İçeriğe atla

Slovakya Çingeneleri

Slovakya'daki Çingeneler
Toplam nüfus
105,738 (2011 sayımı)
Önemli nüfusa sahip bölgeler
Diller
Çingenece ve diğer diller (Slovakça, Macarca)
Din

2011'deki son nüfus sayımına göre, Slovakya'daki Çingeneler 105.738 kişi yani nüfusun %2'si olarak sayıldı.[1]

Tarih

Slovakya'ya göç

Doğu Slovakya'daki Roman çocuklar
Šariš bölgesinde bir Roman yerleşimi
Slovakya'daki Roman azınlık (2001 nüfus sayımı)

Günümüz Slovakya bölgesinde küçük Roman gruplarının ilk görülme kayıtları, bölgenin Macaristan Krallığı'nın bir parçası olduğu MS 1322 yılına aittir. 1417'den itibaren Roman göçebelerin büyük dalgaları kaydedildi. 1423'te, Spiš Kalesi'nde, Lüksemburglu Macar Kralı Sigismund'dan, onlara Avrupa çapında geçiş hakkı ve yerleşme hakkı veren bir kararname aldılar. Türklerle savaşan kraliyet orduları için yararlı metal işçileri olduklarını kanıtladılar.[2]

Sonraki yüzyıllar boyunca, Batı ve Orta Avrupa'da Romanlara şiddet uygulanırken ve sık sık sınır dışı edilirlerken, Macar Krallığı ve Habsburg Monarşisi genel olarak Roman topluluğu için hoşgörülü ve istikrarlı bir sığınak oldu. 18. yüzyılda, Habsburg Hanedanından II. Joseph, Romanları, örneğin kıyafetlerini ve geleneklerini yasaklayarak ve onları eğiterek 'uygarlaştırmaya' teşebbüs etti. Ancak bu çabalar genellikle başarısız oldu.

20. yüzyıl

İlk Çekoslovak Cumhuriyeti'nin (1918-1939) baskıcı Roman politikalarından sonra[3] 1945-1989 yılları arasındaki Komünist hükûmeti zorunlu eğitim ve istihdam yoluyla Romanları çoğunluk nüfusa entegre etmeye ve Roman örgütlerinin kurulmasına teşebbüs etti. Göçebe yaşam tarzı 1958'de yasaklandı. Roman nüfusunun bir kısmı da Slovakya'dan ülkenin Çek bölgelerine aktarıldı.

Bu politikalar kısmen başarılı olsa da,[4] 1989 Kadife Devrimi'nden sonra Romanlar kendilerini bir kez daha toplumun sınırlarında buldular. Bir yandan cömert bir sosyal sistem var, ancak sistem onları ana akım topluma etkili bir şekilde entegre etmekte başarısız oluyor.

Eğitimde ayrımcılık

Slovakya'da Romanlar ciddi ayrımcılığa uğruyor. Roman çocukları okulda ayrı tutulur ve diğer Slovak çocukları gibi eğitim görmezler. Sonuç olarak, başarı seviyeleri ortalamanın çok altındadır.[5] Uluslararası Af Örgütü'nün "Vaatler yerine getirilmedi: Slovakya'daki Roman öğrencilerin ayrımcılığına son verilmemesi" raporu, Slovak makamlarının Roman çocuklarına eğitimde etnik kökenleri nedeniyle uğradıkları ayrımcılığa son vermedeki başarısızlığını anlatıyor. 2012 Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı anketine göre, normal okullardaki Romanların yaklaşık yüzde 43'ü etnik olarak ayrılmış sınıflara katıldı.[6]

Zorla kısırlaştırma

Bir insan hakları araştırma heyeti, zorla kısırlaştırma, ırksal olarak ayrımcı sağlık hizmetlerine erişim ve tıbbi personel tarafından fiziksel ve sözlü taciz dahil olmak üzere Roman kadınların insan haklarının yaygın şekilde ihlal edildiğini ifade etti. Rapor, "kısırlaştırma için bilgilendirilmiş rıza alma ihtiyacını göz ardı eden ve Roman hastalara doğru ve kapsamlı üreme sağlığı bilgileri sağlamayan sağlık hizmeti sağlayıcılarının açık ve tutarlı kalıpları" olmadığı belirtiliyor.[7]

Suç

Luník IX'daki panel evi gecekondu.

