İçeriğe atla

Scientology

Scientology Kilisesi'nin 8 kollu haçı
Scientology'nin Berlin'deki merkez binası

Scientology (/ˌsaɪənˈtɒlədʒɪ/), Amerikalı bilimkurgu yazarı L. Ron Hubbard tarafından geliştirilen bir tarikat ve buna bağlı uygulamaların bulunduğu bir inanç akımı. Başlarda Hubbard tarafından kişisel gelişim için hazırlanan bir felsefe iken daha sonra bir dinî akıma dönüşmüştür. Scientology Kilisesi'nin dinini tanıtmak ve yaymak için kullanılmaya çalışılmaktadır.

İnanç

Bundan 175 milyon yıl önce hüküm süren galaktik bir konfederasyonun lideri Xenu isimli varlık anlaşmazlık yaşadığı milyarlarca varlığı Dünya'ya göndererek Hawaii yakınlarında bir yanardağa attırmıştır. Günümüzde insanların yaşadığı acı ve sıkıntıların kaynağı, hâlen yeryüzünde olan o varlıkların ruhlarıdır.[1] Bu ruhlara İngilizcethetan denmektedir. Scientology'ye göre insanlar bu ruhların manevi baskısından kurtulunca gerçek mutluluğa kavuşacaklardır. Scientology üyeleri, insan ruhunu arındırmak ve vücudun bir köşesinde barındırmak için çeşitli yöntemler geliştirdiklerini iddia ederler. Bu yöntemlere İngilizcedianetics adını verirler.[2] Hollywood yıldızlarından Tom Cruise ve John Travolta bu akımın içinde yer almaktadırlar.

Hukuki durum

20. yüzyılda ortaya çıkan pek çok inanç akımında olduğu gibi Scientology Kilisesi de ortaya çıktığı günden itibaren pek çok tartışmaya konu olmuştur. ABD, Birleşik Krallık, Kanada,[3] Fransa[4] ve Almanya[5][6][7][8][9] gibi çok sayıda ülkede hükûmet ve polisle çatışan hareket; aynı zamanda hükûmetler, organizasyonlar ve fertler hakkında açtığı çok sayıda dava ile en saldırgan akımlardan biri olmuştur.[10]

Çok sayıda ülkeden çok sayıda gazeteci; mahkeme ve hükûmet organı tarafından hazırlanan çeşitli raporlarda Scientology Kilisesi'ni, kendisini eleştirenleri taciz eden ve üyelerini acımasız bir şekilde sömüren, prensip sahibi olmayan bir ticari teşebbüs olarak nitelendirmiştir.[7][8] Time dergisi; 1991 yılında yayınladığı "The Thriving Cult of Greed and Power" başlıklı bir makalede Scientology'yi "üyelerine ve eleştirmenlerine mafyavari biçimde gözdağı vererek hayatta kalan, son derece kârlı bir küresel dolandırıcılık" olarak nitelemiştir.[6]

Günümüz

Scientology, ABD başta olmak üzere birçok ülkede ayrı bir din olarak kabul edilmiştir.[11][12][13] Scientology 1990'lı yıllardan sonra daha da ünlenmeye başlamıştır. Scientology yetişkin çizgi komedi dizisi South Park'ın "Trapped in the Closet" adlı, 16 Kasım 2005 tarihli bölümüne konu olmuştur. South Park'ın Scientology'yi alaya alması üzerine Chef'i seslendiren Isaac Hayes, Scientology'ye bağlı bulunması ve saygısızlık yapıldığını düşünmesi gerekçesiyle diziyle yollarını ayırmıştır.

Scientology 1950'li yıllardan sonra Dünya'yı saran UFO dinlerine (Aetherius Society, Raëlism vb) benzetilebilir.[14][15] ABD'de yaygın ve güçlü bir yapılanması bulunmasına karşın Avrupa'da özellikle Almanya'da tehlike olarak görülen Scientology'ye karşı sert tedbirler alınmaktadır.

