İçeriğe atla

Tek duyarlıklı kayan noktalı sayı biçimi

Tek duyarlıklı kayan nokta biçimi (İngilizce: single-precision floating-point format), bilgisayar belleğinde 4 bayt (32 bit) kullanan ve kayan nokta kullanarak geniş bir dinamik değer aralığını temsil eden bir bilgisayar numarası biçimidir.

IEEE 754-2008'de 32-bit taban-2 formatına resmen binary32 denir. IEEE 754-1985'te tek olarak adlandırıldı. Daha eski bilgisayarlarda 4 baytlık farklı kayan nokta biçimleri kullanılmıştır, örn., GW-BASIC'in tek duyarlıklı veri tipi 32-bit MBF kayan nokta biçimindeydi.

IEEE 754 tek duyarlıklı ikili kayan nokta biçimi: binary32

IEEE 754 standardı bir binary32'yi şunlara sahip olmasıyla belirtiyor:

  • İşaret biti: 1 bit
  • Üs genişliği: 8 bit
  • Anlamlı duyarlılık: 24 bit (23 açıkça depolanmış)

Bu örnekte:

  • ,
  • ,
  • ,
  • ,
  • .

böylece:

  • .

Not:

  • ,
  • ,
  • ,
  • .

Üs kodlama

Tek duyarlıklı örnekleri

3f80 0000 = 0 01111111 00000000000000000000000 = 1
c000 0000 = 1 10000000 00000000000000000000000 = −2
7f7f ffff = 0 11111110 11111111111111111111111 = (1 − 2−24) × 2128 ≈ 3.402823466 × 1038  (tek duyarlıklı maks. sonlu pozitif değer)
0080 0000 = 0 00000001 00000000000000000000000 = 2−126 ≈ 1.175494351 × 10−38 (tek duyarlıklı min. normalize pozitif değer)
0000 0000 = 0 00000000 00000000000000000000000 = 0
8000 0000 = 1 00000000 00000000000000000000000 = −0
7f80 0000 = 0 11111111 00000000000000000000000 = artı sonsuz
ff80 0000 = 1 11111111 00000000000000000000000 = eksi sonsuz
3eaa aaab = 0 01111101 01010101010101010101011 ≈ 1/3

Tek duyarlıklı ikili sayıyı ondalık sayıya dönüştürme

Bu örnekte 41c80000 değerinin onaltılı gösterimi ile başlayıp ve ikili dosyaya dönüştürüyoruz:

47f8 000016 = 0100 0001 1100 1000 0000 0000 0000 00002

Sonra onu üç kısma ayırıyoruz: işaret biti, üs biti ve anlamlı bit.

bit 24 = 1
bit 23 = 0.5
bit 22 = 0.25
bit 21 = 0.125
bit 20 = 0.0625
bit 19 = 0.03125
.
.
bit 0 = 0.00000011920928955078125

Ayrıca bakınız

Kaynakça

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">IPv4</span> İnternet Protokolünün 4. sürümü

İnternet Protokol Versiyon 4 (IPv4), İnternet Protokolü'nün (IP) dördüncü versiyonudur.

<span class="mw-page-title-main">Doğru (geometri)</span>

Doğru, matematikte mantıksal bir değerdir. Matematik'te ne olduğu belli olmayan (tanımsız) değerlerden biridir. Ayrıca geometride doğru ifadesi aynı doğrultuda olan ve her iki yönden de sonsuza kadar giden noktalar kümesi diye de tanımlanır. Bir doğru üzerinde en az 2 nokta, dışında da en az 1 nokta mevcuttur.

<span class="mw-page-title-main">IPv6</span> İnternet protokolünün 6. versiyonu

Internet Protocol Version 6 kısaca IPv6, aslında 32 bitlik bir adres yapısına sahip olan IPv4'ün adreslemede artık yetersiz kalması ve ciddi sıkıntılar meydana getirmesi üzerine IETF tarafından geliştirilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Taylor serisi</span>

Taylor serisi matematikte, bir fonksiyonun, o fonksiyonun terimlerinin tek bir noktadaki türev değerlerinden hesaplanan sonsuz toplamı şeklinde yazılması şeklindeki gösterimi/açılımıdır. Adını İngiliz matematikçi Brook Taylor'dan almıştır. Eğer seri sıfır merkezli ise, Taylor serisi daha basit bir biçime girer ve bu özel seriye İskoç matematikçi Colin Maclaurin'e istinaden Maclaurin serisi denir. Bir serinin terimlerinden sonlu bir sayı kadarını kullanmak, bu seriyi bir fonksiyona yakınsamak için genel bir yöntemdir. Taylor serisi, Taylor polinomunun limiti olarak da görülebilir.

Steganografi, eski Yunancada "gizlenmiş yazı" anlamına gelir ve bilgiyi gizleme bilimine verilen addır. Steganografi'nin şifrelemeye göre en büyük avantajı bilgiyi gören bir kimsenin gördüğü şeyin içinde önemli bir bilgi olduğunu fark edemiyor olmasıdır, böylece içinde bir bilgi aramaz.

<span class="mw-page-title-main">Sinüs (matematik)</span>

Matematikte sinüs, trigonometrik bir fonksiyon. Sin kısaltmasıyla ifade edilir.

Ayrık Fourier Dönüşümü, Fourier analizinde kullanılan özel bir Fourier dönüşümüdür.

