İçeriğe atla

Seramik zırh

Araçlar için seramik zırh karoları
Alman Leopard 2A7 tanklarında bor karbür esaslı seramik zırh kullanılmaktadır

Seramik zırhlar, patlama parçalarının tutulması ve mermilerin nüfuz etmesini engellemek için kullanılır. Hafiflik avantajı ile birlikte yüksek sertlik ve basınç dayanımı ile mermi direnci için geliştirilmişlerdir.[1] Seramik zırh, zırhlı araçlarda ve kişisel zırhlarda kullanılmaktadır.

Seramikler, belirli bir direnç derecesi için metal alaşımlarından daha az ağırlığa sahip olduklarından, genellikle hafifliğin önemli olduğu yerlerde kullanılır.[2] Seramikler aynı zamanda darbe enerjisi emiliminde tüm metallere göre bir avantaj sunar. Seramik zırh kullanımı, zırh kütlesini azaltarak, askeri teçhizatın nihai maliyetini artırarak zırhlı araçların şasisindeki (Motorlu kara taşıtlarının iskelet bölümü) yükte bir artış elde etmeyi mümkün kılar.[3] Ordu tarafından da kullanılmak üzere daha hafif koruma malzemelerine duyulan ihtiyaç, seramik zırh malzemelerinin kullanılmasına sebep olmuştur.[1] Seramik zırhların dezavantajları, zırh çeliğine kıyasla yüksek maliyeti olarak kabul edilmektedir.[3]

Zırh uygulamaları için kullanılan en yaygın seramik malzemeler alümina, bor karbür, silikon karbür ve titanyum diborürdür.[1]

Tarihi

Seramik zırhın ilk belgelenmiş kullanımı, ağır araç zırhı içindir ve 1. Dünya Savaşı'nda kullanılmıştır. Araç zırhı olarak kullanımı, seramik vücut zırhının ilk kez kullanılmasından yaklaşık yarım asır öncedir. Alman ordusu tarafından 1. Dünya Savaşı sırasında tank zırhı üzerindeki sert yüzeyli emaye kaplamaların balistik performansı artırdığının keşfedildi. Bu, keşif çok önemliydi ancak teknoloji uzun bir süre bunun ötesine geçmedi; aslında yarım yüzyıldan fazla bir süre sonra gelişmiş seramik tank zırhı geliştirilecekti.

Seramik araç zırhının bir sonraki kullanımı, 1950'de Kore Savaşı'nda ABD ordusunun silikat çekirdeğin etrafına çelik zırh dökümünü içeren bir yeniliğiydi.[4]

Tasarım

Ranger Body Armor PS-930'un 30 kalibrelik topa karşı koruma sağlayan iki küçük kol koruyucu ek parçasının (seramik plakalar) detayı.

Seramik zırh tasarımları, monolitik plakalardan üç boyutlu matrisler kullanan sistemlere kadar çeşitlilik gösterir. Seramik zırhın ilk patentlerinden biri 1967'de Goodyear Aerospace Corp tarafından dosyalanmıştır. Alümina seramik küreleri, her katmanın küreleri çevreleyen katmanların küreleri arasındaki boşlukları dolduracak şekilde katmanlanan ince alüminyum levhalara yerleştirilmiştir. Vücut merkezli kübik paketleme yapısına benzer bir şekilde tasarlanmıştır. Tüm sistem, poliüretan köpük ve kalın bir alüminyum destek ile bir arada tutulmuştur. Bu gelişme, matris tabanlı tasarımın etkinliğini gösterdi ve diğer matris tabanlı sistemlerin geliştirilmesini teşvik etmiştir. Bunların çoğu, silindirik, altıgen veya küresel seramik elemanları, zırha özel olmayan bazı alaşımların desteğiyle birleştirilir. Monolitik plaka zırh, aksine, bir çelik plaka yerine geleneksel bir balistik yeleğe kaydırılmış gelişmiş bir seramikten tek plakalara dayanır.[2]

