İçeriğe atla

Squire

Bir squire, Orta Çağ'ın başından itibaren bir şövalyenin kalkan veya kılıç taşıyıcısıydı.[1]

Sözcüğün kullanımı zamanla değişti. İlk başta bir şövalyenin çırağı anlamına geliyordu. Sonra toprak ağası veya tımar sahibi olarak da kullanılmaya başlandı ve daha sonraları sözcük, toprak sahibi soylular sınıfının üyeleri için kullanılageldi. Squire unvanı, çağdaş Amerikan kullanımında sulh hakimlerine ve yerel devlet adamlarına verilmektedir.[]

Etimoloji

Squire, Eski Fransızca escuier (modern Fransıca écuyer) sözcüğünden gelen esquire sözcüğünün kısaltmasıdır ki sözcüğün Fransızca aslı, Orta Çağ İngilizcesi'ndeki karşılığı scutifer olan ve "kalkan taşıyıcısı" anlamına gelen Geç Latince sözcüğü scutarius'dan gelmektedir. Sözcüğün Klasik Latincedeki karşılığı "silah taşıyıcısı" anlamına gelen armiger'dı.[2]

Şövalye yamakları

Bir şövalye ve yamağı

Şövalye yamağı denilen kişi, bir şövalye olmak için eğitim gören ve çoğunlukla genç oğlan çocuklarından oluşan delikanlılardı. Bir delikanlı 14 yaşında yamak olurdu. Yamaklık, uşaklıktan sonra şövalyeliğe giden ikinci adımdı. Yamaklar; atı eyerlemek, şövalyenin silahları ve zırhlarıyla ilgilenmek gibi basit ama önemli görevleri yerine getirerek şövalyeye bir refakatçi veya kalkan taşıyıcısı olarak hizmet ederlerdi. Yamak, bazen efendisiyle beraber muharebe meydanına şövalyenin sancağını taşırdı.[2]

Şövalye, genelde yamağını savaşa götürüp kendisini kanıtlama şansı verirdi. Eğer savaşta yeteneğini ve sadakatini ispat ederse "dubbing" denilen resmi bir törenle şövalye ilan edilirdi.[2] Ancak Orta Çağ sırasında yamak rütbesi kendi başına tanımlanmaya başlandı, artık bir yamağın kendiliğinden şövalye olacağı varsayılmıyordu. Yamaklıkla şövalyelik arasındaki bağlantı da sona erdi, tıpkı kalkan taşıma görevlerinin sona erdiği gibi.[]

Zırh temizleyen bir şövalye yamağı

Görevler

Bir yamağın görevleri tipik olarak şunlardır:

  • Bir şövalyenin zırhını, kalkanını ve kılıcını taşımak
  • Mahkûmlara göz kulak olmak
  • Şövalyenin şerefli bir şekilde defnedildiğinden emin olmak
  • Ölü veya yaralı atları ikame etmek
  • Şövalyenin zırhını kuşanmasına yardımcı olmak.
  • Şövalyenin sancağını taşımak
  • Şövalyeyi korumak
  • Atların bakımını üstlenmek
  • Şövalyeye turnuvalar ve muharebelerde eşlik etmek
  • Şövalyenin ekipmanlarının bakımını üstlenmek
  • Zırhları temizlemek

Edebiyatta

Genç Kral Arthur, "Arthur'un Ölümü" ile "Bir Zamanlar ve Gelecek Kralı" başta olmak üzere edebi eserlerde geçen geleneksel "taştaki kılıç" hikâyesinde Sir Kay'ın yamağı olarak hizmet etmiştir. Canterbury Hikâyeleri'ndeki babası hikâyeyi anlatan meddah bir yamaktır. Miguel de Cervantes'in Don Kişot'unda geveze Sancho Panza, kafayı sıyırmış Don'un yamağıdır. Tavan Arasındaki Kale adlı çocuk kitabında baş kahraman William, Orta Çağ'dan günümüze gelen bir şövalye olan Sör Simon'un yamağı olarak hizmet etmektedir.

Köy ağası

Kaynakça

  1. ^ "Definition of Squire". Retrieved 12 December 2016
  2. ^ a b c "Nasıl Orta Çağ Şövalyesi Olunur". 15 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ağustos 2020. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Kral Arthur</span> İngiliz Efsanesi Kral Arthurdaki baş kahraman

Kral Arthur, Britanya mitolojisindeki efsanevi Camelot kralı. Hikâyeleri, 5. yüzyıl sonları ya da 6. yüzyıl başları Britanya'sında geçen Arthur, Britanyalılar için savaşta ve barışta ideal kralın simgesi olmuştur. Arthur'un, Sakson istilacılara karşı Kelt asıllı Britonların koruyucusu olduğuna inanılır. Kral Arthur, Britanya konulu romanslar olarak bilinen Orta Çağ edebiyat geleneğinde bir kahraman ve merkezi figürdür.

