İçeriğe atla

Sarı karınlı deniz yılanı

Sarı karınlı deniz yılanı
Korunma durumu

Asgari endişe altında (IUCN 3.1)[1]
Biyolojik sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem:Animalia
Şube:Chordata
Sınıf:Squamata
Familya:Elapidae
Cins:Hydrophis
Tür: H. platurus
İkili adlandırma
Hydrophis platurus
(Linnaeus, 1766)
Auckland, Yeni Zelanda'daki Kelly Tarlton's Underwater World akvaryumunda yer alan bir sarı karınlı deniz yılanı.

Sarı karınlı deniz yılanı (Pelamis platurus) tropikal okyanus sularında bulunan bir deniz yılanı türüdür. Pelamis cinsinde yer alan tek türdür.

Davranış

Bu yılanlar sıcak sularda ürerler ve ovovivipardırlar. Hamilelik dönemi altı ay kadar sürer. Karada çaresiz olan bu hayvanlardan bazen binlercesi bir araya gelerek su yüzeyinde bir küme oluşturabilirler. Yılanın zehiri nörotoksiktir ve balık avında kullanılır. Bilindiği kadarıyla, bu türün ısırığı sonrası ölen insan yoktur.

Taksonomi

Deniz yılanları Elapidae ailesindeki Avustralya'nın zehirli yılanları ile yakın akrabadırlar, ancak şimdilerde Hydrophiidae adında farklı bir ailede sınıflandırılmaktadırlar. Geçmişte bu aile deniz kraitleri (Laticaudinae) ve gerçek deniz yılanları (Hydrophiinae) olmak üzere iki alt aileye ayrılmışlardı ancak son araştırmalar bu alt aile bölümlerinin uygunsuz olduğunu önermektedir.[2]

1766'da Linnaeus sarı karınlı deniz yılan için 'Anguis patura', Daudin 1803'te "Pelamis platuros' adını kullandı. 1842'de Gray yılanı Pelamis cinsine transfer ederek 'Pelamis ornata' (ornata, platuranın sinonimidir) adını kullandı. Feminel bir ad olan 'Pelamis' genç ve küçük orkinos anlamındadır. 1872'de Stoliczka 'Pelamis platurus' adını sundu (bugün bilim insanları arasında en çok kullanılan bilimsel ad budur).[3]

Zehir

Sarı karınlı deniz yılanı çok güçlü bir zehre sahip olmasına rağmen, inland taipan'a benzer şekilde diğer yılanlarla karşılaştırıldığında daha az tehlikelidir. Zehrin toksisitesi çengel burunlu deniz yılanı zehirininkinin dörtte biri kadardır ancak yine de potansiyel olarak ölümcüldür.[4] Sarı karınlı deniz yılanı Mısır kobrasından 10 kat daha zehirli olsa da salgıladığı zehir miktarı çok daha küçüktür. Avustralya'da deniz yılanları nadiren saldırgandır ve ısırıklar yaygın değildir.[5]

Dış bağlantılar

Kaynakça

Özel

  1. ^ Guinea, M.; Lukoschek, V.; Cogger, H.; Rasmussen, A.; Murphy, J.; Lane, A.; Sanders, K. Lobo, A.; Gatus, J.; Limpus, C.; Milton, D.; Courtney, T.; Read, M.; Fletcher, E.; Marsh, D.; White, M.-D.; Heatwole, H.; Alcala, A.; Voris, H.; Karns, D. (2017). "Hydrophis platurus". IUCN Tehdit Altındaki Türlerin Kırmızı Listesi. 2017: e.T176738A115883818. doi:10.2305/IUCN.UK.2017-2.RLTS.T176738A115883818.enÖzgürce erişilebilir. 
  2. ^ "CSL Antivenom Handbook - Sea Snake Antivenom". 22 Aralık 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Nisan 2010. 
  3. ^ Tropical zoology 13:327-329, 2000, The gender of the genera ... Pelamis Daudin 1803 (hydrophiidae) B Lanza and S, Boscherini - Accessed online May, 2008
  4. ^ http://www.susanscott.net/OceanWatch1999/jan18-99.html 3 Ocak 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Susan Scott (marine biologist), "Ocean Watch" column, Honolulu Star-Bulletin
  5. ^ SnakeBiteTemplate3.pmd[]