M1 Abrams tanklarında TiB2 zırhları kullanılmaktadır

Seramik zırh sistemleri performans, ağırlık, uygulama ve üretim kabiliyeti gereksinimlerine göre tasarlanmaktadır. Zırh sistemi bileşenlerinin özellikleri, sistem tasarımı değerlendirmesinde gerekli faktörlerdir. Zırh parçalanma mekanizmasının daha iyi anlaşılması gerekliliği nedeniyle son on yılda farklı seramik zırh malzemelerinin balistik performans incelemeleri yapılmıştır. Çalışmaların çoğu ya modelleme koşulları ve mermiler ya da gerçek tehditler kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Arkalık malzemelerinin doğası ve kalınlığı, stresi azaltma yeteneklerinden dolayı çatlak ilerlemesi üzerinde önemli bir etkiye sahip olabilir.[5]

Güvenlik güçlerini korumak için üretilen kurşun geçirmez yeleklerde bor karbür kullanılabilir

Balistik koruma için yaygın olarak farklı seramik malzemeler kullanılmaktadır. Bunlar bazı oksit seramikleri (çoğunlukla farklı Al2O3 içeriğine sahip alümina seramikleri) ve oksit olmayan seramikleri (çoğunlukla karbürler, nitrürler, borürler ve bunların kombinasyonları) içerir. Yüksek yoğunluğa (3.95 g cm−3'e kadar) rağmen, alümina seramikler, nispeten yüksek fiziksel özellikler ve performans, düşük maliyet ve çeşitli yöntemlerle üretilebilirlik sağladıkları için balistik koruma için yaygın olarak kullanılmaktadır. Örneğin, kayar döküm, presleme, özel koruyucu atmosfere sahip fırınlar gibi pahalı ekipman kullanmadan enjeksiyon kalıplama gibi. Son zamanlarda geliştirilen daha düşük yoğunluklu alümina-mullit seramikler buna göre ağırlıkta azalma sağlar. Bu malzemeler aynı zamanda ucuzdur ve iyi bir üretim kabiliyetine sahiptir. Karşılaştırıldığında, oksit olmayan yoğun seramikler, örneğin bor karbür (B4C), silisyum karbür (SiC), silikon nitrür (Si3N4), alüminyum nitrür (AlN) ve diğerleri (titanyum diborid bazlı seramikler hariç) ikili sistemleri (örn. B4C–SiC, SiC–Si3N4) 2,5–3,3 g cm−3 aralığında düşük yoğunluklara sahiptir (balistik koruma sistemleri için önemlidir). Bu malzemeler yüksek mekanik özelliklere sahiptir, örn. sertlik, Young modülü, güç. Bununla birlikte, çoğu durumda, bu seramikler pahalı ve çok üretken olmayan sıcak presleme ile üretilir. Ticari olarak üretilen SiC seramikler gibi basınçsız sinterlenmiş malzemeler, sıcak preslenmiş malzemelerden daha ucuzdur. Ancak imalatları özel kontrollü atmosferlere ve sinterleme için çok yüksek sıcaklıklara sahip fırınlar gerektirdiğinden hala nispeten pahalıdır. Reaksiyona bağlı silisyum karbür (RBSC) ve bor karbür (RBBC) ve diğer bazı reaksiyona bağlı karbür bazlı seramikler, nispeten düşük maliyetleri, yüksek fiziksel özellikleri ve nispeten büyük boyutlu üretim yetenekleri nedeniyle zırh uygulamalarında da yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu reaksiyona bağlı malzemeler, aynı zamanda, yoğun homojen karbür bazlı seramiklerden çok darbeli durumlar için daha iyi bütünlük gösterir.[6]

Bazı seramik zırh malzemelerinin özellikleri[4]
Malzeme Sınıfı Yoğunluk

(kg m− 3)

Sertlik

(GPa)