<span class="mw-page-title-main">Masonluk</span> Kardeşlik üzerine kurulu felsefe ve düşünme grubu

Masonluk, kökenleri 16. yüzyılın sonu ve 17. yüzyılın başlarında taş ustalarının yeterliliklerini ve yetkililer ile müşterilerle ilişkilerini düzenleyen yerel localara dayanan, kendi tanımına göre "kardeşlik" üzerine kurulu kurum. Tarih boyunca birçok komplo teorisine konu olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Bayrak</span> Bir ülke veya kurumu temsil eden kumaş

Bayrak, bir ülkeyi veya kurumu temsil eden renkli kumaş. Genellikle uzun bir sopa veya direğin ucunda salınırlar. Her ülkenin bağımsızlığını simgeleyen bir bayrağı vardır. Bayraklar çoğunlukla diktörtgen şeklindedir ancak bazı istisna durumlarda farklı şekillerde olabilirler.

<span class="mw-page-title-main">Anakronizm</span>

Anakronizm, kişi, nesne veya olayların kendi gerçek zaman ve mekânlarından kopartılıp farklı bir çerçeveye oturtulması olarak değerlendirilmektedir. Anakronizm; edebiyatta kasıtlı olarak abartı, propaganda, komedi veya şok amacıyla da kullanılabilir. Bir yazar, sanatçı veya icracı; teknoloji, terminoloji ve dil; gelenek ve tutumlar ve hatta farklı tarihsel dönemler arasındaki moda farklılıklarının farkında olmadığında kasıtsız anakronizmler meydana gelebilir. Örneğin İbrani peygamber Yusuf'un ünlü hikâyesinde Mısırlı tüccarlar tarafından bulunarak kuyudan çıkarılan Yusuf, Mısır'a götürülür ve birkaç dirheme asillere satılır. Oysa dirhem, Yunanca kökenli drahmi sözcüğünden türetilen ve İslam'ın çıkış yıllarında da Sasaniler tarafından kullanılan bir para birimidir. Yusuf'un döneminde ise Mısır'da resmî olarak kullanılan bir para birimi yoktur.

<i>Don Kişot</i> İspanyol romancı Miguel de Cervantes Saavedranın romanı

Don Kişot ya da Don Kihote, İspanyol şair ve romancı Miguel de Cervantes'in kendi dilinde yazdığı roman ve bu romandaki asıl şahsiyetin adıdır.

Orta Çağ'da savaş, genellikle Orta Çağ Avrupası'nda kullanılan savaş tarzını anlatmak için kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Kutsal Kâse</span> İsanın Son Akşam Yemeğinde kullandığı iddia edilen, mucizevi güçleri olduğuna inanılan kap

Kutsal Kâse ya da Mukaddes Kâse, İsa'nın Son Akşam Yemeği'nde kullandığı iddia edilen, mucizevi güçleri olduğuna inanılan kap. Aramatyalı Yusuf'un, çarmıha gerilen İsa'nın damlayan kanını Kutsal Kâseye koyduğuna inanılır.

<span class="mw-page-title-main">Şövalye</span>

Şövalye Orta Çağ Avrupa'sında seçkin ve profesyonel bir süvari sınıfı. Şövalyelik günümüzde, bazı ülkelerde önemli bir hizmet nedeniyle verilen bir unvana dönüşmüştür ve geleneksel olarak devam ettirilmektedir. Avrupa dillerinin çoğunda şövalye için kullanılan chevalier, caballero, cavaliere ve Ritter gibi sözcüklerse genel olarak atlar ve binicilik ile ilişkilidir.

<span class="mw-page-title-main">Sembol</span> bir fikri, süreci veya fiziksel bir varlığı temsil eden bir şey

Sembol veya simge, kavramın uzlaşımsal olarak betimlendiği gösterge türü. Bir düşüncenin, nesnenin, niteliğin, niceliğin vb. ruhbilimsel ve düşünbilimsel açıdan betimlenmesi simgesel anlam taşıyan yapay bir belirtidir. Tüm simgeler doğaları itibarıyla kavramsal olup, sözel, görsel ya da sayısal olabilirler.

<span class="mw-page-title-main">Kale</span> Orta Çağ boyunca Avrupa, Asya ve Orta Doğuda soylular tarafından inşa edilen müstahkem yapı

Kale ya da kermen, düşmanın gelişinin beklendiği yollar üzerine, stratejik öneme sahip olan şehirlere, geçit ve dar boğazlara savunma amaçlı olarak inşa edilen ordusal yapı. Bu tür tahkimatlar antik çağlardan beri kullanılmıştır. ve askerî işlevlerinin yanı sıra idari, siyasi ve ekonomik merkez olarak iş görmüştür. Kimi kaleler saray halkına konaklama imkanı sağlardı. Kalelerde kuleler ve surlar gibi farklı özelliklere sahip bölümler bulunurdu. 15. yüzyılda topların yaygınlaşmasıyla Orta Çağ kaleleri işlevlerini yitirdi ve yerini İtalyan tarzı kalelere bıraktı.