Ayrıca bakınız

Dış bağlantılar

Kaynakça

  1. ^ Melton 2000, ss. 28
  2. ^ Neusner 2003, s. 227
  3. ^ Morgan, Lucy (29 Mart 1999). "Abroad: Critics public and private keep pressure on Scientology". St. Petersburg Times. 30 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Eylül 2007. Canada's highest court in 1997 upheld the criminal conviction of the Church of Scientology of Toronto and one of its officers for a breach of trust stemming from covert operations in Canadian government offices during the 1970s and 1980s. 
  4. ^ Souchard, Pierre-Antoine (2 Şubat 2012). "Scientology Fraud Conviction Upheld". Huffington Post. 21 Eylül 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Şubat 2012. A French appeals court on Thursday upheld the Church of Scientology's 2009 fraud conviction on charges it pressured members into paying large sums for questionable remedies. 
  5. ^ "Remember Venus?". Time Magazine. 22 Aralık 1952. 30 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2007. 
  6. ^ a b Behar, Richard (6 Mayıs 1991). "Scientology: The Thriving Cult of Greed and Power". Time Magazine. 24 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2008. 
  7. ^ a b Leiby, Richard (25 Aralık 1994). "Scientology Fiction: The Church's War Against Its Critics – and Truth". The Washington Post. s. C1. 30 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2006. 
  8. ^ a b Goodin, Dan (3 Haziran 1999). "Scientology subpoenas Worldnet". CNET News.com. 24 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mayıs 2006. 
  9. ^ "Marburg Journal of Religion: Framing Effects in the Coverage of Scientology versus Germany: Some Thoughts on the Role of Press and Scholars" (PDF). Web.uni-marburg.de. 22 Mayıs 2009. 18 Aralık 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 4 Eylül 2010. 
  10. ^ Richardson 2009, s. 283
  11. ^ Finkelman, Paul (2006). Encyclopedia of American Civil Liberties. CRC Press. s. 287. ISBN 978-0-415-94342-0. 
  12. ^ Lucy Morgan (29 Mart 1999). "Abroad: Critics public and private keep pressure on Scientology". St. Petersburg Times. In the United States, Scientology gained status as a tax-exempt religion in 1993 when the Internal Revenue Service agreed to end a long legal battle over the group's right to the exemption. 
  13. ^ Toomey, Shamus (26 Haziran 2005). "'TomKat' casts spotlight back on Scientology.", Chicago Sun-Times
  14. ^ Beit-Hallahmi, Benjamin (2003). "Scientology: Religion or racket?" (PDF). 8 (1). Marburg Journal of Religion. ss. 1-11. doi:10.17192/mjr.2003.8.3724. 23 Mayıs 2012 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Haziran 2012. 
  15. ^ Marney, Holly (20 Mayıs 2007). "Cult or cure?". Opinion. Edinburgh: Scotsman. Erişim tarihi: 4 Ocak 2009. 
    Mallia, Joseph (1 Mart 1998). "Powerful church targets fortunes, souls of recruits". Inside the Church of Scientology. Boston Herald. 3 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Haziran 2012. 
    Huus, Kari (5 Temmuz 2005). "Scientology courts the stars". MSNBC. 22 Ekim 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Ocak 2009. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Süryani Ortodoks Kilisesi</span> Antakya Süryani Ortodoks Kilisesi

Süryani Kadim Kilisesi ya da Süryani Ortodoks Kilisesi Doğu Hristiyan mezhebidir ve Orta Doğu'da yaşayan Hristiyan Semitik bir halk olan Süryaniler’in çoğu bu mezhebe üyedir.

<span class="mw-page-title-main">Katolik Kilisesi</span> Hristiyanlığın bir mezhebi

Katolik Kilisesi, ruhanî başı Roma Başpiskoposu (Papa) olan, en fazla cemaate sahip Hristiyan mezhebi. Dünyada yaklaşık 1,2 milyar mensubu vardır. Katolikler yoğun olarak Güney Amerika'da ve Avrupa'nın güneyinde bulunurlar.

Kült veya tarikat, popüler kültür ve akademide çok çeşitli tanımları olan, tartışmalı bir terim olup birçok disiplinden bilim insanı arasında devam eden bir tartışma konusudur. Dini hareketlerin sosyolojik sınıflandırılmasına göre kült, sosyal olarak sapkın, yeni inanç ve uygulamalara sahip dini veya sosyal bir grup olarak tanımlanmaktadır. Ancak bir grubun inanç ve uygulamalarının yeteri derecede sapkın ya da yeni olup olmadığı genelde net olmayan bir konudur. “Kült” kelimesi her zaman tartışmalı olmuştur. Zira net ve herkesçe kabul gören bir tanımı olmadığı için bu tabir, farklı doktrin ve uygulamalara sahip gruplara karşı şahsi saldırılarda kullanılan öznel bir adlandırma görevi görebilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Katie Holmes</span> Amerikalı oyuncu

Kate Noelle Holmes, Amerikalı aktris ve yapımcı.