Genel

  • Hecht, M. K., Kropach, C. and Hecht, B. M. 1974 Distribution of the yellow-bellied sea snake Pelamis platurus, and its significance in relation to the fossil record. Herpetologica 30: 387-395.
  • Kropach, C. 1975 The yellow-bellied sea snake, Pelamis, in the eastern Pacific. pp. 185–213 in: Dunson, W., ed., The Biology of Sea Snakes. Univ. Park Press, Baltimore, xi + 530 pp.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Şeritli engerek</span> zehirli bir yılan türü

Şeritli engerek, engerekgiller (Viperidae) familyasından sırt bölgesi genel olarak kül renginde ya da grimsi kahverengi bir engerek türü.

<span class="mw-page-title-main">Sarıdeniz</span> Kuzeydoğu Asyada bir deniz

Sarı Deniz, Büyük Okyanus'a açılan Doğu Çin Denizi'nin Çin ve Kore yarımadasının içlerine sokulmuş bir uzantısıdır. Denizin adı, içine dökülen Sarı Nehir'in getirdiği alüvyonlarda bulunan sarı kum partiküllerinden gelmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Kral kobra</span>

Kral kobra, dünyanın en uzun zehirli yılanı.Uzunluğu ortalama 3.5-4 metreye gelebilir ancak 5.5-6 metreye gelenler olmuştur. Ağırlığı da 9 kilograma kadar çıkabilir. Bu tür Güneydoğu Asya'dan Hindistan'a kadar çok geniş bir yaşam alanına sahiptir. Ayrıca doğada farklı renk ve desenlerde Kral Kobralar vardır. Örneğin Tayland'daki Kral Kobralar zeytin yeşili bir renge sahipken, Çin'dekiler daha koyu renge ve altın sarısı desenlere sahiptir. Kral kobranın cins ismi olan Ophiophagus "yılan yiyici" anlamına gelir. Bu yılanların diyetinde diğer yılanlar da bulunur. Özellikle pitonlar, sıçan yılanları ve hatta kendi türünün daha küçük üyeleri başta gelir. bulunduğu bölgedeki diğer yılanları yer. Kral kobra, gerçek bir kobra değildir. İlk keşfedildiği zaman öyle sanılmış ancak sonrasında ayrı bir aileye özgü bir yılan olarak kabul edilmiştir. Ayrıca dişi bireyler yumurtlamadan önce, tıpkı kuşlar gibi etraftaki nesneleri kullanıp yuva hazırlar. Bunu yapan tek yılandır. Dişiler yuva başında 80-90 gün nöbet tutar ve zamanı gelince oradan ayrılırlar. Kral kobralar Hinduizmde yok oluşun ve yeniden oluşumun tanrısı Shiva'nın habercisi olarak görülür. Bu yılanlar 15-20 yıl civarı yaşayabilir. Esaret altında bu süre daha fazla olabilir.

<i>Oxyuranus</i>

Oxyuranus, Elapidae familyasına bağlı zehirli bir yılan cinsidir. Cins adı Oxyuranus Yunancadaki oxys (sivri) ve oura (kuyruk) kelimelerinin birleşiminden oluşur. Bir türü O. microlepidotus en ölümcülü olmamasına rağmen dünyada karada yaşayan yılanlar arasında en güçlü zehire sahip olanıdır.

<i>Bothrops asper</i>

Bothrops asper Orta Amerika'da ve Güney Amerika'nın kuzeyinde bulunan zehirli bir Yeni Dünya engereği türüdür. B. asper iki metreden daha fazla uzunluğa ulaşabilir, oldukça hızlıdır, çok kolay heyecanlanır ve son derece zehirlidir. Bu yılanlar düşük rakımlı bölgelerde çoğunlukla insanların yaşadığı yerlerde geniş ölçüde yayılmışlardır ve yaşadığı bölgelerdeki yılan ısırığı vakalarının temel sorumlusudur. Isırıktan sonra hayatta kalanların büyük çoğunluğu da nekroz sonucu organ kaybına maruz kalır. Türün şu ana kadar herhangi bir alttürü tanımlanmamıştır.

