İçeriğe atla

Stella Kübler

Stella Kübler veya Stella Isaacksohn (doğumu: Goldschlag, d. 10 Temmuz 1922 - ö. 1994),[1] II. Dünya Savaşı sırasında Gestapo adına Nazilerle işbirliği yapıp saklanan Yahudileri ifşa ve ihbar eden Yahudi kadındır.

Asimile olmuş orta sınıf bir Yahudi ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen Stella Goldschlag Berlin'de doğup büyümüştür. Naziler başa geçince diğer Yahudi çocukları gibi devlet okullarına gitmesi yasaklanınca Yahudi cemaatinin okuluna katıldı. Güzelliği ve canlılığıyla tanınıyordu. Ebeveyni Nazi Almanyası'ndan kaçmaya çalıştıysa da diğer ülkelerden vize alamadılar. Stella, eğitimini bitirdikten sonra Nurnbergerstrasse'deki Uygulamalı Sanat Okulu'nda moda tasarımcılığı üzerine yetiştirildi.[2]

1941'de Yahudi müzisyen Manfred Kübler ile evlendi. Berlin'de kocasıyla birlikte angarya işçisi olarak çalıştırıldı. 1942'de Berlin'de tehcirler başlayıp Yahudiler imha kamplarına gönderilmeye başlandı. Ortadan kaybolan Stella, sarı saçları, mavi gözleri ve "Aryan" görünümlü klasik güzelliğinin yardımıyla Yahudi olmadığını gösteren sahte evrak düzenledi.

1943 baharında Naziler tarafından yakalanan Stella, Nazileri "U-Boat"lar denen kendilerini gayri-Yahudi olarak gösterip saklanan Yahudilerin yakalayıcısı olup Gestapo adına çalışmak için ikna etti. Yahudi cemaatinin okuluna gittiğinden yöredeki Yahudileri tanıyan Stella okul arkadaşlarını kolaylıkla bulup Gestapo'ya ihbar etti. Kurban sayısı hakkındaki veriler değişiklik göstermesine rağmen bu sayı 600 ila 3000 Yahudi arasındadır. Kübler, karizması ve güzelliğini saklanan Yahudileri bulmak için bir araç olarak kullandı. Naziler ona "sarışın zehir" adını verdi.

İşbirliği halinde bulunmasına rağmen Naziler Stella'nın ebeveynini toplama kamplarına gönderdi ve orada öldüler. Kocası 1943'te ailesiyle birlikte Auschwitz'e gönderildi. Tüm bu olanlar Kübler'in iş birlikçiliğini bozmadı ve işine Mart 1945'e kadar devam etti. Bu zaman içinde, Yahudi olan ikinci kocası Rolf Isaaksohn ile evlendi.

Savaş sonunda saklanan Stella Ekim 1945'te Sovyetler tarafından yakalandı, on yıl hüküm yiyip tutuklu kampına gönderildi. Ardından Batı Berlin'e giden Stella orada da yargılanıp on yıl ceza verildi fakat Sovyet hapishanelerinde on yıl yattığı için Almanya hapishanelerinde yatmasına gerek kalmadı. 1992'de Berlin'den okul arkadaşı olan ve savaş sırasında ailesiyle birlikte ABD'ye vize almayı başaran Peter Wyden, Stella'nın biyografisini yazdı.

Savaşta yaptıklarından dolayı yalnızlık ve suçluluk duygusu çekince depresyona girdi. 1994'te bir apartman penceresinden atlayıp intihar etti.

Kaynakça

  1. ^ "The Holocaust Chronicle article on Stella Kübler". 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Mayıs 2008. 
  2. ^ The Forger, Cioma Schonhaus, Granta Books, 2004, pp140-141

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Reinhard Heydrich</span> Alman SS Generali ve siyasetçi

Reinhard Tristan Eugen Heydrich, Alman asker ve siyasetçi. SS-Obergruppenführer. Sicherheitspolizei ve Sicherheitsdienst 'nin birleşme sonucu kurulan Reichssicherheitshauptamt başkanı. Reichsprotektorat Böhmen und Mähren Genel Vali Vekili. Holokost'un başmimarlarından biriydi.

<span class="mw-page-title-main">Holokost</span> Adolf Hitler liderliğindeki Nazi Almanyasının azınlıklar, eşcinseller, esirler ve muhaliflere uyguladığı soykırım

Holokost, Yahudi Soykırımı veya HaŞoah, Nazi Almanyası döneminde 1941 ve 1945 yılları arasında, Adolf Hitler ve Heinrich Himmler'in liderliğindeki SS güçleri tarafından işgal edilen sınırlar içerisinde yaklaşık 6 milyon Yahudi'nin sistemli bir şekilde öldürüldükleri soykırımdır.

<span class="mw-page-title-main">Georges Charpak</span> Fransız fizikçi (1924 – 2010)

Georges Charpak, Polonyalı-Fransız fizikçidir.

<span class="mw-page-title-main">Klaus Barbie</span> "Lyon Kasabı", Alman SS subayı ve Gestapo üyesi

Klaus Barbie, Alman SS subayı, Gestapo üyesi. "Lyon Kasabı" olarak da bilinir.