<span class="mw-page-title-main">Parodi din</span>

Bir dini, mezhebi veya kültü parodileştiren taklit dinlere parodi din veya taklit din denir. Bu terim aynı zamanda çok ezoterik (içrek) olduğu için görece fazla ciddiye alınmayarak "gerçek" dinlerden sayılmayan dinler için de kullanılabilir. Bir parodi din, birden çok dini, mezhebi ya da kültü aynı anda parodileştiriyor olabilir.

<span class="mw-page-title-main">L. Ron Hubbard</span> Scientology akımını kuran Amerikalı bilimkurgu yazarı

Lafayette Ronald Hubbard Amerikalı bilimkurgu hikâyeleri yazarı, iş insanı ve özellikle ölümünden sonra bir dini akıma dönüşen Scientology metodunun mucididir.

<span class="mw-page-title-main">Metodizm</span> Protestanlığa bağlı düşünce sistemi

Metodizm, John Wesley'in yaşamından ve öğretilerinden inançlarını alan, Hristiyanlığın Protestanlık mezhebine bağlı bir manevi düşünce sistemidir. 18. yüzyıl İngiltere Kilisesi içinde bir canlanma akımı olarak ortaya çıktı ve Wesley'in ölümünden sonra ayrı bir mezhep haline geldi. George Whitefield ve John'un kardeşi Charles Wesley de akımın önemli liderleriydi. Akım, bugün dünya çapında yaklaşık 80 milyon yandaş olduğunu iddia eden güçlü misyoner çalışmaları nedeniyle İngiliz İmparatorluğu, Amerika Birleşik Devletleri ve ötesine yayıldı.

<span class="mw-page-title-main">Ulusal kilise</span>

Ulusal kilise terimi Hristiyanların kilise organizasyonlarının onların kendine has hali ile düzenlenişi anlamında kullanılır. Bu kelime şehirlerin, ülkelerin değil çeşitli milliyetlere özgü kiliselerde kullanılır, karıştırılmamalıdır.

<span class="mw-page-title-main">Giovanni Ribisi</span> Amerikalı sinema oyuncusu

Giovanni Ribisi Amerikalı aktör. Yer aldığı başarılı yapımlar; Kusursuz Yabancı, Cennet, 60 Saniye, Er Ryan'ı Kurtarmak, Hayal Şarkısı, Boiler Room, subUrbia, Üçüncü Göz, Basic (film), Bir Konuşabilse, Flight of the Phoenix, Sky Captain ve Yarının Dünyası, I Love Your Work, Avatar, The Dead Girl ve Halk Düşmanları sayılabilir.

Baba, Hristiyanların Tanrı'ya verdikleri özel bir isimdir. Hristiyanlıktaki Oğul (İsa) ve Kutsal Ruh ile beraber Üçlü Birlik'i oluşturur.

Üniteryenizm Hristiyanlıktaki teslis inanışının aksine İsa'nın ve Kutsal Ruh'un tanrılığını reddeden Hristiyan teolojisi hareketidir.

<span class="mw-page-title-main">Devlet dini</span>

Devlet dini ya da resmî din, devlet tarafından onaylanan ve desteklenen bir dinî yapı ya da akide. Resmî dini olan bir devlet, seküler olmamasına karşın mutlaka teokratik olmak zorunda da değildir.

<span class="mw-page-title-main">Doğuş Kilisesi</span> Filistinde Batı Şeriadaki Beytüllahimde bulunan bir bazilika

Doğuş Kilisesi, Filistin'de Batı Şeria'daki Beytüllahim'de bulunan bir bazilikadır.

İsrail'de din, ülkenin merkezi bir özelliğidir ve İsrail kültürünü ve yaşam tarzını şekillendirmede önemli bir rol oynamaktadır. Din İsrail tarihinin merkezinde rol oynamıştır. İsrail, aynı zamanda, vatandaşların çoğunluğunun Yahudi olduğu dünyanın tek ülkesidir. İsrail nüfusunun 2016 yılı itibarıyla %74'ü Yahudi, %18'i Müslüman, %2'si Hristiyan ve %1.5'i Dürzi ve geriye kalan'ı Samiriler ve Bahâîlik gibi küçük inançlardan insanları kapsar.

