İçeriğe atla

Sedum euxinum

Sedum euxinum
Korunma durumu

Kritik tehlikede (IUCN 3.1)[1]
Biyolojik sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem:Plantae
Şube:Tracheophyta
Sınıf:Magnoliopsida
Takım:Saxifragales
Familya:Crassulaceae
Cins:Sedum
Tür: S. euxinum
İkili adlandırma
Sedum euxinum
't Hart & Alpınar, Acta Bot. Neerl. 40: 357 (1991)

Sedum euxinum[2], Sedum cinsine bağlı Artvin'e özgü bir bitki türüdür.[3][4] Hendrik 't Hart ve Kerim Alpınar tarafından tanımlanmıştır. Oksin elementini temsil eder.[1]

Dağılım ve habitat

Anadolu'ya endemik olup Artvin ve Rize'de görülmüştür.[1]

1,650-1,850 m (5 ft 5,0 in-6 ft 0,8 in) rakımda, volkanik kayalar ve kayalık yamaçlarda yetişir.[1]

Korunma durumu

Nadirdir ve iki alt popülasyonda ortaya çıkar. Popülasyon ciddi şekilde parçalanmıştır ve alt popülasyonlar arasındaki mesafe 100 km'dir. En büyük tehdit, aşırı otlatmanın neden olduğu insan kaynaklı habitat kaybı ve bozulmadır. Herhangi bir koruma önlemi bulunmamaktadır.[1]

Konuyla ilgili yayınlar

  • Ekim, T., Koyuncu, M., Vural, M., Duman, H., Aytaç, Z. and Adıgüzel, N. 2000. Red Data Book of Turkish Plants (Pteridophyta and Spermatophyta) (in Turkish). Turkish Association for the Conservation of Nature and Van Centennial University, Ankara
  • Güner, A., Özhatay, N., Ekim, T. and Başer, K.H.C. (eds). 2000. The Flora of Turkey and the East Aegean Islands. Suplement II. Edinburgh University Press, Edinburgh.
  • 't Hart, H. and Alpinar, K. 1991. Biosystematic studies in Sedum of Turkey (Crassulaceae), III S. euxinum, a new species from northeastern Anatolia. Acta Botanica Neerlandica 40: 357-361

Dış bağlantılar

Kaynakça

  1. ^ a b c d e Ekim, T. 2014. Sedum euxinum. The IUCN Red List of Threatened Species 2014: e.T200472A2662642. https://dx.doi.org/10.2305/IUCN.UK.2014-1.RLTS.T200472A2662642.en.
  2. ^ H. 't Hart & K. Alpinar, 1991 In: Acta Bot. Neerl., 40(4): 357
  3. ^ "GBIF". 6 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Mart 2024. 
  4. ^ "World Plants: Synonymic Checklists of the Vascular Plants of the World". 18 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Aralık 2020. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Anadolu kestanesi</span> bitki türü

Anadolu kestanesi, kayıngiller (Fagaceae) familyasında anavatanı güney Avrupa ve Asya olan, 20–35 m boy, 2 m çap yapabilen bir kestane türü.

<span class="mw-page-title-main">Kasnak meşesi</span> Endemik bitki türü

Kasnak meşesi, kayıngiller (Fagaceae) familyasından 25–30 m boya ulaşabilen geniş ve yaygın tepeli bir meşe türü.

<i>Salix babylonica</i> Söğütgiller familyasından bir bitki türü

Salix babylonica ya da salkım söğüt, salicaceae (söğütgiller) familyasından sarkık dallı söğüt türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Ciğer otu</span>

Ciğer otu , hodangiller (Boraginaceae) familyasından Nisan-Mayıs ayları arasında çiçek açan, 10–50 cm boyunda, çok senelik otsu bir bitki türü.

<i>Salix alba</i>

Salix alba, Salicaceae (söğütgiller) familyasına ait, 25–30 m. boylarında bir söğüt türü.

<span class="mw-page-title-main">Bitki</span> ökaryotik, ağaçlar, çiçekler, otlar, yosunlar ve benzeri organizmaları içinde bulunduran çok büyük bir canlılar alemi

Bitkiler, ağırlıklı olarak fotosentetik ökaryot canlılardır. Tarihsel olarak bitkiler alemi, algler ve mantarlar da dahil olmak üzere hayvan olmayan tüm canlıları kapsarken, günümüzde mevcut tüm tanımlamalar prokaryotları, mantarları ve bazı algleri hariç tutar. Tanımlamalardan birine göre: Çiçekli bitkiler, kozalaklı bitkiler ve diğer açık tohumlular, eğrelti otları ve benzerleri, boynuz otları, ciğer otları, kara yosunları ve yeşil algler hep birlikte Viridiplantae adı verilen kladı oluştururlar. Buna kırmızı ve esmer algler dahil değildir.

<span class="mw-page-title-main">Darwin tilkisi</span>

Darwin tilkisi, köpekgiller (Canidae) familyasının, Canini oymağına ait bir tür. 1831 yılında ünlü İngiliz doğabilimci Charles Darwin tarafından Şili sahilinde bulunan Chiloé Adası'nda keşfedildi. Uzun süre Arjantin dövüş tilkisinin ada formu olarak dikkate alındı. Ancak 1990 yılında Nahuelbuta Millî Parkı'nda küçük bir popülasyonun keşfiyle ve bunu takip eden genetik incelemelerin neticesinde, bir tür statüsüne hakkı olduğu açıklığa kavuştu.

<i>Primula auriculata</i>

Primula auriculata, Primulaceae familyasından 20–25 cm kadar kısa köksaplı bir Primula türü.