Romanlar, Slovakya'da etnik kaynaklı şiddet ve suçun kurbanlarıdır. Avrupa Roman Hakları Merkezi (ERRC) tarafından 2013 yılında sağlanan izleme ve raporlara göre, Slovakya'da ırkçı şiddet, tahliyeler, tehditler ve daha ince ayrımcılık biçimleri son iki yılda arttı. ERRC, Slovakya'daki durumun 2013 itibarıyla Avrupa'nın en kötü durumlarından biri olduğunu düşünüyor.[8]

Sosyal yardım

Romanlar her yıl belediyelerden ve bölge idarelerinden ücretsiz olarak yeni konut alıyorlar, ancak insanlar bazılarının Romanlar tarafından tahrip edilmesinden şikayet ediyorlar.[9][10][11][12] Yıkımdan sonra, bazı durumlarda, ikamet edenlerin, devlet malını tahrip ettikleri için cezai kovuşturmaya uğramadan yeni konut almaları meydana gelmiştir.[13]

Kamuoyu

2019 Pew Research anketi, Slovakların %76'sının Romanlar hakkında olumsuz görüşlere sahip olduğunu ortaya koydu.[14]

Günümüz Slovakya bölgesinde yaşayan veya doğmuş dikkate değer Romanlar

  • Vierka Berkyová, bir şarkıcı (1991 - )
  • Panna Cinka, bir kemancı (1711? - 1772)
  • Ondrej Rigo, bir seri katil (1955 - )
  • Rapçi Rytmus (1977 - )

Kaynakça

  1. ^ a b "Archived copy" (PDF). 14 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Nisan 2013. 
  2. ^ Macsó (1 Aralık 2018). "The 'Roma Question' in Slovakia". Acta Universitatis Sapientiae, European and Regional Studies. 14 (1): 71-83. doi:10.2478/auseur-2018-0012. ISSN 2068-7583. 
  3. ^ Chudoba Rómov a sociálna starostlivost̕ o nich v Slovenskej republike. 2002. ISBN 9788088991144. 15 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mayıs 2021. 
  4. ^ A History of the Gypsies of Eastern Europe and Russia. 30 Nisan 2016. ISBN 9781349606719. 15 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mayıs 2021. 
  5. ^ "Roma rights". 3 Eylül 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Eylül 2014. 
  6. ^ "Slovak authorities in breach of obligations to Romani school children | Amnesty International". Amnesty.org. 5 Eylül 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Mayıs 2016. 
  7. ^ "BODY AND SOUL Forced Sterilization and Other Assaults on Roma Reproductive Freedom in Slovakia" (PDF). The Center for Reproductive Rights and Poradπa pre ob∞ianske a ∂udské práva (Centre for Civil and Human Rights or Poradπa). 16 Temmuz 2010 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Eylül 2014. 
  8. ^ "The New Roma Ghettos | VICE | United States". Vice.com. 25 Aralık 2013. 25 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Mayıs 2016. 
  9. ^ "VIDEO Zhorela im bytovka, unimobunky od mesta zničili. Teraz Rómovia nariekajú: Žijeme ako psy!". Pluska.sk (Slovakça). 22 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Temmuz 2017. 
  10. ^ "Video: V Trnave búrajú bytovku, ktorú zničili Rómovia". Webnoviny.sk (Slovakça). 2 Mayıs 2013. 21 Eylül 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Temmuz 2017. 
  11. ^ "Takto si Rómovia zničili bývanie v Žiline". TVnoviny.sk (Slovakça). 21 Eylül 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Temmuz 2017. 
  12. ^ "Rómovia odmietajú ísť do zdevastovaných bytov, ktoré sami zničili". Topky.sk (Slovakça). 17 Nisan 2010. 21 Eylül 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Temmuz 2017. 
  13. ^ "Rómovia zničili bytovku, dostali náhradné bývanie". Info.sk (Slovakça). 2 Mayıs 2013. 4 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Temmuz 2017. 
  14. ^ "European Public Opinion Three Decades After the Fall of Communism — 6. Minority groups". Pew Research Center. 14 Ekim 2019. 22 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mayıs 2021. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Slovakya</span> Orta Avrupada yer alan bir ülke

Slovakya (Slovakça: Slovensko ya da resmî adıyla Slovak Cumhuriyeti (Slovakça: Slovenská republika , Orta Avrupa'da bir ülkedir. Eski Çekoslovakya'nın bir parçasıydı. Başkenti ve en büyük şehri Bratislava'dır.