<span class="mw-page-title-main">Sipahi</span> askeri sınıf

Sipahi, Osmanlı ordusunun ağır süvari sınıfı askeri. Tımar sahibi olan tımarlı sipahiler ve Kapıkulu Ocağı'na bağlı kapıkulu sipahileri olmak üzere ikiye ayrılır. "

Strobilos, modern Aspat ya da Çıfıt Kalesi, Bodrum Aspat mevkiinde yer alan bir Orta Çağ kentidir. Kentin zirvesindeki kalede MÖ 7. yüzyıla dek inen Leleg yerleşiminin izleri hâlen görülür. Bu kalıntıların üzerinde Osmanlı dönemine kadar kullanılan Çıfıt Kalesi görülmektedir. Kentte hâlen Muğla Üniversitesi arkeoloji bölümü tarafından bir kazı ve restorasyon projesi sürdürülmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Saga</span> düz yazı türü

Saga, Orta Çağ'da Viking, Cermen ve İzlanda edebiyatında düz yazı anlatım türlerinden biridir. Geniş olarak ele alındığında "saga" terimi, her türlü düzyazı öykü veya tarihî anlatıyı kapsar. Daha dar anlamda ise yazarın, geçmişte yaşanan olayları, hayâl gücüyle yeniden kurguladığı ve okuyucularına estetik bir şekilde aktardığı tarihsel öykülerdir.

Orta Dünya savaş aletleri J. R. R. Tolkien'in Orta Dünya evreninden Hobbit, Yüzüklerin Efendisi ve Silmarillion'da bahsettiği silahları ve zırhları içerir.

<span class="mw-page-title-main">Kahraman</span>

Kahraman, tehlike karşısında ustalık, cesaret veya güç özellikleriyle zorluklarla mücadele eden gerçek bir insan veya edebi eserin ana karakteridir. Klasik destanlara ait özgün kahraman tipleri, şan ve şeref adına böyle şeyler yapmaktadır. Öte yandan gurur ve şöhret gibi klasik hedefler yerine sıradan iyilik için büyük işler yapan Orta Çağ kahramanlarıyla modern kahramanlar da mevcuttur.

<i>Sör Gawain ve Yeşil Şövalye</i>

Sör Gawain ve Yeşil Şövalye geç 14. yüzyıl Orta İngilizcesiyle yazılan bir romanstır. İki tür halk motifini: kafa kesme oyunu ve kazanç değiş tokuşunu birleştiren olay örgüsüyle en bilinen Arthur hikâyelerinden biridir. Her biri bob ve wheel denilen kafiyelerle biten aliterasyonlu dizelerden oluşmuş bentlerle yazılmıştır. Gal, İrlanda ve İngiliz hikâyelerinin yanı sıra Fransız şövalyelik geleneğinden de yararlanmaktadır. Bu, tipik olarak mertliğini test eden bir göreve giden bir kahramanı içeren şövalye romansının önemli bir örneğidir. J. R. R. Tolkien, Simon Armitage ve diğerlerinin modern İngilizce yorumlarında ve ayrıca film ve sahne uyarlamalarında popüler olmaya devam etmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Vücut zırhı</span>

Vücut zırhı ya da basitçe zırh veya cebe, vücudu saldırılara karşı korumak için giyilen koruyucu giysidir. Zırh savaşçılar tarafından giyilebileceği gibi binekleri de koruyabilirdi. Zırhlar bu vazifeyi silahların veya fırlatılan cisimlerin etkisini saptırarak veya emerek yerine getirir.

<span class="mw-page-title-main">Caradoc</span>

Caradoc Vreichvras Gwent krallarının yarı efsanevi atasıdır. 5. veya 6. yüzyılda yaşamış olabilir. Matter of Britain'nde Kral Carados ve Carados Briefbras isimleri altında Yuvarlak Masa Şövalyesi olarak hatırlanır.

<i>Fırlama Şövalye</i>

Fırlama Şövalye 1995 yapımı bir macera komedi filmi. Michael Gottlieb tarafından yönetilen fantastik film. Hikâye Mark Twain'e dayanmaktadır. 1889 tarihli A Connecticut Yankee in King Arthur's Court romanı, daha önce 1978 yılında Disney tarafından Unidentified Flying Oddball adıyla filme çekilmişti. Filmin başrollerinde Thomas Ian Nicholas, Joss Ackland ve Art Malik yer alıyor ve Daniel Craig ve Kate Winslet'in ilk film rollerinden biri olmasıyla dikkat çekiyor.

Britanya konulu romanslar, Orta Çağ edebiyatı ve efsanevi romansları Büyük Britanya ve Bretonya ile ilişkilendiren, ana teması Kral Arthur olan efsanevi kral ve kahramanları içerir.