İçeriğe atla

Siyasi Baskı Kurbanları Müzesi

Siyasi Baskı Kurbanları Müzesi
Siyasi Repressiya Qurbanları Muzeyi
Açılış2019
KonumBakü, Azerbaycan
TürAnıt müzesi

Siyasi Baskı Kurbanları Müzesi Azerbaycan'ın Bakü şehrinde bulunan bir müzedir. Müze, 1925 yılından bu yana SSCB'nin ana baskıcı organları olan Acil Durum Komisyonu, İçişleri Halk Komiserliği ve Devlet Güvenlik Komitesi'nin faaliyet gösterdiği binada açıldı. Binanın bodrum katında tutuklama odaları, sorgu odaları ve idam cezasına çarptırılanların vurulduğu yerler bulunuyordu.[1][2]

Müzenin sergisi, Azerbaycan tarihinin en üzücü sayfalarını, SSCB'nin 1920'li ve 1950'li yıllarda yüzbinlerce tanınmış şahsiyet ve devlet adamının, bilim, kültür temsilcilerinin siyasi baskısına yol açan baskıcı politikasını anlatıyor.[3] 1920-1950'de baskıya maruz kalan vatandaşların toplam sayısı 400.000'den fazlaydı.[4]

Hakkında

Müze, Azerbaycan Sınır Korumasının 100. yıl dönümüne yönelik etkinlikler çerçevesinde 24 Mayıs 2019 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Sınır Hizmetinin idari binasında kuruldu. 1925'ten sonra SSCB'nin ana baskıcı organları bu binada faaliyet gösterdi. Binanın bodrum katında tutuklananların kaldığı nezarethaneler, sorgu odaları, idam cezasına çarptırılanların vurulduğu yerler vardı.[2]

Müzenin sergisinin temelini Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı İşleri Dairesi'nin siyasi belgeleri, Milli Arşivler İdairesi'nin, Devlet ve Sinema-Fotoğraf arşivlerinde saklanan belge ve fotoğraflar, Devlet Güvenlik Hizmetinin arşivleri, yerel sanatçıların hazırladığı kompozisyonlar oluşturmaktadır. Rus arşivlerinden bazı belgeler Kazakistan "ALJIR" Siyasi Baskı Müzesi tarafından sunuldu. Kültür Bakanlığı ve Abbasgulu Ağa Bakıhanov'un adını taşıyan Tarih Enstitüsü de müzenin sergilenmesinin hazırlanmasına yardımcı oldu. Müzenin ana salonunda, "Konuşma Belgeleri" adı verilen panoda, baskı uygulamalarına ilişkin 1920'li ve 1930'lu yıllarda kabul edilen belgelerin kopyaları verildi.[2]

Müzenin ana salonuna yerleştirilen plaketler baskı altındaki Azerbaycanlı askerî personele, "halk düşmanlarının" sürgündeki eşlerine, baskı mağduru Cumhuriyet öğrencilerine ve aydınlarına ithaf edilmiştir. Başka bir panoda ise şair Mikayil Müşfik, öğretmen Taghi Şahbazi, aktör Abbas Mirza Şerifzade ve diğerlerinin vurulmasına ilişkin kararların kopyaları görüntülenir. Bolşeviklerin baskı yıllarında siyasi tutsaklara nasıl davrandığına dair ziyaretçilere fikir vermek amacıyla müzedeki nezarethaneler, hücreler, sorgu ve atış odaları tarihi rekonstrüksiyon yöntemiyle restore edildi. Müzenin koridorlarına hukuka aykırı tutuklamaya karşı protestoyu ve özgürlük arzusunu simgeleyen kompozisyonlar yerleştirildi. "Baskı Kasırgası" ve "Umut Işığında" adlı kompozisyonlar, zindanlarda yaşayan ve vatanlarından sürgün edilen Azerbaycanlıların acılarını sembolik olarak dile getiriyor.[2]

