İçeriğe atla

Spironolakton

Spironolakton
Tanımlayıcılar
CompTox Bilgi Paneli (EPA)
ECHA Bilgi Kartı100.000.122 Bunu Vikiveri'de düzenleyin

Diğerlerinin yanı sıra Aldactone markası altında satılan Spironolakton, öncelikle kalp yetmezliği, karaciğer skarlaşması veya böbrek hastalığına bağlı sıvı birikimini tedavi etmek için kullanılan bir ilaçtır .[1] Ayrıca yüksek tansiyon, takviye ile düzelmeyen düşük kan potasyumu, erkek çocuklarda erken ergenlik , kadınlarda akne ve aşırı kıllanma tedavisinde, trans kadınlarda transseksüel hormon tedavisinin bir parçası olarak kullanılmaktadır.[2][3] Spironolakton ağızdan alınır.

Yaygın yan etkiler arasında elektrolit anormallikleri, özellikle yüksek kan potasyumu, bulantı, kusma, baş ağrısı, kızarıklıklar ve cinsel istek azalması bulunur.[1] Karaciğer veya böbrek problemi olanlarda dikkatli kullanılmalıdır. Spironolakton hamilelikte iyi çalışılmamıştır ve gebeliğin yüksek tansiyonunu tedavi etmek için kullanılmamalıdır.[4] Aldosteron ve testosteron hormonlarının etkilerini bloke eden ve bazı östrojen benzeri etkileri olan bir steroiddir. [5] Spironolakton, potasyum tutucu diüretikler olarak bilinen bir ilaç sınıfına aittir.

Spironolakton 1957'de keşfedildi ve 1959'da tanıtıldı.[6][7][8] Molekül DSÖ'nün Temel İlaçlar Listesi'nde yer almaktadır.[9] Jenerik bir ilaç olarak mevcuttur.[1] 2018'de, 12 milyon reçeteden fazla ilaçla Amerika Birleşik Devletleri'nde en sık reçete edilen 63. ilaçtı.[10][11]

Kontrendikasyonlar

Spironolaktonun kontrendikasyonları arasında hiperkalemi (yüksek potasyum seviyeleri), şiddetli ve son dönem böbrek hastalığı, Addison hastalığı (adrenal yetmezlik ve düşük aldosteron seviyeleri) ve eşzamanlı eplerenon kullanımı bulunur.[12][13] Bazı nörolojik bozuklukları, idrar üretimi olmayanhastalarda, akut böbrek hasarı veya hiperkalemi riski olan önemli böbrek yetmezliği bozukluğu olan kişilerde de dikkatli kullanılmalıdır.

İsimler

Spironolakton, aşağıdaki eşdeğer kimyasal isimlerle de bilinir:[14][15][16]

  • 7α-Asetiltiyo-17α-hidroksi-3-oksopregn-4-en-21-karboksilik asit γ-lakton
  • 7α-Asetiltiyo-3-okso-17α-Pregn-4-ene-21,17β-karbolakton
  • 3- (3-Okso-7α-asetiltiyo-17β-hidroksandrost-4-en-17a-il) propiyonik asit lakton
  • 7α-Asetiltiyo-17α- (2-karboksietil) androst-4-en-17β-ol-3-on γ-lakton
  • 7α-Asetiltiyo-17α- (2-karboksietil) testosteron γ-lakton