<span class="mw-page-title-main">Kurt von Hammerstein-Equord</span> Alman komutan

Kurt Freiherr von Hammerstein-Equord, Reichswehr dönemi boyunca başkomutan olarak hizmet eden Alman Generaloberst. O, Hitler ve Nazi Rejiminin ateşli bir rakibi olmasıyla ünlüydü.

Yahudilerin Arnavutluk'taki tarihi 1300 yıl öncesine dayanır. Arnavutluk Yahudileri ağırlıklı olarak Sefarad olmakla birlikte modern zamanlarda toplam ülke nüfusuna olan yüzdesi çok düşüktür. Arnavutluk, II. Dünya Savaşı'nda Yahudi nüfusu artan ender Avrupa ülkelerindendir. Arnavutluk Sosyalist Halk Cumhuriyeti'nin Komünist diktatörü Enver Hoca aralarında Yahudiliğin de bulunduğu bütün dinleri yasaklayıp devlet ateizmini yürürlüğe soktu. Komünizm sonrası bu politikalar kaldırılıp ibadet serbestliği getirildi fakat Yahudilerin çoğunun İsrail'e göç etmesiyle Arnavutluk'taki Yahudi nüfusu azaldı.

<span class="mw-page-title-main">Theresienstadt</span>

Theresienstadt; II. Dünya Savaşı'ndaki Nazi getto-toplama kampıdır. Günümüzde Çekya sınırları içinde olan Terezin kentinde Gestapo tarafından kuruldu. 24 Kasım 1941'den 9 Mayıs 1945'e kadar açık kaldı.

<span class="mw-page-title-main">Armia Krajowa</span> 2.Dünya Savaşı sırasında Alman işgalindeki Polonyadaki direniş hareketi

Armia Krajowa, II. Dünya Savaşı sırasında Nazi Almanyası’nın işgali altındaki Polonya’da bir direniş hareketi. 1942 yılı Şubat ayında Związek Walki Zbrojnej adıyla kuruldu. İki yıl içinde çoğu direniş grubunu kapsayacak şekilde genişledi. Polonya Sürgün Hükûmetine bağlıydı ve bu hükûmetin silahlı kuvvetine evrildi. 1944 yılında bünyesinde 200 ila 600 bin kişinin bulunduğu öne sürülür. Yugoslav Partizanları ve Sovyet partizanlarının ardından Avrupa’daki savaş sırasında en büyük üçüncü direniş örgütüydü. Örgütün varlığına, 20 Ocak 1945 tarihinden itibaren işgal altındaki Polonya topraklarının ilerleyen Kızıl Ordu tarafından ele geçirilmesi üzerine son verilir.

<span class="mw-page-title-main">Ravensbrück toplama kampı</span> nazi almanyasında masum sivillerin ve esirlerin sistematik olarak yok edilmesi için kurulan yerleşke

Ravensbrück toplama kampı, 1939'dan 1945'e kadar Kuzey Almanya'da, Berlin'in kuzeyine 90 km uzaklukta Ravensbrück köyünün yakınındaki bir bölgede yalnızca kadınlara yönelik bir Nazi toplama kampıydı. Kamp anıtının, savaş sırasında kampta bulunan 132.000 kadına ilişkin tahmini rakamı arasında, yaklaşık 48.500'ü Polonya'dan, 28.000'i Sovyetler Birliği'nden, neredeyse 24.000'i Almanya ve Avusturya'dan, yaklaşık 8.000'i Fransa'dan ve binlercesi diğer ülkelerden yer aldı. Toplamda 20.000'den fazla mahkûm Yahudiydi. Yüzde seksen beşi diğer ırklardan ve kültürlerdendi. Yüzde 80'den fazlası siyasi mahkûmlardı. Pek çok mahkûm Siemens & Halske tarafından köle işçi olarak çalıştırıldı. 1942'den 1945'e kadar Naziler, sülfonamidlerin etkinliğini test etmek için Ravensbrück mahkûmları üzerinde tıbbi deneyler yaptı. 1941 baharında SS, 1944'te kampın gaz odalarını inşa eden ve yöneten erkek mahkûmlar için bitişikte küçük bir kamp kurdu. Ravensbrück kampından geçen kadın mahkûmlardan yaklaşık 50.000'i öldü, gaz odalarında yaklaşık 2.200 kişi öldürüldü.

<span class="mw-page-title-main">Nazi Almanyası'nda eşcinsellere yönelik zulüm</span>

1920'lerde Almanya'daki özellikle Berlin'deki eşcinseller o zamanki dünyanın en geniş özgürlüklerine ve kabul görme oranlarına sahipti. Ancak Adolf Hitler'in başa gelmesiyle birlikte gey erkekler daha az bir derece lezbiyenler, Nazi Partisi tarafından hedef ve en sonunda Holokost kurbanları arasında yer alan gruplardan ikisiydi. 1933 yılından başlayarak gey organizasyonları yasaklanmış, eşcinsellik ve cinsellik hakkındaki bilimsel kitaplar yakılmış ve Nazi Partisi içinde yer alan eşcinseller öldürülmüştür. Gestapo "Alman normları"na uygun yaşamak zorunda olan eşcinsellerin listesini derlemiştir.