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ "Dövlət Sərhəd Xidməti aparatının inzibati binasında "Siyasi qurbanların xatirəsi muzeyi"nin açılış tədbiri". dsx.gov.az. 25 Mayıs 2019. 26 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  2. ^ a b c d "Dövlət Sərhəd Xidmətinin inzibati binasında "Siyasi repressiya qurbanları muzeyi" açılıb". azertag.az. 24 Mayıs 2019. 26 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ "Azərbaycanda Siyasi Repressiya Qurbanları Muzeyi açılıb". amerikaninsesi.org. 25 Mayıs 2019. 26 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  4. ^ "Siyasi Repressiya Qurbanları Muzeyi açılıb" (Azerice). azadliq.org. 25 Mayıs 2019. 20 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Mart 2021. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi</span> İstanbulda kurulu devlet üniversitesi

Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi (MSGSÜ), merkez kampüsü İstanbul'un Fındıklı semtinde bulunan devlet üniversitesidir. Ağırlıklı olarak görsel sanatlar, mimarlık, sahne sanatları ve müzik alanında eğitim vermektedir.

<span class="mw-page-title-main">Av Köşkü Saray Müzesi</span> Kocaelinin İzmit ilçesinde bulunan müze

Abdülaziz Av Köşkü ya da başka bir adıyla Kasr-ı Hümayun, İzmit'te bulunan barok ve ampir üslupta bir köşktür. Son şeklini Abdülaziz devrinde alan yapı, Osmanlı Devleti'nde İstanbul dışında yapılan tek küçük saray olarak bilinir. Mimarı Garabet Amira Balyan'dır. Günümüzde müze olarak kullanılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Cumhuriyet Müzesi</span> II. TBMM Binası (1924–1960)

Cumhuriyet Müzesi veya II. TBMM Binası, TBMM'nin 1924-1960 yılları arasında faaliyetlerinin gerçekleştirildiği Ankara'nın Altındağ ilçesindeki tarihî yapı.

<span class="mw-page-title-main">Çorum Müzesi</span>

Çorum Müzesi, Çorum il merkezinde bulunan bir arkeoloji ve etnografya müzesidir. Müzede Alacahöyük, Boğazköy, Hattuşaş, Pazarlı ve Kuşsaray gibi arkeolojik kazı merkezlerinden çıkarılan buluntular sergilenmektedir. Çorum Müzesi ilk olarak 13 Ekim 1968 tarihinde, günümüzde kullanılmayan ilk binasında hizmete girmiştir. 1968 yılından itibaren 33 yıl hizmet veren müze binası, arkeolojik kazılardan elde edilen eserlerin yoğunluğu nedeniyle ihtiyaca cevap veremez duruma gelmiştir. Bunun üzerine yapımı 1908 yılında başlayıp 1914 yılında tamamlanan ve yapıldığı günden itibaren hastane, Ziraat Mektebi, Makine Meslek Yüksek Okulu olarak hizmet veren bina, Çorum Müzesi'nin yeni binası olarak kullanılmak üzere 1986 yılında tahsis edilmiştir. 1988 yılında yangın geçiren bina, 1989 yılında müze olarak kullanılmak üzere restore edilmeye başlanmıştır. Restorasyon çalışmalarının tamamlanması ile Çorum Müzesi; 11.03.2003 tarihinde, bu tarihî binada ziyarete açılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye İş Bankası Müzesi</span> müze

Türkiye İş Bankası Müzesi, Atatürk tarafından kurulmuş olup; Türkiye İş Bankası'nın tarihi ve cumhuriyetin ilanından beridir gelişen iktisadi bağımsızlığımızın yer aldığı müzedir. 3. genel müdürlük binası olarak kullanılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">İstanbul Resim ve Heykel Müzesi</span>

İstanbul Resim ve Heykel Müzesi (İRHM), 20 Eylül 1937’de Türkiye’nin ilk Güzel Sanatlar müzesi olarak Dolmabahçe Sarayı’nın Veliaht Dairesi’nde hizmete giren, günümüzde Tophane'deki Antropo No:5'te hizmet veren sanat müzesidir.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan Devlet Akademik Filarmonisi</span>

Azerbaycan Devlet Akademik Filarmonisi , Azerbaycan'ın ulusal filarmoni orkestrasıdır. Azerbaycan Devlet Akademik Filarmonisi, başkent Bakü'de bulunmaktadır. Azerbaycan Devlet Akademik Filarmonisi'nin repertuvarında Klasik batı müziği ve Azerbaycan müziği'nin önemli eserleri sunulur.

