İçeriğe atla

Tanacetum oltense

Tanacetum oltense
Korunma durumu

Durumu belirsiz (IUCN 3.1)
Biyolojik sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem:Plantae
Şube:Tracheophyta
Sınıf:Magnoliopsida
Klad:Eudicots
Takım:Asterales
Familya:Asteraceae
Cins:Tanacetum
Tür: T. oltense
İkili adlandırma
Tanacetum oltense
(Sosn.) Grierson, Notes Roy. Bot. Gard. Edinburgh 33: 435 (1975).

Tanacetum oltense, Asteraceae familyasından Türkiye'ye endemik bir pire otu türü.

Alt yapraklar 6–13 cm, segmentler anahat olarak dikdörtgen-ovaldir. 1-1.5 x 0.75–1 cm genişliğinde, tüysü bölmeli (yaprak ayasının orta damara doğru üçte birinden az bir şekilde parçalanması) 5-7 lobludur. Şemsiyemsi salkım'da (alttaki çiçek saplarının daha fazla uzayarak üst yüzeyinin düz bir çiçek kümesi oluşturdukları bir salkım çiçek durumu) kömeç (sapsız çiçeklerin etlenmiş bir ana eksen üzerinde sık ve çok sayıda yerleşerek oluşturdukları salkımsı çiçek durumu) 5-8 adettir. Pulsu yaprak halkaları (aynı boğumda birkaç çiçek sapı yaprakçığı çevresel olarak dizilmişler ise çiçek sapı yaprakçıkları halkasına verilen ad.) 6–8 mm genişliğinde, pulsu yaprak (pulsu yaprak halkalarını meydana getiren pulsu yaprakların bir tanesine verilen ad), dar kahverengi ince ve kuru zarlı kenarlıdır. Temmuz ayında çiçeklenir.[1]

Tanacetum oltense sadece tip örneğinden bilinir. Tanacetum cappadocicum türüne yakındır. Bu tür Veri Eksikliği olarak listelenmiştir çünkü türler yalnızca tür koleksiyonundan bilinmektedir ve bir daha asla toplanmamıştır. Kuzeydoğu Anadolu, Türkiye'de endemiktir. Tip örneği 1911 yılında Erzurum ilinde toplanmıştır. Nüfus durumu bilinmemektedir. Çam ormanı kenarlarında yetişir. Başlıca tehditler, aşırı otlatma ve erozyonun neden olduğu habitat kaybı ve bozulmadır. Nüfus sayıları, dağılımı, nüfus eğilimleri, tehditler ve koruma önlemleri üzerine araştırmalara ihtiyaç vardır.[2]

Kaynakça

  1. ^ Grierson, A.J.C. (1975). Davis, P.H. (Ed.). Flora of Turkey and the East Aegean Islands. Vol. 5 (Compositae). Edinburgh: Edinburgh University Press. ss. 1-890. ISBN 0-85224-280-8. 
  2. ^ IUCN (9 Ocak 2007). "Tanacetum oltense: Ekim, T., Vural, M., Duman, H., Aytaç, Z. & Adıgüzel, N.: The IUCN Red List of Threatened Species 2014: e.T200552A2668500" (İngilizce). doi:10.2305/iucn.uk.2014-1.rlts.t200552a2668500.en. 1 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Mayıs 2023. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Dere otu</span> bitki

Dere otu, maydanozgiller (Apiaceae) familyasından anavatanı Asya olan tek yıllık bir bitki türüdür. Bitkinin botanikteki adı ise Anethum Graveolens'tir ve bu cinsteki tek türdür. Anavatanı Avrupa'nın güneyi ve Asya'nın batısıdır. Türkiye'de de yabani olarak bulunduğu gibi, kültür bitkisi olarak bahçelerde de yetiştirilir. Dereotu, yaprakları ve tohumlarının yemeklere tat vermek için ot veya baharat olarak kullanıldığı Avrasya'da yaygın olarak yetiştirilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Gümüşi akasya</span> Baklagiller familyasından bir bitki türü

Gümüşi akasya veya Mimoza Ağacı, baklagiller (Fabaceae) familyasından 15 m'ye kadar boylanan sarı çiçekli bir akasya türü.30 m yüksekliğe kadar büyüyebilir. Hızlı büyüyen yaprak dökmeyen bir ağaç veya çalıdır.

<span class="mw-page-title-main">Pire otu</span> bitki cinsi

Pire otu (Tanacetum), çok yıllık, otsu bir bitki cinsi. Genelde Asya ve Avrupa'nın birçok yerinde yetişir. Dünyada vahşî yaşamın görüldüğü birkaç başka bölgede de rastlanabilir. Amerika Birleşik Devletleri'nin Colorado, Montana, Washington ve Wyoming eyâletlerinde bu otun ekimi ve yetiştirilmesi sağlığa zararlı olduğu gerekçesi ile yasaktır. Yaklaşık 80 türü vardır.