Kayan noktalı sayılar gerçel sayıların bilgisayar ortamındaki gösterim şekillerinden biridir. Gerçek dünyada sayılar sonsuza kadar giderken, bilgisayar ortamında bilgisayar donanımının getirdiği sınırlamalardan dolayı bütün sayıların gösterilmesi mümkün değildir. Bununla birlikte gerçekte sonsuza kadar giden birtakım değerler bilgisayar ortamında ortamın kapasitesine bağlı olarak yaklaşık değerlerle temsil edilirler. Bu sınırlamaların etkisini en aza indiren, sayıların maksimum miktarda ve gerçeğe en yakın şekilde temsilini sağlayan sisteme "Kayan-Noktalı Sayılar" sistemi denir. Kayan-Noktalı sayılar sistemi, bir sayı ile 10'un herhangi bir kuvvetinin çarpımı şeklinde sıklıkla kullanılan bilimsel gösterime oldukça benzeyen bir notasyona sahiptir ve en sık kullanılan IEEE 754 standardına göre şekillendirilmiştir.

IEEE Kayan Nokta Aritmetiği Standardı kayan noktalı sayıların gösteriminde en çok kullanılan standarttır. İkilik sistemdeki sayılar bilimsel gösterim ile gösterildikten sonra işaret, üst ve anlamlı kısımdan oluşan üç parça şeklinde ifade edilebilirler. Bu gösterime sonsuz, sayı değil ve sıfırın gösterimi dahildir. IEEE 754 standardına göre sayılar tek duyarlı ve çift duyarlı şekilde gösterilebilirler.

Olasılık kuramı ve istatistik bilim dallarında bir rassal değişken X için olasılık yoğunluk fonksiyonu bir reel sayılı sürekli fonksiyonu olup f ile ifade edilir ve şu özellikleri olması gereklidir:

<span class="mw-page-title-main">Sonsuz</span> matematik ve fizikte herhangi bir sonu olmayan şeyler ve sayılar

Sonsuz, eski Yunanca Lemniscate kelimesinden gelmektedir, çoğunlukla matematik ve fizikte herhangi bir sonu olmayan şeyleri ve sayıları tarif etmekte kullanılan soyut bir kavramdır.

İşaretle genişletme, bilgisayar aritmetiğinde sayıların değerlerini ve işaretlerini kaybetmeden genişletilmesine verilen isim. Daha açıklamak gerekirse, gereken bit değerinden daha kısa olan bir değerin en anlamlı bit değeri ile, gereken bit değerine ulaşıncaya kadar genişletilmesi işlemidir. Böylelikle 2'nin tümleyeni sayı sistemi içinde, artı ve eksi işaretli sayıların hem değerleri hem de işaretleri korunmuş olur.

<span class="mw-page-title-main">BCD kodu</span>

BCD kodu, bilgisayar ve elektronik sistemlerinde onluk tabandaki (decimal) sayıların ikilik tabana (binary) dönüştürülmesi için kullanılan sayısal kodlama metodudur. Bu dönüştürme işlemi yapılırken öncelikle sayının her bir basamağı tek tek ikilik tabana çevrilir ve ardından her basamağın karşılık geldiği binary değerler sırasıyla birleştirilerek sayının BCD Kodu ile gösterimi elde edilir.

Kriptografide blok şifreleme, blok olarak adlandırılmış sabit uzunluktaki bit grupları üzerine simetrik anahtar ile belirlenmiş bir deterministik algoritmanın uygulanmasıdır. Blok şifreleme birçok kriptografik protokol tasarımının önemli temel bileşenlerindendir ve büyük boyutlu verilerin şifrelemesinde yaygın biçimde kullanılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Öklid uzayı</span> Öklid geometrisinin yüksek boyutlu vektör uzaylarına genelleştirilmesi

Matematikte Öklid uzayı, Öklid geometrisinin üç boyutlu uzayıdır ve bu kavramlar, çok boyutlu olarak genelleştirilir. “Öklid” terimi bu uzayları, Öklid geometrisi olmayan eğimli uzaydan ve Einstein'nın genel görelilik kuramından ayırt eder. Bu adı Yunan matematikçi Öklid'den dolayı almıştır.

Minkowski mesafesi Öklid uzayı'nda bir metrik'tir iki Öklidyen mesafesi ve Manhattan mesafesi'nin bir genelleştirilmesi ile oluşturulur.

İşaretli sıfır, önünde artı ve eksi işaretleri olan sıfırdır. Aritmetikte özel durumlar hariç 0 işaretsizdir. Bununla birlikte Bilişimdeki işaretli sayı temsilleri gibi bazı uygulamalarda, işaretli sıfır kullanılır. Burada pozitif sıfır ile negatif sıfır farklı sayıları ifade eder.

Kriptografi 'de bir 'Lamport imzası' veya 'Lamport bir defalık imza şeması' dijital imza oluşturmak için kullanılan bir yöntemdir. Lamport imzaları, kriptografik olarak güvenli herhangi bir tek yönlü fonksiyon ile oluşturulabilir; genellikle bir Kriptografik özet fonksiyonu kullanılır.

Matematikte, Artin Örgü Grubu olarak da bilinen n iplik üzerindeki örgü grubu, elemanları n-örgülerin denklik sınıfları olan gruptur. Örgü gruplarının örnek uygulamaları arasında düğüm teorisi, matematiksel fizikte; Artin'in örgü grubunun Yang-Baxter denklemine karşılık geldiği kanonik sunumu ve cebirsel geometrinin monodromy değişmezleri yer alırlar.

<span class="mw-page-title-main">Bir olayın olma olasılığı</span>

Olasılık yoğunluk fonksiyonu, olasılık kuramı ve bir olayın olma olasılığı dallarında bir rassal değişken olan X için reel sayılı sürekli fonksiyondur.