<span class="mw-page-title-main">Lefkoşa Mevlevihanesi</span> Kuzey Lefkoşada yer alan bir müze

Lefkoşa Mevlevihanesi veya Mevlevi Tekkesi, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin başkenti Kuzey Lefkoşa'da 1593 yılında Kıbrıs fatihlerinden Arap Ahmet Paşa tarafından kurulan mevlevihanedir. Semahane ve türbe kısmı günümüze kadar gelebilmiştir ve Mevlevi-Tekke Kültürü müzesi olarak kullanılmaktadır. Girne Kapısı yakınlarındaki Mevlevihane, Kıbrıs'ın Osmanlı döneminde en önemli yapılarından birisidir. Tarihi boyunca gemi ile hacca gidenlerin uğrak yeri olan mevlevihane, yetiştirdiği insanlar ve verdiği hizmetlerle Kıbrıs Türk tarihinin önemli kurumlardan birisi olmuştur. Dânişî ve İlmî mahlaslarıyla şiirleri olan Dânişî Ali Dede, Siyahi Mustafa Dede, Hızır Handi Dede, Siyahi Mustafa Dede'nin oğlu Arif Dede, Sadri Dede, Danişi Ali Dede'nin oğlu Muhammed Mukim Dede, Talib Dede, Nesib Dede, Müneccimbaşı Ahmed Dede, Derviş Lebib Lefkoşa Mevlevihanesi'nde yetişmiş şairler arasındadır. 17. yüzyılda bina bakımsızlıktan harap olunca Rumeli Beylerbeyi Ferhad Paşa Mevlevihane'yi yeniden inşa ettirmiş ve tekke kendi adıyla anılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan cumhurbaşkanı</span> Azerbaycanın devlet başkanı

Azerbaycan cumhurbaşkanı, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin başıdır. Cumhurbaşkanı, vatandaşların seçimi sonucu yedi yıl için belirlenir. Azerbaycan Anayasası, cumhurbaşkanının yürütme gücünün somutlaşmışı, başkomutan, "Azerbaycan'ın iç ve dış politikadaki temsilcisi" olacağını ve" dokunulmazlık hakkına sahip olacağını belirtir. Başkan, bir grup sekreter ve departman bakanından oluşan Başkanlık İdaresi olan icra dairesi aracılığıyla yönetir. Ek olarak, ekonomik ve sosyal politikayla ilgili bir Bakanlar Kurulu ve dış, askeri ve adli konularda bir Güvenlik Konseyi bulunmaktadır.

Uluslararası Petrol ve Doğalgaz Üniversitesi, Türkmenistan'ın başkenti Aşkabat'ta bulunan bir üniversitedir. 25 Mayıs 2012 tarihinde Türkmen Devlet Petrol ve Doğalgaz Enstitüsü olarak kurulmuş olup 10 Ağustos 2013 tarihinde günümüz adını almıştır. Türkmenistan'ın petrol ve doğalgaz topluluğunun ana üniversitesidir ve Balkanabat'ta bir kampüsü bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Çeçenistan Ulusal Müzesi</span>

Çeçenistan Ulusal Müzesi Grozni'de bulunan Çeçen kültür ve tarih müzesi. Müzenin ayrıca Çeçenistan genelinde beş şubesi bulunmaktadır.