<span class="mw-page-title-main">Ballıbabagiller</span> bitki familyası

'Lamiaceae, Labiatae veya Türkçe adıyla 'Ballıbabagiller; 236 cins ve 7,280 tür ile temsil edilir ve dünya çapında özellikle ılıman kuşakta yayılış gösteren bir bitki familyasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Lamium album</span> bitki türü

Lamium album, Lamiaceae (ballıbabagiller) familyasından nemli ve verimli topraklarda yetişen beyaz çiçekli bir ballıbaba türü. Halk ağzında akısırgan olarak da adlandırılır. Tarlalarda, gölgelik yerlerde ve çitlerde yetişir.

<span class="mw-page-title-main">Doğu mazısı</span> Bitki türü

Doğu mazısı, servigiller (Cupressaceae) familyasından Platycladus cinsinden süs bitkisi olarak yetiştirilen her dem yeşil bir ağaç türü. En yaşlı örneği Çin'de bulunan 3000 yıllık ağaçtır.

<i>Primula auriculata</i>

Primula auriculata, Primulaceae familyasından 20–25 cm kadar kısa köksaplı bir Primula türü.

<i>Yabani havuç</i>

Yabani havuç, maydanozgiller (Apiaceae) familyasından havuç ile akraba olan, koni biçimindeki etli kökü için sebze olarak yetiştirilen bir kültür bitkisidir.

Passiflora brachyantha, çarkıfelekgiller familyasından çarkıfelek cinsinin Ekvador'a özgü And Dağlarının güneyinde bulunan endemik bir türüdür. 1979 yılında L.K Escobar tarafından bu tür ancak keşfedilebilmiştir. Nesli tehdit altındadır. 3 loblu 7,8–11 cm arasında değişen yaprakları bulunmaktadır, 6,4-6,8 cm uzunluğunda açık pembe çiçekleri, bulunmaktadır. Meyveleri elips şeklinde 5,5 cm uzunluğunda, 3,8 cm genişliğinde ve yeşil renklidir ve yenmez. Tohumları 5,5 mm uzunluğunda,3,8 mm genişliğindedir. Bu türe benzer Passiflora glaberrima türünden mavi-mor yerine pembe renkli çiçeklerinin olması ve biraz daha büyük yaprakları ile ayrılır. Tropik bir bitki olduğundan 2 derecenin altı sıcaklıklarda bitki zarar görür buna karşın 0 derece ve altı sıcaklıklarda bitki ölür.

<span class="mw-page-title-main">Çobangülü</span>

Çobangülü, Fabaceae familyasından 10–40 cm yüksekliğe ulaşabilen iki yıllık veya kısa ömürlü çok yıllık bir bitki türü.

<i>Colchicum micranthum</i> bitki türü

Colchicum micranthum, Colchicaceae familyasına bağlı, narin acıçiğdem olarak bilinen, Türkiye endemiği bir acıçiğdem türüdür.

Myosotis lazica, Mihail Grigoryeviç Popov tarafından tanımlanmış, hodangiller familyasından bir bitki türüdür. 1300 metre yüksekliğe kadarki ıslak kıyılarda yaşayan Laz kuşgözü, Artvin, Rize, Trabzon ve Giresun'da görülmüştür.

Prenanthes abietina, papatyagiller familyasından çok yıllık bir bitki türüdür. Pierre Edmond Boissier ve Benedict Balansa tarafından tanımlanmış ancak Moisey Elevich Kirpicznikov tarafından 1964'te Prenanthes cinsine dahil edilmiştir.

Türkiye florasında, Tanacetum cinsine bağlı toplam 61 takson bulunmaktadır. Bunlar 37 türe, 19 alt türe ve 4 varyeteye ayrılır. 10 Mayıs 2021 tarihinde güncellenmiştir. Bitki taksonları kronolojik olarak sıralanmıştır.

Tanacetum oxystegium, Asteraceae familyasından Türkiye'ye endemik bir pire otu türü.

Tanacetum kotschyi, Asteraceae familyasından bir pire otu türü.

Tanacetum mucroniferum, Asteraceae familyasından Türkiye'de endemik bir pire otu türü.

Tanacetum nitens, Asteraceae familyasından Türkiye'de endemik bir pire otu türü.

<span class="mw-page-title-main">Tanacetum macrophyllum</span>

Koca pireotu veya bilimsel adıyla Tanacetum macrophyllum, papatyagiller familyasından çok yıllık bir bitki türüdür. Orta Avrupa, Güney Rusya, Kafkasya ve Türkiye'nin Doğu Karadeniz bölgesine endemik olan koca pireotu, 800 ila 2300 metre yükseklikteki gölgeli akarsu kenarları ve meralarda yetişmektedir. Ağustos ayında çiçeklenen koca pireotunun uzunluğu 50 ila 150 santimetre arasındadır. Yapraklar 25–30 cm uzunluğunda 15–16 cm genişliğindedir.

<i>Alniaria alnifolia</i>

Alniaria alnifolia, Rosaceae familyasından bir bitki türü.