Kaynakça

  1. ^ a b c "Spironolactone". The American Society of Health-System Pharmacists. 16 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ekim 2015.  Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi: "AHFS2015" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış (Bkz: )
  2. ^ "Spironolactone for Adult Female Acne". Cutis. 96 (4): 216-7. October 2015. PMID 27141564. 
  3. ^ Integrative Women's Health. 2. 2015. s. 746. ISBN 978-0-19-021480-7. 14 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2021. 
  4. ^ "Spironolactone Pregnancy and Breastfeeding Warnings". 2 Aralık 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Kasım 2015. 
  5. ^ Drug & Device Selection in Heart Failure. JP Medical Ltd. 30 Ocak 2014. ss. 47-. ISBN 978-93-5090-723-8. 14 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2021. 
  6. ^ Nuclear Receptors As Drug Targets. John Wiley & Sons. 9 Temmuz 2008. s. 410. ISBN 978-3-527-62330-3. 21 Haziran 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2012. 
  7. ^ The Practice of Medicinal Chemistry. Academic Press. 24 Temmuz 2008. s. 34. ISBN 978-0-12-374194-3. 21 Haziran 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Mayıs 2012. 
  8. ^ Pharmaceutical Manufacturing Encyclopedia. William Andrew. 1988. s. 1385. ISBN 978-0-8155-1144-1. 20 Haziran 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Mayıs 2012. 
  9. ^ World Health Organization model list of essential medicines: 21st list 2019. Cenevre: World Health Organization. 2019. WHO/MVP/EMP/IAU/2019.06. License: CC BY-NC-SA 3.0 IGO. 
  10. ^ "The Top 300 of 2021". ClinCalc. 16 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2021. 
  11. ^ "Spironolactone - Drug Usage Statistics". ClinCalc. 29 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2021. 
  12. ^ "Aldactone- spironolactone tablet, film coated". DailyMed. 29 Kasım 2018. 10 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2020. 
  13. ^ Cardio-Renal Clinical Challenges. Springer. 12 Kasım 2014. ss. 167-. ISBN 978-3-319-09162-4. 14 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2021. 
  14. ^ The Dictionary of Drugs: Chemical Data: Chemical Data, Structures and Bibliographies. Springer. 14 Kasım 2014. s. 1111. ISBN 978-1-4757-2085-3. 15 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  15. ^ "Spironolactone". 30 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Temmuz 2017. 
  16. ^ "Spironolactone | C24H32O4S". ChemSpider. 9 Eylül 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Aldosteron</span> Stereoid yapılı hormon

Aldosteron böbrek üstü bezlerinin kabuk katmanı Zona Glomerulosa'da üretilen, kanda sodyum ve potasyum dengesini düzenleyen bir mineralokortikoiddir.

Conn sendromu böbrek üstü bezlerinden artmış aldosteron salgısı, baskılanmış plazma renin aktivitesi, hipertansiyon ve hipokalemi ile karakterize bir durumdur. Primer hiperaldosteronizm olarak da adlandırılır.

<span class="mw-page-title-main">Böbrek yetmezliği</span> böbreklerin kandaki atık ürünleri yeterince filtreleyemediği hastalık

Son dönem böbrek hastalığı (ESRD) olarak da bilinen böbrek yetmezliği, böbreklerin artık kandaki atık maddeleri yeterince filtreleyemediği ve normal seviyelerin %15'inden daha azında çalıştığı tıbbi bir durumdur.

<span class="mw-page-title-main">Prednizon</span> kimyasal bileşik

Prednizon, çoğunlukla bağışıklık sistemini baskılamak ve astım, KOAH ve romatolojik hastalıklar gibi durumlarda inflamasyonu azaltmak için kullanılan bir glukokortikoid ilaçtır. Diğer steroidlerle birlikte kanser ve adrenal yetmezliğe bağlı yüksek kan kalsiyumunu tedavi etmek için de kullanılır. Ağız yoluyla alınır.

<span class="mw-page-title-main">İbuprofen</span> Kimyasal bileşik

İbuprofen, bir non steroidal antienflamatuvar ilaç etken maddesidir. Artrit, primer dismenore, grip semptomlarını azaltmak için ve ağrı kesici olarak kullanılır. Molekül DSÖ'nün Temel İlaçlar Listesi'nde yer almaktadır. Bir prematüre bebekte patent duktus arteriyozus kapatmak için de kullanılabilir. Ağızdan veya intravenöz şeklinde kullanılabilir. Genellikle bir saat içinde etki göstermeye başlar.

