İçeriğe atla

Sarı yılan

Sarı yılan
Korunma durumu

Asgari endişe altında (IUCN 3.1)[1]
Biyolojik sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem:Animalia
Şube:Chordata
Sınıf:Squamata
Familya:Colubridae
Alt familya:Colubrinae
Cins:Elaphe
Tür: E. sauromates
İkili adlandırma
Elaphe sauromates
Pallas, 1811
Sinonimler
  • Coluber sauromates Pallas, 1811
  • Coluber xanthogaster Andrzejowski, 1832
  • Coluber cereus Dvigubskij, 1832
  • Coluber fulvus Dvigubskij, 1832
  • Elaphe parreysi Fitzinger, 1833
  • Coluber thaeniothys Fischer, 1837[2]

Sarı yılan (Elaphe sauromates), Colubridae familyasının Elaphe cinsine bağlı zehirsiz bir yılan türüdür.[3] 250 cm erişen boyları ile Türkiye'de yaşayan en büyük yılanlardan biridir.[4]

Özellikleri

Elaphe sauromates başının görünümü

Boyu ortalama 120–160 cm aralığında olup, doğada 250 cm boya erişen bireylerde kayıt altına alınmıştır.[5] Göz bebekleri yuvarlaktır.[2] Sırt tarafı sarımsı veya gri tonlarında olup, siyah yahut çok koyu lekeler taşır. Sırt lekeleri genç bireylerde bariz şekilde belirginken, yetişkin bireylerde bu lekeler sırt zemin rengi ile kaynaşır. Sırt lekeleri tek veya çift sıralı olarak dizilebilir. Boynun her iki yanında bulunan siyah şerit gözlerin üstünden geçerek gözlerin önüne kadar devam eder. Karın altı bölgesi sarımsı beyaz tonda olup, siyah yahut koyu lekeler taşır. Karın altı lekeler ileri yetişkinlik ve yaşlılık evrelerinde soluklaşır. Çene kemiği kemiği boyunca kesintisiz ve eşit aralıklı, sık diş dizisine sahiptir. Baş boyna göre bariz şekilde daha geniş ve üst kısım pulları düz veya hafif çıkıntılı yapıdadır.[2]

Coğrafi dağılım

Romanya Köstence'de Elaphe sauromates

Sarı yılan Balkan Yarımadası'nin doğu kısmından Küçük Asya ve batı Kazakistan'a kadar geniş bir bölgeyi kapsar. Genel olarak Türkiye, Yunanistan, Bulgaristan, Romanya, Moldova, Rusya, Ukrayna, Ermenistan, Azerbaycan, Gürcistan, İran, Suriye, İsrail, Lübnan, Kazakistan, Özbekistan ve Türkmenistan'da tespit edilmiştir.[1][2]

Yaşam alanı

Habitat olarak genellikle seyrek ormanlık bölgeler, orman kenarları, bozkır, taşlı ve kumlu yarı çöl alanları, çalılıklı yamaçlar gibi biyotopları tercih eder. Kırsal bölgelerde müstakil yer evleri çevrelerinde de görülebilir.[1][6]

Kaynakça

  1. ^ a b c Aghasyan A., Avcı A., Tuniyev B., Lymberakis P., Andrén C., Cogalniceanu D., Wilkinson J., Ananjeva NB, Üzüm N., Orlov NL, Podloucky R., Tuniyev S., Kaya U., Böhme W., Sindaco R., Borkin L., Milto K., Golynsky E., Rustamov A, Nuridjanov D., Munkhbayar K. & Shestapol A. (2017). "Elaphe sauromates". IUCN Kırmızı Listesi. 2017: e.T157265A746010. doi:10.2305/IUCN.UK.2017-2.RLTS.T157265A746010.en. 19 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2022. 
  2. ^ a b c d "Elaphe sauromates PALLAS, 1811". The Reptile Database. J. Craig Venter Institute. 25 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2022. 
  3. ^ "Elaphe sauromates". Bütünleştirilmiş Taksonomik Bilgi Sistemi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2022. 
  4. ^ "Bingöl'de iki metrelik yılan görenleri şaşırttı". Independent Türkçe. 25 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2022. 
  5. ^ "Manisa'da geçen hafta görüntülenen ve uzunluğuyla şaşırtan yılanın tehlikeli olmadığı, "sarı yılan" olarak bilinen türün "tarıma yararlı olduğu" ifade edildi". CNN Türk. 25 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2022. 
  6. ^ Dieter Glandt: Die Amphibien und Reptilien Europas. Alle Arten im Porträt. 2., aktualisierte und erweiterte Auflage. Quelle & Meyer, Wiebelsheim 2015, ISBN 978-3-494-01581-1, S. 602–604.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Şeritli engerek</span> zehirli bir yılan türü

Şeritli engerek, engerekgiller (Viperidae) familyasından sırt bölgesi genel olarak kül renginde ya da grimsi kahverengi bir engerek türü.