<span class="mw-page-title-main">Porajmos</span>

Porajmos, Roman Kırımı veya Çingene Soykırımı, II. Dünya Savaşı'nda Nazi yönetimince gerçekleştirilen Çingenelere yönelik soykırımdır. Kelime anlamı olarak yok etme ve yıkım anlamına gelen Porajmos veya Pharrajimos ve yine toplu katliam anlamındaki Samudaripen kelimeleri bu soykırımı ifade etmede kullanılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Gudrun Burwitz</span> Heinrich Himmlerin kızı, Nazi sempatizanı

Gudrun Margarete Elfriede Emma Anna Burwitz, Nazi Partisi (NSDAP)'nin önde gelen üyelerinden olan ve Nihai Çözüm'ün baş mimarı Reichsführer-SS Heinrich Himmler'in kızıydı. II. Dünya Savaşı'nın sonunda, Müttefik zaferi sonrasında tutuklandı ve Nürnberg mahkemelerinde ifade verdi. Nazi ideolojisini hiçbir zaman terk etmemiş, babasının itibarını savunmak için sürekli mücadele etmiş ve SS'in eski üyelerine destek vererek Neo-Nazi gruplarına yakından dahil olmuştur. Aşırı sağcı Almanya Ulusal Demokratik Partisi (NPD)'nin yetkilisi Wulf Dieter Burwitz ile evlenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Ukrayna İsyan Ordusu</span>

Ukrayna İsyan Ordusu -Bağımsız Ukrayna fikri ile kurulan aşırı milliyetçi silahlı oluşum. Ukrayna'da II.Dünya Savaşı sırasında Nazilerin desteği ile örgütlenen ve ülkedeki tüm etnik gruplara karşı katliam ve kıyım hareketlerine girişen milliyetçi oluşum. Ukraynalı Milliyetçiler Örgütü'nün askeri kanadıdır. Ekim 1942'de teşkilatlanan oluşum özellikle II. Dünya Savaşı zamanı oldukça aktif rol oynayıp,1943'te Ukrayna Reich Komiserliği'yle birlikte Ruslara, Polonyalılara, Yahudilere ve diğer etnik azınlıklara karşı çeşitli katliam ve kıyım hareketlerinde bulundu.

<span class="mw-page-title-main">Ottla Kafka</span> Franz Kafkanın en küçük kız kardeşi

Ottilie "Ottla" Kafka , Franz Kafka'nın en küçük kız kardeşidir. En sevdiği kız kardeşi olan Ottla, muhtemelen Kafka'nın en yakın akrabasıydı ve zor zamanlarda Kafka'yı desteklemiştir. İkilinin yazışmaları, Ottla'ya ve Ailesine Mektuplar olarak yayımlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Aleksandr Peçerski</span>

Aleksandr 'Saşa' Peçerski, 14 Ekim 1943 tarihinde Nazilerin Sovyet savaş esirlerine karşı işledikleri suçlardan kurtulup Sobibor İmha Kampından kitlesel kaçışın organizatörlerinden biri olan önder.

<span class="mw-page-title-main">Minsk Gettosu</span>

Minsk Gettosu, Nazi Almanyası'nın Sovyetler Birliği'ni istilasından kısa süre sonra kuruldu. Alman işgâli altındaki Sovyet topraklarındaki en büyük gettolardan biriydi. Neredeyse 100 bin Yahudi barındırdı; bunların çoğu Holokost'ta öldürüldü.

<span class="mw-page-title-main">Werner Goldberg</span> Yahudi asıllı Alman asker ve siyasetçi

Werner Goldberg, yarı Yahudi soyundan gelen bir Alman asker ve siyasetçi. II. Dünya Savaşı sırasında kısa bir süre asker olarak görev yapmıştır. Fotoğrafı Berliner Tageblatt gazetesinde "İdeal Alman Askeri" olarak yer aldı ve daha sonra Wehrmacht için askere alma afişlerinde kullanıldı.

<span class="mw-page-title-main">Theodor Dannecker</span>

Theodor Dannecker Alman SS yüzbaşısı (Hauptsturmführer), II. Dünya Savaşı sırasında Yahudilerin sınır dışı edilmesinde Adolf Eichmann'ın önemli bir yardımcısıydı.

Friedrich " Fritz " Pfeffer, Hollanda'nın Nazi işgali sırasında Anne Frank ve ailesi ve Van Pels ailesiyle birlikte saklanan bir Alman diş hekimi ve Yahudi mülteciydi. Kuzey Almanya'daki Neuengamme toplama kampında can verdi. Pfeffer'a, Frank'in günlüğünde ona Albert Dussel takma adını vermişti ve yayının birçok baskısında ve uyarlamasında bu şekilde bilinmeye devam etmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Gola Mire</span>

Gola Mire/Mira, İkinci Dünya Savaşı sırasında Polonya'daki yeraltı Yahudi direnişinin bir üyesiydi.