Elastik Modül

(GPa)

Eğilme Mukavemeti

(MPa)

Kırılma Tokluğu

(MPa  m−  1/2)

Cam Seramik 2900 1,6 62 25 <1
Alümina 3920 14,1 370 375 4-5
AlON 3695 18,5 323 380 ~2
TiB24480 26,4 555 275 ~7
SiC 3200 23,5 460 570 ~5
B4C 2500 25,5 460 410 4

Mekanizma

Sert seramik malzemeler, kinetik enerjili mermiyi parçalara ayırarak yener ve delinme kabiliyetini azaltır. Yüksek patlayıcılı tanksavar mermilerine karşı, seramik elemanlar, şekillendirilmiş şarj tarafından oluşturulan metal jetin geometrisini kırarak içine girmesini büyük ölçüde azaltır. Her iki durumda da sert fakat kırılgan seramik elemanlar parçalara ayrılır ve bunlar kapatılmazlarsa kendileri tehlikeli olabilmektedir. Bu nedenle, seramik malzemeler normalde metal veya polimer- kompozit malzemelerden oluşan sünek bir destek ile desteklenir. Bu destek yapısı aynı zamanda seramik elemanları yerinde tutar, böylece sadece kenara itilmekle kalmaz, aynı zamanda darbeyi de emer.[2]

Faydaları

  • Yüksek performanslı zırh koruması sağlar
  • Yüksek sertlik ve düşük ağırlık
  • Kompozit zırh koruma uygulamaları için üstün hafif malzeme - temel bir seramik kompozit zırh sistemi, benzer çelik tabanlı sistemlerin ağırlığının yaklaşık yarısı kadardır (çelikten beş kat daha güçlü ve %70 daha hafif)
  • Dayanıklılık ve performans sağlamak için kontrollü mikro yapılar
  • Beklenmeyen tehditlere karşı sürekli güvenilir savunma
  • Yüksek hızlı mermileri yenebilir
  • Tasarım esnekliği
  • 1650 °C'ye (3000 °F) varan sıcaklıklarda sürünme ve gerilme kırılmasına karşı mükemmel direnç.[7]

Uygulama alanları

  • Savaş araçları ve kuleler için koruyucu paneller
  • Vücut zırhı olarak kullanım
  • Zırhlı kişisel araçlar için koruyucu paneller
  • Savaş gemileri için koruyucu paneller
  • Helikopterler için koruyucu paneller
  • Yüksek güvenlikli garaj ve depo kapıları
  • Güvenlik kameraları ve iletişim ekipmanı için kalkanlar (Balistik performans, kullanılan destek sistemine bağlıdır).[8]
  • Orta ve küçük boy teknelerde kullanım için deniz sınıfı seramik zırh.
  • VIP araçlar için koruma[9]

Kaynakça

  1. ^ a b c "High energy absorbing materials for blast resistant design". Blast Protection of Civil Infrastructures and Vehicles Using Composites (İngilizce): 88-119. 1 Ocak 2010. doi:10.1533/9781845698034.1.88. 2 Haziran 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Haziran 2021. 
  2. ^ a b c "Ceramic armor". 17 Ağustos 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ a b ZloyStrelok. "Керамическая броня". Военное обозрение (Rusça). 3 Ocak 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2021. 
  4. ^ a b Siliconized silicon carbide (İngilizce). Woodhead Publishing. 1 Ocak 2021. ISBN 978-0-08-102869-8. 7 Haziran 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Haziran 2021. 
  5. ^ "Ballistic performance of armour ceramics: Influence of design and structure. Part 2". Ceramics International (İngilizce). 36 (7): 2117-2127. 1 Eylül 2010. doi:10.1016/j.ceramint.2010.05.022. ISSN 0272-8842. 7 Haziran 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Haziran 2021. 
  6. ^ "Ballistic performance of armour ceramics: Influence of design and structure. Part 1". Ceramics International (İngilizce). 36 (7): 2103-2115. 1 Eylül 2010. doi:10.1016/j.ceramint.2010.05.021. ISSN 0272-8842. 7 Haziran 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Haziran 2021. 
  7. ^ "Ceramic Armor – Materials, Properties and Uses". AZoM.com (İngilizce). 25 Ocak 2013. 28 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Haziran 2021. 
  8. ^ "Ceramic Vehicle Armour | Morgan Technical Ceramics". www.morgantechnicalceramics.com. 21 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Haziran 2021. 
  9. ^ "Ceramic Armor – Materials, Properties and Uses". AZoM.com (İngilizce). 25 Ocak 2013. 28 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Haziran 2021. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Seramik</span> ısı etkisiyle hazırlanan inorganik, metalik olmayan katı

