, Meksikalı asker ve siyasetçidir. Üç farklı dönemde Meksika devlet başkanı olarak görev yapmıştır.

Black Jack Aslen American Chicle Company olan Mondelēz International tarafından üretilen anason aromalı bir sakızdır. Temmuz 2018 itibarıyla Gerrit's Brands, Inc., Beemans ve Clove ile birlikte Black Jack sakızının haklarını aldı ve Kasım 2018'de yeniden düzenlenmiş versiyonlarını yeniden başlattı.

<span class="mw-page-title-main">Adolfo López Mateos</span> 55. Meksika devlet başkanı

Adolfo López Mateos 1929'da muhalif olmasına rağmen sonradan Kurumsal Devrimci Parti (PRI) üyesi olmuş Meksikalı siyasetçi. Meksika devlet başkanı seçildi ve 1958 ile 1964 yılları arasında hizmet verdi.Başkanlığı sırasında elektrik şirketlerini millileştirdi, Bedava Ders Kitapları Ulusal Komisyonu'nu kurdu (1959), ABD sınırındaki Chamizal tartışmasını çözdü ve Doğa Tarihi Müzesi ve Meksiko'daki Ulusal Antropoloji Müzesi gibi önemli müzeleri açtı. Siyasi felsefesinin "Anayasa'nın solu" olduğu söyleyen López Mateos, Lázaro Cárdenas'tan beri solcu olduğunu ilan eden ilk başkan oldu. López Mateos Meksikalılar arasındaki popülerliği ile tanınır; Cárdenas ve Adolfo Ruiz Cortines ile birlikte López Mateos, Meksika'nın 20. yüzyıldaki en popüler başkanları olarak anılır. Ancak başkanlığı sırasında sendika başkanları Demetrio Vallejo ve Valentín Campa'nın tutuklanması, köylü lideri Rubén Jaramillo ve ailesinin Meksika ordusu tarafından öldürülmesi gibi baskıcı uygulamaları olmuştu.

Tüm Meksika Hareketi, Meksika'nın tümünü içerecek şekilde ABD tarafından ihlak edilmesini gerektiğini savunanlarca oluşturulmuş harekettir. Ancak hiçbir zaman bu olay gerçekleşmedi. 1846-48 arasında meydana gelen Meksika-Amerika Savaşı ile ortaya çıkmış bu hareket, ABD ordusu'nun Meksika'nın kuzeyindeki seyrek nüfuslu bölgeyi aldıktan sonra yoğun nüfuslu bölgelerini de alması sonrasında iyice popülerleşti. ABD Kongresinde, özellikle Güney Karolina'dan ABD Senatörü John C. Calhoun bu harekete şiddetle karşı çıktı. Çünkü yoğun, beyaz olmayan bir nüfusa sahip bir bölgeyi ABD'ye dahil olması büyük bir sorun teşkil edeceğini düşünüyordu. Guadalupe Hidalgo Antlaşması ile ABD, Meksika'nın uzak kuzeydeki seyrek yerleşmiş bölgeyi satın almasıyla hareket sona erdi.

<span class="mw-page-title-main">Davy Crockett</span> Amerikalı siyasetçi ve uç beyi (1786 – 1836)

David Crockett Amerikalı halk kahramanı, sınır koruyucusu, asker ve politikacıydı. Popüler kültürde genellikle "Sınırın vahşi kralı" sıfatıyla anılır. ABD Temsilciler Meclisinde Tennessee eyaletini temsil etti ve Alamo Muharebesinde görev yaptı.

<span class="mw-page-title-main">1830'lar</span> onyıl

1830'lar Gregoryen takvimine göre 1 Ocak 1830'da başlayıp 31 Aralık 1839'da sona eren onyıldır.

<i>The Alamo</i> (film, 1960)

Alamo, John Wayne tarafından üretilen ve yönetilen ve Wayne'in Davy Crockett olarak oynadığı 1960 Amerika yapımı epik tarihi bir savaş filmidir. 1836 Alamo Savaşı hakkındadır. William H. Clothier tarafından 70 mm Todd-AO ile çekildi ve United Artists tarafından piyasaya sürüldü.

<span class="mw-page-title-main">Antonio López de Santa Anna</span> 8. Meksika devlet başkanı

Antonio de Padua María Severino López de Santa Anna y Pérez de Lebrón, genellikle Santa Anna veya López de Santa Anna olarak bilinen, Meksikalı politikacı ve generaldi. On dokuzuncu yüzyılın ilk yarısında bağımsızlık sonrası Meksika siyaseti ve hükûmeti üzerindeki etkisi ile Meksika tarihçilerinin, sık sık bu dönemi "Santa Anna Çağı" olarak adlandırmalarına neden olmuştur "Kaderin Adamı" olarak anılmaktadır. Başlangıçta bağımsızlık sonrası dönemde kendisini bir federalist olarak tanımlamasına ve 1833'te muhafazakârları deviren bir darbeye katılmasına rağmen zamanla giderek daha muhafazakâr hâle gelmiştir. 1833'te başkan seçilen López de Santa Anna, 1855'te görevden alınmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Ciudad Mier</span>

Mier, El Paso del Cántaro olarak da bilinen El Paso del Cántaro, Falcon Barajı'nın hemen güneyinde, Rio Grande yakınında, kuzey Meksika'da bulunan Tamaulipas'ın Mier Belediyesi'nde bir şehirdir. Monterrey'in 90 mil (140 km) kuzeydoğusunda, Meksika Federal Karayolu 2 üzerindedir.