İçeriğe atla

Samtshe-Cavaheti

Samtshe-Cavaheti
სამცხე-ჯავახეთის მხარე
ÜlkeGürcistan
BaşkentAhıska
İdare
 • TürHükümet
 • ValiBesik Amiranashvili
Yüzölçümü
 • Toplam6.413 km²
Nüfus
 (2014)
 • Toplam160.504
 • Kent yoğunluğu25/km² (60/mil²)
Zaman dilimiUTC+04.00
ISO 3166 koduGE-SJ

Samtshe-Cavaheti (Gürcüce: სამცხე-ჯავახეთი), Gürcistan’ın güneybatısında idari bir bölgedir ve bu bölgenin yönetsel merkezi Ahıska kentidir. Kuzeyinde Guria ve İmereti, kuzeydoğu ve doğusunda Şida Kartli ve Kvemo Kartli idari bir bölgeleri, güneyinde Ermenistan ve Türkiye, batısında Acara Özerk Cumhuriyeti yer alır.

Samtshe-Cavaheti, tarihsel Cavaheti, Samtshe ve Tori bölgelerinden oluşmaktadır. Bugün iki tarihsel bölgenin adını taşıyan bu topraklar, büyük ölçüde tarihsel Mesheti bölgesini kapsamaktadır. Ancak Mesheti bölgesi daha geniş bir alana yayılıyordu.[1]

Samtshe-Cavaheti bölgesi, Aspindza, Adigeni, Ahalkalaki, Ahaltsihe, Borcomi ve Ninotsminda belediyelerini kapsamaktadır.

Bölgedeki başlıca kentler, Ahalkalaki, Ahaltsihe, Borcomi, Vale ve Ninotsminda’dır. Bölgenin nüfusu yaklaşık 160.504 dolayındadır (2014).[2] 1944 yılında Stalin tarafından sürgün edilen Müslümanların yerine bölgeye başka nüfus yerleştirilmiştir. Bölgenin nüfusu Gürcüler (48,3%) ve Ermeniler'den (50,5%) oluşur.[3]

Bölgedeki başlıca ekonomik uğraş tarımdır. Bir kaplıca merkezi olan Borcomi, önemli bir turizm merkezidir.

Bölgedeki başlıca tarihi kalıntılar arasında Mtsvane Manastırı, Slesa Kalesi ve Şoreti Manastırı sayılabilir.

Kaynakça

  1. ^ Samshe-Cavaheti (სამცხე–ჯავახეთი), Yazarlar (Dali Nikolaişvili, Davit Sartania, Avtandil Ucmacuridze, Lamzira Lağidze, Vaja Trapaidze, Tinatin Nanobaşvili), Tiflis, 2016, s. 5 26 Eylül 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ISBN 978-9941-0-8626-7
  2. ^ "მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014". საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური. Temmuz 2014. 11 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Temmuz 2016. 
  3. ^ "Ethnic composition of Georgia 2014". 4 Kasım 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2022. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Samtshe</span>

Samtshe, Gürcistan’nın güneybatı kesiminde tarihsel bir bölgedir. Tarihsel Mesheti bölgesinin de bir parçasıdır. Geç Orta Çağ'da, Gürcü atabeglerin yönetimindeki Samtshe-Saatabago tarihsel Mesheti topraklarına genişleyince Samtshe adı daha geniş bir alanı ifade ediyordu. Coğrafi koşulları açısından Samtshe dağlık bir bölgedir; yüzeyi küçük düzlükler ve vadilerle kaplıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kvemo Kartli</span>

Kvemo Kartli veya Aşağı Kartli, Gürcistan'nın doğu kesiminde tarihsel ve idari bölgelerinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Aspindza</span>

Aspindza, Gürcistan’ın güney kesiminde, Samtshe-Cavaheti bölgesinde, Aspindza Belediyesi'nin merkezi kasabadır (daba). Kura ırmağının sağ yakasında, Ahalkalaki ile Ahaltsihe arasında yer alır. Tedavi merkezi kaplıcalarıyla ünlüdür. Nüfusu yaklaşık 2.793’tür (2014).

<span class="mw-page-title-main">Tao-Klarceti</span>

Tao-Klarceti, çağdaş tarih yazıcıları tarafından eski Tao-Klarceti Krallığı'ndaki tarihi ve coğrafi bölgeleri tanımlamak için kullanılan bir terimdir. Tao-Klarceti olarak ifade edilen yerler Gürcistan tarihi açısından önemli tarihsel bölgelerdi ve Gürcü Boğazı’ndan başlayıp Küçük Kafkaslar’a değin uzanıyordu.

<span class="mw-page-title-main">Guria</span>

Guria, Gürcistan’ın Karadeniz kıyısında, tarihsel ve coğrafi bölgesidir. Bugün ülkenin yönetsel bölgelerinden (mhare) biri olan Guria’nın merkezi kenti Ozurgeti’dir.

<span class="mw-page-title-main">Ahılkelek</span>

Ahılkelek, Gürcistan'ın güneybatı kesiminde, Samtshe-Cavaheti bölgesinde bulunan küçük bir kenttir. Ahılkelek Belediyesi'nin idari merkezidir.

<span class="mw-page-title-main">Ninotsminda</span>

Ninotsminda, Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde bulunan bir şehirdir. Ninotsminda Belediyesinin idari merkezidir. 1933-1991 arasında Bogdanovka adını taşıyordu.