Seramik iyonik veya kovalent bağlara sahip metal ve metal olmayan inorganik bileşik içeren katı bir malzemedir. Yaygın kullanım örnekleri çanak-çömlek, porselen ve tuğladır.

<span class="mw-page-title-main">Kevlar</span>

Kevlar, çok hafif karbon kökenli çok sağlam liflerden oluşan bir malzemedir. DuPont firması tarafından 1965 yılında icat edilmiş, patentlenmiş ticari bir markadır. Kevlar günümüzde zırh, sağlam halat yapımı, yanmayan koruyucu giysi yapımında kullanılmaktadır. Kevlar çok yüksek çekme gerilimine dayanabilen liflerden oluşan ipliksi bir yapıdır. Dokunabilir, kumaş hâline getirilebilir, kesilebilir ve dikilebilir. Özellikle çelik yelek, miğfer, paraşüt ipi, yol bisikleti lastiklerinde, fiber veya data kabloları için ek sağlamlık sağlayan halat veya gemileri bağlamak için kullanılan hafif halatlar ve kompozit yapılar ile oluşturulan levha, boru veya özel taşıtların gövde veya kanat yapılarının yapımında kullanılmaktadır. "Aynı ağırlıktaki çelikten 5 kat daha sağlamdır" sloganı ile pazarlanmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Malzeme bilimi</span> yeni malzemelerin keşfi ve tasarımı ile ilgilenen disiplinlerarası alan; öncelikli olarak katıların fiziksel ve kimyasal özellikleriyle ilgilidir

Malzeme bilimi, malzemelerin yapı ve özelliklerini inceleyen, yeni malzemelerin üretilmesini veya sentezlenmesini de içine alan disiplinlerarası bir bilim dalıdır.

<span class="mw-page-title-main">Tank</span> Ateş gücü ve mobilitesi yüksek, ağır zırhlı araç

Tank; ana görevi doğrudan ateş gücü kullanımıyla düşman kuvvetlerine saldırmak olan, paletli ve zırhlı savaş aracı veya bu araçlardan oluşan birlikleri kapsayan askeri sınıf. Tankı diğer savaş araçlarından ayıran özellikleri ağır bir zırha, yüksek ateş gücüne ve her türlü arazide hızlı gidecek şekilde tasarlanmış sürüş takımlarına sahip olmasıdır. Her ne kadar masraflı ve lojistik açıdan çaba gerektiren araçlar olsa da, yer hedeflerine saldırma yeteneği ve piyadelerin moralini çökertmesi nedeniyle modern orduların vazgeçilmez unsurlarındandır.