<span class="mw-page-title-main">Bratislava</span> Slovakyanın başkenti

Bratislava (Slovakça telaffuz: [ˈbracɪslava]

II. Dünya Savaşı'ndan önce Slovakya'da 135.000 Yahudi yaşıyordu. Bazıları savaştan önce göç ettilerse de çoğu sürgün sırasında öldürüldü. Mart 1939'da Slovakya Cumhuriyeti Nazi Almanyası kontrolünde bağımsızlığını ilan ettikten sonra Yahudilere karşı kanunlar koymaya başladı; Yahudiler ilk olarak askeri ve hükûmet görevlerinden alındı. Hlinka Slovak Halk Partisi muhafızları Yahudilere saldırmaya başlayıp Eylül 1941'de "Yahudi Kod'u"nu yürürlüğe soktu. Nürnberg Yasalarını andıran bu kod'da Yahudilere sarı kol bandı takma zorunluluğu getirilip, birçok işten ve karışık evliliklerden mahrum edildiler.

<span class="mw-page-title-main">Ochtinská Aragonit Mağarası</span> Slovakyada bir mağara

Ochtinská Aragonit Mağarası, güney Slovakya'nın, Rožňava kasabasında bulunan eşsiz bir aragonit mağarasıdır. Sadece 300 m uzunluğa rağmen, nadir aragonit dolgusu ile ünlüdür.

<span class="mw-page-title-main">Krásnohorská Mağarası</span>

Krásnohorská Mağarası Slovakya'daki Rožňava'nın 6.5 km güneydoğusunda, Slovak Karstik Bölgesi'nde bulunan Silická planina Ovası'nın kuzey bölümlerinde yer alan bir karstik mağaradır. Guinness Rekorlar Kitabı'nda şu anda var olan en büyük dikitleri ihtiva eden mağaradır; bu dikitler yaklaşık 12 metre çapında ve 32.7 metre yüksekliğindedir.

<span class="mw-page-title-main">Jozef Tiso</span>

Jozef Tiso, Slovak Katolik rahip ve Slovakya Halk Partisi'nin önde gelen siyasetçilerinden biri. 1939'dan 1945'e kadar Nazi Almanyası'nın uydu devleti olan Birinci Slovak Cumhuriyeti'ni yönetti ve siyasi kariyeri boyunca aktif bir şekilde rahipliğini sürdürdü. II. Dünya Savaşı sonrasında Bratislava'da Ulusal Mahkeme tarafından vatan hainliğinin yanı sıra savaş suçu ve insanlığa karşı suç işlemekten tutuklanarak idam edildi.

<span class="mw-page-title-main">Zuzana Čaputová</span> 5. Slovakya cumhurbaşkanı

Zuzana Čaputová, Slovak siyasetçi, avukat ve aktivisttir. 15 Haziran 2019-15 Haziran 2024 tarihleri arası Slovakya cumhurbaşkanı olarak göreve yapmıştır. 2019'da yapılan seçimlerde ülkenin ilk kadın ve en genç cumhurbaşkanı seçildi. Pezinok şehrinde onyıllarca süren ve doğaya zarar veren depolama sorununa karşı başlattığı mücadele nedeniyle 2016'da Goldman Çevre Ödülü'ne layık görüldü.

<span class="mw-page-title-main">Slovakya cumhurbaşkanı</span> Slovakyanın devlet başkanı

Slovakya cumhurbaşkanı, Slovakya devletinin başı ve Silahlı Kuvvetler'in başkomutanı. Cumhurbaşkanı, beş yıl boyunca doğrudan halk tarafından seçilir ve art arda iki dönem için seçilebilir. Cumhurbaşkanlığı büyük ölçüde sembolik görev görüyor, ancak cumhurbaşkanı mutlak takdir yetkisi ile belirli sınırlı yetkileri kullanıyor. Cumhurbaşkanının resmi ikametgâhı Bratislava'daki Grassalkovich Sarayı'dır. 15 Haziran 2024'ten bu yana görevdeki başkan Peter Pellegrini'dir.

<span class="mw-page-title-main">Anna Kolesárová</span>

Anna Kolesárová, Slovak Roma Katolik Kilisesi'ne bağlı bir Slovak. 1944 yılında bir Sovyet askerinin kendisiyle cinsel ilişkiye girme teklifini reddetmesinin ardından henüz 16 yaşındayken öldürülmüştür. Onu iyi tanıyanların aktardığına göre, annesinin ölümünün ardından sürekli çalışarak evini geçindiren, mütevazı ve basit bir kız olarak nitelendirilmekteydi..