<span class="mw-page-title-main">Samtshe Atabeyliği</span>

Samtshe Atabeyliği ya da Samtshe-Saatabago, Samtshe Prensliği olarak da bilinir, Gürcistan'ın Zemo Kartli bölgesinde hüküm sürmüş Orta Çağ Gürcü prensliğidir. 1268'de kurulan prenslik 1334 yılından itibaren "atabagi" unvanı taşıyan Gürcü hükümdarlar tarafından yönetilmiştir. En geniş sınırlara sahip olduğu dönemde sınırları Taşiskari’den Erzurum’a kadar uzanan Samtshe-Saatabago, Cavaheti’nin bir kısmı ile Eruşeti, Kola, Artaani, Acara, Tao, Klarceti ve Şavşeti bölgelerinden oluşuyordu. Osmanlıların eline geçtikten sonra Çıldır Eyaleti’ne dönüştürülen bölge, 1574 ve 1595 tarihli Osmanlı kayıtlarında Gürcistan Vilayeti olarak adlandırılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Cavaheti</span> Tarihi bölge

Cavaheti, Gürcistan’ın güneyinde yer alan tarihsel bir bölgesidir. Günümüzde Ahalkalaki ve Ninotsminda belediyelerini kapsar. Tarihsel Samtshe bölgesinin büyük bölümüyle birlikte bugün Gürcistan'ın idari bölgelerinden biri olan Samtshe-Cavaheti'yi oluşturmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Borcomi-Haragauli Millî Parkı</span>

Borcomi-Haragauli Millî Parkı (BKNP), Gürcistan'ın iç kesimlerinde, ülkenin başkenti Tiflis'in güneybatısındaki Küçük Kafkasya'daki Samtshe-Cavaheti'de korunan bir alandır. Ekolojik bölgesi Kafkasya karışık ormanlarıdır.

<span class="mw-page-title-main">Samtshe-Cavaheti Tarih Müzesi</span>

Samtshe–Cavaheti Tarih Müzesi, Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde, Ahaltsihe kentinde 1923 yılında kurulmuş bir müzedir. Müze, bugünkü yenilenmiş haliyle 2012 yılında Gürcistan Ulusal Müzesi'nin bir parçası olarak açılmıştır. Samtshe–Cavakheti Tarih Müzesi, "Rabati" olarak bilinen ve yenilenmiş olan Ahaltsihe Kalesi'nin sınırları içindedir.

<span class="mw-page-title-main">Vale</span>

Vale, Gürcistan’ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde, Ahaltsihe Belediyesi’nde bir kasabadır. Potshovi Çayı’nın sağ yakasında, Eruşeti Dağı’nın kuzey eteğinde, deniz seviyesinden 1.200 metre yükseklikte yer alır. Ahaltsihe kentine 12 km uzaklıktadır.

Ahılkelek Belediyesi, Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde bulunan bir belediyedir. Belediyenin sınırları içindeki en önemli kent, bu belediyenin de idari merkezi olan Ahılkelek'tir.

<span class="mw-page-title-main">Baraleti</span>

Baraleti, Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde, Ahalkalaki Belediyesi'nde bir köydür. Ahalkalaki Ovası'nda, Baraleti Çayı kıyısında, deniz seviyesinden 1.680 metre yükseklikte yer alır. Ahalkalaki kasabasına 16 km uzaklıktadır.

<span class="mw-page-title-main">Ninotsminda Belediyesi</span>

Ninotsminda Belediyesi, Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde (mhare) bulunan bir belediyedir. Merkezi Ninotsminda kasabasıdır. Yüzölçümü 1,354 km² olan belediyenin nüfusu 2014 yılı itibarıyla 24.491'dir. İklimi Her mevsim yağışlı karasal iklim (ılık)

Borcomi Belediyesi, Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde (mhare) bulunan bir belediyedir. Belediyenin sınırları içindeki en önemli kent, bu belediyenin de idari merkezi olan Borcomi'dir. Gürcistan'ın Tori olarak bilinen tarihsel bölgesini kapsamaktadır.

Tsnisi, Gürcistan’nın Samtshe-Cavaheti bölgesinde, Ahaltsihe Belediyesi’nde bir köydür. Ahaltsihe Havzası'nda, Kura Nehri'in sol yakasında, deniz seviyesinden 935 metre yükseklikte yer alır. Ahaltsihe kentine 8 km uzaklıktadır.

Tsira, Gürcistan’nın Samtshe-Cavaheti bölgesinde (mhare), Ahaltsihe Belediyesi sınırları içinde bir köydür. Ahaltsihe Havzası'nda, deniz seviyesinden 1.250 metre yükseklikte yer alır. Ahaltsihe kentine 8 km uzaklıktadır.

Bavra, Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde, Ahalkalaki Belediyesi'nde bir köydür. Ahalkalaki Platosu'nda, Abuli Deresi'nin Paravani Irmağı'na katıldığı noktada, deniz seviyesinden 1.590 metre yükseklikte yer alır.

Aragva, Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde, Ahalkalaki Belediyesi'nde bir köydür. Kaynalarda köyün adı Arakva (არაკვა), Aragua (არაგუა) ve Aragova (არაგოვა) şeklinde de geçer.