İçeriğe atla

Sek (alkol)

Beyaz sek şarap şişesi

Sek, (İngilizce: Dry, Fransızca: Sec) alkollü bir içeceğin tatlılığının düşük olduğunu belirtir.[1] Bunun nedeni, içeriğinde şeker eksikliğine, tatlılığı maskeleyen diğer tatların varlığına veya ağızdaki enzimler (özellikle amilaz) tarafından şekere dönüştürülebilen düşük düzeydeki basit karbonhidratlara bağlı olabilir. "Sek" terimi çoğunlukla şarapta karşımıza çıksa da herhangi bir alkol türü için kullanılabilir. Örneğin; bira, cin, likör, şampanya, elma şarabı (cider), vermut gibi damıtılmış ve fermente edilmiş alkollü içkiler için kullanılmaktadır.[2]

Bir alkolün sek seviyelerini tanımlamak için şu terimleri kullanırız: sek, dömi sek, doux (yumuşak), tatlı ve hatta "triple sec" (ancak genel olarak bu terim acı portakal likörünü belirtir).

Bu terimlerden bazılarının kullanımı, başta şarap olmak üzere belirli alkoller için düzenlenmiştir ve objektif spesifikasyonları karşılamaktadır.

Sek bir Martini'de, "sek" başlangıçta sek cin eklenmesini ifade eder, ancak sıklıkla içkide kullanılan vermut miktarını ifade etmek için yanlış kullanılır.[3]

Avrupa Birliği sek kriterleri

Avrupa Birliği düzenlemeleri, gazsız şarapların tatlılığına ilişkin tanımlamalara göre şişelerdeki artık şeker seviyeleri için aralıklar uygulamaktadır. Şampanya gibi köpüklü şarapların tatlılıklarını belirlemek için farklı kriterler uygulanmaktadır.[4]

Şaraplar İçin Sek Kriterleri
Terim Şeker içeriği
Sek Litre başına 4 gramdan az
Dömi sek Litre başına 4 ila 12 gram arasında
Doux Litre başına 12 ila 45 gram arasında
Tatlı Litre başına 45 gramdan fazla
Köpüklü Şaraplar İçin Sek Kriterleri[5]
Terim Şeker içeriği
Brute Nature Litre başına 3 gramdan az
Extra Brute Litre başına 0 ila 6 gram arasında
Brute Litre başına 7 ila 12 gram arasında
Extra Sec Litre başına 12 ila 17 gram arasında
Sec Litre başına 17 ila 32 gram arasında
Demi-Sec Litre başına 32 ila 50 gram arasında
Doux Litre başına 59 gramdan fazla

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ Watrelot, Aude (9 Aralık 2019). "What makes wine dry? It's easy to taste, but much harder to measure". The Conversation (İngilizce). 6 Ağustos 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ağustos 2024. 
  2. ^ Staff, words: VinePair. "What Is Dry Wine? Our Guide To Dry Wines". VinePair (İngilizce). 30 Ekim 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ağustos 2024. 
  3. ^ "DrinkBoy". www.drinkboy.com. Erişim tarihi: 6 Ağustos 2024. 
  4. ^ "Lexique ou glossaire - Mots de la vigne et du vin - www.lescepages.fr". lescepages.free.fr. 6 Ağustos 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ağustos 2024. 
  5. ^ "RÈGLEMENT (CE) No 607/2009 DE LA COMMISSION du 14 juillet 2009". Avrupa Birliği Resmi Gazetesi. 14 Haziran 2009. 6 Ağustos 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ağustos 2024. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Şarap</span> üzümden yapılan fermente içecek

Şarap veya mey, fermente meyvelerden yapılan alkollü bir içecektir. Maya, meyvelerdeki şekeri tüketir ve onu etanol ve karbondioksite dönüştürerek ısı açığa çıkarır. Şarap erik, kiraz, nar, yaban mersini, frenk üzümü ve mürver gibi çeşitli meyvelerden yapılabilse de çoğunlukla üzümden yapılır ve "şarap" terimi genellikle bir niteleyici olmadan kullanıldığında üzüm şarabını ifade eder. Şarap, çoğunlukla %9 ila %15 arası alkol ihtiva etmektedir. Başka meyvelerden de üretilebilen şaraplar o meyvenin adı ile anılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">İçki</span> Etanol içeren içecek

İçki ya da alkollü içecek, etanol içeren bir içecektir. Likör, viski, cin, votka, rom, tekila, şarap, bira, vermut; dünyada yaygın olarak tüketilen içkilerdendir. Alkollü içeceklerin tarihi'nin Neolitik dönemli erken bir tarihe kadar uzanması düşünülmektedir. Alkollü içeceklerin tüketimi, birçok kültürde önemli bir sosyal rol oynar. Çoğu ülkede alkollü içeceklerin üretimini, satışını ve tüketimini düzenleyen yasalar vardır. Düzenlemeler, yüzde alkol içeriğinin etiketlenmesini ve bir uyarı etiketinin kullanılmasını gerektirebilir. Yasal içki içme yaşı dünya genelinde 15 ile 21 yaş arasında değişir. Bazı ülkeler bu tür faaliyetleri tamamen yasaklıyor, ancak alkollü içecekler dünyanın birçok yerinde yasaldır. Alkolün sağlık üzerindeki olumsuz etkileri birçok ülkelerde önemli sorun hâline gelmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Likör</span> İçkilerin harmanlanmasıyla yapılan alkollü içecek