Oktay Seyid Hüseyin oğlu Sadıkzade - Azerbaycan güzel sanatlar temsilcisi, Azerbaycan Cumhuriyeti Halk Sanatçısı (1992), Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Ödülü sahibi (2014), Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı'nın kişisel emeklisi (2002).

İlgar Anzor oğlu Mirzayev, Azerbaycanlı asker. Azerbaycan Silahlı Kuvvetlerinde albay olarak görev yapmaktaydı. Azerbaycan Ulusal Kahramanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Üzeyir Hacıbeyovun ev müzesi (Şuşa)</span> Şuşada müze

Üzeyir Hacıbeyov'un ev müzesi Azerbaycanlı besteci, müzikolog-bilim adamı, yayıncı, oyun yazarı, pedagog modern Azerbaycan profesyonel müzik sanatının ve ulusal operasının kurucusu Üzeyir Hacıbeyov'un Şuşa'da bulunan ev müzesi. Müze 1959'dan 1992'ye kadar işletilmiştir. 1992 yılında Şuşa şehrinin Ermeni Silahlı Kuvvetleri tarafından işgal edilmesinden sonra müze faaliyetini durdurmuş ve müze binası yıkılmış, sergiler yağmalanmıştır. Müzenin 1.700 sergisinden sadece 136'sı korunabildi.

<span class="mw-page-title-main">Dağ Yahudileri Müzesi</span>

Dağ Yahudileri Müzesi Azerbaycan'ın Guba şehrinde Dağ Yahudilerine adanmış bir müzedir. 2020'de açılmıştır ve 19. yüzyıldan kalma Karzhog Sinagogu'nda yer almaktadır. Dağ Yahudilerine adanmış dünyadaki ilk ve tek müzedir.

<span class="mw-page-title-main">Mirza Fetali Ahundov'un ev müzesi (Şeki)</span>

Mirza Fetali Ahundov'un ev müzesi, Azerbaycanlı yazar, eğitimci, şair, materyalist filozof ve halk figürü, Azerbaycan tiyatrosunun ve Azerbaycan edebiyatında edebi eleştirinin kurucusu Mirza Fetali Ahundov'un Şeki'de bulunan ev müzesidir. Ahundov bu evde doğmuş, çocukluğunu ve gençliğini burada geçirmiştir. Bu müze aynı zamanda Azerbaycan'da açılan ilk anıt müzedir.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan Devlet Tiyatro Müzesi</span>

Cafer Cabbarlı adına Azerbaycan Devlet Tiyatro Müzesi, Azerbaycan tiyatrosunun tarihine adanmış Azerbaycan'daki ilk müzedir.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan Müzik Kültürü Devlet Müzesi</span>

Azerbaycan Müzik Kültürü Devlet Müzesi, Azerbaycan müzik tarihi ile ilgili materyallerin toplanması, saklanması, araştırılması ve yaygınlaştırılmasını amaçlayan müze.

<span class="mw-page-title-main">Ağdam Ekmek Müzesi</span>

Ağdam Ekmek Müzesi, Azerbaycan'ın Ağdam kentinde yer alan; ekmek, unlu mamuller, tarım aletleri ve bunların tarihçesiyle ilgili bir müzedir. Müze 25 Kasım 1983'te faaliyete başlamıştır. Müzede sergilenen yaklaşık 2.800 öge vardı. Müze, Azerbaycan SSC hükûmeti tarafından yerel bir kültür anıtı olarak koruma altına alınmıştı. Müze bitişiğindeki alanda ise Sünbul kafesi ziyaretçilere hizmet veriyordu. Kompleks bir kervansaray içeriyordu.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan Demiryolu Müzesi</span> Baküde demiryolu müzesi

Azerbaycan Demiryolu Müzesi Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de bulunan ve Azerbaycan demiryollarının tarihine adanan bir demiryolu müzesidir. 2019 yılında açılan müze, Bakü şehir merkezinde, Cafer Cabbarlı Meydanı'ndaki hizmet dışı bırakılmış tarihi Sabuncu Garı'nda bulunmaktadır.