Alyssum artvinense, Alyssum cinsine bağlı Türkiye'ye endemik çok yıllık otsu bir bitki türüdür. Erzurum ve Artvin yöresinde, 700–1200 m arasındaki yüksekliklerde, kayalık, taşlı, çakıllı, kurak yamaçlarda doğal olarak yetişir. Mayıs-Haziran aylarında çiçeklenir.

<span class="mw-page-title-main">Eubalaena</span>

Gerçek balinalar büyük dişsiz balinaların üç türünü kapsayan Eubalaena cinsidir: Buzul balinası, Kuzey Pasifik gerçek balinası ve Güney gerçek balinası. Bu türler grönland balinası ile birlikte Balaenidae ailesinde dınıflandırılmışlardır. Gerçek balinalar yusyuvarlak bir gövde yapısına sahiptirler, v şeklinde hava delikleri ve koyu gri ya da siyah ten renkleri vardır. Bu balinalar 18 m (59 ft) uzunluğundan daha çok büyüyebilirler ve bilinen en uzun gerçek balina ise 19.8 m (65 ft) uzunluğundadır; kiloları ise 100 kısa ton ya da daha fazla olabilir. 20.7 m (68 ft) uzunluğunda ve 135,000 kg (298,000 lb) kilosunda bir de 21.3 m (70 ft) uzunluğunda kesin olmasa da bireyler olduğu bilinmektedir ki bu değerler kambur, gri, bryde ve b. omurai gibi diğer balina türleri ile karşılaştırıldığında oldukça büyüktür, ama mavi balinadan küçüktür. Gerçek balinalara bu ismi veren balinacılar "gerçek" ismini bu türün bir avdayken bol yağ ve balina çubuğu sağlayabilmesi nedeniyle vermiştir.

<span class="mw-page-title-main">Kafkas tüylü huşu</span> bitki varyetesi

Kafkas tüylü huşu, huşgiller (Betulaceae) familyasından tüylü huşun bir varyetesi.

Campanula lazica, Campanulaceae familyasından çiçekli bitki türüdür. Türkiye'nin Doğu Karadeniz bölgesine endemiktir.

<span class="mw-page-title-main">Scrophularia capillaris</span>

Kıl sıracaotu veya bilimsel adıyla Scrophularia capillaris Pierre Edmond Boissier ve Bal tarafından tanımlanmış, sıraca otugiller familyasından bir bitki türüdür. Yaşam Kataloğu'nda hiçbir alttürü listelenmemiştir. Yaklaşık 460 metre yükseklikteki çayırlık ve kayalık yamaçlarda yaşayan kıl sıracaotu, Rize'ye endemiktir. Ömrü 2 yıldır.

<span class="mw-page-title-main">Dactylorhiza euxina</span>

Laz salebi veya bilimsel adıyla Dactylorhiza euxina, Sergej Arsenjevitj Nevskij tarafından tanımlanmış, Orchidaceae familyasından bir bitki türüdür. Türkiye'de Rize, Artvin, Trabzon, Erzurum, Kars ve Ağrı illerinde görülmüştür. Laz salebi, 1150 ila 2900 metre yükseklikteki yaş çayırlıklar, çaylar ve orman kenarlarında yetişmektedir. Kafkasya'da yaygındır.

Türkiye florasında, Ferula cinsine bağlı 25 takson bulunmaktadır. Bunlar 24 türe ve 1 alt türe ayrılır. Endemik takson sayısı 13'dir. 2 Şubat 2021 tarihinde güncellenmiştir. Bitki taksonları kronolojik sıralanmıştır.

<i>Amazona brasiliensis</i>

Kırmızı kuyruklu papağan olarak da bilinen kırmızı kuyruklu amazon, Psittacidae ailesindeki bir papağan türüdür. Brezilya'nın güneydoğu eyaletleri olan São Paulo ve Paraná'daki kıyı bölgelerine endemiktir. Kuş, habitat kaybı ve yabani kuş ticareti nedeniyle tehdit altındadır ve Dünya'nın biyolojik olarak en çeşitli ekosistemlerinden birini koruma çabalarının bir sembolüdür. BirdLife International ve IUCN tarafından Neredeyse Tehdit Altında olarak kabul edilmektedir. 1991–92'de nüfus 2000 bireyin altına düştü. Devam eden koruma çabalarının ardından, 2015 yılına ait bir sayımda popülasyonun 9,000 - 10,000 arasına çıktığı tahmin edildi ve bu, bu türün daha önceki tehlikelerden kurtulmaya başladığını gösterdi. Yakın zamanda yapılan bir araştırma, bu türün popülasyonunun Güney Brezilya'daki Paraná eyaletinde sabit olduğunu ve son 12 yılda popülasyon eğilimi dalgalanmasını ortaya çıkardı.

Saxifraga artvinensis, Henry John Matthews tarafından tanımlanmış, Saxifragaceae (taşkırangiller) familyasından çok yıllık bir bitki türüdür. Artvin'e endemiktir.

Artvin ölmezi veya bilimsel adıyla Helichrysum artvinense, Peter Hadland Davis ve Frances Kristina Kupicha tarafından tanımlanmış, papatyagiller familyasından çok yıllık bir bitki türüdür. Artvin'e endemik olan tür, kurak kalkerli topraklarda yetişmektedir. Temmuz veya Ağustos ayında çiçeklenir.

<i>Galanthus koenenianus</i> bitki türü

Galanthus koenenianus, Amaryllidaceae familyasının Galanthus cinsinden bir bitki türüdür.

Sedum, Crassulaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.