Likör aromatik tatlandırıcılarla tatlandırılmış, şekerli, meyve ya da türlü bitkilerden veya bunların brandy, cin, rom, votka, viski gibi içkilerle harmanlanmasıyla yapılan alkollü içeceklerin genel adıdır. Likörlü çikolata yapımında çeşitli likörler kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Martini</span>

Martini, cin ve vermut ile yapılan ve zeytin ya da limonla süslenen bir kokteyldir. Yıllar içinde martini en iyi bilinen karışık alkollü içeceklerden biri haline geldi. Popüler bir varyasyon olan votka martini, kokteylin temel ruhu için cin yerine votka kullanır.

<span class="mw-page-title-main">Cin (içki)</span> Gin içkisinin geçmişten günümüze varlığı

Cin, ilk olarak 1600'lü yılların ortalarında Hollanda'da Dr. Franciscus Sylvius de la Boe tarafından üretilen içki türüdür. Cin adını ana aroması olan Felemenkçe "genever (ardıç)" kelimesinden türetilen ardıç meyvesinden almıştır. Cin temelde tahıllar, ardıç meyvesi, anason, kişniş, melekotu ve kökü, meyankökü, tarçın, rezene, turunç kabukları vb. bitkilerin birlikte damıtılması sonucu oluşan renksiz, pürüzsüz, yoğun aromalı bir içkidir.

<span class="mw-page-title-main">Vermut</span>

Vermut, alkolle takviye edilerek güzel kokulu bitki ve baharatlarla "aromatize" edilmiş bir tür şaraba verilen addır. Şarabın 'alkolle takviyesi'nden kasıt içerisine brandy veya benzeri bir distile (damıtık) alkollü içecek ilave edilmesidir. Popüler aromalı şarap ve fortifiye şarap türü sayılır. Vermutun aromatizasyonu ise genelde tarçın, kakule, pelin otu ve mercanköşk gibi aromatik bitkilerle yapılmakla beraber birçok vermut üreticisi işlemde kullandığı bitkilerin reçetesini ticari bir sır olarak saklamaktadırlar. Aromatizasyon işlemi geçmişte, vermut yapımında kullanılan ucuz ve kalitesiz beyaz şarabın tadını düzeltmek için yapılmıştı. Bugün dahi vermut yapımında özelliği olmayan ucuz beyaz şaraplar kullanılmaktadır. Vermutun ortalama alkol oranı %17-18'dir.

<span class="mw-page-title-main">Crème de Cassis</span> kuş üzümü aromalı bir likör

'Crème de cassis kan renginde, tatlı, siyah frenk üzümü esaslı bir likördür ve bir aperitif olan kir'in yapımında kullanılır. İçeceğin günümüzdeki hali, önceki yüzyılların ratafia de cassisin yerine geçerek, ilk defa Fransa'nın Burgonya bölgesinde 1841 yılında yapıldı. Votka veya rom gibi saf alkolün içinde ezilmiş frenk üzümlerine sonrasında şeker eklenmesiyle elde edilir. Crème de cassis Burgonya bölgesi kaynaklı bir içecek olmakla beraber, Fransa'nın diğer şehirlerinde ve Lüksemburg ile Québec'te de yapılır.

<span class="mw-page-title-main">İçki yasağı</span>

İçki yasağı, alkol yasağı ya da prohibisyonizm Alkol ve alkollü içecek üretiminin, taşınmasının ve satışının hukuki olarak yasaklanmasıdır. Bu terim aynı zamanda bazı ülkelerin alkol yasağını zorunlu kıldığı dönemleri isimlendirmek için kullanılır. Alkol yasağı teriminin bir dönemi isimlendirmek için kullanımı tipik olarak Avrupa kültürüne sahip ülkelerinde görülür. İslam ülkelerinde ise şeriata bağlı olarak alkollü içecek tüketimi zaten yasaktır. Bu sıkı disipline karşın islami ülkeler ve onların çeşitli tarihi dönemleri arasında da oldukça farklar görülebilir.

<span class="mw-page-title-main">Elma şarabı</span> bir alkollü içecek

Elma şarabı, elma suyunun fermantasyonu ile elde edilen alkollü içecek. Pek çok dilde şarap olarak anılmasına rağmen rengi ve kıvamı biraya daha yakındır. Soğuk içilir ve içine buz atılabilir. Alkol oranı %2 ile %8,5 arasında değişir. Ek olarak alkole sahip olmayan alkolsüz elma şarabı da mevcuttur.

<span class="mw-page-title-main">Malt likörü</span>

Malt likörü, Kuzey Amerika kökenli yüksek alkol içeriğine sahip bir bira türüdür. Yasal olarak %5,00 oranından az alkol içeremezler. Genelde Amerikan tarzı lager tipi biralara benzer içerikle ve süreçle üretilirler ve pek çoğu %6,00 oranından az alkol içermez.