<span class="mw-page-title-main">Kortikosteroid</span>

Kortikosteroid, böbrek üstü bezlerinde salgılanan bir steroid hormon türü ve bu hormonların sentetik analoglarına verilen addır. Glukokortikoid olan kortizon ile hidrokortizon kan şekeri seviyesi ve inflamasyon tepkisinde, mineralokortikoid olan aldosteron ise böbrek borucukları düzeyinde, su ve sodyumun geri emilimini ve potasyumun atılımını kolaylaştırarak su mineral dengesinde rol oynarlar.

Hidralazin, yüksek tansiyon ve kalp yetmezliğini tedavi etmek için kullanılan bir ilaçtır. Ağız yoluyla veya damar içine enjeksiyon yoluyla verilir. Etkiler genellikle 15 dakika civarında başlar ve altı saate kadar sürer.

Furosemid, kalp yetmezliği, karaciğer skarlaşması veya böbrek hastalığına bağlı sıvı birikimini tedavi etmek için kullanılan bir kıvrım diüretiği ilacıdır. Yüksek tansiyon tedavisinde de kullanılabilir. Damar içine enjeksiyon yoluyla veya ağızdan alınabilir. Ağızdan alındığında tipik olarak bir saat içinde, intravenöz olarak ise beş dakika içinde etki etmeye başlar.

Vasotec markası altında satılan Enalapril, yüksek tansiyon, diyabetik böbrek hastalığı ve kalp yetmezliğini tedavi etmek için kullanılan bir ACE inhibitörü ilaçtır. Kalp yetmezliği için genellikle furosemid gibi bir diüretik ile birlikte kullanılır. Ağız yoluyla veya damar içine enjeksiyon yoluyla verilir. Etkilerin başlangıcı, ağızdan alındığında tipik olarak bir saat içindedir ve etki bir güne kadar sürer.

Torsemid olarak da bilinen torasemid, kalp yetmezliği, böbrek hastalığı ve karaciğer hastalığı ve yüksek tansiyon nedeniyle oluşan aşırı sıvı yükünü tedavi etmek için kullanılan idrar söktürücü bir ilaçtır. Yüksek tansiyon için daha az tercih edilen bir tedavi yöntemidir. Ağız yoluyla veya damar içine enjeksiyon yoluyla alınır.

Lisinopril, anjiyotensin dönüştürücü enzim (ACE) inhibitörünün bir ilacıdır ve yüksek kan basıncını, kalp yetmezliğini ve kalp krizlerini tedavi etmek için kullanılır. Yüksek tansiyon için genellikle birinci basamak tedavidir. Ayrıca şeker hastalığı olan kişilerde böbrek problemlerini önlemek için kullanılır. Lisinopril ağızdan alınır. Tam etkinin oluşması dört hafta kadar sürebilir.

<span class="mw-page-title-main">Salbutamol</span> temel ilaç

Salbutamol, akciğerlerdeki orta ve büyük hava yollarını açan bir ilaçtır Hava yolu düz kasının gevşemesine neden olarak çalışan kısa etkili bir β2 adrenerjik reseptör agonistidir. Astım atakları, egzersize bağlı bronkokonstriksiyon ve kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) dahil olmak üzere astımı tedavi etmek için kullanılır. Ayrıca yüksek kan potasyum düzeylerini tedavi etmek için de kullanılabilir. Salbutamol genellikle bir inhaler veya nebulizer ile birlikte kullanılır, ancak aynı zamanda bir hap, sıvı ve intravenöz solüsyonda da mevcuttur. Solunan versiyonun etkisinin başlangıcı tipik olarak 15 dakikadır ve iki ila altı saat sürer.

Ramipril, yüksek tansiyon, kalp yetmezliği ve diyabetik böbrek hastalığını tedavi etmek için kullanılan ACE inhibitörü tipi bir ilaçtır. Bazı şeker hastaları ve damar hastalığı olan hastalar gibi yüksek risk altında olduğu gösterilen hastalarda kalp krizi, felç veya kardiyovasküler ölüm riskini azaltmak için 55 yaş üstü hastalarda koruyucu ilaç olarak da kullanılabilir. Yüksek tansiyon için makul bir başlangıç tedavisidir. Ağızdan alınır.