<span class="mw-page-title-main">Merkava</span>

İsrail tarafından İsrail Savunma Kuvvetleri için üretilen ana muharebe tankı. 1970 yılında tankın yapılması için çalışmalara başlanmış, 1979 yılında ise resmi olarak İsrail tarafından kullanılmaya başlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">M1 Abrams</span> Amerikan menşei ana muharebe tankı

M1 Abrams, ABD Kara Kuvvetleri ve Deniz Piyadeleri'nin yanında Mısır, Kuveyt, Suudi Arabistan, Avustralya ve 2010'dan itibaren Irak orduları envanterinde bulunan 3. nesil bir ana muharebe tankıdır. 1980'den başlayarak ortaya çıkan üç ana tipiyle Amerikan Ordusu tarafından kullanılan temel tank sınıfıdır. Son üretilen M1A2 modellerinde yeni nesil zırh ve elektronik sistemler kullanılmıştır. Tank adını 1968 ile 1972 yılları arasında görev yapan eski Genelkurmay Başkanı General Creighton Abrams'dan almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Ana muharebe tankı</span> Zırhlı savaş aracı

Ana muharebe tankı, kısaca AMT modern orduların zırh korumalı, doğrudan saldırı ve manevra gerçekleştirebilen tank türüdür.

7.5 cm KwK 42 L/70 (7.5 cm Kampfwagenkanone 42 L/70)) 7.5 sm çapında Nazi Almanyası ordusu Wehrmacht tarafından II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan tanksavar toplarından biriydi. Unterlüß de bulunan Rheinmetall AG firması tarafından geliştirildi ve üretildi. Bu top orta sınıf SdKfz.171 Panther tankı ve SdKfz.162/1 Jagdpanzer IV/70(A)/(V) tank imha ediciye monte edildi. Tank imha edicilere takılan modele7.5 cm PaK 42 (7.5 cm Panzerabwehrkanone 42) denildi.

<span class="mw-page-title-main">M6 Fargo</span>

M6 37 mm KMO ABD tarafından üretilen ve Amerikan Ordusu tarafından II. Dünya Savaşı sırasında Tank imha edici olarak kullanılan bir Zırhlı savaş aracıydı.

<span class="mw-page-title-main">Humvee</span>

M998 Yüksek Hareket Kabiliyetli Çok Amaçlı Vasıta askerî kullanım için üretilen 4X4 sınıfında AM General firması tarafından geliştirilmiş bir taşıttır. Bu taşıt daha önceden Amerikan Ordusu servisindeki M151 MUTT, M561 Gama Goat, M718A1 ve M792 model cankurtaranlar, CUCV ile diğer ülke ve ordular tarafından kullanılan hafif sınıf araçların yerine geçmiştir. Humvee daha sonra üretilecek sivil amaçlı Hummer ve SUV taşıtlarına ilham kaynağı olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Type 10</span> Japon menşei savaş tankı

Type 10 Japonya yapımı ana muharebe tankıdır. Şu anda kullanımda olan Type 74 ve Type 90 tanklarının yerine tasarlanmıştır. İlk olarak 13 Şubat 2008'de görücüye çıkmıştır.4. nesil tanktır. Japon envanterindeki diğer tanklarla kıyaslandığında her yönden çok üstün olduğu görülür.

<span class="mw-page-title-main">Kurşun geçirmez yelek</span>

Çelik yelek, kurşun geçirmez yelek ya da balistik yelek, ateşli silahlardan çıkan kurşunların etkisini azaltmak ve patlama sonucunda oluşabilecek şarapnellerden korunmak amacıyla Jan Szczepanik ve Kazimierz Żegleń adlı iki Polonyalı tarafından 1901 yılında icat edildi.

<span class="mw-page-title-main">Plaka zırh</span>

Plaka zırh veya levha zırh, demir veya çelikten dövülen, tarihî bir kişisel zırh çeşidi. Roma dönemindeki lorica segmentata gibi erken dönem örnekleri bulunsa da; bütün plaka zırh, Avrupa'da Geç Dönem Orta Çağ zamanı, özellikle 13. yüzyıldan beri zincir zırh üzerine giyilen levha ceketler sonucu, Yüz Yıl Savaşı bağlamında gelişmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Zincir zırh</span> Zırh biçimi

Zincir zırh ya da örme zırh, küçük metal halkaların birbirine bağlanarak örgü şekli verilmesiyle oluşmuş bir çeşit zırhtır.