Gordon's 1769'dan beri üretim yapan sek cin markasıdır. İngiliz içki şirketi Diageo'ya bağlı bir markadır. Fife, İskoçya'da üretilir. Dünya'nın en çok satılan cinidir. 19. yüzyılın sonlarından Büyük Britanya'nın bir numaralı cin markasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Şarabın tatlılığı</span>

Şarabın öznel tatlılığı, sınıflandırılması, yaşlanması ve tadımında da önemli bir unsurdur. Şaraptaki şekerin miktarı ve göreceli alkol, asit ve tanen seviyesi de çeşitli faktörlerin etkileşimiyle belirlenir. Şeker ve alkol şarabın tatlılığını artırır; asitler (ekşilik) verirken acı tanenler buna karşı koyar. Bu ilkeler Émile Peynaud'un The Taste of Wine adlı 1987'deki çalışmasında özetlenmişti.

<span class="mw-page-title-main">Fortifiye şarap</span>

Fortifiye şarap , yüksek alkollü damıtılmış bir içki eklenerek alkolü yükseltilen bir şarap çeşididir.

Şarap ve bira tanrıları, alkol içeren içeceklerin üretiminde kullanılan meyve ve tahılların yanı sıra fermantasyon ve damıtma süreçleriyle de ilişkili bir dizi tarımsal tanrıyı içerir.

<span class="mw-page-title-main">Bağcılıkta olgunlaşma</span>

Bağcılıkta olgunlaşma, hasat başlangıcını işaret eden asmadaki şaraplık üzümlerin olgunlaşmasının tamamlanmasıdır. Olgunluğu tam olarak neyin oluşturduğu, hangi tarz şarap üretildiğine ve şarap üreticisinin olgunluk kıstaslarına göre değişir. Üzümler toplandıktan sonra şarabın kalitesini etkileyecek olan üzümün fiziksel ve kimyasal bileşenleri belirlenir. Bu yüzden hasat için en uygun olgunluk anının belirlenmesi şarapçılıkta en önemli karardır.

<span class="mw-page-title-main">Alkol hukuku</span> Vikimedya anlam ayrımı sayfası

Alkol hukuku ya da alkol yasaları, alkolün veya etanol içeren alkollü içeceklerin üretimi, kullanımı, etkisi altında olma ve satışı ile ilgili yasalardır. Yaygın alkollü içecekler arasında bira, şarap, elma şarabı ve damıtılmış alkollü içecekler bulunur. Amerika Birleşik Devletleri alkollü içeceği "hacimce yüzde birin yarısından az olmayan alkol içeren sıvı formdaki herhangi bir içecek" olarak tanımlar ancak bu tanım uluslararası olarak değişir. Bu yasalar, alkol üretebilenleri, satın alabilenleri, bir kişinin ne zaman satın alabileceğini, etiketleme ve reklamı, satılabilecek alkollü içecek türlerini, nerede tüketilebileceği, sarhoşken hangi faaliyetlerin yasak olduğu ve nereden satın alınabileceği ile yasalardır. Bazı durumlarda bu yasalar, 1920'den 1933'e kadar Amerika Birleşik Devletleri'ndeki yasakta olduğu gibi, alkol kullanımını ve satışını tamamen yasaklamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Şaraptaki şekerler</span>

Şaraptaki şekerler şarap yapımını mümkün kılan doğa olayının merkezindedir. Fermantasyon işleminde, şarap üzümlerinden gelen şekerler parçalanır ve maya tarafından alkole (etanol) ve karbon dioksite dönüştürülür. Üzümler, yapraklardan fotosentez ile üretilen sakaroz moleküllerinin yer değiştirmesi yoluyla asmada büyürken şeker biriktirir. Olgunlaşmada sakaroz molekülleri invertaz enzimi tarafından hidrolize (ayrılır) edilip glukoz ve fruktoz'a dönüşür. Hasat zamanına kadar, üzümün %15 ila %25'i basit şekerlerden oluşur. Hem glikoz hem de fruktoz, altı-karbonlu şekerdir ancak üzümde üç, dört, beş ve yedi karbonlu şekerler de bulunur. Beş karbonlu arabinoz, ramnoz ve ksiloz gibi şekerler fermantasyondan sonra hala şarapta mevcut olduğundan, tüm şekerler mayalanabilir değildir. Çok yüksek şeker içeriği, belirli bir (yüksek) alkol içeriğine ulaşıldığında mayayı öldürür. Bu nedenle hiçbir şarap tamamen "sek" tamamen mayalanmaz. Şarabın alkol içeriğini belirlemede şekerin rolü, şarap yapımında yalnızca alkol içeriğini artırmak için şaptalizasyon olarak bilinen süreçte bazen şarap üreticilerini şeker eklemeye teşvik eder.

Bu liste farklı ülke ve bölgelere ait içki ve alkol türlerinin bir listesidir.

<span class="mw-page-title-main">Triple sec</span>

Triple sec, Fransa'da ortaya çıkan portakal aromalı bir likördür. Genellikle hacimce %20-40 alkol içerir.