Isırıklar, hayvanların ya da insanların neden olduğu dişlerle yaralanma biçimidir. Komplikasyonlar ortaya çıkmaması için bu tür yaralara gerekli tıbbi müdahale yapılmalıdır.

<i>Laticaudata semifasciata</i>

Kara kuşaklı deniz yılanı, Elapidae ya da Hydrophiidae familyasında denizlerde yaşayan yılan türüdür. Laticauda, Hydrophiidae üyeleri içinde deniz yaşamına en az adapte olmuş cinstir. Genel olarak Geniş şeritli mavi deniz yılanı olarak bilinir. Bu türü Reinwardt 1837 yılında keşfetmiştir. Tıpkı karayılanlarında olduğu gibi ventralinde geniş pullar bulunur ve bir tane az gelişmiş kuyruk yüzgeci vardır. Laticulada kıyıya yakın ve kısa zamanlı olarak karada yaşarlar çünkü karada hareket etmeleri kolaydır. Dillerinin etrafını çevreleyen tuz bezleri, deniz suyunca hayvanın ozmotik dengesini sağlamasına yardımcı olur. Tüm yılanlar gibi karnivordurlar. Gerçek deniz yılanları genelde balıklarla, çoğunlukla da belirli balık türleriyle beslenirler. Akciğerleri yüzünden nefes almak için yüzeye çıkmaları gerekmektedir. Deniz yılanlarında deri ile oksijen alınımı olduğu kanıtlanmıştır. Deniz yılanları dünyada en çok bulunan ve tüm zehirli sürüngenlerin %70’ini oluşturan, geniş yayılım gösteren bir gruptur.

<span class="mw-page-title-main">Kocabaş yılan</span>

Kocabaş yılan Hemorrhois ravergieri, Colubridae familyasından Orta Doğu ve Orta Asya'da görülen yarı zehirli bir yılan türü.

<span class="mw-page-title-main">Yılan ısırığı</span> Yılan Isırığı ve etkileri

Yılan ısırığı veya yılan sokması, yılanın dişleri ile sebep olduğu yaralanmadır. Yılanlar çoğu zaman avlarını ısırırlar, ancak sık görülmese de, genellikle savunma amaçlı olarak insanları ısırdıkları da olur. Çoğu yılan zehirsizdir ve avlarını genellikle zehir kullanmadan boğarak öldürürler. Bununla birlikte zehirli yılanlar -Antarktika haricinde- her kıtada bulunur.

<i>Crotalus scutulatus</i> Crotalinae ailesinden zehirli bir yılan türü

Crotalus scutulatus ABD'nin güneybatı ve Meksika'nın orta bölgelerinde bulunan, Crotalinae ailesinden zehirli bir yılan türüdür. Güçlü nörotoksik zehiri ile bilinen yılanın burada anlatılan aday ile birlikte toplam iki alttürü bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Kırbaç yılanıgiller</span>

Kırbaç yılanıgiller (Colubridae), kolubridler veya su yılanıgiller bir yılan familyasıdır. Tüm dünyadaki yılan türlerinin üçte ikisi kapsayan geniş bir familya olan kırbaç yılanları Antarktika haricinde bütün kıtalarda bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Crotalus atrox</span>

Batı elmas sırtlı çıngıraklı yılanı veya baklava sırtlı ABD ve Meksika'da bulunan bir çukur engerek türüdür. Meksika'nın kuzeyinde yılan ısırığı sonucu meydana gelen ölümlerin birinci ve ABD'de doğulu elmas sırtlının ardından ikinci sorumlusudur. Şimdiye kadar tanınmış herhangi bir alt türü bulunmamaktadır.

<i>Notechis scutatus</i> Elapidae familyasında yer alan iki zehirli yılan türünün ortak adı

Notechis scutatus, Hydrophiinae altfamilyasında yer alan iki zehirli yılan türünün ortak adı. Avustralya'nın güney bölgelerinde, kıyı adalarında ve Tazmanya'da bulunur. Bu yılan son derece değişken renklere sahiptir, çoğunlukla kaplanınkilere benzer çizgileri vardır.