<span class="mw-page-title-main">Seramik mühendisliği</span> Seramik mühendisliği inorganik, metalik olmayan malzemelerden nesneleri oluşturma bilim ve teknolojisidir.

Seramik mühendisliği inorganik, metalik olmayan malzemelerden nesneleri oluşturma bilim ve teknolojisidir. Bu, ya ısıl hareketle ya da yüksek saflıktaki kimyasal çözeltilerinden çökelme reaksiyonları kullanılarak düşük sıcaklıklarda sağlanır. Bu tanım, hammaddelerin saflaştırılması, söz konusu kimyasal bileşiklerin üretimi, ürüne dönüştürülmesi, yapı kompozisyon ve özelliklerinin incelenmesi çalışmalarını içerir.

<span class="mw-page-title-main">Bor karbür</span> çok sert ve kovalent malzeme

Bor karbür (B4C), çok sert bir bor-karbon seramik ve kovalent malzemedir. Madde tank zırhı, kurşun geçirmez yelekler, motor sabotaj tozlarının içinde olduğu çok sayıda endüstriyel uygulama alanına sahiptir. Vickers sertliği 30 GPa'dan fazla olan bor karbür, kübik bor nitrür ve elmasın ardından bilinen en sert malzemelerden biridir. Seramiğin yoğunluğu 2,52 g/cm³, molar kütlesi 55,255 g/mol, kaynama noktası 3.500 °C, PubChem Bileşik Kimlik Numarası ise 123279'dur.Türk Kara Kuvvetlerine Giren Altay Tankı'nın Zırhıda Bir Karbür'dür.

<span class="mw-page-title-main">Isıtma elemanı</span>

‘’’Isıtma elemanı’, Joule ısıtma‘sıyla elektrik enerjisini ısıya dönüştürür. Elemanın içinden geçen elektrik akımı dirençle karşılaşır ve elemanı ısıtır. Peltier etkisinin aksine bu işlem akış yönünden bağımsızdır.

<span class="mw-page-title-main">Araç zırhı</span>

Araç zırhı, tanklar, uçaklar ve gemiler gibi zırhlı savaş araçlarında araç mürettebatını şarapnel, mermi, füze veya top mermisi gibi düşman atışlarından korumak için kullanılan zırh türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Vücut zırhı</span>

Vücut zırhı ya da basitçe zırh veya cebe, vücudu saldırılara karşı korumak için giyilen koruyucu giysidir. Zırh savaşçılar tarafından giyilebileceği gibi binekleri de koruyabilirdi. Zırhlar bu vazifeyi silahların veya fırlatılan cisimlerin etkisini saptırarak veya emerek yerine getirir.

<span class="mw-page-title-main">Cam-seramik</span>

Cam-seramikler (CS'ler), bir camın kristalleştirilmesiyle elde edilmektedir. Camların özellikleriyle kristallerin faydalarının birleşiminin sonucu olarak ortaya camdan daha verimli bir yapı çıkar. Cam-seramikler, uygun bileşimdeki camların ısıl işlem uygulanmasıyla oluşur. Bu nedenle daha düşük enerjiye sahip kristalli yapı oluşur. Kontrollü kristalizasyona tabi tutulduğunda oluşan ince taneli polikristal malzemeler cam- seramik malzemeler olarak adlandırılmaktadır. Holand ve Beall (2012) cam-seramik malzemeleri kimyasal bileşimlerine göre sınıflandırmaktadır. Bu sınıflandırma ; alkali ve toprak alkali silikatlar, alümino-silikatlar, florosilikatlar, silikofosfatlar, demir silikatlar ve fosfatları kapsamaktadır. Cam-seramiklerin bir başka sınıflandırması ise cam-seramikleri oksit ve oksit olmayan kategorilere ayırmaktadır.. Oksit cam seramikler, silikat, fosfat, borat ve GeO2 bazlı malzemeleri içermektedir.