<span class="mw-page-title-main">Koca engerek</span>

Koca engerek, engerekgiller (Viperidae) familyasından zehirli bir engerek türü. Orta Doğu'nun geniş bir alanı da dahil, Kuzey Afrika'dan Keşmir'in doğusuna kadar geniş bir habitatta yayılım gösteren koca engereğin beş alt türü bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Boynuzlu engerek</span>

Boynuzlu engerek, engerekgiller (Viperidae) familyasından sırt bölgesinin rengi genel olarak gri, sarı ve kahverengi renkli engerek türü.

<span class="mw-page-title-main">Hemşin yılanı</span>

Hemşin yılanı veya bilimsel adıyla Natrix megalocephala, kırbaç yılanıgiller familyasından zehirsiz bir yılan türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Kafkas yılanı</span>

Kafkas yılanı (Zamenis hohenackeri), kırbaç yılanıgiller familyasından zehirli olmayan bir yılan türüdür. Tür, Batı Asya ve Orta Doğu'ya endemiktir.

<span class="mw-page-title-main">Hazer yılanı</span>

Hazer yılanı ya da halk arasında Bozyörük yılanı, Colubridae familyasına dahil zehirsiz türlerden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Bodur yılan</span>

Bodur yılanı Colubridae familyasına dahil zehirsiz türlerden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Van yılanı</span>

Van yılanı Colubridae familyasına dahil zehirsiz türlerden biridir.

<span class="mw-page-title-main">İpliksi yılan</span>

Türkiye'de İpliksi yılan olarak bilinen Myriopholis macrorhyncha, Leptotyphlopidae familyasına dahil zararsız bir kör yılan türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Mahmuzlu yılan</span> Yılan türü

Mahmuzlu yılan, Boagiller familyasının Türkiye'de bulunan tek yılan türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Avusturya yılanı</span>

Avusturya yılanı, Colubridae familyasından zehirsiz bir yılan türüdür ve Avrupa'nın büyük bir kısmı, Küçük Asya ile Orta Asya'ya kadar yayılış gösterir.

<span class="mw-page-title-main">Ev yılanı</span> Yılan türlerinden biri

Ev yılanı, Colubridae familyasına bağlı zehirsiz bir yılandır. Yaşam Kataloğuna göre Zamenis situla türünün bilinen bir alt türü yoktur.

<span class="mw-page-title-main">Kırmızı yılan</span>

Kırmızı yılan, Colubridae familyasına bağlı zehirsiz bir türüdür. Batı Asya'da görülür ve görünüş olarak en yakın akrabası olan Hazer yılanına benzer.

<span class="mw-page-title-main">Sikkeli yılan</span>

Sikkeli yılan, Colubridae familyasına bağlı zehirsiz bir yılan türüdür. güneydoğu Avrupa, kuzeydoğu Afrika, Batı ve Orta Asya'da bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Toprak yılanı</span>

Toprak yılanı, Colubridae familyasında bulunan küçük, zarif ve zehirsiz bir yılan türüdür. Doğu Akdeniz ve Yakın Doğu'ya özgü endemik bir tür.

<span class="mw-page-title-main">Kedi gözlü yılan</span> yılan türü

Kedi gözlü yılan, Colubridae familyasınına dahil Akdeniz ve Kafkasya bölgelerine özgü zehirli bir türdür.

<span class="mw-page-title-main">Diadem yılanı</span> Yılan türü

Diadem yılanı, Colubridae familyasının Spalerosophis cinsine dahil, Kuzey Afrika, Batı ve Orta Asya'ya özgü bir yılan türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Eskülap yılanı</span>

Eskülap yılanı, Colubridae familyasının Zamenis cinsinde buluan Avrupa ve Batı Asya'ya özgü zehirsiz bir yılan türüdür. Eskülap yılanı, antik Yunan, Roma ve İlirya mitolojisindeki rolü ve türetilmiş sembolizmi nedeniyle kültürel ve tarihi öneme sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Çöl kobrası</span> Türkiyede yaşayan tek kobra türü

Çöl kobrası, Elapidae familyasınına bağlı Ortadoğu'ya özgü zehirli bir tür. Türkiye'de yaşayan tek kobra türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Ok yılanı</span>

Ok yılanı ya da İnce yılan, Colubridae familyasının Platyceps cinsinde buluan zehirsiz bir yılan türüdür. Yaşam Kataloğuna göre Platyceps najadum türünün bilinen 4 alt türü vardır.