Amilorid, yüksek tansiyonu veya kalp yetmezliği veya karaciğer sirozu nedeniyle ödemi tedavi etmek için tipik olarak diğer ilaçlarla birlikte kullanılan bir ilaçtır. Amilorid, potasyum tutucu bir diüretik olarak sınıflandırılır. Amilorid genellikle tiyazid veya kıvrım diüretiği gibi başka bir diüretik ile birlikte kullanılır. Ağızdan alınır. Etki başlangıcı yaklaşık iki saattir ve yaklaşık bir gün sürer.

Ketorolak, ağrıyı tedavi etmek için kullanılan nonsteroid antiinflamatuar bir ilaçtır (NSAID). Özellikle orta ila şiddetli ağrı için önerilir. Önerilen tedavi süresi altı günden azdır. Ağız yoluyla, burun yoluyla, damar veya kas içine enjeksiyon yoluyla ve göz damlası olarak kullanılır. Etkiler bir saat içinde başlar ve sekiz saate kadar sürer.

Valsartan, yüksek tansiyon, kalp yetmezliği ve diyabetik böbrek hastalığını tedavi etmek için kullanılan bir ilaçtır. Anjiotensin II reseptör blokerleri (ARB'ler) olarak adlandırılan bir ilaç sınıfına aittir. Yüksek tansiyon için makul bir başlangıç tedavisidir. Ağızdan alınır. Versiyonlar valsartan/hidroklorotiyazid, valsartan/amlodipin, valsartan/amlodipin/hidroklorotiyazid veya valsartan/sacubitril kombinasyonu olarak mevcuttur.

Bumetanid, şişlik ve yüksek tansiyonu tedavi etmek için kullanılan bir ilaçtır. Bu, kalp yetmezliği, karaciğer yetmezliği veya böbrek problemlerinin bir sonucu olarak şişmeyi içerir. Diğer ilaçlar işe yaramadığında şişlik için işe yarayabilir. Yüksek tansiyon için tercih edilen bir tedavi değildir. Ağız yoluyla veya damar veya kas içine enjeksiyonla alınır. Etkiler genellikle bir saat içinde başlar ve yaklaşık altı saat sürer.

Finerenon, böbrek fonksiyonlarında azalma, böbrek yetmezliği, kardiyovasküler ölüm, ölümcül olmayan kalp krizi ve kronik böbrek hastalığı olan yetişkinlerde kalp yetmezliği nedeniyle hastaneye kaldırılma riskini azaltmak için kullanılan bir ilaçtır. Finerenon, steroidal olmayan bir mineralokortikoid reseptör antagonistidir (MRA). Ağız yoluyla alınır.

Capoten markası altında satılan Kaptopril, hipertansiyon ve bazı konjestif kalp yetmezliği türlerinin tedavisinde kullanılan bir anjiyotensin dönüştürücü enzim (ACE) inhibitörüdür. Kaptopril, hipertansiyon tedavisi için bulunan ilk oral ACE inhibitörüdür. Beta blokerlerle ilişkilendirilen yorgunluğa neden olmaz. Çoğu ACE inhibitöründe görüldüğü gibi, hiperkalemiye neden olduğundan dolayı, ilaç genellikle bir diüretik ile reçete edilir.

Telmisartan, yüksek tansiyon, kalp yetmezliği ve diyabetik böbrek hastalığını tedavi etmek için kullanılan bir ilaçtır. Yüksek tansiyon için makul bir başlangıç tedavisidir. Ağız yoluyla alınır. Versiyonları telmisartan/hidroklorotiazid, telmisartan/silnidipin ve telmisartan/amlodipin kombinasyonu olarak mevcuttur.