<span class="mw-page-title-main">Antivenom</span> zehirlere karşı panzehir

Antivenom zehirli (venomlu) ısırıkların ve sokmaların tedavisinde kullanılan biyolojik üründür. Antivenom hedeflenen venomun küçük bir miktarının at, koyun, keçi veya tavşan gibi hayvanlara enjeksiyonu ile üretilir. Hayvanın bağışıklık sistemi venoma reaksiyon gösterir ve venomun aktif molekülü karşısında antikor üretir. Bu antikorlar hayvanın kanından alınarak zehirlenme tedavisinde kullanılır. Uluslararası düzeyde, üretilen antivenomlar Farmakope ve Dünya Sağlık Örgütü (WHO) standartlarına uymak zorundadır.

<span class="mw-page-title-main">Yılan zehri</span> zehir

Yılan zehri, belli yılan türlerinin modifiye olmuş tükürük bezlerinde ürettiği salyadır. Zootoksin salgılayan salgı bezi, diğer omurgalılarda bulunan parotis bezinin değişikliğe uğramış halidir ve genellikle başın her iki yanında, gözlerin arkasında ve aşağısında yer alır. Bu zehrin, kılcal borular yoluyla oluklu veya borumsu dişlerden dışarı çıkıncaya kadar saklandığı alveolu sağlar. Yılan zehri birçok farklı enzim ve protein içerir. Bu proteinlerden çoğu insanlar için zararsızdır ancak bazıları toksindir.

<i>Pseudonaja</i> Elapidae familyasından, Avustralya yerlisi zehirli bir yılan cinsi

Pseudonaja, Elapidae familyasına bağlı zehirli bir yılan cinsidir.

<span class="mw-page-title-main">Ak karınlı deniz kartalı</span>

Ak karınlı deniz kartalı, atmacagiller (Accipitridae) familyasından bir gündüz yırtıcı kuş türüdür. İlk olarak 1788 yılında Alman doğabilimci Johann Friedrich Gmelin tarafından tanımlanan bu tür Solomon Adaları'na endemik olan Solomon deniz kartalı ile çok yakındır. Erişkin ak karınlı deniz kartalının başı, göğsü, kanatlarının altındaki ikincil tüyler ve kuyruğu beyaz renklidir. Üst tüyleri gri renklidir. Kanatlarının altındaki siyah renkli uçuş tüyleri beyaz ikincil tüylerle bir kontrast oluşturur. Kuyrukları kısa ve tüm Haliaeetus türlerinde olduğu gibi kama şeklindedir. Yırtıcı kuşların çoğu gibi dişiler erkeklerden biraz daha iridir ve boyları 90 cm'ye, kanat açıklıkları 2,2 m'ye, ağırlıkları ise 4,5 kg'a ulaşır. Erişkin olmayan kuşların tüyleri kahverengidir ve beş ila altı yaşına kadar bu tüylerin yerine beyaz tüyler geçer. Çağrıları yüksek sesli kaz sesine benzer.

<span class="mw-page-title-main">Yılan ısırığı epidemiyolojisi</span>

Çoğu yılan ısırığı zehirli olmayan yılanlardan kaynaklanır. Dünyada kabaca 3000 yılan türü bulunur, bunların sadece %15 kadarının insanlar için tehlikeli olduğu kabul edilir. Yılanlar Antarktika dışında bütün kıtalarda bulunur. En çeşitli ve yaygın bulunan yılan ailesi, yaklaşık 700 türü zehirli olan kırbaç yılanlarıdır (Colubridae). Bu yılanların çoğu insanlar için tehlike oluşturabilecek kadar zehir üretemez, ancak familyanın en az beş cinsi insan ölümlerine sebep olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Hayvan zehri</span> bir canlı tarafından salgılanan toksin

Hayvan zehri ya da venom, bir hayvanın bir diğerine zarar vermek için ürettiği bir veya daha fazla toksin içeren bir salgıdır. Venom, hem avcılarda hem de avlarda, hem omurgalılarda hem de omurgasızlarda olmak üzere çeşitli hayvanlar arasında ortaya çıkmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Hemşin yılanı</span>

Hemşin yılanı veya bilimsel adıyla Natrix megalocephala, kırbaç yılanıgiller familyasından zehirsiz bir yılan türüdür.