<span class="mw-page-title-main">Fransa'da din</span>

Fransa'da din, çeşitlidir. Din ve düşünce özgürlüğü, 1789 İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi'yle garanti altına alınmıştır. Cumhuriyet, 1880'lerin Jules Ferry kanunları ve 1905 Fransız Kiliseleri ve Devlet Ayrımı Kanunuyla yürürlüğe konan laiklik ilkesine dayanıyor. Artık Fransız halkının küçük çoğunluğunun dini olan Katoliklik, Fransız Devrimi'nden önce olduğu gibi 19. yüzyılın çeşitli cumhuriyetçi olmayan rejimlerinde de devlet dini değildi.

<span class="mw-page-title-main">Danny Masterson</span> Amerikalı oyuncu

Daniel Peter Masterson, Amerikalı eski bir aktördür. Masterson, That '70s Show'da (1998-2006) Steven Hyde ve The Ranch'te Jameson "Rooster" Bennett (2016-2018) rollerinde oynamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Adolf Hitler'in dinî inancı</span>

Adolf Hitler'in dinî inancı tartışma konusu olmuştur. Tarihçiler Hitler'i Hristiyanlık karşıtı görüşlere sahip olarak görmüşler ve onu seküler bir teist olarak nitelendirmişlerdir. Albert Speer'e göre Hitler, Japon dinî inançlarının veya İslamın Almanlar için Hristiyanlıktan daha uygun bir din olacağına inanıyordu. Hitler, Hristiyanlığın yanı sıra ateizmi de eleştirdi.

<span class="mw-page-title-main">Kosova'da Hristiyanlık</span>

Kosova'da Hristiyanlığın Roma İmparatorluğu'na dayanan uzun süreli bir geleneği var. 10. yüzyıla kadar tüm Balkan bölgesi Roma, Bizans ve Birinci Bulgar imparatorluklarının hükümdarlıkları altında Hristiyanlaşmıştı. 1389 yılı Kosova Muharebesi'nden 1912'ye kadar Kosova Osmanlı İmparatorluğu'na aitti ve derin şekilde İslamlaştı. İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra Kosova, Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti'nin seküler ve sosyalist yönetimine girdi. Bu dönem boyunca Kosovalılar gitgide laikleşti. Günümüzde Kosova nüfusunun %90'ı Müslüman aile geçmişlerine sahiptir; bunların çoğunu etnik Arnavutlar, azınlığını ise Slav dillerini konuşan gruplar ve Türkler oluşturmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Hristiyan nüfusa göre ülkelerin listesi</span>

Hristiyanlık, 2020 yılı itibarıyla 7,8 milyarlık bir dünya nüfusu içinde yaklaşık 2,6 milyar insan vardır. Hristiyanlık, dünya nüfusunun 3'te 1'ini temsil eder ve dünyanın en büyük dini olarak bilinmektedir. ve Hristiyan grubu, 3'e ayrılmaktadır. Katolik Kilisesi, Protestanlık ve Doğu Ortodoks Kilisesidir. En büyük Hristiyan mezhebi, 1,3 milyar vaftiz edilmiş üyesiyle Katolik Kilisesi'dir. İkinci en büyük Hristiyan dini ya Protestanlıktır ya da Doğu Ortodoks Kilisesi'dir.

<span class="mw-page-title-main">Scientology ve İnternet</span>

Scientology Kilisesi'nin, başta davalar, yasal tehditler ve paravan kuruluşlar olmak üzere çeşitli yöntemler kullanarak Scientology'yi ve internetteki örgütü eleştiren materyalleri bastırma girişimleriyle ilgili bir dizi anlaşmazlık bulunmaktadır.. 1994'ün sonlarında örgüt, L. Ron Hubbard tarafından yazılan yayınlanmamış belgelerin dağıtımını durdurmak için çeşitli yasal taktikler kullanmaya başladı. Örgüt sıklıkla "SLAPP" davalarının açılması yoluyla barrat yapmakla suçlanıyor. Kuruluşun yanıtı, dava konusu niteliğinin yalnızca telif hakkıyla korunan eserlerini ve belirli belgelerin yayınlanmamış durumunu korumak olduğu yönündedir.