<span class="mw-page-title-main">Slovakya'da turizm</span>

Slovakya'da turizm doğal manzaralar, dağlar, mağaralar, Orta Çağ kaleleri ve kasabaları, halk mimarisi, kaplıcalar ve kayak merkezleri sunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Petra Polnišová</span> Slovak oyuncu

Petra Polnišová, Slovak oyuncu ve stand-up komedyeni. Altı kez OTO Ödülünün sahibi olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Slovakya'da LGBT hakları</span>

Slovakya'da lezbiyen, gey, biseksüel ve transgender (LGBT) bireyler, LGBT olmayan sakinlerin karşılaşmadığı yasal zorluklara uğrayabilir. Slovakya'da hemcins cinsel ilişkileri hem erkekler hem de kadınlar için yasaldır, ancak karşı cins çiftlerine mevcut olan yasal korunmalar, hemcin çiftlerinin başta olduğu hanehalklarına mevcut değildir. Slovakya'da hemcins çiftleri eşit miras haklarına sahiptir, ancak hemcins evlilikleri veya sivil birliktelikler tanınmamaktadır. Komşu ülke Çekya'dan farklı olarak, Slovakya'da LGBT haklarına dair muhafazakâr tutumlar daha yaygındır.

<span class="mw-page-title-main">Mária Čírová</span> Slovak şarkıcı

Mária Čírová Slovak şarkıcı. 2008 yılında Slovakya'daki Coca-Cola Popstar yarışmasının sekizinci finalini kazandı.

Slovakya, 2023 yılından önce Sıradan İnsanlar ve Bağımsız Kişiler, Slovakya'da, popülist, yolsuzluk karşıtı ve Avrupa yanlısı bir siyasi partidir. Kendini bağımsız kişiliklerin ve uzmanların yer aldığı bir hareket olarak sunuyor. 11 Kasım 2011 tarihinde Slovak Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı'na tescil edilerek kurulmuştur. 2020'de, %25.0'lık bir sonuçla parti, 2020 Slovakya parlamento seçimlerini kazandı. Başlangıçtan bu yana hareketin başkanı, Slovakya Cumhuriyeti'nin eski başbakanı olan eski iş insanı Igor Matovič oldu.

Yön - Sosyal Demokrasi Slovakya'da sol görüşlü popülist ve sosyal demokrat siyasi partidir. Eski Slovakya Başbakanı Robert Fico tarafından yönetilmektedir. Yön - Sosyal Demokrasi, 5 Mart 2016'da yapılan parlamento seçimlerinden sonra Ulusal Konsey'deki en büyük partiydi, ancak 29 Şubat 2020'de yapılan parlamento seçimlerinden sonra en büyük ikinci parti oldu.

<span class="mw-page-title-main">Slovak Ulusal Partisi</span>

Slovak Ulusal Partisi Slovakya'da milliyetçi siyasi partidir. Parti kendisini hem toplumsal hem de Avrupalı Hristiyan değerlere dayanan milliyetçi bir parti olarak nitelendiriyor.

Arnavutluk'ta insan haklarıyla ilgili güncel konular arasında aile içi şiddet, münferit işkence vakaları ve polis şiddeti, cezaevlerinin genel durumu, insan ve seks ticareti ve LGBT hakları yer alıyor.

<span class="mw-page-title-main">Eva Siracká</span> Fizikçi

Eva Siracká, Slovak hekim ve akademisyen. 1990-2020 yılları arasında Kansere Karşı Mücadele STK'sının başkanlığını yaptı. 2011'de Dünya Sağlık Örgütü'nden Sasakawa Sağlık Ödülü'nü alan ilk Avrupalı kadın oldu. "En Başarılı 100 Slovak" şahsiyet arasında yer aldı.

<span class="mw-page-title-main">Ľudovít Ódor</span> Slovak ekonomist ve siyasetçi

Ľudovít Ódor, Slovak ekonomist ve politikacı. Slovakya başbakanı olarak 15 Mayıs 2023 - 25 Ekim 2023 tarihleri arasında görev yapmıştır. Bu göreve atanana kadar, 2018'den itibaren Slovakya Ulusal Bankası başkan yardımcısı olarak görev yaptı.

<span class="mw-page-title-main">Esperanto Yaz Okulu</span>

Esperanto Yaz Okulu, Esperanto öğretmeyi amaçlayan her yıl düzenlenen en büyük uluslararası etkinlik.